Cytaty o wolności

Zbiór cytatów na temat podróżowanie, wolność, prawo, ludzie.

Najlepsze cytaty o wolności

To tłumaczenie czeka na recenzję. Czy to jest poprawne?

„Lęk jest kołowacizną spowodowaną wolnością.”

Søren Kierkegaard (1813–1855) duński teolog i filozof

„Lepiej umrzeć niż żyć bez wolności.”

Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof

„Wolność to właściwie rozumiana konieczność.”

Włodzimierz Lenin (1870–1924) organizator i przywódca Rewolucji Październikowej

Inne cytaty

„Poeci piszący o wolności to najbardziej marzycielscy twórcy.”

Ninus Nestorović (1965) serbski aforysta

Tom Nierozerwalna więź

„Wolność prawdziwa, to wolność od błędu i niepewności.”

Tomasz z Akwinu (1225–1274) filozof i teolog katolicki

Suma teologii

„Szybki wóz jest dla mnie symbolem wolności.”

Elvis Presley (1935–1977) piosenkarz amerykański

The thruth about me (sierpień 1956)

„Podstawą szczęścia jest wolność, a podstawą wolności odwaga.”

Tukidydes

„Wolność jest naturalnym i niezbywalnym prawem jednostki.”

Pierre-Joseph Proudhon (1809–1865) francuski polityk i filozof

„Absolutna czystość nie jest z tego świata.”

Mieczysław Jastrun (1903–1983) polski poeta i eseista

Źródło: Sztuka i wyzwolenie z Wolność wyboru (1969)

„Jedyna wolność to zwyciężyć siebie.”

Fiodor Dostojewski (1821–1881) pisarz rosyjski

Źródło: Wielka księga mądrości, wybór Jacek i Tomasz Ilga

Cytaty o wolności

„Byliśmy na tamie, pod krzyżem, który poświecił Nasz Ojciec Święty. Powinnością wszystkich Polaków i całej Europy jest pamięć o współczesnym męczenniku, który oddał swe życie za Prawdę, Ojczyznę i Wolność. Wierność Ojczyźnie to nie wybór lecz Konieczność – te słowa powtarzane przez obecnie błogosławionego księdza Jerzego są nadal bardzo aktualne o których wszyscy powinniśmy pamiętać i stosować je życiu.”

Piotr Morta (1959)

uroczystości 32. rocznicy męczeńskiej śmierci bł. ks. Jerzego Popiełuszko na tamie we Włocławku.

O życiu, O śmierci, O wierności, O ojczyźnie

„Niestety te decyzje niosły za sobą określone konsekwencje i zemstę – tak, jak zresztą ostrzegali mnie przyjaciele. Miałem świadomość, że się narażam, że szykany dotkną zarówno mnie, jak i moich kolegów. Otrzymywałem maile i SMS-y z pogróżkami i groźbami karalnymi.”

Piotr Morta (1959)

w sprawie działań sprzecznych z zasadami demokracji i wolności osobistej. Źródło: ITP, 14 czerwca 2015 http://www.powiatowy.pl/2015/06/jak-odpowiadaja-i-nieodpowiadaja-zwiazkowcy/

O demokracji, O zemście, O decyzjach

„Piotr Morta, reprezentujący Wieruszów, organizował spotkania konspiracyjne, powielał ulotki, kolportował wydawnictwa podziemne i znaczki z symbolami patriotycznymi.”

Piotr Morta (1959)

informacja na stronie IPN-u o wręczeniu Krzyży Wolności i Solidarności. O Piotrze Morcie Źródło: Instytut Pamięci Narodowej http://ipn.gov.pl/kwi/uroczystosci/30,Uhonorowanie-patriotow-wreczenie-Krzyzy-Orderu-Odrodzenia-Polski-Krzyzy-Zaslugi-.html

„Przede wszystkim osobista wolność ludzi staje się początkiem suwerenności narodu. Człowiek może korzystać ze swoich praw, również obywatelskich, jeżeli posiada wolność osobistą, tę będącą w sercu. Tej wolności umiejscowionej w sercach ludzi nie da się ukształtować konstytucją, decyzją sądu czy ustawą. Niezależne myślenie i autonomiczne kształtowanie własnego życia oparte o dobrze wybrane wartości to świadome tworzenie warunków do wyznaczania drogi do wolności. Niepodległości nikt z zewnątrz nam Polakom nie przyniósł w darze, nikt jej nie gwarantował, nie wprowadził w życie w formie aktów prawnych i nie nadał dekretem. To córki i synowie polskiej ziemi poświęcali sprawie wolności swoje siły i talenty.”

Piotr Morta (1959)

Ogólnopolskie obchody 100. rocznicy odzyskania przez Polskę niepodległości. Źródło: powiatowy.pl, 6 września 2018 http://www.powiatowy.pl/2018/09/100-rocznica-odzyskania-przez-polske-niepodleglosci-ks-bdos/

O myślach, O myśleniu, Córki, O decyzjach

„Polskie elity intelektualne końca XIX wieku, zwane niepokornymi wypracowały podstawy programowe najważniejszych do dziś obozów ideowo-politycznych. Pomimo braku własnej państwowości Polacy budowali struktury nowoczesnego narodu, które przekształciły się w struktury wolnego kraju. Ważnym czynnikiem integrującym Polaków był Kościół Katolicki, którego losy wpisywały się w dzieje narodu pozbawionego ojczyzny, walczącego o niepodległość. W przededniu pierwszej wojny światowej staliśmy się zatem narodem zdolnym do samorządzenia, mającym fundamenty pozwalające po ponad stu latach niewoli utworzyć strukturę samodzielnego i wolnego państwa. Marzenia Polaków o wolności wreszcie zaczęły się spełniać (…).”

