Cytaty o ptakach

Zbiór cytatów na temat natura, ptak, ludzie, nie żyje.

Najlepsze cytaty o ptakach

„Pueri, sursum aves – chłopaki, w górę ptaki.”

Katarzyna Berenika Miszczuk (1988)

Ja, diablica

„(…) nie akceptuję flirtowania z cudzymi facetami (…).”

Agnieszka Warchulska (1972) polska aktorka

Źródło: Małgorzata Karnaszewska, Agnieszka Warchulska – Jak kolorowy ptak http://www.m-jak-milosc.pl/76609/agnieszka-warchulska-jak-kolorowy-ptak.html

„Oto jest moje życie
wypchany ptak który uczy się latać”

Adam Zagajewski (1945) poeta polski, eseista, prozaik, tłumacz

Źródło: Skarga młodzieńca z dawnych lat

„Most: wielki ptak z żelaza żeglujący obok śmierci.”

Tomas Tranströmer (1931–2015) poeta szwedzki

Półgotowe niebo
Źródło: Z roztopów (1966), tłum. Roman Kaźmierski

„Są cisze jak blizny
Zwierciadła bez zdarzeń”

Marian Jachimowicz (1906–1999)

Źródło: Ptak (1949), „Życie Literackie” nr 5, 2 lutego 1958, s. 1. http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=14900

„Miłość potrzebuje gniazda jak ptak.”

Henryk Sienkiewicz (1846–1916) polski pisarz

Źródło: Dzieła, tom 36, PIW, Warszawa 1951, s. 5.

„Tak się dłuży czas.
W kapeluszu gniazdko zdążył uwić ptak.”

Krzysztof Dzikowski (1938) polski satyryk i literat

Źródło:Czekam na twój przyjazd

„Nie wierzę piosence – niebieski z niej ptak.”

Bronisław Brok (1906–1975)

Źródło: Nie wierzę piosence

„Niech moją armią będą drzewa, skały i ptaki na niebie.”

Aleksander Wielki (-356–-323 p. n. e.) król Macedonii

„Ptak, który śpiewa, nie zawsze jest szczęśliwy.”

Pierre Bonnard (1867–1947) francuski malarz

L’oiseau qui chante n’est pas toujours un oiseau heureux. (fr.)
Źródło: Józef Czapski, L’art et la vie

Cytaty o ptakach

„Niekiedy człowiek zdaje się sądzić, iż twory jego cywilizacji nie mają sobie równych odpowiedników. Lecz, gdy upoiwszy oko barokową lub klasycystyczną fasadą pałacu, zagłębimy się w cienistą aleję ogrodową, gdy zamknie się za nami zielone listowie i ogarnie nas najpiękniejsza muzyka przyrody - cisza, przerywana jedynie śpiewem ptaków, wypadnie nam chyba zweryfikować dotychczasowe poglądy. Natura bowiem najlepszym i najmądrzejszym jest architektem i urbanistą.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Ogrody i sady w dawnej Polsce, „Aura” nr 11, listopad 1987, s. 17-18. http://pbn.nauka.gov.pl/sedno-webapp/works/508860

O muzyce, O naturze, O ciszy, O nauce

„Latem niemal wszystko jest już gotowe. Przyleciały wędrowne ptaki, drzewa mają rozwinięte i dobrze ukształtowane liście dające upragniony cień, gęstnieją lasy, zielenieją i obficie porastają łąki, przemianie ulegają pola uprawne. Wydaje się, że cały świat wokół kwitnie, krzepnie, pęcznieje.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Cztery pory roku: lato wszędzie!, Ekologia.pl, 2013. http://ekologia.pl/pogoda/artykuly/ciekawostki/cztery-pory-roku-lato-wszedzie,18354.html

O świecie, O lecie, O pogodzie

„Przychodzi w życiu godzina – jesteś jeszcze od niej bardzo daleko – kiedy znużone oczy znoszą już tylko jedno światło, to, które piękna noc, jak dzisiejsza, tworzy i sączy wraz z mrokiem; kiedy uszy nie mogą już słuchać innej muzyki prócz tej, którą gra blask księżyca na flecie milczenia. Gdzieś w połowie niewiadomego drzewa niewidzialny ptak siląc się skrócić dzień zgłębiał przeciągłą nutą otaczającą samotność; ale otrzymywał od niej odpowiedz tak jednomyślną, odzew tak nabrzmiały ciszą i bezruchem, iż można by rzec, że zatrzymał na zawsze chwilę, której bieg chciał przyśpieszyć.”

Marcel Proust książka W poszukiwaniu straconego czasu

W poszukiwaniu straconego czasu
Źródło: tom I, W stronę Swanna, s. 123, 133

O grach, O samotności, O świetle, O nocy

„Gdy wieje wiatr historii,
Ludziom jak pięknym ptakom
Rosną skrzydła, natomiast
Trzęsą się portki pętakom.”

Konstanty Ildefons Gałczyński (1905–1953) polski poeta

Kronika olsztyńska (1950)
Źródło: Ballada o trzęsących się portkach, 1953

O historii

„Teraz, gdy już nauczyliśmy się latać w powietrzu jak ptaki, pływać pod wodą jak ryby, brakuje nam tylko jednego: nauczyć się żyć na ziemi jak ludzie.”

George Bernard Shaw (1856–1950) dramaturg i prozaik irlandzki, noblista

Źródło: Anegdoty sławnych ludzi i o sławnych ludziach http://webgaleria.free.art.pl/atlantyda/anegdoty2.php

O ludziach, O rybach, O wodzie

„Byliśmy w hotelu The Phoenix w San Francisco i tam zaatakował mnie ptak. Zostałem zaatakowany przez czarnego ptaka. Sukinsyn dziobał mnie w głowę! Następnego dnia byli tam goście ze Slipknot, wprowadzali się w miejsce gdzie my mieszkaliśmy, ich też zaatakował ptak. Więc myślę, że w The Phoenix maj ą ptaki, które atakują ludzi!”

Gerard Way (1977)

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Nadzieja to mały ptak, który śpiewa gdzieś w nas i którego nie można uciszyć (…) To ona podtrzymuje nas na duchu i nie pozwala się poddać, nawet jeśli sytuacja wydaje się beznadziejna.”

Alex Kava (1960)

Fałszywy krok (2004)

O nadziei, O śpiewie

„Wszyscy chcą rozumieć malarstwo; dlaczego nie próbują rozumieć śpiewu ptaków?”

Pablo Picasso (1881–1973) hiszpański malarz, rzeźbiarz

O malarstwie

„Pokryj skrzydła ptaka złotem, a już nigdy więcej nie wzbije się w powietrze.”

Rabindranath Tagore (1861–1941) poeta i prozaik indyjski

„Ma prawo lis zostać – lisem,
Jastrząb – drapieżnym być ptakiem,
Tygrys być musi – tygrysem,
A Prusak – zostać Prusakiem…
Nie bronią żabie żyć w błocie,
A myszy – myszą być polną…
Mnie tylko – nędznej istocie –
Polakiem zostać… nie wolno!”

Aleksander Kraushar (1843–1931) polski adwokat, historyk, publicysta, poeta, działacz kulturalno-oświatowy, pochodzenia żydowskiego

Źródło: Nielzia w: Antologia poezji głupich i mądrych Polaków, wybór Ludwik Stomma, Gdańsk 2000.

