Cytaty o demokracji

Zbiór cytatów na temat demokracja, prawo, ludzie, nasi.

Najlepsze cytaty o demokracji

„Despotie oparte są na tchórzach, demokracje na głupcach.”

Andrzej Majewski (1966) pisarz i fotografik polski

„Demokracja jest najbardziej zawoalowaną formą tyranii.”

Andrzej Majewski (1966) pisarz i fotografik polski

„Każdą nową porażkę tłumaczą zwycięstwem demokracji.”

Ninus Nestorović (1965) serbski aforysta

Tom Wymięte myśli

„Ale to nie jest demokracja… to Top Gear.”

Jeremy Clarkson (1960) angielski dziennikarz motoryzacyjny

„Cała władza w ręce Rad!”

Włodzimierz Lenin (1870–1924) organizator i przywódca Rewolucji Październikowej

słowa te stały się niejako mottem przewodnim „demokracji Rad”.
Inne cytaty
Źródło: Peter Kenez, Odkłamana historia Związku Radzieckiego, wyd. Bellona, 2008, s. 39.

„Politycy są w demokracji kondensatorami głupoty.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

„Demokracja jest sztuką kierowania cyrkiem z klatki dla małp.”

Henry Louis Mencken (1880–1956)

„W demokracji „człowiek zasad” kosztuje tylko nieco więcej.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

„Ślimacze tempo jest normalnym tempem każdej demokracji.”

Helmut Schmidt (1918–2015) niemiecki działacz polityczny, kanclerz Niemiec

Das Schneckentempo ist das normale Tempo jeder Demokratie. (niem.) Źródło: „Die Zeit”, 19 października 2003, http://www.zeit.de/politik/Interview_031030

„Hasłem demokracji: „Ja też!” W tym właśnie jest jej sedno.”

Andriej Władimirowicz Ławruchin

Kanony. Aforyzmy z różnych lat

Cytaty o demokracji

„Nie żyjemy w czasach totalitaryzmu, tylko demokracji i każdy ma prawo do własnego zdania.”

Piotr Morta (1959)

na sesji absolutoryjnej. Źródło: wielun.naszemiasto.pl, 3 czerwca 2011 http://wielun.naszemiasto.pl/artykul/936097,wieruszow-glosowanie-polityczne,id,t.html#czytaj_dalej

„Niestety te decyzje niosły za sobą określone konsekwencje i zemstę – tak, jak zresztą ostrzegali mnie przyjaciele. Miałem świadomość, że się narażam, że szykany dotkną zarówno mnie, jak i moich kolegów. Otrzymywałem maile i SMS-y z pogróżkami i groźbami karalnymi.”

Piotr Morta (1959)

w sprawie działań sprzecznych z zasadami demokracji i wolności osobistej. Źródło: ITP, 14 czerwca 2015 http://www.powiatowy.pl/2015/06/jak-odpowiadaja-i-nieodpowiadaja-zwiazkowcy/

O zemście, O decyzjach, O wolności

„Demokracja jest piękna w teorii, ale w praktyce to porażka. Wy w Ameryce przekonacie się o tym pewnego dnia.”

Benito Mussolini (1883–1945) wódz ("duce") włoskich faszystów, premier Włoch

do Edwina L. Jamesa.
Źródło: „New York Times” (1928)

„Demokracja to bardzo nieżyciowy ustrój – mógł powiedzieć Ludwik XVI. Przed ścięciem.”

Andrzej Majewski (1966) pisarz i fotografik polski

„W demokracji wolno głupcom głosować, w dyktaturze wolno głupcom rządzić.”

Bertrand Russell (1872–1970) angielski logik, matematyk, filozof, myśliciel, działacz społeczny i eseista, noblista w dziedzinie literat…

„Przecież ten dzisiejszy Michnik to totalitarysta. Demokratą jest ten, kto jest po mojej stronie. Kto ze mną się nie zgadza, jest faszystą i nie można mu podać ręki. A tylko Michnik wie, na czym polega demokracja i tolerancja. On jest tutaj sędzia, alfa i omega.”

Stefan Kisielewski (1911–1991) polski publicysta, działacz polityczny, kompozytor

Źródło: „Młoda Polska”, 1991

„Jak może istnieć ustrój, w którym dwóch meneli spod budki ma dwa głosy, a profesor uniwersytetu ma jeden głos? Trzeba być idiotą, żeby chcieć w takim ustroju żyć.”

Janusz Korwin-Mikke (1942) polski polityk

o demokracji podczas spotkania na WSU w Kielcach 19 lipca 2007.

„Słowo „demokracja” określa nie tyle fakt polityczny co metafizyczną perwersję.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

„Od skłonności do demokracji, z którą rodzi się każdy człowiek, wybawić go może jedynie chrzest inteligencji.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

O inteligencji

„Słowo „demokracja” nie oznacza nic innego jak rządy ludu przez lud i dla ludu, słowo zaś „lud” – wszystkich obywateli (należy przez to rozumieć również obywatelki).”

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Wykorzystany fragment Wystąpienia gettysburskiego Abrahama Lincolna, 1863
Egalitaryzm

O ludziach

„Ekonomiści, którzy twierdzą, że kapitalizm najlepiej współistnieje z demokracją, bardzo się mylą. Już w latach 30. minionego wieku cesarstwo japońskie udowodniło, że kraj totalitarny może odnosić większe sukcesy gospodarcze niż sąsiedzi. Podobnie było z hitlerowskimi Niemcami i faszystowskimi Włochami. Na dodatek za Hitlera i Mussoliniego oba kraje zrobiły wielki postęp w rozwoju technologii. Chiny podążają tą samą drogą. Doskonale opanowały sztukę wykorzystywania systemu totalitarnego do czerpania korzyści gospodarczych.”

Antoine Brunet

Źródło: Eryk Kozieł, Strach ma „chińskie oczy”, wiadomosci24.pl, 24 listopada 2011 http://www.wiadomosci24.pl/artykul/strach_ma_chinskie_oczy_218491.html

O strachu, O sukcesie, O wieku

„By Polska mogła mogła się rozwijać, musi być przede wszystkim Polską sprawiedliwą, musi być krajem dla wszystkich Polaków, nie dla wybranych, nie dla tych, którzy mają lepsze dojścia, nie dla tych, którzy mieszkają w dużych miastach. Dla wszystkich polskich regionów i dla wszystkich polskich pokoleń. Drugą kwestią, o którą chodzi w tym sporze jest nasza tożsamość – żebyśmy byli mocną wspólnotą polityczną, żebyśmy byli mocnym państwem i społeczeństwem, musimy nasze więzi opierać na wartościach, na polskiej tożsamości, na polskiej historii i polskiej religii. Także na polskiej kulturze.”

Piotr Gliński (1954) polski socjolog, wykładowca akademicki, ekolog i polityk

Źródło: Wicepremier do uczestników manifestacji Klubów GP: Jesteście solą demokracji http://niezalezna.pl/90911-wicepremier-do-uczestnikow-manifestacji-klubow-gp-jestescie-sola-demokracji, niezależna.pl, 18 grudnia 2016.

O religii, O historii

„W dzisiejszej Polsce stosuje się powszechnie goebbelsowską metodę „Kłam, kłam, a coś z tego zostanie”. Jest to zasada groźna dla demokracji, bowiem tam, gdzie niknie związek między słowem a rzeczywistością, tam i demokracja zaczyna działać źle.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

w wywiadzie nt. inicjatywy Ruch na rzecz Demokracji, podpisanej m. in. przez Aleksandra Kwaśniewskiego i Lecha Wałęsę, 8 maja 2007.

O rzeczywostości

„Zupełnie nie boję się Rosji. Nie widzę z jej strony żadnego zagrożenia. Zmiany w Rosji będą zmierzać w kierunku stabilizacji i demokracji. Ale droga jaką Rosja ma do przebycia będzie niewspółmiernie dłuższa niż ta jaką przeszły kraje Europy Wschodniej.”

Václav Havel (1936–2011) pisarz i prezydent Republiki Czeskiej

Źródło: „Paris Match”, 18 kwietnia 1999

„Listę tych przyczyn spadku poziomu nauczania przedmiotów ścisłych można by długo ciągnąć. Sądzę jednak, że jest na dnie praprzyczyna. To dominacja w naszym życiu społecznym, we władzach wszelkiego rodzaju, w mediach, tzw. kultury humanistycznej, traktującej matematykę i inne nauki jak zaawansowaną hydraulikę. Bez znaczenia kulturowego, bez wyższej wartości.”