Piotr Morta (1959)

100. rocznica odzyskania przez Polskę niepodległości - KS BDOŚ Źródło: powiatowy.pl, 6 września 2018 http://www.powiatowy.pl/2018/09/100-rocznica-odzyskania-przez-polske-niepodleglosci-ks-bdos/

O ojczyźnie, O losie, O wojnie, O wieku

„Niewolnik marzy o wolności, człowiek wolny o bogactwie, bogacz o władzy, władca o wolności.”

Andrzej Majewski (1966) pisarz i fotografik polski

Wariant: Niewolnik marzy o wolności, człowiek wolny o bogactwie, bogacz o władzy, a władca o wolności.

O bogactwie

„Bijecie się o honor? A my o naszą wolność. Czyli każdy walczy o to, czego mu brak.”

Bolesław Wieniawa-Długoszowski (1881–1942) polski generał i dyplomata

rzekome słowa skierowane do carskiego oficera w odpowiedzi na pytanie, o co się biją legioniści.

„Za samą szlachtę bić się nie będę, chcę wolności dla całego narodu i dla niej wystawię tylko me życie.”

Tadeusz Kościuszko (1746–1817) polski i amerykański generał

O życiu

„Punk to muzyczna wolność. To mówienie, robienie i granie tego, na co masz ochotę. Nirvana oznacza wolność od bólu i cierpienia w zewnętrznym świecie i to jest bliskie mojej definicji punk rocka.”

Kurt Cobain (1967–1994) amerykański muzyk rockowy, wokalista, gitarzysta

O cierpieniu

„Tina Landryna fajna dziewczyna wredna i paskudna czasami okrutna. Artystka, poetka, wokalistka, kompozytorka, malarka, rysowniczka, zagorzała orędowniczka pokoju na świecie. Pochodzi z Landrynkowego Gaju. Swoją przygodę z muzyką rozpoczęła bardzo wcześnie, już w łonie matki śpiewała suity do wolności. Obecnie współpracuje z wiejskimi poetami, kloszardami, trędowatymi i pomazańcami odszczepionymi od rzeczywistości.”

Tina Landryna

Źródło: strona osobista Tina Landryna: https://sites.google.com/site/tinalandrynaart

O rzeczywostości, O matce, O śpiewie, O pokoju

„Żołnierz polski walczy o wolność wszystkich narodów,
Ale umiera tylko dla Polski.”

Stanisław Maczek (1892–1994) generał polski

Źródło: napis na cokole pomnika gen. Maczka w Warszawie

„Prawdziwa miłość przenika tajemnice i samotność kochanej osoby, pozwalając jej zachować swoje sekrety i pozostawia jej wewnętrzną wolność.”

Thomas Merton (1915–1968) amerykański pisarz, poeta, trapista

O miłości, O tajemnicy, O zachowaniu, O samotności

„Pieniądze, które mamy, są narzędziem wolności. Pieniądze, za którymi się uganiamy – narzędziem niewoli.”

Jean-Jacques Rousseau (1712–1778) szwajcarski filozof, pisarz i pedagog

O pieniądzach

„Równość, wolność i własność są najpotrzebniejszym i najprostszym wnioskiem z praw człowieka.”

Stanisław Staszic (1755–1826) polski działacz oświeceniowy, pisarz i publicysta, filozof i tłumacz

Źródło: Bolesław Limanowski, Historja ruchu społecznego w drugiej połowie XVIII stulecia, Księgarnia Polska, 1888, s. 330.

„Cywilizacja gnije, barbarzyństwo nie osiągnęło jeszcze dostatecznej siły (…) chciałoby się dożyć wielkiego dnia Nemezis (…) Niech moi przyjaciele budują – ja pragnę zniszczenia, ponieważ jestem przekonany, że budować w martwocie ze zgniłych materiałów jest syzyfową pracą i że tylko z wielkiego zniszczenia mogą powstać nowe materiały, a z nich nowe organizmy”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Społeczeństwo
Źródło: H. Temkinowa, Bakunin i antynomie wolności, Warszawa 1968

O sile

„Oferuję obrazy – przywołuję wspomnienia wolności jaką jeszcze można osiągnąć. Ale możemy tylko otworzyć drzwi, nie wciągniemy ludzi do środka. Nie uwolnię ich, dopóki sami nie będą chcieli być wolni. Może prymitywni ludzie mieli mniej tego całego gówna, które trzeba zostawić. Człowiek musi chcieć zrezygnować ze wszystkiego – nie tylko z rzeczy materialnych. Całe to gówno, którym był karmiony – całe prospołeczne pranie mózgu. Trzeba to wszystko porzucić, aby dostać się na drugą stronę. Większość ludzi nie chce tak uczynić.”

Jim Morrison (1943–1971) amerykański muzyk rockowy i poeta

O ludziach, Obraz

„Gdzie zaczyna się państwo, tam kończy się wolność jednostki i vice versa.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Państwo, władza

„Wolność! ty najpierwsza z własności człowieka,
Bez której inne nikną i szczęście ucieka…”

Adam Jerzy Czartoryski (1770–1861) polski książę, pisarz

Źródło: Bard polski 1795 r., wyd. Józef Kallenbach, 1912.

O szczęściu

„Ja, Tadeusz Kościuszko, przysięgam w obliczu Boga całemu Narodowi Polskiemu, iż powierzonej mi władzy na niczyj prywatny ucisk nie użyję, lecz jedynie dla obrony całości granic, odzyskania samowładności Narodu i ugruntowania powszechnej wolności używać będę.”

Tadeusz Kościuszko (1746–1817) polski i amerykański generał

O Bogu

„Pomyliliśmy się wszyscy. Oszukali nas. (…) Prawdą jest tylko, że w tym systemie nie może żyć człowiek, który by chciał choćby w najniklejszym stopniu wyrazić jakiś pogląd krytyczny. To najstraszniejsza niewola myśli, jaką znają dzieje.”