„Nie płacz, dziewczynko, nie płacz, dziecinko. To ptaszki. To Pan Bóg je stworzył.”

Karolina Kózka (1898–1914) polska błogosławiona

słowa Karoliny Kózki do przestraszonej w polu przez ptaki dziewczynki Marii Kotwy.
Źródło: Henryk Bejda, Piękna jak perła. Karolina Kózkówna. 100-lecie męczeńskiej śmierci, Dom Wydawniczy Rafael, 2014, s. 19–20.

O śmierci, O Bogu, O domu, O płaczu

„Muzyka dla mnie jest podstawowym pokarmem życiowym. Ona ładuje we mnie wszystkie akumulatory, dodaje skrzydeł. Te emocje, które mi przekazuje, to jest jakby pożywka dla mojej krwi.”

Agnieszka Duczmal (1946) polska dyrygentka

Źródło: Agnieszka Duczmal Notacje, Telewizja Polska S.A., Narodowy Instytut Audiowizualny 2013 http://ninateka.pl/film/rajski-ptak-agnieszka-duczmal-notacje

O muzyce

„Ptaki te mnie uspokajają. Kiedy jestem przy nich, czuję się bezpiecznie, u siebie.”

Mike Tyson (1966) bokser amerykański

o swoim zamiłowaniu do hodowli gołębi.
Źródło: rozmowa Maika Grossekathofera, Kim jestem? Skończonym dupkiem!, „Der Spiegel”, 9 stycznia 2012.

„Wczoraj skoczyłem, miałem skrzydła jak ptak,
Raz jeden w życiu każdy chyba to czuł.
Ktoś nagle krzyknął: „Tak to każdy by chciał!”
Coś pochwyciło i ściągnęło mnie w dół.”

Andrzej Mogielnicki (1948) polski autor tekstów piosenek

Źródło: Sztuka latania – piosenka zespołu Lady Pank.

O sztuce, O lataniu

„Wszystkie istnienia jedną przeniknięte przestrzenią:
świata wewnętrzną przestrzenią. Ptaków cichy sznur,
przelatuje na wskroś. A ja, który pragnę róść,
spoglądam na świat, i we mnie rośnie drzewo.

Troszczę się, a we mnie trwa dom i byt.”

Rainer Maria Rilke (1875–1926) poeta austriacki

Źródło: Już wszystkie rzeczy…, w: Wiersze rozproszone i pośmiertne z lat 1906–1926, wybrał i przełożył Bernard Antochewicz, Wrocław 1991.

O świecie, O domu, O drzewach

„Ze wszystkich kluczy do domów najważniejszy jest wędrownych ptaków klucz.”

Edward Stachura (1937–1979) polski poeta, prozaik, pieśniarz i tłumacz

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O myślach, O myśleniu

„Gdyby on był właścicielem kur, byłby z nich równie dumny. Były znacznie lepsze od ludzi. Zawsze po dziesiątej w nocy dolewał im wodę do poidła i nauczył się odróżniać ich nastroje. Tylko ignorant zdobyłby się na to, aby nimi pogardzać za każdym razem, gdy popatrzy na nie. Przyzwyczaił się do tych ptaków, nie ptaków. Chyba kury na całym świecie naprawdę by go polubiły. Podobnie jak Watersów i jego bolał fakt, że ludzie obżerali się nimi, traktując je jak bezmyślne kawałki mięsa. W supermarketach chłodnie były zawalone drobiem, Normanowi serce się ściskało na widok obskubanych, zamrożonych na kość kur, które dla niego były czymś innym niż dla ludzi; chociaż jak oni, kury żyły w stadach i były ciekawskie, najżywiej reagując na błyszczące przedmioty. Najpiękniejsze były białe. Przypominały obłoki, które spadły na ziemię, a kiedy pierzyły się, zostawiały za sobą piórka, śnieżyste jak strzępki bawełny.”

Marzena Broda (1965) polska pisarka, poetka i dramaturg

Nie dotykać Normana Hammera

O ludziach, O wodzie, Serce

„Wzbije się w pierwszy swój lot wielki ptak z grzbietu wysokiej góry, napełniając świat zdumieniem, wszystkie pisma sławą i darząc chwałą niepożytą swe miejsce rodzinne (…).”

Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof

Źródło: Anna Klubówna, Krajobraz z tęczą…, op. cit., s. 67, 68.

O świecie

„Miłość jest jak piękny ptak, którego chciałoby się złapać – nie wolno go jednak przy tym zranić.”

Khalil Gibran (1883–1931) libański pisarz, poeta i malarz

O miłości

„Po lasach pełno było cietrzewi. Tokowiska zaczynały się bardzo wczesną wiosną. Cietrzewie zaczynały tokować już w początkach marca. W tych miejscach robiło się z jedliny wygodne budki, wykopywało dół, by można było wygodnie nogi spuścić, obkładało się darnią, gałązkami, siadało jak na krześle i przez jedlinę obserwowało teren naokoło. Wszystko zaczynało się o drugiej, trzeciej nad ranem. Wpierw odzywał się cietrzew, który zwoływał inne, na Białorusi nazywany takawik. Zaczynał gruchać, potem raptownie słyszało się łopot skrzydeł przypominający klaskanie, brzmiało to tak: czuhsiii, czuhsiii. Pierwszy cietrzew rzucał jak gdyby wezwanie, po nim przylatywał drugi. Tokowiska bywały tak bogate, że zbierało się jakieś czterdzieści, pięćdziesiąt par. Koguty prowadziły ze sobą walkę. Walczyły nie tylko parami, czasami w jednej gromadzie zbierało się trzech, czterech samców i jeden drugiego walił na wszystkie strony. Samiczki siadały oddzielnie, tak jak damy na turnieju, w jednym rzędzie i przyglądały się. Prawdopodobnie zwycięzca szedł potem po swoje laury i odbierał nagrodę. Wszystko to zaczynało się, kiedy jeszcze było całkiem ciemno, później dopiero robiło się szaro, jaśniej i jaśniej, aż do wschodu słońca. Jeżeli działo się to na dużej polanie, na którą zaczynały padać promienie wschodzącego słońca, to w momencie kiedy tarcza słoneczna wychylała się zza horyzontu, toki zamierały zupełnie. Ten, który je zwoływał i siedział na drzewie, także cichł, bitwa ustawała, wszystko nieruchomiało. Samce i samiczki, które siedziały wygodnie, zwracały się główkami do słońca i jakieś pół minuty, czasami minutę, trwała cisza. Sprawiało to przejmujące wrażenie, było coś nadzwyczajnego w patrzeniu na ten hołd oddawany słońcu. Później zaś znowu toczyła się walka. Wszystko trwało jeszcze około pół godziny, nie dłużej, po czym ptactwo odlatywało. Wcześniej, gdy jeszcze było szaro, jak ustrzeliło się jednego samca z walczącej pary, to często drugi wskakiwał na niego i walił go dziobem, aż i jego się ustrzeliło. Strzały początkowo nie płoszyły cietrzewi, dopiero kiedy słońce było wyżej, robiły na nich wrażenie, i po jednym, drugim strzale ptaki rozpierzchały się. Cichym przykazaniem myśliwych było, aby nie wychodzić z ukrycia, dopóki cietrzewie same się nie roproszyły. Żeby nie zapamiętały, że w budkach ukryci są ludzie. Jak już odleciały, wychodziło się, zabierało zabite sztuki i wracało do domu. Wieszało się je na kilka tygodni w przewiewnym miejscu, aby mięso skruszało. Na wielkanocnym stole zawsze był cietrzew.”