Stanisław Bajtlik (1955) polski astrofizyk

Źródło: Nie ma demokracji bez matematyki http://www.polityka.pl/kraj/analizy/1505748,1,nie-ma-demokracji-bez-matematyki.read

O nauce, O matematyce

„Amerykańska demokracja przetrwa do czasu, kiedy Kongres odkryje, że można przekupić społeczeństwo za publiczne pieniądze.”

Alexis de Tocqueville książka Dawny ustrój i rewolucja

Dawny ustrój i rewolucja

O pieniądzach, O czasie

„We Włoszech przez trzydzieści lat rządów Borgiów mieli wojnę, terror, mord i rozlew krwi. Zrodzili Michała Anioła, Leonarda da Vinci i renesans. W Szwajcarii mieli braterską miłość, pięćset lat demokracji i pokoju i co zrodzili? Zegar z kukułką.”

Orson Welles (1915–1985) amerykański reżyser, producent, scenarzysta i aktor filmowy

zaimprowizowany monolog Wellesa w filmie Trzeci człowiek (1949)

O miłości, O pokoju, O aniołach

„Według Busha Afgańczycy i Irakijczycy zasługują na demokrację, a Rosjanie – nie.”

Garri Kasparow (1963) szachista rosyjski ormiańskiego pochodzenia

Źródło: „Polityka”, 22 lipca 2006

„Demokracja nie powierza władzy temu, kto nie składa jej hołdu ofiarowując jej swoje sumienie i smak.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

„Jeżeli ma nasza demokracja swoje wady, musimy pokonywać te wady, a nie demokracji.”

Tomáš Garrigue Masaryk (1850–1937) prezydent Czechosłowacji (1918–1935)

Demokracja

„Demokracja to anarchia, a tyrania jest o wiele lepsza od anarchii.”

Oliver Cromwell (1599–1658) Lord Protektor

„Powie ktoś, że demokracja nie jest ani rozumna, ani sprawiedliwa i że najlepiej rządzą ludzie bogaci. Ja zaś twierdzę, że po pierwsze państwo tworzy lud, a oligarchia jest tylko jego cząstką; po wtóre ludzie bogaci najlepiej pilnują pieniędzy, ludzie rozumni udzielają mądrych rad, ale najlepsze decyzje podejmuje lud po wysłuchaniu przedłożonych mu wniosków; w końcu w ustroju demokratycznym wszystkie te klasy, zarówno każda z osobna jak wszystkie razem, korzystają z równych praw. Oligarchia zaś zmusza lud do współudziału w niebezpieczeństwach, natomiast korzyści już nie w części, ale w całości dla siebie zagarnia: tego właśnie pragną nasi możnowładcy i ich młodzież.”

Tukidydes Wojna peloponeska

mowa Atenagorasa z Syrakuz.
Wojna peloponeska
Źródło: s. 338-339.

O ludziach, O młodzieży, O decyzjach

„Do słabości demokracji musimy zaliczyć to, że jest rzeczą niemożliwą, aby ważne stanowisko osiągnął w niej ktoś, kto o nie wcale nie zabiegał.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

Demokracja

„Demokracja broni wyłącznie praw jednostki, pomijając lub ośmieszając prawa wspólnoty narodowej i negując prawa Narodu.”

Corneliu Zelea Codreanu (1899–1938)

Droga legionisty

„W każdym dobrze zorganizowanym państwie bogactwo jest rzeczą świętą; w demokracji jest ono jedyną rzeczą świętą.”

Anatole France książka Wyspa Pingwinów

Dans tout État policé, la richesse est chose sacrée; dans les démocraties elle est la seule chose sacrée. (fr.)
Wyspa Pingwinów
Źródło: s. 136

O bogactwie

„Demokracja uzyskała tak wysoki status, że niepomiernie rozszerzyła swoje znaczenie, obejmując wszystkie wartościowe elementy życia zbiorowego. Utrwalił się pogląd, że do istoty demokracji zaliczamy także rządy prawa, społeczeństwo obywatelskie, wolność jednostkową, ład moralny oraz wiele innych dobrych rzeczy. Za przejaw mądrości uchodzi przeto stwierdzenie, że jedynym lekarstwem na braki demokracji jest więcej demokracji.”

Ryszard Legutko (1949) filozof polski, działacz polityczny

O wolności

„Musieliśmy zbudować wielki przemysł zbrojeniowy. 3,5 miliona ludzi pracuje w sektorze obronnym. Ekonomiczne, polityczne, a nawet duchowe skutki można odczuć w każdym mieście, w każdej instytucji lokalnej i federalnej. Musimy bronić się przed nieuzasadnionym wpływem kompleksu militarno-przemysłowego. Nie możemy dopuścić, żeby zagroził naszej wolności i demokracji.”

Dwight Eisenhower (1890–1969) prezydent USA

w pożegnalnym przemówieniu w 1961.
Źródło: Oliver Stone's Untold History of the United States (2012), tłum. Anna Rajca, Mirosław Filipowicz, odcinek 5

O ludziach, O wolności

„Dziś znowu płoną domy ogniem ochrony w buncie dławionym siłą przez szereg lat
Przed zgubnej demokracji zatrutym plonem, który kieruje w otępienie i strach.”

Mariusz Szczerski (1970–2005) wokalista polski (Honor)

Cytaty z utworów zespołu Honor
Źródło: Naród dla narodu

O strachu, O sile

„Niech tekst poniższy będzie po prostu jak bukiet skromnych kwiatów złożonych na mogile Karola Świerczewskiego, „Miał piękne oczy i zmysłowe usta. Chyba kochały go warszawskie dziewczyny.””

Andrzej Szczypiorski (1928–2000) pisarz polski

Źródło: Karol Świerczewski-Walter: w 20 rocznicę śmierci, Zarząd Główny Związku Bojowników o Wolność i Demokrację, Krajowa Komisja Dąbrowszczaków, 1967.

O śmierci, O dziewczynach, O wolności, Kochać się

„Uniemożliwienie mi wystąpienia w Sejmie to łamanie reguł demokracji. Można wykorzystywać nowoczesne technologie do przełamywania barier demokratycznych, tak jak to bywało w Chinach, w Korei. Niestety, w Polsce także trzeba je wykorzystywać, by umożliwić debatę.”

Piotr Gliński (1954) polski socjolog, wykładowca akademicki, ekolog i polityk

Źródło: Gliński porównuje polską demokrację do Chin i Korei. Ekspert: Kompromitujące, 8 marca 2013 http://www.tokfm.pl/Tokfm/1,103087,13527468,Glinski_porownuje_polska_demokracje_do_Chin_i_Korei_.html

„Polityka stała się domeną twardych polityków, dla których nieważne są imponderabilia, tylko kult skuteczności.”

Wiesław Chrzanowski (1923–2012) polityk polski

Źródło: rozmowa Wojciecha Załuski, Burze się w demokracji zdarzają, wyborcza.pl, 16 stycznia 2006 http://wyborcza.pl/1,76842,3114437.html

„To bardzo niekorzystne dla indyjskiej demokracji, że skorumpowani ministrowie z UPA trafiają do więzienia. Wydaje się, że niedługo nadejdzie dzień, kiedy spotkania gabinetu trzeba będzie przenieść do Tiharu.”

Lal Krishna Advani (1927) indyjski polityk

nawiązanie do serii aresztowań polityków koalicji rządowej. Źródło: Indie: Lider BJP krytykuje koalicję rządzącą, polska-azja.pl, 14 października 2011 http://www.polska-azja.pl/2011/10/14/indie-lider-bjp-krytykuje-koalicje-rzadzaca/

„Do władzy doszła elita, która wykazuje coraz więcej cech totalitarnych. Pojawiają się one zarówno w kierowaniu polityką międzynarodową, jak i w działaniach ekonomicznych i propagandowych. Pozorna demokracja, czyli wygrana w wyborach, jest wynikiem dezinformacji, kłamliwych zapowiedzi i fałszowania informacji. Wybory nie są więc rezultatem świadomych decyzji głosujących. Ulepszono totalitarne metody stawiania społeczeństwa w sytuacji, w której wybór jest zupełnie nieświadomy i często sprzeczny z interesami dokonujących go.”