Tadeusz Boy-Żeleński (1874–1941) polski pisarz, eseista, tłumacz

w grudniu 1939 r., po podpisaniu oświadczenia pisarzy polskich „witającego przyłączenie Zachodniej Ukrainy do Ukrainy Radzieckiej”, które jednocześnie miało gwarantować lwowskim pisarzom „wolność słowa i nauki oraz walkę z dyskryminacją rasową i narodowościową”. Źródło: Barbara Winklowa, Boy we Lwowie 1939–1941, Warszawa 1992 http://lwow.home.pl/boy.html.

O myślach, O nauce, O walce, O myśleniu

„Społeczeństwo, które będzie sprzedawać odrobinę wolności za odrobinę porządku, utraci obie te zalety, na obie bowiem nie zasługuje.”

Thomas Jefferson (1743–1826) 3. prezydent Stanów Zjednoczonych

Źródło: list do Jamesa Madisona

„Idea Boga implikuje wyrzeczenie się rozumu i sprawiedliwości ludzkiej, jest najbardziej stanowczą negacją wolności ludzkiej i w sposób nieunikniony doprowadza ludzi do niewolnictwa, zarówno w teorii jak i praktyce.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Religia

O Bogu, O ludziach, O sprawiedliwości

„(…) są trzy rzeczy, które mogą udoskonalić całą społeczność, rozciągając na was swoje dobrodziejstwa. Te trzy rzeczy to: pokój, wolność i bezpieczeństwo.”

Frédéric Bastiat (1801–1850) francuski ekonomista

Kapitał i zysk z kapitału
Źródło: s. 175

O pokoju

„Historia świata nie jest historią postępu wolności, lecz historią jej niezliczonych poronień.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

O historii

„Szukaj swobody, a staniesz się niewolnikiem swoich pragnień. Szukaj dyscypliny, a znajdziesz wolność.”

Frank Herbert książka Diuna

Diuna

„Polak nie sługa, nie zna со to pany,
Nie da się okuć przemocą w kajdany,
Wolnością żyje do wolności wzdycha,
Bez niej jak kwiatek bez wody usycha.”

Jan Nepomucen Kamiński (1777–1855) polski aktor, pisarz, reżyser

Źródło: Polak nie sługa

„Duża woda już w moim życiu przepłynęła. Mieniło się w niej raz dobro, raz zło. Zła więcej. Szczęście było, ale mało. Co to jest szczęście? Spokojnie żyć w świecie, pracować sobie, uczciwie. I jeszcze wolność mieć. Nie być zależne od jakichś wielkich zakrętasów. Tak jak kiedyś. Gdzie chciał, to pojechał, gdzie chciał, konika popasł. To było szczęście.”

Papusza (1908–1987)

Źródło: Angelika Kuźniak, Papusza, Wydawnictwo Czarne, Wołowiec 2013, ISBN 9788375365016, s. 182.

O szczęściu, O wodzie, O złu

„Ludzie żyją bez praw,
bez godności,
jak głośno człowiek powinien krzyczeć,
by zasłużyć na prawo do wolności.

Możesz zatrzymać ołowiane żołnierzyki,
by segregować białych i czarnych,
lecz kiedy kurz osiądzie,
a krew przestanie się lać,
jak będziesz spać w nocy?”

Phil Collins (1951) angielski perkusista i wokalista rockowy

Z utworów
Źródło: Colors z albumu ...But Seriously

O ludziach, O butach

„Uważam, że problem nie polega na wyborze pomiędzy socjalizmem i kapitalizmem, ale raczej pomiędzy tłumieniem idei i wolnością idei.”

Richard Feynman (1918–1988) amerykański fizyk, noblista

Źródło: Richard P. Feynman, Sens tego wszystkiego, Prószyński i S-ka, Warszawa 1999, strona 46.

O problemach

„Wolność albo jest pełna albo jej w ogóle nie ma, bez wolności nie ma rozumu, nie ma sprawiedliwości, nie ma dobrobytu, nie ma człowieczeństwa.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Wolność

O sprawiedliwości

„Należy czynić wszystko najlepiej, jak to możliwe; kochać wolność nade wszystko i nigdy nie zdradzać prawdy.”

Ludwig van Beethoven (1770–1827) niemiecki kompozytor

Kochać się

„Wszędzie tam, gdzie panuje sprawiedliwość, jest i wolność, lecz tam, gdzie panuje wolność, nie zawsze jest też sprawiedliwość. Może istnieć wolność bez sprawiedliwości i jest to podstawowa przyczyna wojen w dzisiejszym świecie: ludzie pragną być wolni od dyscypliny, a w szczególności chcą być wolni od wszelkiej zależności od Sprawiedliwości Bożej. Jest rzeczą faktycznie interesującą, że nasz Pan nigdy nie pochwalił tych, którzy poszukiwali wolności bez sprawiedliwości. Nigdy nie powiedział On: „Błogosławieni, którzy łakną i pragną wolności”, lecz: „Błogosławieni, którzy łakną i pragną sprawiedliwości” oraz „Błogosławieni, którzy cierpią prześladowania dla sprawiedliwości, albowiem do nich należy Królestwo Niebieskie”. Przestańmy zatem, w imię Boga, mówić o wolności, dopóki nie zdecydujemy, dlaczego chcemy być wolni; gdy cały świat szaleje na punkcie wolności – my rozwińmy flagę sprawiedliwości, a wtedy będziemy wolni. „Szukajcie wpierw Królestwa Bożego i Jego sprawiedliwości, a wszystko inne będzie wam przydane”.”

Fulton John Sheen (1895–1979) amerykański duchowny katolicki, arcybiskup

Źródło: A Declaration of Dependence, 1941, s. 52.

O Bogu, O ludziach, O świecie, O sprawiedliwości

„Jeśli wolność słowa w ogóle coś oznacza, to oznacza prawo do mówienia ludziom tego, czego nie chcą słyszeć.”