Aleksandra Ziółkowska (1949) pisarka polska

Lepszy dzien nie przyszedł już
Źródło: Z miejsca na miejsce [w: Lepszy dzień nie przyszedł już], Warszawa, Iskry 2012, str 214–215

O ludziach, O domu, O wiośnie, O wrażeniach

„Czym dla ptaka są skrzydła, tym dla człowieka jest przyjaźń: unosi go ponad proch ziemi.”

Zenta Mauriņa (1897–1978) łotewska pisarka i filolożka

O przyjaźni

„Lepiej by było, gdyby wszystkie arcydzieła sztuki przepadały, niż gdyby ptaki przestały się gnieździć na gałęziach.”

John Ruskin (1819–1900) angielski krytyk i teoretyk sztuki

„Powietrze mnie fascynuje. Gdyby go nie było, wszystkie ptaki pospadałyby na ziemię. I samoloty też.”

Jean-Claude Van Damme (1960) belgijski aktor

Je suis fasciné par l'air. Si on enlevait l'air du ciel, tous les oiseaux tomberaient par terre… Et les avions aussi… (fr.)
Źródło: „Forum”, 21 maja 2007.

To tłumaczenie czeka na recenzję. Czy to jest poprawne?

„Pewnego dnia pomyślałem, że jeśli zobaczysz ptaka ze złamaną nogą, naprawdę masz ochotę coś z tym zrobić i pomóc temu ptakowi. … W tym samym czasie idziesz do restauracji i jesz kurczaka czy coś. To nie ma sensu. … Zdałem sobie sprawę, że jeśli naprawdę kieruje tobą współczucie, może nie wystarczy po prostu przestać jeść zwierzęta, ale może powinieneś zbojkotować cały przemysł zwierzęcy, ponieważ… nie tego chciałbyś jako współczująca istota. Więc właściwie powinieneś pójść o krok dalej i zostać weganinem.”

Patrik Baboumian (1979)

Sens, O czasie, O zwierzętach

„W sztuce nie ma płci. Są piękne filmy robione przez mężczyzn – niemal z kobiecą wrażliwością – i bardzo ostre, mocne obrazy, które robią kobiety.”

Teresa Kotlarczyk (1955)

Źródło: Małgorzata Karnaszewska, Teresa Kotlarczyk – Chcę poczuć że idę, oddycham, a wokół śpiewają ptaki http://www.nadobre.pl/18893/teresa-kotlarczyk-chce-poczuc-ze-ide-oddycham-a-wokol-spiewaja-ptaki.html

O kobietach, O śpiewie, Obraz

„Z naszych obserwacji wynika, że Natura brzydzi się mieszaniem gatunków. Nigdzie w królestwie Natury nie znajdziemy różnych gatunków, które się ze sobą krzyżują i mieszają geny. Nie tylko widzimy, że różne gatunki – na przykład ptaków – nie krzyżują się ze sobą, ale także ich podgatunki tego nie robią mimo, że czasami żyją w tym samym lesie, w tym samym środowisku.”

Ben Klassen (1918–1993)

Odwieczna Religia Natury

O naturze

„Do tego stopnia cnoty, do którego gnuśny nie może dojść i przez wiele lat, pilny i gorliwy przedziwnie szybko [jak ptak] dolatuje.”

Ignacy Loyola (1491–1556) założyciel jezuitów, święty Kościoła Katolickiego

Sentencje wybrane św. Ignacego

„W życiu mało jest ludzi, którzy są krystalicznie dobrzy albo całkowicie źli.”

Agnieszka Warchulska (1972) polska aktorka

Źródło: Małgorzata Karnaszewska, Agnieszka Warchulska – Jak kolorowy ptak http://www.m-jak-milosc.pl/76609/agnieszka-warchulska-jak-kolorowy-ptak.html

O ludziach

„Łamią skrzydło ptaka, a potem oburzają się, że nie lata on tak szybko jak oni.”

Malcolm X (1925–1965) przywódca Organizacji Jedności Afroamerykańskiej

o syjonistach.

„(…) bo niektórzy mają ptaka, którego biorą za Ducha Świętego.”

Dorota Terakowska (1938–2000) polska pisarka i dziennikarka

W krainie kota

„Forma językowa, ptak duszy, wylatuje z cielesnych ust człowieka, ma miejsce niedostępne zdarzenie: znika skórna powłoka jaźni, język leci przez świat jak ptak wędrowny, nad morzami, także świat leci”

Brigitta Trotzig (1929)

Sammanhang (1996)

O świecie, O duszy

„(…) Potem z świrem frunął w lot!A gałązka rozhuśtanaJeszcze drży, uradowana,Że ją tak rozpląsał trzpiot.”

Julian Tuwim (1894–1953) polski poeta

Wariant: (…) Potem z świrem frunął w lot!A gałązka rozhuśtanaJeszcze drży, uradowana,Że ją tak rozpląsał trzpiot.
Źródło: Ptak w: Piękna jesteś ziemio moja ojczysta. Antologia, wyb. Jan Szczawiej, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, 1981, s. 197.

„Gdy chcemy zrobić wrażenie, stroimy się, prostujemy plecy. Jesteśmy jak kruki, które dla wybranki wykonują w powietrzu salta i piruety, jak rajskie ptaki, których barwne, błyszczące pióra w czasie godowym stają się trzy razy dłuższe od ciała.”

Dorota Sumińska (1957) polska pisarka i dziennikarka

Źródło: Wywiad, 2011 http://www.styl.pl/magazyn/wywiady/news-idealny-maz-pan-wrona,nId,337172

O wrażeniach, O czasie

„Główną podporą lichwy, złodziejstwa i rozboju są książęta i panowie. Zabierają oni wszelkie stworzenie na swoją własność: ryby w wodzie, ptaki w powietrzu, rośliny na ziemi. I potem jeszcze głoszą biednym przykazanie: – nie kradnij! Sami zaś chwytają, co gdzie znajdą: obdzierają i łupią chłopa i rzemieślnika.”

Thomas Müntzer (1489–1525) teolog, reformator Kościoła katolickiego

Źródło: Melania Sobańska-Bondaruk, Stanisław Bogusław Lenard (oprac.), Wiek XVI-XVIII w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii i studentów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1997, s. 92.

O historii, O rybach, O nauczycielach, O wieku

„pani w futrze. wygląda jak wróbel.
jak same pióra, bez ptaka, zbite w kulkę.
podskakujemy w klatce, nieświadomi braku.”

Ilona Witkowska (1987)

Źródło: przepych

„Bo – teraz już to wiedziałam, choć nie wiem skąd – Złocisty Ptak nie jest po to, aby Go oglądać, ale by w Niego wierzyć. Nie jest po to, aby Go dogonić, ale aby Go zawsze, przez całe życie szukać. I właśnie to nadaje sens życiu: wiara i szukanie.”

Dorota Terakowska (1938–2000) polska pisarka i dziennikarka

W krainie kota

O życiu, O wierze, Sens

„Tam słońca żar okrutny, śmierć w parnej atmosferze,
Tu cień i wody szum, i chłód, i spokój dziczy;
Nieukojonym drżeniem bambusów drżące pierze,
Tysiąca ptaków śpiew, samotność, las dziewiczy.”