Anna Pawełczyńska (1922–2014)

Źródło: Zatrzymajmy Hunów Europy, „Gazeta Polska”, 15 lutego 2012

O decyzjach

„Jest faktem, że środowisko moich przyjaciół, z którymi po 1989 roku zmienialiśmy Polskę, chciało być łaskawe dla wszystkich obywateli. Dać im szansę budowy nowej Polski. Ta druga strona, ludzi dawnego aparatu, z początku się nas bała, że będziemy się mścić. Ale kiedy zobaczyli, że nie pałamy chęcią zemsty, nabrali poczucia pełnego bezpieczeństwa i siły. Zaczęli nomenklaturowo dzielić korzyści, zyski i posady. Żałuję, że do tego doszło, uważam to za oczywistą patologię, pewnie mogliśmy to energiczniej zwalczać. Ale jednocześnie jestem historykiem z zawodu i sposobu myślenia. Lubię porównywać. Zatem kiedy spoglądam na Ukrainę, z którą wiąże nas historia, to widzę kraj pod wodzą gigantycznych magnatów, oligarchów. Spójrzmy na Rosję, na jej autorytarne rządy. Kiedy porównuję, to myślę, że nam się jednak udało. A te wszystkie patologie były ceną transformacji. Należy te nieprawidłowości zwalczać, ale nie metodą gilotyny, ograniczania demokracji.”

Bronisław Geremek (1932–2008) polski historyk i polityk

Źródło: wywiad, „Nowa Trybuna Opolska” http://www.nto.pl/apps/pbcs.dll/article?AID=/20070429/WYWIAD/70430027/-1/RSS

O ludziach, O historii, O myślach, O zemście

„Zadaniem naszym jest dzisiaj odkłamanie treści wyrazu „socjalizm”, oczyszczenie tego pojęcia z nalotu zbrodni leninizmu i stalinizmu, przywrócenie czerwonemu sztandarowi jego nieskalanego blasku. Przed klasą robotniczą staje zadanie wywalczenia demokracji socjalistycznej, to znaczy wolności sumienia, myśli, słowa żywego i drukowanego, zgromadzeń i pochodów, związków zawodowych i stronnictw politycznych na gruncie społecznych form gospodarczych.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Na 1 Maja 1970 roku, w: Adam Ciołkosz. Polityk – pisarz – historyk socjalizmu, praca zbiorowa, red. Józef Żmigrodzki, Londyn 1972 http://lewicowo.pl/na-1-maja-1970-roku/.

O myślach, O wolności, O myśleniu

„Podejrzewam, że oni są co najmniej tak cyniczni jak ty, rozumiesz. Bo jest to pewna kpina z demokracji to co ty robisz. To, że demokracja dopuszcza coś takiego, to że każdy może, kurna, wcale jeszcze nie znaczy, że każdy powinien.”

Piotr Tymochowicz (1963)

Dobrze, jak Hitler doszedł do władzy, w jakim ustroju twoim zdaniem?
No w demokratycznych wyborach został wybrany, przez znakomitą większość społeczeństwa niemieckiego. Ale to przecież mnie pomogłeś zargumentować.
Nie, nie do końca dlatego, że nie ma w tym nic złego.
rozmowa Jacka Hugo-Badera i Piotra Tymochowicza.
Źródło: Jak to się robi min. 47. Film dokumentalny Marcela Łozińskiego.

„Chrześcijanin musi wyrażać nieposłuszeństwo wobec prawa, które jest niesłuszne, na przykład zezwala na aborcję czy eutanazję. Obecnie istnieją siły, które robią wszystko, by wyrzucić chrześcijaństwo z kultury euroatlantyckiej, a sama demokracja liberalna odchodzi od Dekalogu.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Wykład podczas sesji naukowej na Wydziale Zamiejscowym KUL w Tomaszowie Lubelskim, 23 stycznia 2008.

O sile

„Z demokracją jest troszeczkę tak, że ona może mieć bardzo różne postaci. Ja chciałabym przywołać Rosję, w której formalnie rzecz biorąc demokracja istnieje, nawet istnieją opozycyjne partie, istnieją niszowe wydawnictwa i prawdopodobnie niszowe prywatne media. Nie powiedzielibyśmy, że jest to demokracja równie sprawna, równie funkcjonalna i równie pluralistyczna jak ta, którą traktujemy jako wzorotwórczą: w Stanach, w Wielkiej Brytanii czy w Niemczech.”

Barbara Fedyszak-Radziejowska (1949) polska socjolog

Źródło: Z refleksem, TVP1

„Dziwnym trafem dzieje się jakoś tak, że bezpieka traktowana jest – nadal, a szczególnie po dojściu obecnej koalicji do władzy – jak normalna służba państwowa, stojąca na straży ładu i demokracji, co jest już jawną kpiną z jej ofiar. Przede wszystkim – jej zbrodnie nie zostały rozliczone po 1989 roku, co świadczy, że zbudowany „po upadku komunizmu” system nie jest zdrowy. Wprawdzie na skutek pewnego nacisku społecznego doszło do kilkunastu spektakularnych procesów byłych funkcjonariuszy UB (poza sprawą Adama Humera – na ogół resortowych płotek) i kilku z nich skazano nawet na kary więzienia (niezbyt wysokie), jednakże w większości przypadków nawet niezwykle okrutnych i przerażających swą skalą zbrodni, śledztwa albo w ogóle nie zostały wszczęte, albo też – po bardzo powierzchownym postępowaniu – zostały umorzone z bardzo popularnego powodu, jakim jest… niewykrycie sprawców.”

Leszek Żebrowski (1955) polski historyk, ekonomista i publicysta

Źródło: Fejgin i inni, czyli fejginiątka są wśród nas, „Nasza Polska”, 28 sierpnia 2002

O karze

„Z tym zwycięstwem wiązano nadzieje na lepszą przyszłość, zwłaszcza że Piłsudski uchodził dotąd za wroga reakcji (…). Nadzieje te nie sprawdziły się. Piłsudski i jego zwolennicy (…) poszli (…) odrębną drogą i (…) wzięli rozbrat nie tylko z PPS i demokracją, ale i (…) z własną przeszłością polityczno-legionową.”

Kazimierz Pużak (1883–1950) polski polityk, działacz PPS-u

w 1926 r. o przewrocie majowym. Źródło: Remigiusz Okraska, Kazimierz Pużak, polskieradio.pl, 11 sierpnia 2008 http://www.polskieradio.pl/39/247/Artykul/185587,-Kazimierz-Puzak

O przeszłości, O przyszłości, O zwycięstwie

„Jedną z podstaw demokracji jest to, że żaden kraj nie może być straszony przez rynki. To nie rynki głosują, chociaż tak wmawiają wszystkim Merkel i Barroso. Nie może być tak, że będą szantażować nas amerykańskie agencje ratingowe, a do dzisiaj nie powstała żadna europejska.”

Rena Dourou (1974)

Źródło: Łukasz Pałka, „To Angela Merkel niszczy strefę euro”. Posłanka greckiej Syrizy rozmawia z Money.pl, money.pl, 17 czerwca 2012 http://www.money.pl/gospodarka/wiadomosci/artykul/to;angela;merkel;niszczy;strefe;euro;poslanka;greckiej;syrizy;rozmawia;z;money;pl,150,0,1106838.html

„Ja szanuje prawo, a prawo szanuje mnie. Niemniej, wydaje mi się, że miasto ma chore przepisy. Trzeba mieć zezwolenie na granie na ulicy. Demokracja to przeżytek. Trzeba dać ludziom wolną rękę, a ludzie sobie układy porobią.”

