Cytaty o malarstwie

Zbiór cytatów na temat malarstwo, obraz, wiek, inny.

Najlepsze cytaty o malarstwie

„Okno wychodzące na wewnętrzny świat artysty.”

André Breton (1896–1966) francuski pisarz

definicja obrazu.
Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 7.

„Poezja to mówiące malarstwo, a malarstwo – milcząca poezja.”

Simonides z Keos (-556–-468 p. n. e.) liryk grecki

„Malarstwo polega przede wszystkim na patrzeniu.”

Paul Cézanne (1839–1906) malarz francuski

Źródło: Zdzisław Kępiński, Impresjonizm, op. cit., s. 327.

„Malarstwo jest sztuką konwencji.”

Edgar Degas (1834–1917) malarz i rzeźbiarz francuski

Źródło: Zdzisław Kępiński, Impresjonizm, op. cit., s. 268.

„Natura jest tylko słownikiem.”

Eugène Delacroix (1798–1863) malarz francuski

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 460.

„Malarstwo – coś pośredniego między myślą a rzeczą.”

Samuel Taylor Coleridge (1772–1834) poeta angielski

„I cóż mam kochać, jeśli nie to, co zagadkowe?”

Giorgio de Chirico (1888–1978)

Źródło: Krystyna Janicka, De Chirico. Malarstwo metafizyczne, wyd. Arkady, Warszawa 1979.

„Moje malarstwo to moja egzystencja.”

Jackson Pollock (1912–1956) malarz amerykański

„Lepiej być niczym niż echem innych malarzy.”

Jean-Baptiste Camille Corot (1796–1875)

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 378.

„Ideału szukamy w malarstwie, a wzorców w grafice.”

Jan Bułhak (1876–1950) polski fotografik

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_bulhak_jan

Cytaty o malarstwie

„W malarstwie można próbować wszystkiego, ma się do tego prawo, pod warunkiem że nigdy tego się już nie powtórzy.”

Pablo Picasso (1881–1973) hiszpański malarz, rzeźbiarz

„Uczennice… pochodziły z różnych stron świata: z Włoch, Indonezji, Ameryki Południowej, Grecji, Hiszpanii… Tak jak ja były tu, aby nauczyć się języków. Tak jak ja były tu, aby zostać obytymi towarzysko damami i perfekcyjnymi żonami. Uczono nas także tańca, gotowania i dobrych manier. Wspólnie wybierałyśmy się na narty do Gstaad, gdzie dla pensji wynajmowano każdej zimy jeden wiejski domek. Miałyśmy zajęcia z malarstwa, sztuki i literatury. Porównywałyśmy obyczaje panujące w naszych krajach, dyskutowałyśmy o polityce lub teologii – robiąc to, kręciłyśmy sobie włosy z lokówkami. Przywykałyśmy do życia, jakie wyznaczali nam rodzice.”

Sorajja Esfandijari Bachtijari (1932–2001) księżniczka Iranu

o swej nauce w szkole Printaniere w Zurychu – surowej pensji dla dziewcząt.
Źródło: Ulrike Grunewald, Słynne rywalki, czyli gra o miłość, pieniądze i władzę, op. cit., s. 109–110.

O miłości, O pieniądzach, O grach, O literaturze

„Wszyscy chcą rozumieć malarstwo; dlaczego nie próbują rozumieć śpiewu ptaków?”

Pablo Picasso (1881–1973) hiszpański malarz, rzeźbiarz

O ptakach

„Malarstwo jest milczącą poezją, a poezja – mówiącym malarstwem.”

Simonides z Keos (-556–-468 p. n. e.) liryk grecki

przytoczone przez Plutarcha, De gloria Atheniensium, 3

„Począwszy od XV w., rośnie znaczenie dyscypliny malarstwa. Staje się ono selektywnym zwierciadłem swego czasu, najpełniejszym dokumentem przemian duchowych, stosunku do przyrody i człowieka, do nauki, religii, przemian społecznych. Jest najwrażliwszym zapisem osobowości i sztuką o największych możliwościach odtwórczych i o funkcji najbardziej wielorakiej pośród wszystkich innych dyscyplin artystycznych.”

Maria Rzepińska (1917–1993)

Źródło: Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 5, 6.

O religii, O nauce, O czasie, O wieku

„Sama od dawna kocham książki, teatr, malarstwo. Bardzo sobie cenię wnikliwe słowo artystyczne. Chylę czoła przed niezależnym, utalentowanym umysłem, ludzką szlachetnością, męstwem i samozaparciem. Zachwycam się pięknem ludzkiej twarzy. Pięknem krajobrazu, kwiatu, trawy. Wierzę, że ocalając piękno w dowolnym jego przejawie, człowiek przyczynia się do ocalenia własnej duszy.”

Raisa Gorbaczowa (1932–1999)

… mam nadzieję! (1991)
Źródło: s. 129

O książkach, Cytaty o pięknie, O duszy, O trawie

„Powinienem być ilustratorem lub uczyć się malarstwa, a ja co? Musiałem zajmować się liternictwem. Równie dobrze mogli mnie wrobić w akrobatykę spadochronową.”

John Lennon (1940–1980) muzyk rockowy, członek The Beatles

„Mnie w każdym razie tak zwane malarstwo artystyczne nic nie mówi; nie porusza ono także ludzi prostych i niezepsutych, ludzi nie skażonych sztuką. Potrafią je zrozumieć tylko osoby inteligentne i wykształcone, które dzięki własnej wnikliwości i doświadczeniu są zdolne objąć zmysłowe bogactwo, pełnię materiału, skrzący się liryzm, niezmierzone subtelności, nadające temu rodzajowi sztuki tak skomplikowany charakter, że jej bogactwo staje się dla ogółu niezrozumiałe. Moje własne prace są natomiast antyartystyczne i bezpośrednie; wzruszają ludzi i są dla nich zrozumiałe bez żadnego przygotowania warsztatowego (przygotowanie warsztatowe akurat przeszkadza w ich zrozumieniu). Nie wymagają – jak inne rodzaje malarstwa – obszernych wyjaśnień, znajomości dawnych idei, założeń myślowych. Wystarczy na nie po prostu patrzeć.”

Salvador Dalí (1904–1989) malarz hiszpański

O malarstwie
Źródło: Georg A. Weth, Kuchnia katalońska Salvadora Dalí

O ludziach, O zrozumieniu, O charakterze, O bogactwie

„Tak w życiu, jak i w malarstwie mogę sobie poradzić bez pana Boga. Nie mogę natomiast istnieć ja – człowiek cierpiący, bez czegoś większego ode mnie, czegoś, co wypełnia całe moje życie – bez siły twórczej.”

Vincent van Gogh (1853–1890) holenderski malarz

O życiu, O Bogu, O sile

„Zdaje mi się, że to wzmożenie, to potworne zagęszczenie przeżycia wobec nawet (czy właśnie) najobojętniejszego, najbanalniejszego zjawiska, to odkrycie, że ono j e s t – więcej – że malarz odkrywa je jak jakieś ens realissimum – to jest właśnie istotą malarstwa i jego sensem.”

Józef Czapski (1896–1993) polski malarz i pisarz

Patrząc
Źródło: s. 386 [Konieczność i łaska, 1973]

Sens

„Byłem tak lekceważony przez krytyków, że nie mogłem wystawiać własnych prac. Byłem systematycznie i złośliwie niszczony przez krytyków, którzy nie mają zielonego pojęcia o malarstwie.”