George Orwell (1903–1950) pisarz i publicysta angielski

If liberty means anything at all it means the right to tell people what they do not want to hear. (ang.) Źródło: The Freedom of the Press http://orwell.ru/library/novels/Animal_Farm/english/efp_go, „The Times Literary Supplement”, 15 września 1972

„Jestem zdecydowanym zwolennikiem równości ekonomicznej i społecznej, ponieważ wiem, że bez tej równości wolność, sprawiedliwość, godność ludzka, moralność i dobrobyt jednostek, jak również pomyślność narodów, nie będzie nigdy niczym innym jak kłamstwem.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Egalitaryzm

O kłamstwie, O sprawiedliwości, O morzu

„Czy to jest wolnością, czy to jest równym prawem, gdy katolikom chce się narzucić śluby cywilne, naruszając wiarę katolicką, która uczy, że dla katolika tylko to małżeństwo jest prawdziwe i ważne, które jest sakramentem?”

Adam Stefan Sapieha (1867–1951) kardynał polski, arcybiskup krakowski

apel kard. Sapiehy z 16 lipca 1945 roku. Źródło: ks. Jan Kaczmarek CR, Apel kard. Sapiehy zza grobu. Do dzisiejszych Polaków! http://www.fronda.pl/a/apel-kard-sapiehy-zza-grobu-do-dzisiejszych-polakow,33820.html, fronda.pl, 23 stycznia 2014

O małżeństwie, O wierze, O ślubie

„Upaść może naród wielki, ale zginąć tylko nikczemny. Udowodnijcie swoim wyborem, że nie jesteśmy narodem nikczemnym. SOS! Ratujcie najpiękniejsze tradycje naszego narodu, tolerancję, poszanowanie drugiego człowieka, wolność sumienia, wolność myśli i przekonań.”

Ryszard Siwiec (1909–1968) żołnierz AK, zmarły śmiercią samobójczą przez samospalenie

Źródło: Usłyszcie mój krzyk! 46. rocznica samospalenia Ryszarda Siwca http://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/679910,Uslyszcie-moj-krzyk-46-rocznica-samospalenia-Ryszarda-Siwca, polskieradio.pl, 8 września 2014.

O myślach, O myśleniu

„Wolność jest gwałcona przez wojnę jak prostytutka.”

Serj Tankian (1967) wokalista rockowy (SOAD)

Freedom is raped by war like whore (ang.)
Utwory
Źródło: utwór Figure it out

„Wolność jest obowiązkiem, nie prawem.”

Benito Mussolini (1883–1945) wódz ("duce") włoskich faszystów, premier Włoch

Źródło: Tim Redman, Ezra Pound and Italian Fascism (1991), s. 114.

„Zdobyta wolność ma zapach prochu.”

Antoni Regulski

„Bóg dając nam życie obdarzył nas jednocześnie wolnością.”

Thomas Jefferson (1743–1826) 3. prezydent Stanów Zjednoczonych

O życiu, O Bogu

„Ludzie nic nie rozumiejący, ale mający prawo głosu, są w każdym społeczeństwie wielką armią.”

Waldemar Łysiak (1944) polski pisarz i publicysta

o „społeczeństwie Unii Wolności”.

O ludziach

„Szczególnie nurtowało mnie następujące pytanie: jaką część powinna posiadać w dziele natura? Gdzie należy się zatrzymać? Czy należy malować bezpośrednio z natury, czy tylko obserwować i następnie sobie przypominać? Zbyt duża wolność przeraża mnie, biednego naśladowcę, ale z drugiej strony mam w głowie tyle obrazów wywołanych przez rozgrywające się przede mną permanentne widowisko, że natura wobec nich wydaje mi się mała i banalna.”

Paul Sérusier (1864–1927) malarz francuski

O naturze, Obraz, Pytanie

„Nasze pokolenie zapomniało, że system prywatnej własności jest najważniejszą gwarancją wolności nie tylko dla posiadaczy własności, lecz w prawie równym stopniu dla tych, którzy jej nie posiadają.”

Friedrich August von Hayek książka Droga do zniewolenia

Droga do zniewolenia

„Jeżeli coś kochasz, daj mu wolność. Jeżeli wróci do ciebie, jest twoje. Jeżeli nie wróci, oznacza to, że nigdy od początku twoje nie było.”

Salomon (-990–-931 p. n. e.) prorok biblijny oraz Koranu, król Izraela, syn i następca króla Dawida

Kochać się

„W socjalizmie trzeba było walczyć ze zniewoleniem zewnętrznym. Kapitalizm jest mniej groźny. W wolnym kraju, gdzie za poglądy nie idzie się do więzienia, gdzie można wszystko mówić i robić, trzeba się za to zmagać z ograniczeniami wewnętrznymi i znaleźć mądrą odpowiedź na pytanie, co zrobić z wolnością. Inaczej może okazać się wielką nudą.”

Ludwik Flaszen (1930) polski krytyk teatralny, pisarz, reżyser

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Bydgoszcz, 29 czerwca 2007 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/tpdd.htm

Pytanie

„Wolność to tylko jeszcze jedno słowo dla tych, którzy nie mają już nic do stracenia.”

Janis Joplin (1943–1970) amerykańska piosenkarka rockowa

„Wolność jest niepodzielna, nie można odciąć cząstki wolności nie zabijając jej całkowicie. Ta mała cząstka, którą odetniecie – stanowi istotę mojej wolności.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Свобода неделима: нельзя отсечь ее часть, не убив целиком. Малая часть, которую вы отсекаете,-- это сама сущность моей свободы. (ros.) Wolność Źródło: Федерализм, социализм и антитеологизм http://az.lib.ru/b/bakunin_m_a/text_0110.shtml [w:] Философия. Социология. Политика., Правда, 1989.