Gienek Loska (1975) wokalista i gitarzysta białoruskiego pochodzenia, mieszkający w Polsce

Źródło: Sprzedam duszę diabłu, żeby dorównać Niemenowi. http://www.tuwroclaw.com/wywiady,sprzedam-dusze-diablu-zeby-dorownac-niemenowi,wyw4-882.html

O ludziach, O duszy

„Podstawowym problemem Polski jest stały, narastający od ponad 20 lat deficyt finansów publicznych, który doprowadził do obecnego zadłużenia. Wynikało to z wielu przyczyn: z ujemnego bilansu handlu zagranicznego, z akceptacji corocznego budżetu państwa z paroprocentowym deficytem, a także z niesłychanego wzrostu liczby pracowników administracji. Na przykład centralna administracja wzrosła od 1990 r. z 46 tys. pracowników do 133 tys. w roku 2010. Całkowicie niepotrzebnie wprowadzono np. powiaty ziemskie. W Polsce wciąż funkcjonuje też coś niespotykanego na świecie – dwa urzędy wojewódzkie: jeden samorządowy (marszałek województwa) i drugi centralny (wojewoda jako przedstawiciel rządu w terenie). W światowych demokracjach wysokie stanowiska państwowej władzy terenowej są wybieralne, np. w USA nawet gubernator stanowy, tak samo jak u nas starosta. Moim zdaniem, obecnie w Polsce należałoby dokonać radykalnej reformy administracji, przez pozaurzędniczy, nie polityczny, ale fachowy zespół, tak jak zrobiła np. Kanada w 1966 roku.”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Z komunizmu w kolonialny kapitalizm http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20120225&typ=my&id=my03.txt, naszdziennik.pl, 25 lutego 2012

„Nie ma naszej zgody na wprowadzanie zabójczych dla edukacji zmian w zabójczym dla demokracji tempie. Bez konsultacji, wysłuchania głosu rodziców, nauczycieli, uczniów, pracowników szkół i ekspertów oświatowych. Nie ma naszej zgody na kłamstwo i manipulację, którymi próbuje karmić nas MEN. (…) Nie zgadzamy się, by chora ambicja i bezmyślny opór Anny Zalewskiej – jednego z najgorszych ministrów obecnego rządu – pogrążyły edukacje i polską szkołę w chaosie na dekady.”

Agnieszka Dziemianowicz-Bąk (1984) działaczka społeczna i polityczka

na demonstracji przeciwko planowanym przez PiS zmianom w szkolnictwie. Źródło: Razem: Nie zgadzamy się, by chora ambicja i bezmyślny opór Zalewskiej pogrążyły polską szkołę w chaosie na dekady http://300polityka.pl/live/2016/11/19/razem-nie-zgadzamy-sie-by-chora-ambicja-i-bezmyslny-opor-zalewskiej-pograzyly-polska-szkole-w-chaosie-na-dekady/, 300polityka.pl, 19 listopada 2016.

O kłamstwie, O rodzicach, O nauczycielach

„Chcemy zamanifestować solidarność z polskim parlamentem. PiS zrobił teraz kolejny zamach, a zaczęło się od zamachu na Trybunał Konstytucyjny. To wszystko dzieje się w Polsce, gdzie władza dopuszcza rasizm i działania chuligańskie. My wyrażamy solidarność z tymi, którzy są atakowani za kolor skóry, kraj pochodzenia i religię. Wierzę, że razem obronimy demokrację, a Polska będzie europejska.”

Józef Pinior (1955) polityk polski

Źródło: Demonstracja na Solnym w obronie demokracji. "Władza łamie prawo" http://wroclaw.wyborcza.pl/wroclaw/1,35771,21213594,demonstracja-na-solnym-w-obronie-demokracji-zdjecia.html#BoxLokPozLink, wyborcza.pl, 7 stycznia 2017

O religii, O kolorach

„To nie był „pucz” przeciwko Prawu i Sprawiedliwości. To był pucz przeciwko demokracji, przeciwko państwu polskiemu.”

Kazimierz Kik (1947)

o proteście opozycji w Sejmie zapoczątkowanym 16 grudnia 2016 Źródło: Prof. Kik: To był pucz przeciwko demokracji! http://telewizjarepublika.pl/prof-kik-to-byl-pucz-przeciwko-demokracji,43326.html, telewizjarepublika.pl, 16 stycznia 2017

O sprawiedliwości

„Stwierdzono, że demokracja jest najgorszą formą rządu, jeśli nie liczyć wszystkich innych form, których próbowano od czasu do czasu.”

Winston Churchill (1874–1965) premier Wielkiej Brytanii

Źródło: przemówienie w Izbie Gmin (11 listopada 1947)

O czasie

„Stała się rzecz straszna: po 20 latach demokracji lider opozycji nie uznaje legalnie wybranego prezydenta czy nie jest gotowy do dialogu z legalnie wybranym rządem. To koszmar.”

Aleksander Kwaśniewski (1954) polski polityk, przezydent Polski

Źródło: wyborcza.pl, 4 maja 2011 http://wyborcza.pl/1,76842,9534307,Kwasniewski__Jednym_Tuskiem_Platforma_nie_wygra.html?as=3&startsz=x#ixzz1LojoDFrJ

„Kiedyś mawiano, że przyszłością Europy będą Stany Zjednoczone. Dziś niestety można powiedzieć, że przyszłością Europy będą Włochy. Włochy Berlusconiego zapowiadają analogiczne sytuacje w innych krajach. Tam, gdzie demokracja przeżywa kryzys, władza trafia w ręce tych, którzy kontrolują media.”

Umberto Eco (1932–2016) włoski filozof i pisarz

Wypowiedzi w wywiadach
Źródło: rozmowa Vicentego Verdu, „El País”, tłum. „Forum”, 24 maja 2010.

O przyszłości

„Modernizując i doskonaląc sowiecką ideologię oraz praktykę polityczną, zbudowaliście w Rosji polityczną konstrukcję, w której nie da się pokonać was w wyborach. Jest to ślepy zaułek, z którego żadna ścieżka nie prowadzi do demokracji.”

Siergiej Kowalow (1930)

fragment listu otwartego do Władimira Putina, Władimira Czurowa i Siergieja Ławrowa. Źródło: „Rzeczpospolita”, 25 lutego 2008 http://www.rp.pl/artykul/97846.html

„Nie sposób bronić demokracji demokratycznymi metodami.”

Simone de Beauvoir (1908–1986) francuska pisarka

„Demokrację podważa establishment, bo sprzedaje kandydatów i programy polityczne jak mydło. Partie stały się korporacjami. Sfrustrowani to czują, chociaż edukacja, w którą zainwestowali, im tego nie objaśniła. Dlatego chcą demokrację ożywić i oderwać ją od wielkich pieniędzy, które finansują wciskanie nam sloganów. Zadaniem intelektualistów, naukowców, dziennikarzy jest pokazywać, jakie rozwiązania tylko dobrze wyglądają, a w rzeczywistości pogorszą sytuację. Prekariusze mają energię, a my mamy wiedzę. (…) Kiedy się mówi uczciwie – słuchają. Macie partię młodych prekariuszy, która nazywa się Razem i swoje wie, ale uważnie słucha.”

Guy Standing (1948)

Źródło: wywiad Jacka Żakowskiego, Dlaczego prekariat może być niebezpieczny http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/swiat/1622633,2,dlaczego-prekariat-moze-byc-niebezpieczny.read, polityka.pl, 16 czerwca 2015.

O rzeczywostości

„(…) do socjalizmu prowadzi nie jedna droga, lecz tylko taka droga, która uwzględnia właściwości kraju, w którym socjalizm budujemy.”

Mátyás Rákosi (1892–1971) węgierski polityk komunistyczny

na III Zjeździe KPW w 1946.
Źródło: B. Szabó, Nepi demokracia es forradalom elmelet, „Kossuth Konyvkiado”, Budapeszt 1970, s. 192, cyt. za: Maciej Koźmiński, Piotr Luppóczy, Jerzy Robert Nowak, Węgry w: Europejskie kraje demokracji ludowej 1944–1948, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1972, s. 432.

O książkach, O wiedzę

„Trzeba tworzyć przeciwwagę dla polityki partyjnej, która rozgrywa się tylko w instytucjach państwa. Dziś potrzeba polityki obywatelskiej. Muszą zostać poszerzone gamy uczestnictwa w polityce. Np. praca w większości urzędów państwowych powinna być dostępna nie z powodu bycia działaczem danej partii, ale dlatego, że ktoś jest kompetentną osobą, która potrafi pomóc w rozwiązywaniu społecznych problemów.”

Jerzy Hausner (1949) polski polityk i ekonomista

Źródło: rozmowa Joanny Warszy i Artura Żmijewskiego, Egzekwowanie demokracji, „Krytyka Polityczna”, Nr 30/2012.

„Odrzucamy zachodni model demokracji dwupartyjnej, ponieważ nie godzimy się z poglądem, że rządzący i rządzeni powinni znajdować się we wzajemnej opozycji, jedni krzycząc o obowiązkach, a drudzy o prawach.”