Han van Meegeren (1889–1947) holenderski malarz i fałszerz dzieł sztuki

wypowiedziane po namalowaniu Młodego Chrystusa.
Źródło: Stuart Gordon, Księga oszustw z serii Księgi osobliwości, Wydawnictwo Amber, Warszawa 1996, ISBN 8371961556, s. 205.

„Zasadniczo w fotografii interesuje mnie jej wiarygodność, lacanowski punkt widzenia, natomiast malowanie jest widzeniem zewsząd, dlatego myślę, że fotografia reprezentuje widzenie, a malarstwo bycie widzianym. Obraz staje się odwzajemnionym spojrzeniem przedmiotu.”

Paweł Książek (1973)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_ksiazek_pawel

O myślach, O myśleniu, Obraz

„Artystyczne zmagania Jacka Sempolińskiego z materią obrazu, z językiem malarstwa polegały często, jak sam mówi, na oswajaniu i ujarzmianiu błędu. Na wielu jego obrazach pojawiały się dziury wydrapane w płótnie szpachlą. Nie powstawały one w wyniku celowego działania – bardziej były świadectwem walki artysty z tworzywem. Były zatem formą poskramiania farb, wyrazem swoistej anarchii, śladem pożądania rozsadzającego ramy malarstwa. To pożądanie widoczne w obrazach Sempolińskiego jest również moim pożądaniem.”

Marek Śnieciński (1958)

Pożądanie

O błędach, O walce, Obraz

„Najpierw chciałem zostać artystą malarzem, ale też kochałem grać, więc w Akademii uczyłem się i malarstwa, i aktorstwa. Na początkach mojej kariery, kiedy starałem się o angaż, byłem lepiej znany jako malarz niż aktor. Teatr przynosi więcej satysfakcji, ponieważ co wieczór wcielasz się w kompletną postać. To jest jak wystawna kolacja co wieczór. W filmie jest inaczej, bo pracujesz nie po kolei i przez wiele miesięcy. Tak, że trudno ogarnąć całą złożoność bohatera. A i tak po zmontowaniu, może się okazać, że film jest niedobry. Jednak minusem teatru jest to, że trzeba grać codziennie. Najgorsze dla mnie są główne role. Na przykład w komediach romantycznych. O wiele ciekawsze są role drugoplanowe, bo ich bohaterowie często są dużo bardziej złożeni.”

Justin Theroux (1971) aktor amerykański

Kochać się

„(…) wystarczy tylko myśleć, myśleć językiem malarskim a malarstwo samo nabierze realnego kształtu. Będzie obecne wszędzie tam, gdzie wyniknie naturalna potrzeba jego uaktywnienia. W jakiej formie? Tego nie jesteśmy w stanie przewidzieć. Każdy czas stwarza swoją formę i nigdy jej nie wyprzedza.”

Leon Tarasewicz (1957) malarz polski

Wykład habilitacyjny

O myślach, O czasie, O myśleniu

„Nie należy wszystkiego pokazywać. Wydaje się, że jest to trudniejsze w malarstwie, gdzie umysł przejmuje to tylko, co oczy dostrzegają. Poeta bez trudu poświecą lub pomija milczeniem to, co drugorzędne. Największą sztuką malarza jest zwrócić uwagę na to jedynie, co potrzebne.”

Eugène Delacroix (1798–1863) malarz francuski

„Dla mnie malarstwo nigdy nie jest dla wszystkich, tylko zawsze dla jednego. Jeżeli w ogóle ma się zdarzyć jakaś relacja między widzem i pracą, to będzie to pojedynczy człowiek, który stanie przed obrazem i nawiąże z nim kontakt. To się dzieje na poziomie jednego człowieka, który stoi przed obrazem namalowanym przez jednego człowieka.”

Jarosław Modzelewski (1955)

Źródło: Stach Szabłowski, Nigdy nie będzie takiego malarza http://www.obieg.pl/rozmowy/1435, obieg.pl, 12 kwietnia 2007.

O relacjach, Obraz

„Chciałem również zajmować się medycyną lub myciem szyb. Po prostu chodziło mi o możliwość oglądania nagich kobiet. Wybrałem jednak malarstwo.”

Tadeusz Pruszkowski (1888–1942) polski malarz i pedagog

Źródło: Przemysław Słowiński, Sławni ludzie w anegdocie, Videograf II, Katowice 2009, ISBN 978-83-7183-727-2

O kobietach, O ludziach

„Nie uważam, abym w swych różnych manierach używał elementów radykalnie odmiennych. Jeśli temat wymaga danych środków wyrazu, używam ich bez wahania. To nie są próby czy eksperymenty. Zawsze, gdy mam coś do powiedzenia, mówię o tym w sposób, który uważam za dobry. Różne motywy wymagają różnych metod. Nie oznacza to ewolucji czy postępu, ale zgodność pomiędzy tym, co pragnie się wyrazić, a środkami wyrażenia idei.”

Pablo Picasso (1881–1973) hiszpański malarz, rzeźbiarz

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 446.

O wieku

„W młodości inspirował mnie Artur Grottger i tego typu malarstwo. Duży wpływ wywarł na mnie także Picasso, ale to nic oryginalnego. (…) Myślę, że o wiele większe znaczenie dla mojego malarstwa miała literatura, zwłaszcza utwory Franza Kafki, do którego nadal mam duży sentyment.”

Zdzisław Beksiński (1929–2005) polski malarz, rzeźbiarz, fotografik i grafik komputerowy

Źródło: Zdzisław Beksiński: malował swoje sny, „Konfrontacje”, 1989 http://www.cialo-umysl-dusza.pl/strefa-dobrych-mysli/138-zdzislaw-beksinski-malowal-swoje-sny

O duszy, O literaturze, O myślach, O myśleniu

„Wciąż żyjemy w świecie, w którym istnieje potrzeba audiowizualnego wydarzenia. Czuli ją Grecy, Rzymianie, pojawiła się nawet w kościele katolickim. Sztuką, która przez 300 lat z dużym powodzeniem zaspokajała tę potrzebę, była opera. A gdy opera się skończyła, pojawiło się kino. Teraz jest podobnie – kino umiera i będzie zastąpione przez inną formę telewizualną. To właśnie malarstwo powinno stać się początkiem nowego kina. Malarstwo ma olbrzymią siłę, narzuca sposób w jaki patrzymy na świat, postrzegamy krajobrazy, czy kobiece piękno. Słynny szwajcarski malarz Giacometti mówił, że twoja babcia może nie wie nic o Picassie, ale Picasso wie o niej wszystko. Mnóstwo ludzi przejawia olbrzymią ignorancję i myśli, że malarstwo to takie bardzo prywatne, kameralne zajęcie.”

Peter Greenaway (1942) brytyjski reżyser filmowy

Źródło: Wywiad, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=41379

O ludziach, O świecie, Cytaty o pięknie, O myślach

„Chcę być jak noworodek, nie wiedzący absolutnie nic o Europie, ignorujący wydarzenia i mody, niemal jak prymitywi. Pragnąłbym stworzyć coś bardzo skromnego, wypowiedzieć się w całkiem małym motywie, który mój ołówek będzie zdolny opanować bez żadnej biegłości technicznej.”