Castro Alves (1847–1871) brazylijski poeta, abolicjonista i republikanin, uważany za jednego z najważniejszych poetów brazylijskich …

Źródło: Immensis orbibus anguis

O śmierci, O samotności

„Dlaczego Bóg nie stworzył
jednej rzeczy lub zwierzęcia,
ale zawsze więcej? – pyta i stawia tezę,
że Bóg nie tworzył, ale rozdzielał:
Ziemię od Nieba, ziemię od morza,
„potwory” morskie od ptaków.”

Tomasz Grobelski (1976)

Źródło: Prof. van Wolde

O Bogu, O zwierzętach

„Ukaż swą urodę, co jak ogień skrzypiec brzmi.
Przetańcz moją rozpacz, ukojenie ześlij mi.
Niczym ptak oliwną mą gałązkę nieś.
Tańczmy po miłości kres.
Tańczmy po miłości kres.”

Leonard Cohen (1934–2016) kanadyjski poeta, piosenkarz

Piosenki
Źródło: Tańczmy po miłości kres

O rozpaczy

„Jak górskie szczyty dookoła patrzymy na siebie odseparowani dolinami, za duzi, aby przemknąć niepostrzeżenie obok, za mali, by dotknąć nieba.”

Jerzy Kosiński książka Malowany ptak

Źródło: Malowany ptak (1965)

„Prędzej na wiosnę zamilkną ptaki, niż kobieta oprze się czułym zalotom młodego mężczyzny.”

Owidiusz (-43–17 p. n. e.) poeta rzymski

O kobietach, O wiośnie

„Natchnienie jest jak oddech na mrozie. Dusza
ptaka odlatująca do zimnych krajów.”

Dariusz Adamowski (1967) polski poeta i tłumacz

Źródło: Bajka

O duszy, O bajkach

„Co do mnie, ponieważ nie byłem ani z niej wyleczony, ani od niej odzwyczajony, cóż – poległem. Widok jej sprawił mi wielki ból. Kiedy mnie opuściła, zabrała ze sobą wszystko to, co miałem w sobie pozytywnego: nadzieję, zaufanie i wiarę w przyszłość. gdy jej uśmiechnięta barwna postać znikła z mego życia, stałem się pustynią. Zabiła moje serce pozbawiając je na zawsze umiejętności kochania. moje życie wewnętrzne stało się wypaloną ziemią, taką, na której nie rosną drzewa, nad którą nie fruwają ptaki i gdzie wiecznie panuje styczniowe zimno. (…), jedynie czego chciałem to otumanić się lekarstwami, żeby nigdy nie wracać do bolesnych wspomnień.”

Guillaume Musso (1974)

Papierowa dziewczyna

O życiu, O bólu, O wierze, O zaufaniu

„brzęk trzmiela ci zanoszę w kruchych gniazdach słów
nic ponad trzmiela brzęczenie w literze
w komnacie listu brzęczy on najbardziej
choć tam piwnica wielka mieszka i dostojna
jesień się osypuje
dochodzę przez wrzosy
do dłoni twoich ptaków oswojonych”

Andrzej Krzysztof Waśkiewicz (1941–2012) polski poeta, krytyk literacki

Źródło: List, „Życie Literackie” nr 21, 24 maja 1964, s. 9 http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=1609

O życiu, Jesień

„Prawdziwe ptakito nie żadne tam wróbleani bocianytylko ptaki Piotra BreughlaCiągle lecące na północ”

Andrzej Warzecha (1946) polski poeta

Źródło: Martwa nasza natura

O naturze

„Gdyby ludzie więcej czytali o życiu ptaków, dowiedzieliby się, jak żyć nie martwiąc się zanadto, ciesząc się każdą dobrą chwilą, kiedy życie ciśnie mniej niż zwykle.”

Andrzej Kruszewicz (1959) polski ornitolog, lekarz weterynarii, autor książek

Źródło: wywiad, „Tygodnik Powszechny” nr 12, 21 marca 2010

O życiu, O ludziach, O czytaniu

„Ludzie są w stanie zawładnąć czworonogami przemocą lub innymi środkami; ale ptaki, krążące wysoko w przestworzach, można pochwycić i ułożyć tylko dzięki pomysłowości człowieka.”

Fryderyk II Hohenstauf książka De arte venandi cum avibus

Źródło: De arte venandi cum avibus (książka o sokolnictwie), cyt. za: Ernst W. Wies, Fryderyk II, tłum. Jacek Antkowiak, PIW, Warszawa 2002.

O ludziach, O książkach

„I na tym świecie dobra żadnego nie zaznasz i duszę zgubisz (…). Czemu poczciwą nie być? poczciwym być dobrze. Kiedy człowiek żadnego grzechu na duszy nie czuje, to taki robi się lekki, jak ten ptak, co pod same niebo lata. I śmierci wtedy niestraszno. Choćby i dziś umrzeć, wszystko jedno, kiedy dusza czysta…”

Eliza Orzeszkowa książka Cham

Cham
Źródło: s. 25.

O śmierci, O duszy

„Walczyłem zaciekle, lecz wasze karabiny były dobrze wycelowane. Kule leciały w powietrzu jak ptaki i świstały przy naszych uszach jak zimowy wiatr w drzewach. Moi wojownicy padali wokół mnie. (…) Rankiem słońce wzeszło zamglone, a wieczorem zatonęło w ciemnym obłoku i wyglądało jak kula ognia. Po raz ostatni słońce świeciło nad Czarnym Jastrzębiem. (…) Jest on teraz więźniem białych ludzi. (…) Nie zrobiłem nic, czego mógłby się wstydzić Indianin. Walczyłem w obronie swoich rodaków, kobiet i dzieci przeciwko białym, którzy przybywali rok po roku, aby ich oszukiwać i odbierać ich ziemie. Sami wiecie, dlaczego toczymy tę wojnę. Wiedzą to wszyscy biali. To oni powinni się wstydzić. Indianie nie są podstępni. Biali ludzie mówią źle o Indianach i patrzą na nich z pogardą. Lecz Indianie nie kłamią. Indianie nie kradną.”

Czarny Jastrząb (1767–1838)

mowa kapitulacyjna wygłoszona w 1832, kiedy został pokonany i schwytany.
Źródło: Howard Zinn, Ludowa historia Stanów Zjednoczonych. Od roku 1492 do dziś, tłum. Andrzej Wojtasik, Wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2016, s. 184.

O kobietach, O dzieciach, O ludziach, O historii

„Ptaki rozkładają skrzydła w locie; z aniołami musi być tak samo.”

Jerzy Pilch (1952) polski pisarz, publicysta, scenarzysta

Moje pierwsze samobójstwo

O aniołach

„Hodowałem kiedyś jastrzębia. Tak by to można nazwać. Przylatywał pod moje okno i patrzyliśmy sobie w oczy jak zakochani. Podawałem mu kawał mięsa, a on brał je w swoje pazury i znów na mnie patrzył. Skąd się biorą takie jastrzębie – myślałem – które przylatują pod okno i czekają, aż je otworzysz. Rozumiem, gdyby to były inne ptaki, ale one właśnie.”

Jan Drzeżdżon (1937–1992) pisarz tworzący w języku kaszubskim

Noe

O myślach, O czekaniu, O myśleniu

„Na krzaku porzeczki ptak usiadł, obok mnie, na werandzie, ona,
Dla której jestem Józefem Cieślą, choć nie robię w drewnie, tylko w
Przemijaniu. Ale tak samo wychodzi nam jedynie to, co nietrwałe.”