„Czy nie ma jakiejś analogii między marksistowskim uwielbieniem dla klasy robotniczej, a uwielbieniem niektórych chrześcijan dla „narodu?””

Józef Tischner (1931–2000) filozof polski, ksiądz katolicki

Źródło: Nieszczęsny dar wolności, Znak, Kraków 1996.

„Wolność ducha zachować pragnę, pod żaden indywidualny wpływ nie poddam się i póty będę trwał samotnie, dopóki nie uczuję, że całe Koło [Towiańskiego] jest mi bratnie, że razem ze mną chce czystej wiary, prawdy i tylko postępu Sprawy. W nieomylność bowiem Koła nie wierzę i formom przepisanym przezeń dla ducha nie dam się strupić.”

Juliusz Słowacki (1809–1849) polski poeta

list napisany po wystąpieniu z Koła Towiańskiego.
Inne cytaty

O wierze, O zachowaniu, O emocjach

„Bez względu na obecną tendencję wiodącą ku silnym władcom, totalitarnym państwom, lewicowym dyktaturom, moje przekonania pozostały niezachwiane. Wierzę w jednostkę i w zdolność wolnych jednostek do wspólnego wysiłku. Pod tym względem moje życie i moja praca były sukcesem.”

Emma Goldman (1868–1940) amerykańska myślicielka anarchistyczna pochodzenia litewskiego

Źródło: Was My Life Worth Living, cyt. za: Anarchistka w drodze do wolności, praca zbiorowa, „Przekrój” nr 37, 10 września 2012.

O życiu, O wysiłku, O sukcesie

„Anarchizm wyzwala człowieka z więzów religii, spod panowania własności i władzy; to obrona równości społecznej opierającej się na wolności stowarzyszania się jednostek.”

Emma Goldman książka Anarchism and Other Essays

Anarchism stands for the liberation of the human mind from the dominion of religion and liberation of the human body from the coercion of property; liberation from the shackles and restraint of government. It stands for a social order based on the free grouping of individuals… (ang.)
Źródło: Anarchism and Other Essays, Nowy Jork 1911

O religii

„Czuję się ambasadorem dziedzictwa i kultury Francji.”

Bernard Arnault (1949)

Źródło: Wawrzyniec Smoczyński, Milionerzy uciekają z Francji przed wysokimi podatkami Wolność, równość, podatki, polityka.pl, 25 września 2012 http://www.polityka.pl/swiat/analizy/1530695,3,milionerzy-uciekaja-z-francji-przed-wysokimi-podatkami.read

„Kto chce wielbić boga, musi wyrzec się swej wolności i godności ludzkiej.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Religia

O Bogu

„Gdy się kocha, traci się wolność – jest jednak różnica, czy kocha się kogoś, kto rości sobie do nas pewne prawa, czy kogoś, kto żadnych praw nie przyznaje.”

Simone de Beauvoir (1908–1986) francuska pisarka

Kochać się

„W przeciwieństwie do ultrapacyfistycznych tendencji stowarzyszenie paryskiego i angielskiego nasza Liga [Pokoju i Wolności] głosi, że wierzy w pokój i pragnie go pod tym tylko warunkiem, że towarzyszyć będzie mu wolność.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Pacyfizm

O pokoju

„Dyktatura z konieczności musi rodzić spiski, knowania i zdrady. Człowiekiem, dopuszczającym się najcięższej zdrady wobec własnej Ojczyzny – jest ten, kto odbiera własnemu narodowi wolność i swobodę.”

Zygmunt Żuławski (1880–1949)

Źródło: Refleksje, wyd. Komisji Centralnej Związków Zawodowych, Warszawa 1939 http://lewicowo.pl/zdrajcy/.

O zdradzie, O ojczyźnie

„Państwo jest to negacja wolności poszczególnych jednostek; całkowicie pozbawia je ono wolności w imię wolności wszystkich albo w imię ogólnego prawa.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Państwo, władza

„Alkohol, seks, narkotyki – te rzeczy nie są ani dobre, ani złe. Lecz ludzie przywiązują się do nich bardzo łatwo. Młodzi w Ameryce są szczególnie przywiązani do seksu. Mistrz zenu Won Hyo powiedział, że być przywiązanym do seksu, to jak być jeżozwierzem, który wchodzi do szczurzej nory; łatwo tam wejść, ale prawie niemożliwe jest wyjść, bez względu na to jak mocno się próbuje. Ludzie tworzą nową karmę poprzez przywiązane działanie. Karma oznacza przeszkodę. Przeszkoda jest cierpieniem. Jeżeli ktoś nie jest przywiązany do alkoholu, seksu, itd., wtedy nie ma przeszkody. Brak przeszkody jest wolnością.”

Seung Sahn (1927–2004)

Strzepując popiół na Buddę

O ludziach, O alkoholu, O seksie, O cierpieniu

„Własność, niszcząc solidarność międzyludzką, stoi na drodze do prawdziwej wolności człowieka.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Kapitalizm

„Głównym warunkiem demokratycznego pokoju jest wyrzeczenie się aneksyj (zaborów) – nie w tym niesłusznym sensie, że wszystkim państwom zwraca się to, co utraciły, lecz w tym jedynym słusznym sensie, że każda narodowość, bez żadnego wyjątku, i w Europie, i w koloniach, uzyskuje wolność i możność samodzielnego zadecydowania, czy tworzy państwo odrębne, czy też wchodzi w skład jakiegoś innego państwa.”

Włodzimierz Lenin (1870–1924) organizator i przywódca Rewolucji Październikowej

Zadania rewolucji
Źródło: s. 8

O pokoju, Sens

„Ludzie domagają się wolności słowa jako rekompensaty za wolność myślenia, której rzadko używają.”