Paul Klee (1879–1940) malarz niemiecki pochodzenia szwajcarskiego

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 450.

O wieku

„Ponieważ nie miałem większego pojęcia o gotowaniu, polałem indyka zimną wodą, dodałem wszystkie przyprawy, jakie znalazłem, i włożyłem go do pieca. Usiadłem przy oknie (ale było tak zakurzone, że nic nie było przez nie widać), i zacząłem rozmyślać na temat możliwości jednowymiarowego malarstwa.”

Mehis Heinsaar (1973)

1983

O piekle, O wodzie, O gotowaniu

„Malarstwo może nie być wiodącą dziedziną sztuki, ale bez wątpienia nigdy całkowicie nie zaniknie. To bardzo istotny aspekt ludzkiej działalności i wrażliwości.”

Marlene Dumas (1953)

Źródło: Katarzyna Bojarska, Jak wyglądam, kiedy na mnie patrzysz http://www.dwutygodnik.com/artykul/4045/, Dwutygodnik.com nr 94/2012.

„Spędziłem długie godziny na studiowaniu, jak budował swoje obrazy Vermeer, Rembrandt, Hogarth, Turner czy Hoppner. Świat można opisać na wiele sposobów, rodzi się jednak pytanie: dlaczego pewne sposoby przedstawiania świata zapadają w pamięć mocniej, a inne słabiej? Uświadomiłem sobie, że najbardziej lubię światło naturalne, ale naturalne nie do końca, odrobinę odkształcone. Wszystko w granicach realizmu, ale nie iluzja rzeczywistości. Tak fotografuje Sven Nykwist, Gordon Willis, kilku innych. Jest w tym element kreacji, bo słońce nigdy nie świeci tak nisko, kontrasty są wyważone, kadr zwężony itd., ale jeśli np. podstawowym źródłem światła w scenie jest okno, trzeba ten fakt respektować. W malarstwie też tak jest, nawet w obrazach Salvadora Dali.”

Edward Kłosiński (1943–2008) polski operator filmowy

Źródło: wywiad Bożeny Janickiej, „Kwartalnik Filmowy”, 7–8 1994

O świecie, O rzeczywostości, O świetle, O słońcu

„My nie opowiadamy anegdot jak Pliniusz, lecz na nowo budujemy sztukę malarstwa.”

Leon Battista Alberti (1404–1472) włoski malarz, poeta, filozof, kartograf, muzyk i architekt

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 38.

O wieku

„Malarstwo lubię, koi mnie i odpręża. Nawet miałam taki okres, kiedy malowałam. Do tej pory lubię trzymać ołówek w ręce i coś tam kreślić.”

Kamilla Baar-Kochańska (1979) polska aktorka

Źródło: Wywiad, 2005 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=28223

„Odwaga i szczerość w małżeństwie jest jak faszyzm w malarstwie. Czasem prowadzi do rzeczy nie zamierzonych.”

Henryk Święcicki (1926–1985)

O małżeństwie, O czasie, O odwadze, O szczerości

„Wszędzie panuje chaos. Ludzie po prostu rzucają się na wszystko w zasięgu ręki: komunizm, zdrową żywność, zen, surfing, balet, hipnozę, terapię grupową, orgie, rowery, zioła, katolicyzm, podnoszenie ciężarów, podróże, ucieczkę od rzeczywistości, wegetarianizm, Indie, malarstwo, rzeźbę, pisanie, komponowanie, dyrygenturę, wyprawy z plecakiem, jogę, kopulację, hazard, alkoholizm, wędrówki bez celu, mrożony jogurt, Beethovena, Bacha, Buddę, Chrystusa, samobójstwo, szyte na miarę garnitury, podróże odrzutowcem do Nowego Jorku, dokądkolwiek… Te fascynacje zmieniają się nieustannie, mijają, ulatują bez śladu. Ludzie po prostu muszą znaleźć sobie jakieś zajęcia w oczekiwaniu na śmierć. To chyba dobrze, że istnieje jakiś wybór.”

Charles Bukowski (1920–1994) amerykański poeta i powieściopisarz

Kobiety

O śmierci, O ludziach, O rzeczywostości, O samobójstwie

„Od lat próbuję łączyć malarstwo z fotografią robiąc obrazy, w których te techniki się uzupełniają. Ułamek sekundy fotografowanie fragmentu natury przeniesiony jest na tygodnie i miesiące powstawania obrazu. Skończony obraz opisany jest fotograficznymi odbitkami z momentów i fragmentów jego powstawania.”

Wojciech Gilewicz (1974)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_gilewicz_wojciech

O naturze, Obraz

„Umieć wyrazić obyczaje, idee, epokę wedle swego uznania; być nie tylko malarzem, ale człowiekiem; słowem, stworzyć sztukę żywą – oto mój cel… Uważam również, że malarstwo jest sztuką z gruntu konkretną i może polegać jedynie na przedstawianiu rzeczy realnych i istniejących. Jest to język fizyczny, którego słowami są wszystkie przedmioty widoczne; przedmiot abstrakcyjny, niewidoczny, nie istniejący, nie należy do dziedziny malarstwa. Wyobraźnia w sztuce polega na umiejętności znalezienia najpełniejszego wyrazu dla rzeczy istniejącej; ale nigdy na stworzeniu tej rzeczy.”

Gustave Courbet (1819–1877) malarz francuski

Źródło: Téophile Thoré Bürger, Courbet w oczach własnych i w oczach przyjaciół, red. P. Courthion, Warszawa 1963.

„Malarstwo wnika w rzeczywistość, podszywa się pod nią. Ale często też otoczenie zmienia obrazy do tego stopnia, że obnaża i demaskuje malarstwo, bo przecież, jeśli obraz udawał płytę chodnikową, a przejechał po nim samochód, to obraz ten już dłużej niczego nie udaje, a jest jedynie połamaną deską z naciągniętym na nią zagruntowanym płótnem pomalowanym olejnymi farbami.”

Wojciech Gilewicz (1974)

komentarz do własnej wystawy Aporia malarstwa (2006–2007). Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_gilewicz_wojciech

O samochodach, O rzeczywostości, Obraz

„Wszystko może być wykonane dobrze albo źle. Podobnie jest z moim malarstwem!”

Salvador Dalí (1904–1989) malarz hiszpański

O malarstwie

„Według mnie najpierw trzeba namalować obraz, a potem wyniknie z tego jakaś anegdota. Nie znoszę literackich podtekstów, nachalnych historyjek. Pod tym względem dla mnie mistrzem był Goya: przede wszystkim to jest przepiękne malarstwo, a potem można wypatrywać, co tam jest przedstawione.”

Jerzy Piotrowicz (1943–1999)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_piotrowicz_jerzy

Obraz

„Tymczasem jakieś niezrozumiałe fluidy działają nie tylko na indywidua ludzkie, lecz na całe społeczeństwa. Źródła niezbadane zmian historycznych to właśnie niezbadaność tych fluidów. Nie jestem żadnym Einsteinem i nie potrafię swej intuicji dowodzić metodami przyrodniczymi, tylko jako historyk widzę objawy takie, jakie właśnie przed chwilą wymieniałem, na przykład wzrost wynalazczości technicznej lub upadek malarstwa, których nie potrafię sobie inaczej wytłumaczyć jak tym, że jakieś nieznane i niezbadane fale fluidów oddziaływają na mózg ludzkości w jednej epoce inaczej, a w innej inaczej.”