Jomo Kenyatta (1893–1978)

Źródło: przemówienie wygłoszone 13 sierpnia 1964; cyt. za: Marek Pawełczak, Kenia, Warszawa 2004, str. 212

„Pacyfiści to są ludzie wzięci z księżyca, którzy nie rozumieją, że jakby nie było silnego ruchu oporu przeciwko dyktaturze, faszyzmowi, komunizmowi, to pacyfizm by nie istniał. Co to znaczy pacyfizm? Nie słyszałem, by pacyfiści ostro protestowali, że w ciemnych krajach arabskich kamieniują kobiety, które poszły z kochankiem do łóżka. Najwyżej cienko zamiauczą, ale nic poza tym. Krzyczą na demokrację, a jakoś nie krzyczą na rzeczywiste, twarde dyktatury. To pacyfiści. Dlatego ich działania są w istocie pogardą dla człowieka.”

Marek Edelman (1922–2009) przywódca powstania w getcie warszawskim, lekarz, działacz polityczny

Źródło: s. 134.

O kobietach, O ludziach, O kochankach

„Różnica między Demokracją a Dyktaturą jest taka, że w Demokracji najpierw się głosuje, a potem dostaje rozkazy; w Dyktaturze nie marnuje się czasu na głosowanie.”

Charles Bukowski (1920–1994) amerykański poeta i powieściopisarz

Tom Najpiękniejsza dziewczyna w mieście (1967), Polityka, czyli rypanie kota w tyłek

O czasie

„Wartością podstawową jest życie i zdrowie każdego człowieka. Pozwólmy każdemu człowiekowi żyć w jego kulturze. Przestańmy kłamać, że potrzebna jest komukolwiek demokracja. My czujemy wady tego potwornego ustroju jakim jest demokracja i kłamiemy, że niesiemy to Irakijczykom.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

O życiu, O zdrowiu

„Z demokracji należy kpić.”

Denis de Rougemont (1906–1985)

„Rządy powinny odważyć się na demokrację.”

Jürgen Habermas (1929) niemiecki filozof, socjolog i publicysta polityczny

Źródło: „Polityka”, 31 marca 2007

„Obok prawa do życia prawo do wolności wypowiedzi i równości w pozyskiwaniu i rozpowszechnianiu swoich poglądów jest fundamentem demokracji. Bez pluralizmu i równego dostępu do możliwości korzystania ze środków społecznego przekazu inne prawa mogą być ograniczane przez tendencyjność i wybiórczą sterowalność informacją.”

Piotr Andrzejewski (1942) polski działacz polityczny i adwokat

Źródło: Ruch egzekucji naszych praw, naszdziennik.pl, 5 maja 2012 http://naszdziennik.pl/index.php?dat=20120505&typ=my&id=my07.txt

O wolności

„Jestem poruszony zawartością tych taśm. Dziękuję dziennikarzom, za wspieranie demokracji poprzez ujawnienie kompromitującego przypadku skandalicznej korupcji politycznej jakiej dopuścił się PiS. Miliony Polaków mogły poznać dzięki tym nagraniom kulisy kuchni politycznej kompromitującej obecny rząd.”

Donald Tusk (1957) polski polityk

Tusk o „taśmach Renaty Beger”.

„Idea demokracji kłóci się z naturą państwa, ponieważ ze swej istoty jest i powinna być wyłącznie bezpaństwowa.”

Edward Abramowski (1868–1918) polski filozof i działacz polityczny

O naturze

„Upadek muru berlińskiego był nie tylko uwolnieniem świata od groźby totalitaryzmu i zagłady nuklearnej. (…) To nieprawda, że strach wynikał tylko z tego, że gromadziły się głowice. Tam było coś więcej – ciśnienie mitu alternatywnego społeczeństwa. (…) Bano się, że jeśli nie zrobi się czegoś, żeby załatać dziury w sytuacji społecznej w świecie demokracji kapitalistycznej, to ludzie się zbuntują w imię tamtej alternatywy. Taką drogą komunizm narzucał poniekąd reszcie świata porządek dnia: podjęcie takich zadań jak walka z niedolą, upokorzeniem, upośledzeniem ludzkim, rekompensata za rolę klasy robotniczej w procesie tworzenia bogactwa, prawo do edukacji dla wszystkich czy opieka zdrowotna. Podjąwszy się tych zadań, kapitalistyczna reszta świata robiła to za pośrednictwem socjaldemokracji, która pchała w tym kierunku, z o wiele większym powodzeniem niż sam komunizm.”

Zygmunt Bauman (1925–2017) polski socjolog, filozof, eseista

Źródło: Nieśmiertelność nadziei, krytykapolityczna.pl, 28 czerwca 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20130628/bauman-cisnienie-utopii

O ludziach, O strachu, O walce, O bogactwie

„Trzeba było przewidzieć, że się te fakty rozniosą. Przez Brześć zerwano łączność z demokracją Zachodu. (…) Jestem międzynarodowym socjalistą. Kocham ziemię ojczystą, ale idea międzynarodowej solidarności jest równie głęboka i szlachetna. Czy ja jestem winien, że mam w ręku książkę, w której jest opis tego, co przeżyłem, co jestem winien, że mężowie nauki, pisząc o Polsce, wspominają o Brześciu.”

Herman Lieberman (1870–1941) polski prawnik, publicysta, minister

przed sądem okręgowym w Warszawie, 27 października 1931, Liebermana prokurator dodatkowo oskarżył o poinformowanie zachodniej opinii publicznej o sprawie Brześcia, co miało „zaszkodzić Polsce”.
Źródło: Na procesie brzeskim, w: Wielkie mowy historii, t. 2, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006.

O historii, O zerwaniu, O nauce, Kochać się

„Wykazujecie pogardę, nie tylko dla Irlandczyków, ale także dla pojęcia demokracji, której jak sami twierdzicie jesteście orędownikami.”

Nigel Farage (1964)

„W interesie demokracji leży, żeby nie siedzieć w pałacu jak imperator i od czasu do czasu pokazywać ludowi swój nagi tors albo terroryzować społeczeństwo.”

Micheil Saakaszwili (1967) gruziński polityk, prezydent Gruzji

o Władimirze Putinie.
Źródło: „Forum”, 23 stycznia 2012

O ludziach, O czasie

„Tylko kto lepszy? Pani Beger, skazana za fałszowanie podpisów, w roli Katona? Lepper – wekslodzierżca, wraz z nią mianowany nagle na moralny autorytet? Pawlak, który zawiesza koalicyjne rozmowy z PiS, bo go tak zniesmacza, że można się targować o stanowiska – to już pękać ze śmiechu po prostu! Podobnie jak z liderów SLD. A platformersi, lamentujący podnieconymi głosami o końcu demokracji i wyciągający naiwnych na ulicę? Czy chór telewizyjnych autorytetów, jak zwykle nie zadający najważniejszych pytań, bo nie czas pytać, gdy trzeba obalać wrogów? Wątpię, by przeciętny Polak był w stanie długo się tym żałosnym spektaklem przejmować.”

Rafał A. Ziemkiewicz (1964) polski pisarz

na temat komentarzy po tzw. aferze taśmowej.
Źródło: Bęc!, Interia.pl, 27 września 2006

O śmiechu, O czasie, Pytanie

„Działacze BFL byli ludźmi inteligentnymi. Nie mogli posługiwać się metodami, których używał Łukaszenka. Po drugie, demokracja wtedy jeszcze się nie umocowała, realnej władzy demokraci nie mieli. Pierwsze kiełki wolności zostały rozdeptane, i zrobiła to nawet nie białoruska nomenklatura, to było zrobione przy pomocy rosyjskich służb specjalnych.”

Mikałaj Aksamit (1954) białoruski polityk

Дзеячы БНФ былі людзьмі інтэлігентнымі. Яны не маглі карыстацца тымі мэтадамі, якія ўжываў Лукашэнка. Па-другое, дэмакратыя тады яшчэ не ўмацавалася, рэальнай улады ў дэмакратаў не было. Першыя парасткі свабоды былі растаптаныя, і гэта зрабіла нават не беларуская намэнклятура, гэта было зроблена пры дапамозе расейскіх спэцслужбаў. (biał.) O przyczynach porażki demokracji na Białorusi, 25 października 2007 roku Źródło: Polskie Radio dla Zagranicy, 26 października 2007 http://www2.polskieradio.pl/eo/dokument.aspx?iid=64980

O wolności, O pomocy

„Jaka cena demokracji, panie Sarkozy? Jedzie pan do Dublinu 21 lipca. Proszę nie próbować tego co zrobił pan we Francji, nie wymuszać drugiego referendum, ani próbować zmieniać reguły i ratyfikować traktat tylnymi drzwiami. To by pokazało pogardę dla demokracji. Proszę tego nie robić!”