Søren Kierkegaard (1813–1855) duński teolog i filozof

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Walka o wolność, gdy się raz zaczyna,
Z ojca krwią spada dziedzictwem na syna.”

George Byron (1788–1824) angielski poeta

For Freedom's battle once begun, Bequeath'd by bleeding Sire to Son. Giaur (1813) Źródło: wyd. Księgarni i Drukarni Polskiej, Paryż 1838, s. 7 http://www.polona.pl/dlibra/doccontent2?id=2759&dirids=4, tłum. Adam Mickiewicz

O walce

„Wolność jest ostatecznym celem rozwoju ludzkiego.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Wolność

„Przedmiotem potępienia nowych swobód przez papieży jest wolność edukacji. Bądźcie więc zgorszone, dusze niedoświadczone, liberalne umysły, które nie znacie same siebie, mózgi wyprane przez dwa wieki kultury liberalnej! Tak, przyznacie, że nie możecie tego zrozumieć: papieże potępiają wolność w edukacji! Co za zdziwienie! Co za skandal! Papież – i to jaki papież! Leon XIII, zwany przez niektórych liberalnym, potępia najświętszą wolność nauczania!”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

Oni Jego zdetronizowali
Źródło: s. 91

O duszy, O wieku

„Sztuka osiąga swój szczyt, kiedy wyzbyta jest samoświadomości. Człowiek odkrywa wolność, kiedy traci obawy o to, jakie robi wrażenie lub jakie ma zrobić.”

Bruce Lee książka Tao of Jeet Kune Do

Tao of Jeet Kune Do

O sztuce, O wrażeniach

„Spośród wszystkich bogów kiedykolwiek uwielbianych przez ludzi Jehowa jest bogiem niewątpliwie najbardziej zawistnym, najbardziej próżnym, najbardziej okrutnym, najbardziej niesprawiedliwym, najbardziej krwiożerczym, jest największym despotą i największym wrogiem godności i wolności ludzkiej.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Religia

O Bogu, O ludziach

„Jest rzeczą oczywistą, że tylko wtedy ludzkość otrzyma wolność i tylko wtedy prawdziwe interesy społeczeństwa, wszystkich grup, wszystkich organizacji miejscowych, zarówno jak wszystkich jednostek, które tworzą społeczeństwo, będą mogły znaleźć pełne zaspokojenie, kiedy Państwa przestaną istnieć.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Państwo, władza

„Wiara w fatum sprowadza na ziemię fatum. A wiara w wolność sprowadza na ziemię wolność.”

Józef Tischner (1931–2000) filozof polski, ksiądz katolicki

O wierze

„Moja wolności – żegnaj!
Moja miłości – witaj!”

Jonasz Kofta (1942–1988) polski poeta, dramaturg, satyryk, i piosenkarz

Źródło: Moja wolność w: Wiersze, Toruń 1994, s. 25.

„Wolność to możność działania jednostki i atrybut natury ludzkiej.”

Pierre-Joseph Proudhon (1809–1865) francuski polityk i filozof

O naturze

„Zamiast być tylko wolnymi, starajcie się
Stworzyć warunki, w których każdy będzie wolny
I umiłowanie wolności stanie się zbyteczne!

Zamiast być tylko rozumnymi, starajcie się
Stworzyć warunki, w których głupota jednostek
Przestanie być opłacalna!”

Bertolt Brecht (1898–1956) niemiecki pisarz, dramaturg, teoretyk teatru, inscenizator i poeta

Źródło: Co za pożytek z dobroci?, w: O trudnościach rządzenia, Zielona Góra 2004

O głupocie, O górach

„Wolność musi zakładać równość.”

Pierre-Joseph Proudhon (1809–1865) francuski polityk i filozof

„Człowiek zyskuje wolność, gdy uwolni się od swego otoczenia. Tylko tak może zyskać jednostkowość. Krok ten musi jednak przypłacić szaleństwem. Ceną za wolność jest obłęd.”

Slavoj Žižek (1949) słoweński socjolog, filozof, psychoanalityk i krytyk kulturalny

Źródło: rozmowa Arno Widmanna, Cena wolności, „Frankfurter Rundschau”, tłum. „Forum”, 23 stycznia 2012.

O szaleństwie

„Wolność nie miłość, nago nie zwycięża.”

Wespazjan Kochowski (1633–1700) polski historyk i poeta

O miłości

„Wolność absolutna i miłość absolutna – oto nasz cel; wyzwolenie ludzkości i całego świata – to nasze przeznaczenie.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Wolność

O miłości

„Istnieją wyłącznie wpływy zewnętrzne, żadne inne. Jeżeli ktoś jawi się jako człowiek działający z pobudek wewnętrznych, świadczy to jedynie o tym, że nie stymulują go aktualne, lecz wcześniejsze czynniki zewnętrzne.(…) W nauce i tak nikt nie wierzy w absolutną wolność wewnętrzną.”

Wolfgang Prinz (1942)

Źródło: rozmowa Thomasa Asseheuera i Ulricha Schnabela, Wolna wola nie istnieje, „Die Zeit”, tłum. „Forum”, 27 lutego 2012.

O nauce, O woli

„Utrata wolności dla człowieka o bogatym życiu wewnętrznym jest czymś łatwiejszym do zniesienia niż dla kogoś niewykształconego, trudniącego się pracą fizyczną i stale będącego w ruchu.”

Aleksander Sołżenicyn (1918–2008) rosyjski prozaik, noblista

Archipelag Gułag

„Mamy swoje dnie i swoje noce,
W sercach płomień,
Nie wierzmy tym, którzy mówią:
Wolność dopiero po śmierci.”

Robert Gawliński (1963) polski muzyk rockowy, lider zespołu (Wilki)

Źródło: Jeden Raz Odwiedzamy Świat

O śmierci, O świecie, Serce

„Takeśmy się odzwyczaili się od wolności, że nas do niej jakby wcale nie ciągnęło…”

Aleksander Sołżenicyn (1918–2008) rosyjski prozaik, noblista

Archipelag Gułag

„Wolność to zdolność do samodyscypliny.”