Stanisław Mackiewicz (1896–1966) premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Wychodźstwie

Europa in flagranti
Źródło: s. 44

„Namalować tak,
żeby namalowane oko
widziało samo siebie,
z powieką przy sznurze.
Zatem ułożyć w barwy
nie momentalny kształt,
ale jego ruchliwość w czasie.”

Marian Grześczak (1934–2010) polski poeta i tłumacz

Źródło: Malowanie wołu, powszechne rozumienie malarstwa

O czasie

„Kinematografia zajmuje miejsce pośrednie między malarstwem a literaturą. Jej dyskrecja (…) polega (…) na zachowaniu nacechowanego umiarem dystansu.”

Jerzy Płażewski (1924–2015) polski krytyk i historyk filmu

Język filmu
Źródło: s. 53

O zachowaniu, O literaturze

„Dla mnie ekspresja nie polega na wyrazie twarzy i nie zawiera się w geście.”

Henri Matisse (1869–1954) francuski malarz

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s.

O wieku

„Miałem problem po ukończeniu Akademii, właściwie już podczas trwania studiów, bo wszyscy malowali mniej więcej tak samo, rysowali tak samo (…). Mieliśmy zawężone horyzonty i równie nieciekawe perspektywy. (…) I właśnie wtedy pomógł mi Nikifor. (…) Osobiście poznałem go w 1966 lub 1967 roku, bo przyjechał na Akademię, a właściwie przywieźli go szarą warszawą. Był z nim opiekun. Nikifor wysiadł, usiadł przy nas na ławce i zaczął rysować. Rysował i rysował, a ja patrzyłem. (…) To fakt, że starałem się wtedy malować trochę jak Nikifor, ale to był jedynie przewrotny rozpęd we własnym kierunku. Tak więc to raczej dowcip z tym moim Nikiforem. Niemniej wtedy był dla mnie bardzo ważny, wskazał mi drogę.”

Edward Dwurnik (1943–2018) polski malarz i grafik

Źródło: Krótka historia mojego malarstwa

O historii, O problemach

„Kronika miejscowa i zagraniczna.
Kraków 1 lutego.
(…)
Muzeum Narodowe. O rozwoju tego Muzeum zawiera sprawozdanie Prezydenta m. następujące szczegóły: (…) Do szczęśliwych nabytków należy znakomity, rzadki i wielkiej wartości zbiór gemm od p. Schmidta-Ciążyńskiego i całego szeregu ważnych okazów dla dziejów sztuki w Polsce i na Rusi, obok kilkunastu okazów naszego dzisiejszego malarstwa i rzeźby. Tak nagłe zwiększenie się zbiorów, wymagało powiększenia lokalu muzealnego, jakoż oddano „Langerówkę” na cele muzealne i połączono ją z salą wielką przez umyślnie na ten cel zrobione drzwi. Dziś sala ta w części jest już zapełnioną dziełami sztuki i odlewami z cennych zabytków rzeźby w Polsce. A gdy dary pamiątek po Mickiewiczu okazały, że zapełnić mogą osobną salkę, a zbiór rycin dość znaczny wymagał pomieszczenia, zarządzono restauracyę dwóch bocznych pokoików i oddano je na ten cel zarządowi Muzeum. Będzie zadaniem zarządu Muzeum w najbliższym czasie urządzić to Muzeum Mickiewiczowskie, jak skoro ostatni transport rzeźb nadejdzie z Paryża. Wkrótce też stanie gablotka na pomieszczenie kamei i gemm, i można spodziewać się, że publiczność nasza i przejeżdżający rodacy znajdą w miesiącach letnich tego roku nowy dowód rozszerzenia się narodowego zbioru. (…)”

Konstanty Schmidt-Ciążyński (1818–1889) polski kolekcjoner dzieł sztuki

O Konstantym Schmidcie-Ciążyńskim Źródło: „Czas” nr 26, 2 lutego 1886, s. 4, Małopolska Biblioteka Cyfrowa http://mbc.malopolska.pl/publication/20747

O czasie

„Wbrew powszechnej opinii, jaka kiedyś panowała, że ilustracja to coś podrzędnego, że malarstwo jest czymś wyższym, doszłam do wniosku, że można być również dobrym malarzem będąc ilustratorem.”

Elżbieta Gaudasińska-Borowska (1943)

Źródło: film Premio Europeo di Letteratura – Elżbieta Gaudasińska, cyt. za: filmpolski.pl http://www.filmpolski.pl/fp/index.php/4223325

„Moje wątki i moje postaci traktuję jak autor dramatyczny. Teatrem są moje obrazy, aktorami moje figury, które działaniem i gestami odgrywają nieme sceny.”

William Hogarth (1697–1764)

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 340.

O wieku, Obraz

„Idąc drogą Cnoty jest się zawsze wynagradzanym przez ludzi, ale nie przez malarstwo.”

Paul Cézanne (1839–1906) malarz francuski

O ludziach

„Wachlarz wciąż jest używany w operze i operetce, choć najczęściej nie najlepiej. Dlaczego? Przecież można się jeszcze dowiedzieć od starszych aktorek, jak się nim posługiwać. Można też popatrzeć na portrety i grafiki dawnych mistrzów malarstwa i rzeźby.”

Marta Stebnicka (1925)

Źródło: Michał Mizera, Cacka z szylkretu, „Business Class” nr 81, lipiec-sierpień 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/119973.html

„Forma to jest coś, co wymyślamy i traktujemy jako sygnał dla innych. W aktorstwie, tak jak w malarstwie czy w muzyce, jest ona sposobem porozumiewania się. Wkłada się w nią ducha.”

Janusz Gajos (1939) polski aktor

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 15 maja 2002 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/rozmowyd.htm

„Rozkosze miłości są ulotne, a jej zasadzki i udręki odsłania nam złowrogi starzec – Czas.”

Erwin Panofsky (1892–1968)

objaśniając znaczenie obrazu Alegoria czasu i miłości Bronzina.
Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 113.

O udręce, O czasie, O wieku

„To ja pochłaniam operę, a nie odwrotnie. I staram się przez nią powiedzieć to wszystko, co odkrywam poprzez teatr i moje malarstwo.”

Achim Freyer (1934)

Źródło: Jacek Marczyński, Moje spektakle są moim portretem, „Rzeczpospolita”, 16 grudnia 2003 http://www.teatry.art.pl/!Rozmowy/mojespe.htm

„Poezja, malarstwo, urocze igraszki wyobraźni mają do umysłów wyższych nie ulegające przedawnieniu prawa.”

Honoriusz Balzac Komedia ludzka

Komedia ludzka, Dom pod Kotem z Rakietką

„Gdyby na kolanach siedziała ci dziewczyna, która ci się akurat podoba, gdybyś miał w perspektywie talerz zupy, na którą akurat masz ochotę, nie mordowałbyś się z tymi głupstwami. W przyrodzie jest dziesięć tysięcy kolorów, a myśmy się uparli zredukować skalę do dwudziestu. Oto i całe malarstwo. Człowiek nigdy nie jest zadowolony i musi jeszcze dostarczać sprawy krytykom.”

Hermann Hesse (1877–1962) prozaik, poeta i eseista niemiecki, noblista

Źródło: Ostatnie lato Klingsora, s. 288 w: W słońcu dawnych dni

O lecie

„Język mówiony czy pisany ogranicza i krępuje choćby przez swoją dosłowność, przez natychmiastową i prostą sprawdzalność. Stąd w świecie formy muzyka i malarstwo z reguły wyprzedzają literaturę.”