Jan Kurowicki (1943–2017)

Źródło: Na krzaku porzeczki usiadł ptak

„Buntownik jest podejrzany, ponieważ ma „wolność wilka lub ptaka”, i „używa lasów”. To właśnie tej dzikości się tułaczowi nie wybacza.”

Michel Maffesoli (1944)

Źródło: Du nomadisme; cyt. za McLeod mandala. Wioska Dzieci wodnika, Warszawa 2007, str. 17

O dzieciach, O wolności

„Ponad chmurami, tam, gdzie już możesz
Śmiać się i mówić do siebie sam
Ponad chmurami leci twój szybowiec
Sam przeciw słońcu ogromny ptak.
Niech ci tam szczyty gór
Niech ci tam kraty łąk
Niech ci tam stepy chmur dobro ślą
Niech ci tam ziemi krąg
Uśpiony w gęstej mgle
Niech wiatr ci z moich rąk dobro śle”

Ewa Bąkowska (1962–2010) polska bibliotekarka, ofiara katastrofy polskiego samolotu Tu-154 w Smoleńsku 10 kwietnia 2010

Źródło: Piosenka dla lotnika, cyt. za: B. Rotter-Stankiewicz, Opowieść o Ewie, „Posłaniec Świętego Antoniego z Padwy”, R. 15, 2010, nr 4, s. 16.

„Nie sądzę, bo Afrykanie łapani jako niewolnicy przemienialiby się w ptaki i frunęli ze statków do Ameryki.”

Ahmadou Kourouma (1927–2003) francuskojęzyczny pisarz z Wybrzeża Kości Słoniowej

zapytany, czy istnieją czary. <br class="br">Źródło: Mamadou Diouf, Czary&#8230; mary&#8230; Daj mi Puchar Afryki, afryka.pl, 19 lutego 2008 http://afryka.org/afryka/czary--8230--mary--8230--daj-mi-puchar-afryki-,news/

„Kapłan, który do was przemawia jest jedenastym z dwanaściorga dzieci w rodzinie. Jego ojciec był robotnikiem, pracownikiem, nie przełożonym robotników, ale robotnikiem i pomimo tego nigdy nie wątpił w Opatrzność, nigdy nie myślał o ograniczaniu liczby swoich dzieci, pomimo iż miał pewne trudności. Czy chcemy zatem zapomnieć o słowach Naszego Pana: „spójrzcie na ptaki na niebie (…), przypatrzcie się liliom na polu””

Alfredo Ottaviani (1890–1979) kardynał włoski

Mt 6, 28
wypowiedź z debaty na Soborze Watykańskim II
Źródło: Roberto de Mattei, Sobór Watykański II. Historia dotąd nieopowiedziana, Centrum Kultury i Tradycji Wiedeń 1683, Ząbki 2012, tłum. Sergiusz Orzeszko IBP, s. 315.

O dzieciach, O rodzinie, O historii, O myślach

„Spuśćcie zasłonę mroku między mną i ścianą,
We krwi mej śpiewają jeszcze ptaki niewidoczne
I jakby ręka zwolna przebiega nad klawisze
Klawiatura nieba poddaje jeszcze objawienia.”

Tanasije Mladenović (1913–2003)

Źródło: Miłość wiecznie spragniona, „Życie Literackie” nr 15, 14 kwietnia 1957, s. 7 http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=14858, tłum. z serbochorwackiego Zygmunt Stoberski

O miłości, O życiu, O śpiewie

„Nawet okrutne bestie i ptaki wędrowne nie wpadają dwa razy w te same wnyki i sieci.”

Hieronim ze Strydonu (345–420) pisarz chrześcijański, święty Kościoła katolickiego, ojciec Kościoła

Źródło: List LIV

„Oni, wrzeszcząc, marli.
Aż wreszcie z krtani zdławionej mej runął
krzyk ponad wszystkie — to wrzeszczało piekło.
Wtedy zbudziłem się w szczebiocie ptaków.”

Ferdinand Avenarius (1856–1923) Niemiecki pisarz i poeta.

Źródło: Noc była, tłum. Stefan Napierski

O piekle

„(…) przypomina mi się taki film Na fali, w którym grałem znerwicowanego, bardzo szybko gadającego ptaka. Reżyserowała to Asia Wizmur i potwornie mnie cisnęła, więc wychodziłem po nagraniach cały rozedrgany, spięty i wypluty. To było męczące, ale z drugiej strony – bardzo satysfakcjonujące. Poza tym cały czas miałem wrażenie, że idzie fatalnie, a wyszło przyzwoicie.”

Grzegorz Drojewski (1983)

Źródło: wywiad, styczeń 2011 http://www.dubbing.pl/wywiady/

O wrażeniach, O czasie

„Niezaprzeczalnym faktem jest że podlegamy prawom Natury tak samo jak wszystkie inne żywe stworzenia i albo podporządkujemy się tym prawom i będziemy żyć w zgodzie z nimi, albo Natura pozbędzie się nas tak samo jak wielu innych gatunków np. ptaka Dodo i dinozaurów.”

Ben Klassen (1918–1993)

Odwieczna Religia Natury

O naturze

„Dla człowieka, podobnie jak dla ptaka,
świat ma wiele miejsc, gdzie można odpocząć,
ale gniazdo tylko jedno.”

Oliver Wendell Holmes (1809–1894)

O świecie

„Palma przyjęła kształt napiętego łuku
Storczyki stały się ostrzami bagnetów
Księżyc jest odległym wybuchem miny
– A ptaki
Ptaki to salwy pocisków mierzących w niebo.”

Andrzej Zaniewski (1939) polski poeta, prozaik, autor tekstów piosenek

Źródło: Partyzanci

Odległy

„Uśmiech twój był kwieciem twych własnych łąk, mowa twoja była szumem twych własnych świerków, ale serce twoje było kobietą, znaną nam wszystkim.”

Rabindranath Tagore (1861–1941) poeta i prozaik indyjski

Źródło: Zbłąkane ptaki

O kobietach, O uśmiechu, Serce

„(…) gdy skończyłam liceum bałam się, że nie dostanę się do łódzkiej Filmówki. Polonistka powiedziała mi: „Słuchaj Teresa, nie masz szans. Spróbuj na UJ”. I tak zrobiłam. Później, w trakcie pisania pracy magisterskiej, zdałam na reżyserię do Katowic. A na psychologii obroniłam się dopiero, gdy kończyłam szkołę filmową. Bo zagrozili, że bez tego dyplomu nie dadzą mi absolutorium…”

Teresa Kotlarczyk (1955)

O śpiewie

„Wreszcie uniosłem się z trudem spod pnia drzewa. Dostrzegłem błyszczący sztylet porzucony przez żonę. Wziąłem go i jednym pchnięciem wbiłem go sobie w pierś. Poczułem, jak podeszło mi do gardła coś jakby grudka lepkiej gliny. Lecz nic bolesnego w tym nie było. Dopiero gdy piersi moje wystygły, wokół zapanowała absolutna cisza. O! Jakaż to była cisza! Na niebie jaśniejącym ponad gęstwiną i wzgórzem nie śpiewał nawet jeden ptak. Tylko zza cedrów i bambusów napływały smętne promienie zachodzącego słońca. Promienie słońca… Lecz i one pomału wygasły. Już nie było widać ani cedrów, ani bambusów. A mnie, leżącego na ziemi, otoczyła głęboka cisza.”