Georges Clemenceau (1841–1929) francuski pisarz, lekarz i polityk

„Nieposłuszeństwo jest prawdziwą podstawą wolności, posłuszni muszą być niewolnicy.”

Henry David Thoreau (1817–1862) amerykański pisarz, poeta i filozof

„Jeśli wysoki urząd powoła cię na jakieś stanowisko, wiedz: wszelkie wstępowanie po urzędowych szczeblach nie jest krokiem ku wolności, lecz ku związaniu. Im większa urzędowa władza, tym związanie głębsze. Im silniejsza osobowość, tym bardziej potępiana samowola.”

Hermann Hesse książka Gra szklanych paciorków

Jedna z reguł Zakonu Kastalskiego, którą wstępujący do niego Józef Knecht otrzymał jako zadanie, przedmiot medytacji.
Gra szklanych paciorków
Źródło: Gra szklanych paciorków (rozdz. Lata studiów), tłum. Maria Kurecka, Wydawnictwo Poznańskie 1971, s. 140

O grach, O osobowości

„Okna Motown Studio wychodziły na park i pamiętam jak patrzyłem przez nie na bawiące się tam dzieci. Przyglądałem im się ze zdumieniem – nie umiałem wyobrazić sobie takiej wolności, takiego beztroskiego życia – i pragnąłem bardziej niż czegokolwiek takiej swobody. Żałowałem, że nie mogę rzucić tego wszystkiego i żyć tak jak one.”

Michael Jackson (1958–2009) amerykański muzyk, kompozytor i autor tekstów

Źródło: autobiografia Moonwalk

O dzieciach

„Sztuka żyje z przymusu, a umiera od wolności.”

Thomas Stearns Eliot (1888–1965) poeta, dramaturg i eseista angielski

O sztuce

„Więc cóż Zachód może nam ofiarować? Wolność od czegoś to dużo, ale to za mało, to o wiele mniej niż wolność ku czemuś.”

Czesław Miłosz książka Zniewolony umysł

Zniewolony umysł

„Siła rodzi się z przymusu, a umiera z wolności.”

Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof

Źródło: Władysław Stróżewski, Dialektyka twórczości, PWM, 1983, s. 282.

O sile

„Wounded Knee [w 1973] było historyczną cezurą w stosunkach amerykańskich Indian i narodów zachodnioeuropejskich. Było pierwszym wygranym protestem współczesnych narodów tubylczych przeciwko zachodnioeuropejskiej interpretacji historii, bowiem Siuksowie odrzucili definicje, których amerykański system prawny używał do skrywania statusu indiańskich plemion, kreując je jedynie na nieistotny problem wewnętrzny USA. W swojej deklaracji niepodległości Siuksowie Oglala mówili światu o wolności wszystkich rdzennych ludów od tyranii zachodnioeuropejskiej myśli, wartości i interpretacji doświadczeń człowieka. Wounded Knee oznaczało, że Indianie byli zdecydowani poszukiwać swojego miejsca w świecie, że ogłosili swoje wyzwolenie – jeśli nie fizyczne, to duchowe – od przeszłości i że wkraczają oto przed światem w nową fazę istnienia, której dotąd im odmawiano. Widok, jak małe indiańskie plemię usiłuje zrzucić więzy kolonializmu i stać się wolnym narodem fascynował europejskich dziennikarzy, którzy odwiedzali USA i przybywali do Wounded Knee.”

Vine Deloria, Jr. (1933–2005) teolog i prawnik amerykański, działacz na rzecz praw Indian

w 1985.

O ludziach, O świecie, O historii, O poszukiwaniu

„Te Tysiące poszły by za mną (…); Popatrz co się dzieje na Ukrainie, kto tutaj szczęśliwy? (…) Dla nich ziemia? Dla nich złota wolność? A reszta? Bydło. Jakiej wdzięczności doznało wojsko Zaporoskie za krew w obronie Rzeczypospolitej przelaną? Gdzie przywileje kozackie? Wolnych kozaków w chłopów chcą zmienić. Chcę wojny z nimi, nie z królem. Król to jest ojciec, a Rzeczpospolita – matka. (…) A gdyby nie oni, miałaby Rzeczpospolita nie Dwojga, a Trojga Narodów tysięcy wiernych szabli przeciwko Turkom, Tatarom, Moskwie.”

Bohdan Chmielnicki (1595–1657) hetman kozacki

Cytaty przypisywane
Źródło: Henryk Sienkiewicz, Ogniem i mieczem

O wojnie, O matce

„Museveni, „dobry dyktator” (według „Suddeutsche Zeitung”) jest pierwszym od 27 lat, którego rządom nie towarzyszą codzienne meldunki o kolejnych okropnościach. Ten były przywódca rebelii i najstarszy syn rolnika (…) jest kimś szczególnym. Nie tylko dlatego, że wbrew przyzwyczajeniom innych, nosi zegarek na prawym ręku, a herbatę pija, wbrew zwyczajom, bez cukru. Jest obiecującym afrykańskim politykiem młodej generacji, który nie kształcił się w Europie czy Ameryce. Dał zrujnowanemu przez Amina krajowi stabilność, rozkwit gospodarczy i względną wolność polityczną. „Perła Afryki”, która od dawna traciła swój blask, odzyskuje swój delikatny połysk. (…) Museveni jest dziś niekoronowanym królem Ugandy.”

Yoweri Museveni (1944) polityk ugandyjski

Źródło: Erich Schaake, Kobiety dyktatorów, wyd. Videograf II, Katowice 2004, tłum. Roman Niedballa, s. 143–144.