Ryszard Kapuściński (1932–2007) polski reportażysta, dziennikarz, pisarz i publicysta

Kultura – filozofia, nauka, sztuka i religia

O muzyce, O literaturze

„Nie uważam się za reżysera filmowego. Można powiedzieć, że poprowadziłem swą karierę w złym kierunku. Od wczesnych lat chciałem być malarzem. Malarstwo, które towarzyszy nam od dziesiątków tysięcy lat, jest najciekawszym i najbogatszym zjawiskiem ze wszystkich form sztuki. Ekscytację światem i jego problemy najlepiej wyrażać przez obrazy. Film ma zaś bardzo krótki staż, zaledwie 109 lat. To lokalna, wymierająca technologia. I kino umiera. Aby być malarzem w pełnym tego słowa znaczeniu, chcę się posługiwać wszystkimi dostępnymi technologiami.”

Peter Greenaway (1942) brytyjski reżyser filmowy

Źródło: „Rzeczpospolita”, 18 listopada 2004 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/nielubim.htm

O świecie, Obraz

„Posługuję się kolorem, materią i światłem. Z tych komponentów buduję swoje obrazy. Ich jakość i znaczenie są ze sobą bezpośrednio związane. To, co na początku jest barwą, w konsekwencji staje się materią obrazu, jego światłem i przestrzenią. Staram się te jakości zrozumieć i wyjaśnić w sposób racjonalny, tak aby tworzyły obraz czysty i logiczny – rodzaj znaku, który jest podstawowym elementem kodu informacyjnego. Taki obiekt, obraz – obojętnie jak nazwiemy przedmiot zbudowany według tych reguł (…) – może istnieć samodzielnie, bez dodatkowych tłumaczeń na inne języki, inne formy przekazu, w przeciwieństwie do takich działań, które bez dokładnego werbalnego opisu (…) łatwo jest przeoczyć. W swoim postępowaniu zwracam się ku obrazowi, by w jego wnętrzu odnajdywać logikę mojego działania. Innymi słowy, obraz jest dla mnie istotą, konkretem budującym konstrukcję alfabetu malarstwa.”

Tomasz Zawadzki (1956)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_zawadzki_tomasz

Obraz

„Materia mnie fascynowała, byłam nią bardzo podniecona. (…) Kolor ma na obrazie cechy materialne, konstrukcyjne (…). Obrazy wypukłe była dla mnie odkryciem nowej, nieznanej jeszcze formy materii. Tym właśnie jest dla mnie malarstwo – tworzeniem własnej artystycznej materii.(…) Kolor jest nie tylko farbą, którą nakładam na płótno. Jest jak krew. Jest tym dla malarstwa, czym krew dla organizmu.”

Jadwiga Maziarska (1913–2003)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_maziarska_jadwiga

O kolorach, Obraz

„Przestałem odróżniać to, co przedstawiane od przedstawiającego. Moje malarstwo, z braku innych odniesień, stało się motywem dla siebie.(…) obraz jest faktem, który sam realizuje własną konkretyzację.”

Mikołaj Smoczyński (1955–2009) polski malarz, rysownik i performer

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_smoczynski_mikolaj

Obraz

„Muzyka nie może być zwana inaczej niż młodszą siostrą malarstwa, zważywszy, że jest przedmiotem słuchu, zmysłu pośledniejszego niż oko… malarstwo jest doskonalsze i przewyższa muzykę, gdyż nie umiera ono bezpośrednio po swym powstaniu…”

Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof

Źródło: s. 21.

O muzyce, O siostrze

„Kiedy zaczynałem moje samodzielne życie artystyczne, wszechwładnie panował abstrakcjonizm. Malarstwo figuratywne, na którym ciążyły złe dokonania socrealizmu, było traktowane bardzo podejrzliwie. Z przekory wyłamywałem się z obowiązującego kanonu. Ale i ten powód nie wyczerpuje całej prawdy [o tym], dlaczego uprawiam malarstwo przedstawiające. Otóż (…) wierzę w posłannictwo sztuki, posłannictwo społeczne. A to najdosadniej realizuje się właśnie w malarstwie figuratywnym.”

Wiesław Szamborski (1941)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_szamborski_wieslaw

O życiu

„Lubię malarstwo dla jego fabuły
która ujawnia się w farbie,
choć przyznać muszę że najlepszym obrazem
który widziałam w tym roku
był widok na Florencję
K okien galerii Uffizi —
spokój, dojrzałość
piękno bez krzyku
emanuje z umiarem
sennie?”

Joanna Bielobradek (1943)

Źródło: Europa, Europa

Cytaty o pięknie, Obraz

„Moje kino, narracja filmowa ma charakter wizualny, jej punktem wyjścia jest zawsze literatura. Operowanie czasem. Skróty czasowe. Skoki w czasie. Jego boczne odnogi i różne warstwy. Domeną malarstwa jest przestrzeń, domeną literatury i filmu – czas. Igraszki z czasem uruchamiają wyobraźnię filmowego odbiorcy (…) podstawowy dla mnie temat kina – to temat wędrówki.”

Wojciech Jerzy Has (1925–2000) polski reżyser filmowy, scenarzysta, producent

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_has_wojciech_jerzy

O literaturze, O charakterze, O czasie

„Malować można czym się chce, fajkami, znaczkami pocztowymi, świecznikami, kawałkami ceraty.”

Guillaume Apollinaire (1880–1918) francuski poeta

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 7.

O wieku

„Moją pracę twórczą można podzielić na dwa nurty: malarstwo, którym zajmuję się z myślą o sobie i ewentualnym widzu oraz grafikę użytkową, którą współtworzę z Markiem Sobczykiem.”

Piotr Młodożeniec (1956)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_mlodozeniec_piotr

O myślach, O myśleniu

„Tańczymy na cześć miłości, jej braku, śmierci itp. Próbujemy dotrzeć do serc widzów. I prawdę mówiąc nawet nie ma potrzeby, żeby widzowie rozumieli nasz spektakl. Muszą tylko go czuć. Nie sądzę, że zawsze zachwycając się malarstwem rozumiemy je. Tak samo jest z flamenco.”

Cristina Hoyos (1946)

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Łódź, 17 maja 2003 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/taniecp.htm

O śmierci, Serce

„Ależ ja malarstwem prawie że się nie interesuję! Od lat nie byłem na żadnej wystawie nie wyłączając swoich. Z faktu, że sam maluję, nie należy wyciągać zbyt daleko idących wniosków! Historia sztuki jest czymś, o czym mam pojęcie mniej niż mętne: taka zupa, w której od czasu do czasu błyśnie coś mniej amorficznego, a to Leonardo, a to Picasso, zresztą nie przeceniaj tej identyfikacji – na pewno nie potrafiłbym wymienić i rozpoznać więcej jak trzy obrazy Leonarda i może tyleż obrazów Picassa – w sumie to wszystko pozostawia mnie raczej obojętnym.”