Nigel Farage (1964)

„Wszystkie realne ulepszenia amerykańskiej demokracji nie pochodziły bowiem od szeroko rozumianej elity, one przyszły z dołu. Partia Wolności, walcząca z niewolnictwem, sufrażystki, ruch robotniczy, ruch na rzecz praw obywatelskich – żaden z tych ruchów nigdy nie zajmował formalnie pozycji władzy.”

Chris Hedges (1956)

fragment przemówienia z 18 marca 2012 r. Źródło: Siła prawdy, przeł. M. Sutowski, krytykapolityczna.pl, 22 marca 2012 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/HedgesSilaprawdy/menuid-1.html

O wolności, O sile

„Po zabójstwie prezydenta [Narutowicza] nie można było stać pośrodku. Można było albo bronić Niewiadomskiego, albo uznać, że to był zamach na głowę państwa i złamanie wszystkich reguł demokracji. Dla nas dzisiaj demokracja jest kwestią najważniejszą, ale w świecie po I wojnie światowej wcale tak nie było. Według niektórych polityków i publicystów demokracja była rzeczą niebezpieczną, bo osłabiającą poczucie jednej prawdy, osłabiającą pozycję elit, a zatem – według wielu prawicowców – pierwszym etapem prowadzącym do komunizmu.”

Andrzej Friszke (1956) polski historyk

Źródło: krytykapolityczna.pl, 28 marca 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/SeriaHistoryczna/FriszkeCiolkoszchcialuczynicnajbiedniejszychswiadomymiobywatelami/menuid-1.html

O wojnie

„Polska, Europa, świat zmieniły się gruntownie. My wszyscy – oczywiście w różnym stopniu – też. Ja na przykład dziś widzę inaczej niż wówczas Stany Zjednoczone. Podziwiam ich dynamizm, standardy nowoczesności i demokracji.”

Wojciech Jaruzelski (1923–2014) generał, działacz PZPR, prezydent PRL i RP

wypowiedź porównująca sytuację z roku 1981, czas wprowadzenia stanu wojennego, do roku 2001.
Źródło: Wojciech Jaruzelski, W odpowiedzi Benjaminowi Fisherowi, „Rzeczpospolita”, 8 lutego 2001.

O świecie, O czasie

„Bez wprowadzenia do władzy zasad moralnych demokracja (…) nie przetrwa albo nadal będzie swoją własną karykaturą.”

Mario Vargas Llosa książka Jak ryba w wodzie. Wspomnienia

Jak ryba w wodzie

„To, co nazywamy „demokracją”, jest w mniejszym stopniu kwestią instytucji, a w znacznie większym kwestią nawyków psychicznych.”

Robert Conquest (1917–2015) historyk angielski

What we call "democracy" is far less a matter of institutions than of habits of mind. (ang.)
Źródło: Uwagi o spustoszonym stuleciu

„Wielkość demokracji jest mierzona tym, jak chronimy najsłabszych. Dzieci upośledzone i nieuleczalnie chore potrzebują ochrony, a nie eliminacji. Przypomnę, że mówimy o żyjących istotach ludzkich. Czy pozwolilibyśmy na zabicie naszego kilkuletniego dziecka, tylko dlatego, że jest nieuleczalnie chore? Jeśli nie, to dlaczego pozwalamy na zabicie nienarodzonych żyjących istot ludzkich? Dlaczego okazujemy więcej współczucia wobec zwierząt niż wobec istot ludzkich?”

John Godson (1970) polski polityk nigeryjskiego pochodzenia

podczas debaty nad nowelizacją ustawy antyaborcyjnej. Źródło: gazeta.pl http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114871,14679122,W_Sejmie_ostra_dyskusja_o_aborcji__NAJLEPSZE_CYTATY_.html, 26 września 2013

O dzieciach, O zwierzętach

„Narodowe Siły Zbrojne nie wiedzą co to jest częściowa lojalność, my jesteśmy całkowicie lojalni wobec ludu, projektu życia i naszego Komendanta [Hugo Cháveza]. Myśmy się ożenili z jego projektem dla kraju. Opozycja działa z poparciem obcych państw, to jest sprzeczne z nacjonalizmem. Hipoteza rządu opozycji jest trudna do zaakceptowania. To byłoby sprzedanie kraju, tego nie zaakceptuje ani lud, ani Narodowe Siły Zbrojne.”

Henry Rangel Silva (1961)

Źródło: Tomasz Surdel, Rewolucja, nie demokracja!, tierralatina.pl, 15 listopada 2010 http://www.tierralatina.pl/2010/11/rewolucja-nie-demokracja/

O ludziach, O sile

„To polska odmiana totalitaryzmu XXI wieku. Czerpie z totalitaryzmów europejskich i południowoamerykańskich. Bierze z nich różne elementy. To wszystko w tym kaczyzmie się miesza. Ograniczanie demokracji, swoisty zamordyzm, cenzura. Trudno w tej chwili dokładnie definiować. Kaczyzm rodzi się na naszych oczach. Częściowo występuje w formie zakamuflowanej. Został ubrany w szatę solidaryzmu społecznego, patriotyzmu, odnowy moralnej. Ma przyjazną gębę, a Polacy dają się nabierać. W miarę umacniania się rządów braci Kaczyńskich kaczyzm będzie rozkwitał. Zacznie się otwarte ograniczanie wszelkich działań, które zostaną uznane za nieprawomyślne i niezgodne z doktryną wyznawaną przez bliźniaków. Zamykanie ust przeciwnikom już się zaczęło. Marszałek Jurek nie dopuścił do zadawania pytań w drugim czytaniu becikowego. Pierwszy taki przypadek w III RP. Zwiastun IV RP. Kaczyzm jest groźny dla demokracji. Jest jej przeciwieństwem.”

Joanna Senyszyn (1949) polska działaczka polityczna, ekonomistka

odpowiedź na pytanie: „Czy może pani zdefiniować kaczyzm?”. Źródło: tygodnik „Nie” nr 49 http://www.nie.com.pl/art6674.htm, 8 grudnia 2005

O czytaniu, O wieku, Pytanie

„Zmiany ustrojowe w 1989 r. nie przyniosły demokracji i poprawy bytu ludzi, ale degradację polityczno-gospodarczą i biedę na skalę masową. Staliśmy się kolonią bogatych państw i zamiast socjalizmu skierowanego na instytucjonalną pomoc człowiekowi, mamy krwiożerczy kapitalizm z milionami bezrobotnych.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

O ludziach, O pomocy

„Socjalizm, który polscy robotnicy i w ogóle Polacy mogą uważać za odpowiadający swą treścią tej nazwie, winien spełniać dwa warunki: po pierwsze, musi być demokratyczny – musi stać na gruncie demokracji politycznej oraz podstawowych praw człowieka i obywatela, i to nie tylko dla zwolenników socjalizmu ale i dla jego przeciwników, dla wszystkich bez wyjątku. Przykładem socjalizmu tego typu jest socjalizm brytyjski, jego przeciwstawieniem jest komunizm moskiewski. Po drugie, socjalizm winien być niepodległościowy, to jest stać na gruncie praw Polski do niepodległego bytu państwowego w takim samym rozumieniu, w jakim niepodległa jest na przykład Szwecja albo Holandia.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Socjalizm – ale jaki?, „Orzeł Biały”, Nr 140, kwiecień 1976 http://lewicowo.pl/socjalizm-%E2%80%93-ale-jaki/.

„Ideał arystokratyczny wymaga realnego panowania lepszych, demokracja – formalnego panowania wszystkich.”

Nikołaj Bierdiajew (1874–1948)

„Polska obstaje dzisiaj przy swej „europejskiej”, zachodniej przynależności, opartej nie tylko na katolicyzmie, ale również na starannie pielęgnowanych zachodnich instytucjach i upodobaniach. Z dawnego orientalizującego stylu pozornie nic nie zostało. A jednak przenikliwe oko dostrzeże, że Polska jest znacznie bardziej wschodnią kulturą niż Rosja. (…) Kiedy Moskale skryli się przed Mongołami w swoich północnych lasach, Polacy byli już otwarci na wpływy czarnomorskich stepów.(…) prawdopodobnie idea demokracji szlacheckiej pochodziła nie od republiki rzymskiej, lecz od kurułtaju, zgromadzenia mongolsko-tatarskiej szlachty i naczelników klanów, które wybierało nowego chana.”