O kobietach, O herbacie

„O wy wszystkie narody prawami, wolnością, językiem, pokrewieństwem, wiarą pod skrzydłami jednego orła złączone na dane hasło wypadnijcie na te bezecniki, zmiatajcie ich obrzmiałe nawojami głowy zręcznym szabel pokosem. Oto Dniestr w tyle nieprzebyty, oto rozlane wszędy Turków i Tatarów orszaki. Upadła wszelka nadzieja do ucieczki, tu bić się i zwyciężyć albo zginąć nam potrzeba każe.”

Jan Karol Chodkiewicz (1560–1621) dowódca wojskowy, hetman

przemowa do żołnierzy połączonych sił polsko-litewsko-kozackich, podczas bitwy pod Chocimiem w 1621 r.
Źródło: Leszek Podhorodecki, Chocim 1621, Warszawa 2008.

O wierze, O nadziei

„Parkour jest niczym latanie. Piruety, akrobacje powietrzne to dla tych chłopaków sposób na oderwanie się od codzienności, poszukiwanie wolności.”

Piotr Wysocki (artysta) (1976)

Źródło: Joanna Ruszczyk, Palec w oko http://www.dwutygodnik.com/artykul/3389/, Dwutygodnik.com nr 80/2012.

O poszukiwaniu, O lataniu, Chłopak

„Lecz oto zjawia się Szatan, pierwszy wolnomyśliciel i pierwszy bojownik o emancypację światów; on ukazuje pierwszym ludziom jak wielką hańbą jest ich zwierzęca ignorancja i posłuszeństwo; wyzwala człowieka, na jego czole wyciska pieczęć wolności i człowieczeństwa, skłaniając go do nieposłuszeństwa i spożycia owocu poznania.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Religia

O świecie

„Jedyną wolnością zasługującą na to miano, jest swoboda dążenia do własnego dobra na swój własny sposób, o ile nie próbujemy pozbawiać innych wolności ani powstrzymywać ich starań o jej osiągnięcie.”

John Stuart Mill (1806–1873) angielski filozof, politolog i ekonomista

Utylitaryzm. O wolności

„Dlaczego setki ludzi przybywają, by zobaczyć Summerhill, a nie miejscową szkołę podstawową? (…) Nie daje się rozmawiać z ludźmi, którzy mówią innym językiem, niewłaściwymi ludźmi, maluczkimi urzędnikami o malutkich rozumkach. Myślę, że sama idea wolności jest szokiem dla ich malutkich duszyczek.”

Alexander Sutherland Neill (1883–1973) pedagog brytyjski

Źródło: Wolność w edukacji, EID http://www.eid.edu.pl/archiwum/1996,94/styczen,115/wolnosc_w_edukacji,443.html

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Zdolność łatwego zapominania jest formą wolności.”

Khalil Gibran (1883–1931) libański pisarz, poeta i malarz

O zapominaniu

„Wolność i pomyślność zbiorowa są rzeczywiste tylko wówczas, jeżeli reprezentują sumę wolności i pomyślności indywidualnych.”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Wolność

„(…) samochody z dziećmi, wyjechawszy z miasta, zaczęły pustynną najpierw drogą zbliżać się ku pasmu wysokich gór, po którego szczytach snuła się granica. Tysiące długich mil, przebytych w ostatecznej niedoli, dzieliło jadących od innej granicy tego samego państwa, do którego ich wwieziono brutalną przemocą. Linia, którą mieli przed sobą, obejmowała swoim obwodem największy państwowy obszar świata i zamykała równocześnie najstraszniejsze więzienie. Poza nią była wolność.”

Hanka Ordonówna (1902–1950) polska aktorka, piosenkarka, tancerka

o swoich podopiecznych, wychowankach sierocińca w Aszchabadzie. Źródło: Sławomir Koper, Ordonka, „Uważam Rze Historia”, cyt. za: „Rzeczpospolita”, 25 września 2012 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/143534.html?josso_assertion_id=C3C8B5D7ED8D5276

O dzieciach, O historii

„Milton, wielki głosiciel wolności, miał trzy żony i trzy córki, ale tak niskie pojęcie o kobietach, iż sądził, że ich przeznaczeniem jest słuchanie. I do tego stopnia, że nie pozwolił córek swych uczyć pisania. Sądzę, iż musiałaby to być bardzo zabawna lektura porównywać przemówienia takiego rycerza wolności z historią małej monarchii, na czele której stoi on sam.”

Georg Christoph Lichtenberg (1742–1799) pisarz niemiecki, aforysta

Milton, der große Freiheitsredner, hatte drei Weiber nach einander und drei Töchter, aber solche erniedrigende Begriffe vom weiblichen Gefchlechte daß er glaubte, sie wären bloß zum Gehorchen da. Dieses ging bei ihm so weit, daß er sogar seine eigenen Töchter nicht schreiben lernen ließ. Ich glaube, es müßte eine sehr unterhaltende Lectüre sein, die Reden eines solchen Freiheitsritters mit der Geschichte des kleinen monarchischen verglichen zu sehen, an dessen Spitze er selbst steht. (niem.) Źródło: Vermischt schriften http://books.google.pl/books?id=UkomAAAAMAAJ, tom I, wyd. Verlag der Dieterichschen buchhandlung, Getynga 1853, s. 245–246.

O kobietach, O historii, Córki

„Nie może być kompromisu między wolnością a nadzorem ze strony rządu. Zgoda choćby na niewielki nadzór jest rezygnacją z zasady niezbywalnych praw jednostki i podstawieniem na jej miejsce zasady nieograniczonej, arbitralnej władzy rządu.”

Ayn Rand książka Cnota egoizmu

Cnota egoizmu

„Wolność nie jest niczym innym jak okazją do kontrolowania samego siebie.”

Georges Clemenceau (1841–1929) francuski pisarz, lekarz i polityk