Zdzisław Beksiński (1929–2005) polski malarz, rzeźbiarz, fotografik i grafik komputerowy

Źródło: Sztuka jako odcisk palca, „Nowy Wyraz”, kwiecień 1976 http://www.gnosis.art.pl/iluminatornia/sztuka_o_inspiracji/zdzislaw_beksinski/zdzislaw_beksinski_wywiad_1976_1.htm

O sztuce, O historii, O czasie, Obraz

„Obraz, zanim się stał jakąkolwiek anegdotą, jest przede wszystkim powierzchnią płaską, pokrytą kolorami w pewnym określonym porządku.”

Maurice Denis (1870–1943)

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 7.

O wieku, Obraz

„Gruzja posiada bardzo starą kulturę. Architekturę, freski, malarstwo. I język. Tylko język jest w stanie zachować kulturę. Nic nie jest stracone, póki lud mówi swoim językiem.”

Otar Iosseliani (1934)

Źródło: wywiad, 2003 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=14587

O ludziach, O zachowaniu

„Każdy kształt, każdy kolor, jaki występuje w moich pracach, pochodzi z elementu wziętego z rzeczywistości. Pojęcia takie, jak „czysta forma” lub „czysty kolor”, absolutnie nic dla mnie nie znaczą.”

Joan Miró (1893–1983) malarz, rzeźbiarz i grafik hiszpański

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 466.

O kolorach, O rzeczywostości, O wieku

„Olbrzymi wpływ na moje malarstwo mają dzieła Fra Angelico (freski w zakonie St. Marco we Florencji) podbudowane lekturą książek filozofa i krytyka sztuki Georgesa Didi-Hubermana. Trzy czerwone plamki malowane przez Fra Angelico na zielonym tle, są u niego kwiatkami w biblijnym ogrodzie, identyczne plamki kładzione na nogi Chrystusa stają się jego stygmatami.(…) W malarstwie moim poruszam m. in. zagadnienia amorfizmu i dynamiki symptomów, znaku i fenomenu, figuratywności i figury, nie tylko jako analogii, ale jako oczywistości homologicznej, translokacji miejsca, ekranu rzeczywistości itd.”

Adam Adach (1962)

w 1999 roku. Źródło: Ewa Gorządek, Adam Adach, culture.pl, listopad 2008 http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_adach_adam

O książkach, O rzeczywostości, Chrystus

„Malarstwo zawiera w sobie cechy doskonałości znacznie przewyższające to, co powszechnie zwiemy imitacją natury.”

Joshua Reynolds (1723–1792) malarz brytyjski

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O myślach, O naturze, O myśleniu

„Tak jak wszystkie kobiety, chciałam wiedzieć, jaka była żona naszego wielkiego Przywódcy. Czy była inteligentna, piękna wykształcona, energiczna? Czy lubiła teatr, muzykę, malarstwo, literaturę? Czy raczej była jedną z tych prostych bojowniczek, „szarych gęsi”, jak większość żon członków partii?”

Wiera Dawydowa (1906–1993)

po śmierci Nadieżdy Alliłujewej.
Wyznania kochanki Stalina
Źródło: s. 11

O śmierci, O kobietach, O literaturze

„Obrazy nie są prawdziwymi obrazami. Niczego nie przedstawiają. Są puste tak samo jak ściany wokół nich, ponieważ powstają bez intencji, aby wyrażać cokolwiek poza tym, czym są. Odwołują się do modelu malarstwa, który traktuje obraz jako 'pusty ekran', egzystują tak samo 'w' jak 'wobec' sąsiadującej z nimi przestrzeni. Są przeznaczone do oglądania równocześnie z innymi, podobnymi do nich i łącznie z przestrzenią wokół nich. Są równo-ważne: każdy wobec pozostałych i wszystkie wobec tego, co je otacza.”

Mikołaj Smoczyński (1955–2009) polski malarz, rysownik i performer

o swoich pracach. Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_smoczynski_mikolaj

Obraz

„Dlaczego sztuka i twórczość zbliżają się do antropologii? Co w twórczości artystycznej upoważnia do tego, żeby włączyć ją w ten obszar antropologii? Otóż uważam, że twórczość jest rzeczą podwójną. Mamy tu do czynienia z dwoma zjawiskami: przyczyny, pochodzenie, źródła twórczości, sztuki oraz ich istnienie w obiegu ludzkim, szerszym. Mogę powiedzieć, że ta podwójność, leżąca u podstaw aktu twórczego, istnieje pewno we wszystkich dziedzinach sztuki, ale ja biorę odpowiedzialność za słowo w dziedzinie malarstwa. U podstaw leżą więc jak gdyby dwa sprzeczne motywy: po pierwsze twórczość jako taka, jako jedna z sił władających człowiekiem, jako przedstawicielem gatunku, oraz coś innego, to znaczy coś, co nie jest twórczością, a co jest rzeczywistością, oczywiście w szerszym rozumieniu rzeczywistością, której człowiek sam jest częścią. W której istnieje. Z tych dwu źródeł twórczość czerpie swoje soki. Rzeczywistość otaczająca, w której człowiek tkwi i jest nią przeniknięty jest siłą, oraz ta już szczególna i poszczególna w człowieku siła, jaką jest twórczość, też jest siłą sprawczą. Z tych dwu sił powstaje kreacja artystyczna.”

Jacek Sempoliński (1927–2012)

Źródło: Zbigniew Benedyktowicz, O „Epitafium i siedmiu przestrzeniach”, Polska Sztuka Ludowa Konteksty 1993 t. 47 z. 1, s. 19.

O sztuce, O rzeczywostości, O sile

„Futuryzmu czystego (maszynowości, rewolucji drukarskiej, skrótów, łamania składni) nie było dotychczas. (…) Każdy krytyk z powodu futuryzmu wypisywał niezliczone swoje myśli i stanowiska, ale nic nie zrobił dla wyjaśnienia, czym jest futuryzm (…). Dlatego dokoła futuryzmu panuje mgła i publiczność wie tylko, że to jest coś złego i strasznego i stroni się. To samo w malarstwie i dlatego nie ma dopływu nowych sił. Nie mają na czym przejść do nas. A nas ubywa.”

Władysław Strzemiński (1893–1952) polski malarz, teoretyk sztuki, pedagog

z listu do Juliana Przybosia z 26 kwietnia 1930.

O myślach, O myśleniu

„Jestem ogromnym entuzjastą polskiego malarstwa pejzażowego. Podziwiam, jak wiele można powiedzieć samym krajobrazem, jakich przeżyć dostarczyć. Cenię malarzy, którzy malują, żeby zwrócić na coś naszą uwagę. Zawsze silnie odczuwam ten zachwyt malarza dla miejsca, w którym się znalazł. Na jednym z obrazów Edwarda Okunia widzimy tylko mały fragment mostu: drewniany słup zanurzony w zielonkawej wodzie. Sprawiło mi radość, że malarz zwrócił na to uwagę.”

Andrzej Barański (1941) polski reżyser

Źródło: „Kino”, listopad 1998 http://www.parnas.pl/index.php?co=blog&id=12&idb=80

Obraz, Radość

„Malarstwo… czy po to się to robi, by być znanym? Zrozumcie, że pracuje się dla dwóch, trzech żyjących przyjaciół i dla innych, tych nie znanych lub już nieżyjących. A cóż to może obchodzić dziennikarzy, czy ja maluję, czy robię kamasze albo papucie? To jest osobista sprawa…”

Edgar Degas (1834–1917) malarz i rzeźbiarz francuski

Źródło: Jean-Paul Crespelle, Degas i jego świat

O świecie

„(…) granice malarstwa nie są określone i nigdy nie będą, ponieważ to nie granice wyznaczają ramy malarstwa, lecz odwrotnie.”