Neal Ascherson (1932)

Źródło: Morze Czarne, przeł. Tomasz Bieroń, Poznań 2003, str. 245.

O morzu

„Polityka nie jest potrzebą bardzo wielu, społeczeństwo jest nie tylko zindywidualizowane, ale nawet zatomizowane. Jednak w warunkach wolności i demokracji od władzy zależy znacznie mniej niż kiedyś. Jednostki same sobie organizują życie, społeczeństwo samo się rozwija.”

Aleksander Kwaśniewski (1954) polski polityk, przezydent Polski

Źródło: rozmowa Macieja Stasińskiego, wyborcza.pl, 7 sierpnia 2011 http://wyborcza.pl/1,97863,10070745,Duch_polski_nie_glosuje.html?as=1&startsz=x

O życiu, O wolności

„Trudno mi mówić, co myśli pan prezes Rzepliński, czym kieruje się pan wiceprezes Biernat. Mało z nimi rozmawiam. Mogę jednak jasno stwierdzić jako prawnik, że nie są to działania zgodne z prawem. Przy całym hałasie o to, że parlament łamie prawo i depcze demokrację, sytuacja jest odwrotna: to trybunał łamie konstytucję, to TK niszczy swój autorytet.”

Julia Przyłębska (1959) polska prawniczka, sędzia Trybunału Konstytucyjnego

o kryzysie wokół Trybunału Konstytucyjnego w Polsce. Źródło: Nowe „wSieci”: Sędzia TK przerywa milczenie. Julia Przyłębska: Działania Rzeplińskiego i Biernata nie są zgodne z prawem http://wpolityce.pl/polityka/311385-nowe-wsieci-sedzia-tk-przerywa-milczenie-julia-przylebska-dzialania-rzeplinskiego-i-biernata-nie-sa-zgodne-z-prawem, wpolityce.pl, 10 października 2016.

O myślach, O myśleniu

„Ekstremizm jest sprzeczny z islamem. IFO usiłowała wykorzystać demokrację, aby demokrację obalić.”

Mohamed Boudiaf (1919–1992)

uzasadnienie rozwiązania Islamskiego Frontu Ocalenia w 1992.
Źródło: Kronika 1992, Wydawnictwo „Kronika” – Marian B. Michalik, Warszawa 1992, s. 17.

„Pamiętajmy, że UE zjednoczyła się przeciwko trzem niszczycielskim siłom: hitleryzmowi, który przyniósł Holocaust, rasizm i skrajny nacjonalizm; sowieckiemu komunizmowi wespół z zimną wojną oraz kolonializmowi, z którym niektóre państwa Wspólnoty Europejskiej z bólem musiały się pożegnać. To właśnie te trzy „kontrpowody” przyczyniły się do wykształcenia wspólnego rozumienia demokracji, które stanowi cywilizacyjną podstawę Europy.”

André Glucksmann (1937–2015)

Źródło: rozmowa Romaina Leicka, Kontynent zgryzoty, „Der Spiegel”, tłum. „Forum”, 27 sierpnia 2012.

O wojnie, O wykształceniz, O sile, O pożegnaniu

„Nie wypieram ze świadomości katastrofalnych efektów, jakie przyniosła próba realizacji komunizmu. Moralne oburzenie w stosunku do zbrodni komunistycznych nie wystarcza jednak, abym za dobrą monetę mógł wziąć „teodyceę” kapitalizmu: przeświadczenie, że demokracja liberalna w stylu zachodnim dopuszcza akurat tyle zła (np. wynikającego z funkcjonowania wolnego rynku), ile jest niezbędne dla zachowania wolności. Za całe zło realnego socjalizmu odpowiadają ludzie – i dzięki temu można je zwalczać niejako wprost. Kapitalizm nie bierze odpowiedzialności za zło, jakie powoduje – odpowiedzialność zrzuca na anonimowy (czy też „naturalny”, albo nawet „boski”) rachunek wolności i sprawiedliwości. Jest w tym hipokryzja i gorzej: coś diabelskiego: uznanie zła za coś (w pewnym stopniu) dobrego – jakby świadomy wampiryzm, szczególnie rażący w przypadku ludzi broniących kapitalizmu z pozycji „cnoty”, starych dobrych obyczajów albo „chrześcijańskich wartości.””

György Lukács (1885–1971) węgierski filozof

Lukács, mimo że wiedział o zbrodniach leninizmu i stalinizmu: o rozstrzelaniu Kronsztadu, o hołodomorze, wielkiej czystce (w której sam mało nie zginął), gułagach; i je stanowczo potępiał, nigdy nie wyrzekł się ortodoksyjnego marksizmu.
Źródło: Gelebtes Denken. Eine Autobiographie im Dialog (Życiomyślenie), red. I. Eörsi, tłum.H.-H. Paetzke, Frankfurt 1981.

O ludziach, O sprawiedliwości, O zachowaniu, O wolności

„Wyraziłem wobec prezydenta Andrzeja Dudy nasze zaniepokojenie związane z pewnymi działaniami i impasem w zakresie polskiego Trybunału Konstytucyjnego. Podkreśliłem, że oczywiście szanujemy polską suwerenność. Zdaję sobie sprawę, że parlament pracuje nad ustawą, która ma regulować tą sprawę, ale jako przyjaciel i sojusznik wzywam wszystkie strony, aby wspierać instytucje demokratyczne w Polsce. To właśnie sprawia, że jesteśmy demokracjami, nie tylko słowa zapisane w konstytucji czy głosowanie w wyborach, ale także instytucje, od których zależymy każdego dnia. Praworządność, niezależna władza sądownicza i wolna prasa – to są wartości na których Stanom Zjednoczonym bardzo zależy. To są wartości, które leżą u sedna naszego sojuszu, leżą u sedna Traktatu Północnoatlantyckiego. Były to wartości, które świętowaliśmy 2 lata temu na Placu Zamkowym. (…) W rzeczywistości po „zimnej wojnie” narodziny na nowo polskiej demokracji były inspiracją dla ludzi w całej Europie i w całym świecie, łącznie z Ameryką. (…) Postępy Polski pokazały, że demokracja i pluralizm nie są wyjątkowe tylko dla jednej z naszych kultur czy krajów, są to wartości uniwersalne. To jest podstawowa kwestia w amerykańskiej polityce zagranicznej – mówimy o tych wartościach na całym świecie, nawet wobec naszych najbliższych sprzymierzeńców.”

Barack Obama (1961) Amerykański polityk, 44. prezydent USA

wypowiedź w Warszawie na temat kryzysu wokół Trybunału Konstytucyjnego w Polsce, 8 lipca 2016.

O wojnie, O ludziach, O ustawie, O narodzinach

„Świadomie bądź nieświadomie, senny, biurokratyczny handel z jakim dzisiaj musimy obcować, jest w dużej mierze odpowiedzialny za letarg społeczny, będący następstwem procesu globalizacji ekonomicznej. Przykro mi to mówić, ale nie mogę przypatrywać się temu w milczeniu. Ponadto, niechże mi wolno będzie sparafrazować przesłanie jednej z bajek La Fontaine’a i powiedzieć, że jeśli nie będziemy działać szybko i sprawnie, mysz praw człowieka zostanie rychło pożarta przez kota globalizacji ekonomicznej.”

José Saramago (1922–2010) pisarz portugalski, noblista

Źródło: krytykapolityczna.pl, 18 czerwca 2010 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/Saramago-Od-sprawiedliwosci-do-demokracji/menu-id-1.html

„Jedynie niewielka część społeczeństwa się wzbogaciła. Zdecydowana większość mieszkańców Chin nadal zarabia bardzo słabo. W przeszłości, biednych nie obchodziła demokracja. Ale to się na szczęście zmieniło. Ludzie zdają sobie sprawę, że na ich ubóstwo wpływa w dużej mierze system społeczny w Chinach.”

Wei Jingsheng (1950)

Źródło: Parlament Europejski http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?language=PL&type=IM-PRESS&reference=20090106FCS45491#title2

O szczęściu, O ludziach, O przeszłości

„Kuchnia nie znosi demokracji. (…) Ten, kto stoi przy kuchence i trzyma chochlę w ręce, jest szefem.”

Joanna Brodzik (1973) polska aktorka

Źródło: Aleja gwiazd, 16 marca 2010.