Ryūnosuke Akutagawa (1892–1927) japoński pisarz

Życie pewnego szaleńca i inne opowiadania
Źródło: W gąszczu (jap. 藪の中 Yabu no naka), tłum. Mikołaj Melanowicz, rozdz. Co powiedział duch zmarłego mężczyzny ustami medium, s. 96.

O ciszy, O śpiewie

„Eric ujrzał, rozpostartą wokół niego jak jakieś pseudośrodowisko, parodię swojego uszkodzonego systemu nerwowego; rzesze kanałów były wyraźnie zniszczone, zrobiły się atramentowe w miejscach, gdzie przetoczył się przez Erica narkotyk i zostawił swój posępny ślad. Bezgłośny ptak, padlinożerca burzy, usiadł Ericowi na piersi, kracząc w ciszy, która pozostała po oddalających się wiatrach. Nie odleciał i Eric czuł, że cuchnące szpony zagłębiają się w płuca, w klatkę piersiową, potem w jamę brzuszną. Nic w nim nie pozostało nie dotknięte; wszystko było zniekształcone i nawet antidotum tego nie powstrzymało. Do końca życia nie odzyska pierwotnej czystości ciała.”

Philip Kindred Dick (1928–1982) amerykański pisarz

Teraz czekaj na zeszły rok (1963)

„Czytałam o tym uczuciu, o tym jak rozległość i cisza Afryki potrafią skondensować się pod palącym odwiecznym słońcem i zmaterializować w umyśle, a wtedy nawet ptaki zdają się krzyczeć złowróżebne, a drzewa i skały emanować groźną aurą. Człowiek zaczyna poruszać się ostrożnie, jakby się bał zbudzić coś starego i złego, coś mrocznego, wielkiego i gniewnego, co może nagle powstać i zaatakować go od tyłu. Patrzy na gąszcz drzew i wyobraża sobie zwierzęta, które mogą się tam czaić; patrzy ze zgrozą na rzekę (…), tworzącą rozlewiska tam, gdzie nocą przychodzą zaspokoić pragnienie antylopy, a krokodyle chwytają je za aksamitne pyski i wciągają w głębię.”

Doris Lessing (1919–2013) pisarka brytyjska, laureatka Nagrody Nobla w dziedzinie literatury

Opowieści afrykańskie
Źródło: s. 77

O emocjach, O ciszy, O czytaniu, O zwierzętach

„I znów/pod połą marynarki/wynoszę trzepoczącego gołębia/To moje/czy twoje serce?”

Jerzy Grupiński (1938) polski poeta

Źródło: "Ptaki"

Serce

„Ogłoszono amnestię dla zieleni
owady wyszły z podziemia
ptaki powróciły z wygnania.”

Agnieszka Lisak (1973)

Źródło: Wiosna

O wiośnie

„(… ) taki już mój los, że Pan Bóg zamiast wzrostu dał mi głos.”

Zofia Terné (1909–1987) polska piosenkarka i aktorka kabaretowa

tekst piosenki o sobie samej. <br class="br">Źródło: Zenowiusz Ponarski, Pod znakiem niebieskiego ptaka http://www.nowykurier.com/pdf/927.pdf, „Nowy Kurier” nr 9 (927), 1–15 maja 2007, ISSN 08481946, s. 8

O Bogu, O losie

„Eden obróciła pieniążek w palcach. Na awersie widniała podobizna Wenus. Bogini trzymała zwierciadło w wyciągniętej ręce. Na rewersie wytłoczono łabędzia sunącego po zmatowiałym jeziorze. Wokół ptaka wił się napis.
– Numquam tuas spes dedisce. Nigdy nie zapominaj o marzeniach.”

Gabriella Anderson

Talizman szczęścia

O zapominaniu

„Niechże sprawy, które wywodzą się z mojego nakazu, nie będą podawane w wątpliwość, ale niech każdy wykonuje moje rozkazy.”

Ludwik XIII (1601–1643)

Źródło: M.J. Ptak, M. Kinstler, Powszechna historia państwa i prawa. Wybór tekstów źródłowych, Wrocław 1996

O historii

„Jeżeli odlatują ptaki,
Jeżeli słońce gaśnie,
Wyschnięty liść akacji,
To nie na zawsze…”

Andrzej Tylczyński (1925–2009)

Źródło: Nie na zawsze

O słońcu

„Chyba najbardziej cieszyłam się na konkursie w Gijon w Hiszpanii, gdzie w jury byli zdobywcy Oskarów. Pamiętam, że na pokazie mojego filmu [Zakład], tuż za mną siedział montażysta słynnego Kabaretu. Po projekcji bił brawo na stojąco, a później podszedł do mnie i pogratulował… Dostałam wtedy nagrodę specjalną jury i nagrodę za reżyserię. To dla mnie szczególnie ważne – właśnie dlatego, że w jury zasiadały same sławy.”

Teresa Kotlarczyk (1955)

O śpiewie

„Jedni kochają konie, inni ptaki, jeszcze inni zwierzęta różne. Ja natomiast od dziecka namiętnie pragnąłem posiadać książki.”

Julian Apostata (331–363) cesarz rzymski

Źródło: Listy, 107

O dzieciach, O książkach, O zwierzętach, O koniach

„Wreszcie 18 września, podczas pięknej, słonecznej pogody, doszedł do umęczonego miasta jakiś inny, głęboki i potężny głos motorów. Nie było widać jeszcze nic, ale już się rozpoczął potworny ogień niemieckiej broni przeciwlotniczej. Nad płonącą Warszawę, nad głowy płaczących ze wzruszenia ludzi, którzy wyciągali ręce ku niebu, nadpływają wysoko – niestety za wysoko – ogromne, błyszczące srebrzyście ptaki i setki różnokolorowych spadochronów spływają w dół… w większości poza linie powstańcze! Ściskamy sobie ręce z Janem, który ma łzy w oczach. Schwyciłem za kod i za chwilę Jan depeszował: „W tej chwili samoloty amerykańskie dokonywują nad Warszawą zrzutu”. Przeszedł na odbiór i z radosnym uśmiechem notował: „O. K., O. K., dziękujemy!”. Znad klucza podniosły się ku mnie zadowolone oczy: „Postawiliśmy dzisiaj nasz nowy rekord szybkości. Jeszcze zrzut się nie skończył, a już Londyn pokwitował wiadomość o nim!”.”

Stefan Korboński (1901–1989) polski polityk ruchu ludowego, działacz Polskiego Państwa Podziemnego

o zrzucie pomocy alianckiej dla walczącej Warszawy z samolotów „latających fortec” USA, 18 września 1944.

O ludziach, O uśmiechu, O historii, O pogodzie

„Czy ten ptak kala gniazdo, co je kala,
Czy ten, co mówić o tym nie pozwala?”

Cyprian Kamil Norwid (1821–1883) polski poeta, dramatopisarz, prozaik, artysta plastyk

Źródło: Czy ten ptak kala gniazdo w: Wybór poezyj, Krakowska Spółka Wydawn., 1924, s. 118.

„Większość pisarzy rozumie nie więcej z literatury niż ptak z ornitologii.”