Leon Tarasewicz (1957) malarz polski

Wykład habilitacyjny

„Zagadnienie „niezrozumiałej sztuki”, tematycznie nieaktualnej i nawet w formie swojej obcej temu, do czego przywykły masy, rozwiązały po swojemu Sowiety. Pewnego roku ukuto formułę „socjalistycznego realizmu”. Malować w tym duchu było obowiązkiem malarza sowieckiego. Malarze innych szkół zostali uznani za reakcjonistów, wsteczników i skazani przez państwo (jako jedynego odbiorcę) na śmierć głodową. Wynik? Zlikwidowano malarstwo i zalano Sowiety okropnymi płótnami przedstawiającymi portrety wodzów, bitwy i posiedzenia, w których nawet utalentowani artyści się doszczętnie zagubili.
Dziś malarstwo sowieckie na Zachodzie, nawet w oczach kulturalnych sympatyków sowieckiego komunizmu, jest k o m p r o m i t a c j ą, o której się mówi z zażenowaniem.”

Józef Czapski (1896–1993) polski malarz i pisarz

Czytając
Źródło: s. 44 [Mosty Baileya, 1944]

O śmierci

„Zatem, by stać się człowiekiem dojrzałym, trzeba maksymalnie wchłonąć w siebie zasadnicze momenty kultury – samo poznanie i jej rezultaty. Dokonuje się to w normalnym biegu życia, w szkole i jej różnych szczeblach, oraz podczas osobistej pracy intelektualnej. Szczególnie zaś doniosłym w wychowaniu patriotycznym jest zapoznanie się z twórczością kulturalną narodu – poezją, literaturą, muzyką, architekturą, malarstwem, gdyż te dziedziny świadczą o wielkości narodowego ducha, trwającego przez pokolenia. Twórczość artystyczna jest bowiem jakby „wypowiedzeniem się” człowieka w swych dziełach, których poznanie jest „wziernikiem” w głębię ludzkiej psychiki i „duszą narodu”; zarazem służy modelowaniu własnej psychiki na wzór tego, co piękne i wzniosłe.”

Mieczysław Albert Krąpiec (1921–2008) filozof polski, duchowny katolicki

w artykule z 2003. Źródło: Niepodległość - dar i zobowiązanie, naszdziennik.pl, 13 listopada 2008 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20081113&typ=my&id=my22.txt

O duszy, O literaturze

„Moje malarstwo jest w całości efektem otwarcia na naturę, jest inspirowane naturą. Nie ilustruję natury, ale swoimi obrazami otwieram drogę widzowi do jej własnego przeżywania.”

Tadeusz Dominik (1928–2014)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_dominik_tadeusz

O naturze, Obraz

„Rozbicie atomu równało się w mej duszy z rozbiciem całego świata. Wszystko stało się niepewne, chwiejne, miękkie.”

Wassily Kandinsky (1866–1944) malarz rosyjski

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, wyd. II, popr., Zakład Narodowy im. Ossolińskich, Wrocław 1986, s. 449.

O duszy, O wieku

„Gdy ktoś zastanawia się nad cudami natury, jego malarstwo nie dorównuje pejzażowi.”

Dong Qichang (1555–1636)

Źródło: Richard Bell, Dong Qichang [w:] 501 wielkich artystów pod red. Stephena Farthinga, wyd. MWK, Warszawa, 2009, ISBN 978-83-61065-32-6, str. 108, tłum. Dominika Zielińska, Ryszard Jacoby

O naturze

„Studiowałam u malarza, mistyka i znawcy teologii prawosławnej, profesora Jerzego Nowosielskiego. Profesor często powtarzał, że aby namalować dobrze jakiś przedmiot, trzeba się stać tym przedmiotem, utożsamić się z nim. Za jego słowami stała długa tradycja malarstwa ikon, tradycja w której przedmiot nie jest reprezentowany lecz jest obecny poprzez malarstwo. W ten sposób malowanie stało się dla mnie doświadczeniem żywego, intensywnego kontaktu z rzeczywistością, sposobem komunikowania się. Doświadczenie to, przeniesione w sferę relacji międzyludzkich stało się bodźcem do tworzenia sytuacji i wydarzeń, w której najistotniejszy jest intensywny, pozawerbalny kontakt człowieka z człowiekiem.”

Joanna Rajkowska (1968) polska artystka współczesna działająca w przestrzeni publicznej

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/baza-sztuki-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/joanna-rajkowska

O rzeczywostości, O relacjach

„Tak jak w malarstwie (…) początkiem pomysłu na obraz jest szkic, tak w „deskach” odlewy są realizacją pomysłu rzeźbiarskiego. Ale „desek” nie nazwałbym rzeźbami. Powstawały i powstają z dwóch powodów: zachwytu nad drewnem i zachwytu nad ludzkim ciałem, a szczególnie twarzą. Pomiędzy drewnem a powierzchnią twarzy dzieją się różne historie, opowieści, napięcia…(…) Każdy zobaczy to, co chce zobaczyć. Rozmawiam „deskami” sam ze sobą. Są to obiekty, w których spełnia się moja czysta przyjemność tworzenia, nie jestem zobligowany żadnymi formami, ilością, wyglądem, terminami…”

Jacek Baczak (1967)

Źródło: Tatiana Drzycimska, Jacek Baczak, teatrdlawas.pl, 9 kwietnia 2014 http://teatrdlawas.pl/artykuly/220-jacek-baczak

O przyjemności, O historii, O wyglądzie, Obraz

„Gdy nadejdzie dzień, w którym zechce ktoś opisać ewolucje i błądzenia malarstwa francuskiego w XIX wieku, będzie mógł pominąć Cabanela, będzie musiał natomiast zdać sprawę o Manecie.”

Jules-Antoine Castagnary (1830–1888)

Źródło: „Siècle”, 29 maja 1875, cyt. za: Zdzisław Kępiński, Impresjonizm, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1982, s. 157.

O wieku

„Malarstwo, te plamy barwne, zgrupowane według określonego kryterium.”

Maurice Denis (1870–1943)

Źródło: Jerzy Płażewski, Język filmu, Książka i Wiedza, Warszawa 2008, s. 39.

O książkach, O wiedzę

„Pochłonąć zachody słońca i przestrzeń między drzewami i wodą, i stojące niebo niewiadomego koloru. Wszystko uważnie, ostrożnie zebrać, ażeby spróbować nagle jednym tchem zmienić na magiczny znak, słowo jakby, krótki krzyk ptaka.”

Piotr Potworowski (1898–1962)

o swoim malarstwie.
Źródło: Stanisław Krzysztof Stopczyk, Plastyka, rozdz. XIII, Najwybitniejsze zjawiska w sztuce polskiej okresu powojennego, wyd. VII, WSiP, Warszawa 1992, s. 56.

O ptakach, O wodzie

„(…) zauważyć trzeba, iż najgorsi partacze najwięcej mówią: tak samo krawcy, jak i poeci. Zdumiewająca rzecz, jak wiele potrzebuje gadać „modernistyczne” malarstwo i „awangardowa” poezja. Odnosi się wrażenie, że cała ich wartość polega na zagadaniu odbiorcy. Wielcy mistrzowie pracowali w milczeniu, mówili tylko przez swoje dzieła.”