„Jarosław Kaczyński i Antoni Macierewicz dawno powinni siedzieć. Za sponiewieranie godności Rzeczypospolitej, za insynuacje polityczne, za niszczenie autorytetu najwyższych instytucji państwa polskiego, za przyczynianie się do utraty wiarygodności Polski w Europie. Nie jest nawet ważne, czy oni mają rację, czy nie. Tak długo, jak w Rzeczypospolitej będzie można rzucać bezkarnie kalumnie pod adresem najwyższych organów państwa polskiego, nie będzie rozwoju demokracji w Polsce. Pozwalamy sobie na zbyt wiele i stwarzamy atmosferę, że można pozwolić sobie na jeszcze więcej. Pytanie tylko, czy Rzeczpospolita to wytrzyma.”

Kazimierz Kik (1947)

wypowiedź z 2012 roku. Źródło: Prof. Kik zafascynowany „dobrą zmianą”. Edukacja super, 500 plus super. Ubolewa: Przez lata wspierałem siły, które niszczyły kraj http://www.tokfm.pl/Tokfm/7,102433,20998497,prof-kik-zafascynowany-dobra-zmiana-edukacja-super-500.html, tokfm.pl, 18 listopada 2016.

O sile, O zmianach, Pytanie

„Zachód pielęgnował legendę, że pod rządami Borysa Jelcyna w Rosji nastała demokracja. Gdy Jelcyn ustąpił, prezydent USA Bill Clinton mianował go jeszcze ojcem rosyjskiej demokracji. W wielu krajach nawet aktualnie urzędujących prezydentów stawia się za przestępstwa przed sądem. Tymczasem u nas były prezydent jest nietykalny.”

Aleksander Sołżenicyn (1918–2008) rosyjski prozaik, noblista

Źródło: „Der Spiegel”, 30 kwietnia 2000

„Doprowadziło to do ustanowienia rozbudowanych przywilejów dla prywatnych ubezpieczycieli. Grupa podmiotów (w przytłaczającej większości zagranicznych) uzyskała rodzaj zbiorowego monopolu na przejmowanie bardzo dużej części składki ubezpieczeniowej i pobieranie gigantycznych potrąceń z tej składki (początkowo nawet 10 proc.!). Ustanowiony został system, w którym – w praktyce – PTE zarabiają wiele, nawet gdy ubezpieczeni dużo tracą (tak było w 2009 r.). W tym systemie ubezpieczeni są jeszcze bardziej ubezwłasnowolnieni niż w ZUS. Ubezpieczony w ZUS przyszłe świadczenie ma ex ante określone. Oczywiście gwarancją jest tylko stabilność prawa, ale w demokracji emeryci są silni i trudno jest uzyskać polityczne przyzwolenie na jego niekorzystną zmianę.”

Ryszard Bugaj (1944) polski polityk

o reformie emerytalnej z 1999 r. Źródło: rp.pl, 3 lutego 2011 http://www.rp.pl/artykul/604304-Wyplatywanie-ubezpieczen-z-OFE.html

„Demokracja parlamentarna nie była wcale i nie jest wcale spełnieniem snów doktryny liberalnej; powiedziałbym: wręcz odwrotnie! Była przykrą niespodzianką dla tej doktryny i dla jej przedstawicieli i w zakresie teorii i w zakresie praktyki; wprowadziła bowiem klasę robotniczą – w roli czynnika decydującego – na scenę historii najnowszej.
Liberalizm czerpał soki żywotne z naiwnego optymizmu. Formuła – skrócona i uproszczona – głosiła po prostu: niech każdy robi, co może; niech utrwali się „wolna gra” sił społeczno-ekonomicznych, talentów, zdolności, interesów; z „wolnej gry” powstanie budowla harmonijna. Rozwój kapitalizmu zaprzeczył radykalnie wszystkim złudzeniom tego optymizmu. Kapitalizm nie otworzył pola dla żadnej „wolnej gry.””

Mieczysław Niedziałkowski (1893–1940) polityk polski

Równość formalna wobec prawa nie okazała się równością faktyczną w życiu politycznym, społecznym i gospodarczym. Źródło: Socjalizm a liberalizm, w: Demokracja parlamentarna w Polsce, Wyd. Księgarni Robotniczej, Warszawa 1930 http://lewicowo.pl/socjalizm-i-liberalizm/

O historii, O grach, O optymiźmie, O snach

„W trakcie batalii o ten kraj widoczna była w Europie różnica w zachowaniach elit władzy poszczególnych państw, w tym niestety także polskich, które wywierały presję na Irlandczyków, ingerując bezceremonialnie w ich sprawy wewnętrzne, a działaniami różnych środowisk społecznych, które wspierając Irlandczyków i ich prawo do samostanowienia, tym samym wspierały demokrację. Elity władzy zaś reguły demokracji arogancko łamały, a naród irlandzki upokorzyły.”

Krystyna Pawłowicz (1952) polska polityczka, prawniczka

o ponownym referendum ws. traktatu lizbońskiego w Irlandii. Źródło: Witajcie w euroregionie polskim!, naszdziennik.pl, 4 grudnia 2009 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20091204&typ=my&id=my11.txt

O zachowaniu

„Staram się współpracować w sposób otwarty i komunikatywny. Kierować w stylu, powiedziałbym, demokratycznym. Ale w sytuacji, kiedy mamy do czynienia z kryzysem, to demokrację zawiesza się na kołku.”

Jacek Kapica (1970) polski urzędnik państwowy

pismo Jacka Kapicy (Dyrektora Izby Celnej w Szczecinie) z dnia 28 stycznia 2008 r., będące odpowiedzią na protesty celników Źródło: Wolna Strona Służby Celnej http://wssc.szu.pl/news.php?id=1523

„Za całą tą gadką sławiącą demokrację, wolność i prawa człowieka, skrywają się cyniczne, zimnokrwiste kalkulacje… Jak opanować ten ruch, jak na nim skorzystać? (…). Obama, Merkel, Cameron i im podobni, obecnie prawiący Egipcjanom kazania o etycznej wyższości demokracji i rozczulający się nad błogosławieństwami demokratycznego sposobu życia, nigdy nie wzdragali się przed kumaniem z najgorszymi dyktatorami, z Mubarakiem włącznie. (…) któż będzie tak naiwny, by uwierzyć w nagłe nawrócenie tych ludzi?”

Tariq Ramadan (1962)

Źródło: krytykapolityczna.pl, 15 lutego 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/BaumanEgipskarewolucjaoludzkimtsunamiiotymcopotem/menuid-1.html

O ludziach, O wolności

„Serią zabiegów legislacyjnych (uchwalanie niezgodnych z konstytucją ustaw) i tzw. faktów dokonanych (bezprawne odmawianie ogłaszania werdyktów Trybunału i zaprzysiężenia jego sędziów, bojkot posiedzeń Trybunału, groźby wobec urzędujących sędziów itd.) PiS i jego ludzie (znowu: prezydent, ale też premier, parlamentarzyści i związani z partią prawnicy) wprowadzili do organu mającego stać na straży konstytucji silną grupę swoich zauszników. Równocześnie tak zmienili procedury jego pracy, by możliwe były rozmaite manipulacje podczas orzekania”

Krzysztof Burnetko (1965) dziennikarz polski

choćby zwlekanie z wpisaniem na wokandę kontrowersyjnych, a wymagających pilnej oceny ustaw na temat działań Prawa i Sprawiedliwości wobec Trybunału Konstytucyjnego w latach 2015–2016. Źródło: PiS, rękami Dudy, zlikwidował właśnie w Polsce demokrację konstytucyjną. W bezpardonowym stylu http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/kraj/1688106,1,pis-rekami-dudy-zlikwidowal-wlasnie-w-polsce-demokracje-konstytucyjna-w-bezpardonowym-stylu.read, polityka.pl, 21 grudnia 2016.

O ludziach, O sprawiedliwości

„Obok religijnego fundamentalizmu istnieje również ten rynkowy, który niszczy demokrację. I nie mam na myśli jedynie amerykańskich Republikanów, ale także Demokratów, nie tylko brytyjskich torysów, ale również liberałów i ludzi Partii Pracy – wszyscy oni są dziś głęboko nieufni wobec demokracji i roli rządu, co jest – niestety – zwycięstwem neoliberalizmu i rynkowego fundamentalizmu.”

Benjamin Barber (1939–2017) amerykański politolog

Źródło: wyborcza.pl, 23 grudnia 2010 http://wyborcza.pl/1,76498,8864647,Zagnac_dzina_do_butelki.html#ixzz19ItcY3sH

O ludziach, O myślach, O zwycięstwie, O myśleniu