Marcel Reich-Ranicki (1920–2013) niemiecki krytyk literacki, szpieg

Die meisten Schriftsteller von der Literatur nicht mehr verstehen als die Vögel von der Ornithologie. (niem.)
Źródło: Mein Leben

O literaturze

„Teraz kobieta miała już wszystko o czym marzyła. To ją rozgniewało. Aby pozbyć się złości uderzyła pieska – piesek zaskowyczał i uciekł, uderzyła lwa – lew zaryczał i odszedł, nadepnęła nogą żmiję – żmija zasyczała i odpełza. Małpa też uciekła i ptaki odleciały, kiedy kobieta na nie nakrzyczała…
– O, ja nieszczęśliwa! – zawołała kobieta, załamując ręce. – Przytulają się do mnie, chwalą mnie, kiedy jestem w dobrym nastroju i wszyscy uciekają, kiedy jestem zła. Jestem taka samotna! O wszechmogący Mahadewo! Ostatni raz już cię proszę: stwórz mi taką istotę na którą mogłabym zrzucać złość, taką która by nie miała śmiałości uciec ode mnie, wtedy kiedy jestem zła, taką która musiała by cierpliwie znosić wszelkie moje fochy i szturchańce.
Mahadewa zamyślił się głęboko i stworzył jej… męża.”

Włas Doroszewicz (1865–1922)

O kobietach, O odejściu

„Miasto nad Wisłą, rzeką w Polsce główną, leży. Obrazem pierwotnym miasta i rzeki bieg powieści znaczę i miejsce akcji oraz ideę utworu wykładam. Miasto promieniste; to nie znaczy jasne, lecz koncentryczne. Podobne słońcu, gdyby zgasło słońce, na ziemię spadło i stygło w oparze krwawym i popiele. Taka jest miasta barwa i struktura.”

Andrzej Kijowski (1928–1985) pisarz polski

Źródło: Dziecko przez ptaka przyniesione, 1968

O dzieciach, O słońcu, Obraz

„Albowiem układacze formułek nie chwytają prawdy o człowieku. Mylą formułę, która jest jak płaski cień cedru, z samym cedrem, który ma trzy wymiary, posiada ciężar, barwę, chmary ptaków w gałęziach i listowie – a to wszystko nie da się wyrazić, gdyż nie uniosą tego słowa słabe jak powiew wiatru… Albowiem mylą oni formułę, która oznacza, i przedmiot oznaczany.”

Antoine de Saint-Exupéry (1900–1944) francuski pisarz i poeta, lotnik

Twierdza

„Zgredzi to są starzy, a starzy to są jarzy
Moi jarzy są ze sobą lat prawie trzydzieści
(…)
Edukację przerwałem – przyszedł na to czas
Dziesięć lat to i tak za wiele dla każdego z nas
Aby nie iść do wojska poleżałem w szpitalu
Najpierw na Sobieskiego, sanatorium na Podhalu
Skończyłem dziewiętnastkę, byłem wolny jak ptak
Tylko zgredzi byli źli, bo nie było jak chcieli
(…)
Nastały nowe czasy, trzeba myśleć o sobie
Zacząłem handlować – trochę tanie, trochę drogie
Trochę twarde, trochę miękkie – trzeba tyle rzeczy zrobić
Trzeba sobie czasem pomóc – to jest odpowiedź
(…)
Interes się rozwija. Przyjechałem do mamusi
Mamo poznaj, to są właśnie kontrahenci z Białorusi
Czterech chłopa, mama coraz bardziej biała
Oczy otwarte, szybko oddychała
Ale głosu z siebie wydobyć nie mogła
Tata wszedł do przedpokoju, zaraz pobladł
A interes co zrobię przyniesie majątek
Jadę tam z nimi i wracam w piątek”

Kazimierz Staszewski (1963) polski muzyk rockowy

Kazik solo
Źródło: utwór Zgredzi

O myślach, O czasie, O myśleniu

„Są na świecie natury ludzkie, od wszelkiej studni głębsze, w które, gdy raz kwiat ukochania wpadnie, już go żadne fale precz nie wyrzucą, i żadne żale głośno wymówioną skargą nie splamią. Serce nóż zatopiony w sobie czuć może, ale usta nie otworzą się dla wydania słowa oskarżenia, bo nad wszystkie bóle większy żal zdejmuje nad tym, na kogo paść ma to słowo. Choćby im od tego oskarżenia włos nie spadł z głowy, oni go nie wymówią; choćby im ono wysunęło z tego serca połowę tego noża, który w niem zatopiony, oni go nie wymówią i jeszcze wszelkiemi sposoby, choćby kłamstwem, z ust innych wyjmować je będą. Jakto! tę pierś oskarżać, u której głowa nasza prześniła swój złoty sen życia? Tej duszy złorzeczyć, dla której z ognia, z wody, przez drogi kamieniste, przez czyściec gorejący pragnęlibyśmy dostać i przynieść wszystkie błogosławieństwa! Na te dni i godziny wyrzekać, w których nam drzewa śpiewały, ptaki gadały, ze wszystkich zdrojów życia wody słodkie i gorące biły! Wszystko to mogło być snem, złudzeniem, marą rozwiewną, lotną błyskawicą, po której same ciemności zostały, ale winy w tem niczyjej niema, a jeśli jest czyja, to nasza raczej, stokroć raczej nasza, lecz nie tej istoty, której oskarżyć za żadną cenę przed nikim w świecie usta nasze nie chcą i nie mogą.”

Eliza Orzeszkowa książka Cham

pisownia oryginalna.
Cham
Źródło: s. 84-85.

O kłamstwie, O duszy, O naturze, O snach

„Trzeba oderwać się od szumów świata i wniknąć w samego siebie. Oto jestem: moje ramię, moja dłoń, moje palce, mój paznokieć. Cząstka mojego ciała, które stanowi harmonijną jedność. Ta jedność nie kończy się obrysem kształtu: tworzę wspólnotę z kamieniem, na którym siedzę, z trawą, której dotykam, z powietrzem wypełniającym mi płuca, z pejzażem wokół. Jestem sobą i jednocześnie drzewem, słońcem, ptakiem, ziemią. Ja, składnik nieogarnionej, pulsującej, doskonałej natury.”

Aleksander Minkowski (1933–2016) polski prozaik, reportażysta, scenarzysta filmowy

O naturze, O trawie

„Pamiętam, księżyc był wysoko
i spały ptaki w dzikim winie,
i cisza była tak głęboką,
że tylko chrząszcz brzmiał w trzcinie.”

Agnieszka Osiecka (1936–1997) polska poetka, autorka tekstów piosenek

Cytaty z tekstów literackich, Listy śpiewające (1970)
Źródło: Listy śpiewające (1970), s. 28.

O ciszy

„Poruszałem się szybko; moje stopy wiedziały, gdzie stanąć i jak mocno nacisnąć. Ptaki milczały. Ogarnęło mnie uczucie niemające nic wspólnego z uniesieniem – głęboka przyjemność, jaką daje opanowanie kunsztów Plemienia. Wtem zza pleców dobiegł mnie szmer oddechu.
Odwróciłem się i ujrzałem pana Shigeru.
– Usłyszałeś mnie – powiedziałem rozczarowany.
– Nie, już nie spałem. Możesz to zrobić jeszcze raz?
Przyczajony, znieruchomiałem na chwilę, zapadając się w siebie modłę Plemienia, pozwalając, by spłynęły ze mnie wszystkie doznania z wyjątkiem świadomości nocnych odgłosów. Po czym znów przebiegłem po słowiczej podłodze. Ptaki wciąż spały.”