Jan Bielatowicz (1913–1965) polski pisarz

Literatura na emigracji
Źródło: s. 156.

O wrażeniach

„Wszystkie dzieła Eisensteina – i teoretyczne rozprawy, i filmy – świadczą o tym, że był twórcą nietuzinkowym. Moim zdaniem kino przyniosło światu dwie rzeczy: specyficzne spojrzenie – choć przecież i wcześniej taki potencjał miało malarstwo – oraz montaż. Wszystkie inne zmiany, które wniosło kino, są nieistotne. Na dobrą sprawę Martin Scorsese robi takie same filmy jak D. W. Griffith.(…) Jednym słowem – jedyną nową rzeczą był i pozostaje Eisensteinowski montaż, który osiągnął dojrzałą postać w 1925 roku.”

Peter Greenaway (1942) brytyjski reżyser filmowy

Źródło: rozmowa Natalii Szarapowej, Umarł film, niech żyje film, Seans. ru, tłum. „Forum”, 17 września 2012.

O świecie

„Chciałbym być sławnym i jednocześnie nieznanym.”

Edgar Degas (1834–1917) malarz i rzeźbiarz francuski

Źródło: Maria Dąbrowska, Impresjonizm w malarstwie, profesor.pl http://www.profesor.pl/mat/na7/na7_m_dabrowska_030806_2.php?id_m=6190

O matce

„(…) jakie jeszcze czekają nas granice w malarstwie? I czy w ogóle powinniśmy je ustalać ograniczając samych siebie?”

Leon Tarasewicz (1957) malarz polski

Wykład habilitacyjny

O czekaniu

„Kocham (…) wielkie, puste przestrzenie, gdzie żadna przeszkoda, ani żaden wytyczony szlak nie podpowiadają kierunku marszu, gdzie nie istnieje nawet samo pojęcie kierunku.”

Jean Dubuffet (1901–1985) francuski malarz i rzeźbiarz

wyjaśnienie skłonności do malarstwa abstrakcyjnego w latach 1957–1961.
związane z cyklami obrazów

Kochać się

„Modernizm chce dzieła, które by się stało uniwersalnym, w którym zawarto by przeszłość, przyszłość i teraźniejszość, które by było architekturą, malarstwem, muzyką i poezją, epopeją, liryką i dramatem (…) w którym by się zlały sacra profanis, które by było naraz religią i kosmogonią, filozofią i psychologią, (…) mistyką i poezją, analizą i syntezą, które by było nie tylko kopią natury, ale i naturą samą, które by tak się z nią zlało, żeby znikły granice sztuki i natury.”

Antoni Lange (1862–1929) polski poeta, dramatopisarz i powieściopisarz okresu Młodej Polski, także poliglota i tłumacz

Cytaty z eseistyki
Źródło: K. Wyka, Modernizm polski, op. cit., s. 242.

O religii, O naturze, O przeszłości, O przyszłości

„Przed malarstwem Maneta miny zwierzających są tak zabawne, tak oszołomione, że uważam za swój obowiązek nie chować dłużej światła pod korcem. (…) Oto prawda prawdziwa o wystawiającym Édouardzie Manet: Brzydziliście się Corotonem przez lat czterdzieści (…)? A obecnie wynosicie go pod niebiosa. Dobra! Corot zrodził Maneta. Kpicie z Maneta, kpijcie więc z Corota. kto lubi jednego, musi zrozumieć drugiego.”

Ernest Chesneau (1833–1890)

Źródło: Zdzisław Kępiński, Impresjonizm, Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1982, s. 157.

O prawdzie

„Nie ma prostych linii w naturze.”

Eugène Delacroix (1798–1863) malarz francuski

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, op. cit., s. 385.

O naturze, O wieku

„Faktycznie, gdy czyta się książki, widzi się obrazy. I nie trzeba do tego specjalnej szkoły. Było takie zjawisko w moim życiu jak „studiowanie malarstwa” i pewne jest, że w jakiś sposób przekładam obraz na dźwięk. I pewnie tak jest zawsze, ale nie staram się kontrolować tego procesu, po prostu wchodzę w tę sytuację.”

Mikołaj Trzaska (1966) polski kompozytor i saksofonista

Źródło: „Dziennik Polski”, 2 lutego 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/cosnat.htm

O książkach, O czytaniu, Obraz

„W wolnej chwili najbardziej lubię malować. Jeden z moich obrazów był nawet licytowany podczas ubiegłorocznego finału Wielkiej Orkiestry Świątecznej Pomocy. Zawsze interesowała mnie sztuka: malarstwo, rysunek i sztuka użytkowa.”

Margareta Budner (1975) lekarz medycyny, senator VI kadencji

Źródło: O mnie prywatnie, margaretabudner.pl http://www.margaretabudner.pl/omnie_prywatnie.php

O sztuce, O pomocy, Obraz

„W malarstwie chodzi o to, by w odpowiednim miejscu położyć odpowiedni kolor.”

Paul Cézanne (1839–1906) malarz francuski

O kolorach

„Współczesne meksykańskie malarstwo monumentalne to produkt rewolucji.”

David Alfaro Siqueiros (1896–1974)

Źródło: Jan Drohojowski, Ameryka Łacińska z bliska, Ludowa Spółdzielnia Wydawnicza, Warszawa 1968, s. 155.

„Pomówiony, obronię się malarstwem.”

Jerzy Zieliński (1950)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_zielinski_jerzy_ryszard

„Moje działania są kontynuacją malowania obrazu. Wychodząc z malarstwa pozbywałem się materii malarskiej wszystkimi możliwymi sposobami, robiąc obiekty, video i koncerty. Najchętniej realizuję projekty, w których te media się dopełniają. Dla mnie obraz nie kończy się na płótnie, raczej tu się zaczyna.”

Piotr Lutyński (1962)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/baza-sztuki-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/piotr-lutynski

Obraz

„Najwszechstronniejsze pole do wyrażania się znajduje artysta w widowiskach kinoteatralnych, gdzie łączy elementy poszczególnych odłamów sztuki (malarstwo, rzeźba, architektura, poezja, muzyka, kino, taniec) poparte doskonałością środków technicznych (wyzyskanie energii elektrycznej). Środki, jakie wprowadza nowa sztuka usuwają przypadkowość, dając monumentalność, która jest uwarunkowana przez konstrukcję równoważną przyczynowości i współzależności kształtów dających równowagę.”

Teresa Żarnower (1897–1949) polska rzeźbiarka

wypowiedź programowa. Źródło: Katalog Wystawy Nowej Sztuki (1923), cyt. za: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_zarnower_teresa

O sztuce, O muzyce, O tańcu

„Pisanie jest dziedziną sztuki, tak jak malarstwo czy (dajmy na to) magia, i poza czysto technicznymi, warsztatowymi sprawami, które są wspólne dla wszystkich. Każdy sam sobie szuka drogi. I bardzo dobrze, bo to jest właśnie coś, co w pisaniu jest najlepsze: całkowita wolność, pełnia władzy nad światami, kreowanymi przez własny umysł.”

Jaga Rydzewska

Źródło: Gabriel Wiktor Kamiński, Zupełnie nie przypominam romantycznej, zagadkowej heroiny, osłoniętej gęstą woalką, 22 października 2010 http://www.przystan-literacka.pl/index.php?show=1313

O wolności