Gillian Rubinstein (1942)

Źródło: Po słowiczej podłodze

O przyjemności, O emocjach

„Jak ptak bez powietrza, gąbka bez wody, tak dusza nie może żyć bez Jezusa, bez modlitwy, bez wzdłużonej, serdecznej modlitwy duszy i serca, które się całe pragnie przed Nim wylać jak balsam lub całopalenie.”

Leonia Nastał (1903–1940) polska zakonnica

Pisma Sługi Bożej Leonii Marii Nastał siostry Profeski Zgromadzenia Służebniczek NMP Niepokalanie Poczętej w Starej Wsi, t. 3, s. 146
Źródło: o. Joachim Roman Bar, s. Janina Bernadeta Lipian – Polscy święci. Służebnica Boża Leonia Maria Nastał, t. 2, op. cit., s. 287.

O duszy, O siostrze, Serce

„Gdybym miał latający dywan i magiczny turban,
latałbym zjarany na nim i każdego wkurwiał,
darł mordę, z góry na głowy spluwał,
to ptak? Samolot? Batman? To Buka!”

Buka (1988)

Świt żywych trupów
Źródło: utwór Złota rybka

„Leszczyński zmienił zakończenie powieści. W filmie Mattis świadomie popełnia samobójstwo. A ja wolałem, aby pozostawił sobie choć minimalną szansę wyjścia na brzeg. Prawdą jest jednak to, że nie czekałoby go tam nic innego prócz nowych zmartwień.”

Tarjei Vesaas książka Ptaki

o polskim filmie Żywot Mateusza, będącym adaptacją jego powieści pt. Ptaki.
Źródło: Tarjei Vesaas, Głos z Terje Vinje, „Film” 1968, nr 15, s. 10.

O samobójstwie, O czekaniu

„Wystartowałam świetnie. W 1969 roku Erwin Axer zaangażował mnie do Współczesnego. Był to teatr znakomitości (…) Grałam Akulinę w Potędze ciemności Tołstoja. Zapytałam Axera, jak mam to grać. Odpowiedział: 'nie wiem, sama sobie poradzisz'. Po jednym z przedstawień niechcący usłyszałam, jak mnie chwali. Nie dosłuchałam do końca. Uciekłam z teatru. Po projekcji Krajobrazu po bitwie w Cannes niektórzy krytycy pisali, że należy mnie uhonorować obok Moniki Vitti. Dlaczego – myślałam w popłochu – przecież ja jeszcze nic nie umiem. A zaraz potem dostałam nagrodę w Opolu za piosenkę Ptakom podobni.”

Stanisława Celińska (1947) polska aktorka

Źródło: Przemysław Szubartowicz, „Trybuna”, 1–2 kwietnia 2000

O myślach, O myśleniu

„Fotografia nie może być 'taflą' oddzielającą film od widza. Bo jeżeli zdjęcia są tak agresywne, że widz w kinie zaczyna się zachwycać: 'jakież to piękne', to umyka mu istota filmu. Staram się nie 'wystawać' zza kamery, nie epatować specjalnie ujęciami a to spod stołu, to znów z lotu ptaka.”

Edward Kłosiński (1943–2008) polski operator filmowy

Źródło: wywiad Marcina Giżyckiego, „Kino” 12/1978

„Ptaki udowadniają nam, że istnieje lepsze, prostsze życie, może nawet na wyciągnięcie ręki.”

Douglas Coupland (1961)

Życie po Bogu

O życiu

„Zgaśnie blask oczu twych,
Gdy wstanie dzień…
Świt za szybą przysiądzie,
Jak szary ptak…
Nie mów nic, przytul się
Wstrzymaj czas, wszystko zmień…
Zapomnienie, jak zmierzch
Niech zatopi nas znów…
Wódki mgła – wokół głów
Pełznie, jak duch…
Jaki zły, jaki pusty jest cały świat…
Nie mów nic, przytul się,
Wtóru serc dziwna moc
Wstrzyma czas, niechaj trwa
Pijana noc!”

Stanisław Staszewski (1925–1973) polski poeta i bard

Źródło: Samotni ludzie

O ludziach, O świecie, O czasie, O nocy

„Twoje włosy
wiązką księżycową
na falach.
Twoje oczy
tymi ptakami,
dla których na zawsze zostanę
zimą.”

Krasimir Simeonow (1967)

Źródło: Wyznanie miłosne, tłum. Marta Todorow

O zimie

„Między domem a pracą są małe zakamarki szczęścia: ptak, ogród, powitanie sąsiada, uśmiech dziecka, kot wygrzewający się na słońcu…”

Pam Brown (1948)

O dzieciach, O uśmiechu, O domu, O kotach

„Bo w jej modlitwach zawsze biło serce niepodważalnej wiary, do której dobrnęła wieloma ścieżkami. A to przecież brak tętna w religii sprawia, że jesteśmy słabi, a ludzie słabi duchem stają się grzeszni, bo się boją. (…) Sara była aguną, bo jej mąż Mosze znalazł kobietę głupszą, która nie zadawała mu tylu pytań przy studiowaniu Tory. Cierpienie, jakie odczuwała w związku z jego odejściem, zamykało zakres znaczenia słowa gehenna. Ale ból zawsze może być większy i gehenna nastała dopiero wraz z Holocaustem. A Holocaust stworzyli ludzie ludziom. (…) Sara już nie żyje, ale przecież kiedyś rabin tłumaczył jej, że Żydzi są jak Księżyc. Czasami widać go na niebie w całej okazałości, czasami tylko część, a czasami go w ogóle nie widać. Ale Księżyc jest zawsze!”

Ewa Klajman-Gomolińska (1966)

Iluzja
Źródło: Duch drewnianego ptaka

O kobietach, O bólu, O ludziach, O wierze

„Jestem zachwycony Bronowicami, czyli dzielnicą, w której mieszkam. Może nie jest zbyt bezpieczna, ale klimatem przypomina mi warszawskie Powiśle, na którym się wychowałem. Odpoczywam, patrząc na Park Bronowice, podoba mi się, że zawsze tam jest wiele ptaków.”

Paweł Passini (1977) polski reżyser teatralny

Źródło: Małgorzata Szlachetka, Wokół ESK. „W Lublinie jest dobry klimat do pracy”, „Gazeta Wyborcza - Lublin”, 8 kwietnia 2011 http://lublin.gazeta.pl/lublin/1,69005,9403593,Wokol_ESK___W_Lublinie_jest_dobry_klimat_do_pracy_.html#ixzz1J2Vo8Nrz

„Od początku świata sidła są na wszystko i na wszystkich słabych, głupich i łakomych. Sidła i sieci, i wabie, i lusterka, i cienie. Ino na przednie i górne ptaki to nie służy. Za wysoko lecą, za bystro widzą. Rozumiesz?”

Maria Rodziewiczówna (1864–1944) polska pisarka

Gniazdo Białozora
Źródło: s. 45

„Najważniejszą rolę w polowaniu na emu odgrywa koń – wyjaśnił Clark. – Musi być równie śmigły jak ptaki i przyzwyczajony do tego piekielnego szelestu [jaki wydają pióra tych dziwnych ptaków — bosman Nowicki].”

Alfred Szklarski książka Tomek w krainie kangurów

Tomek w krainie kangurów
Źródło: rozdział 12

Koń