Cytaty na temat chleb
strona 2

„Świat jest pełen obcych, którzy rozdają
za friko chleb, lekarstwa, koce, a wokół nas
jak smoliki krążą ciemne cząstki wody.”

Wioletta Grzegorzewska (1974) polska poetka i pisarka

Źródło: Ruchy Browna', Częstochowa 2011, s. 7

O świecie

„Belgijska Partia Robotnicza domaga się szkoły powszechnej zorganizowanej jako autonomiczna służba publiczna; ma to być nauczanie uspołecznione, pojęte w ten sposób, że państwo lub gminy oddają do dyspozycji wszystkich szkoły i materiały szkolne, ustalają warunki uzdolnienia i moralności przy werbunku sił nauczycielskich, organizują inspekcję i kontrolę tych szkól i zatwierdzają program nauczania, który nie obraża niczyich przekonań religijnych lub filozoficznych. Ale poza tym, nie należy naszym zdaniem dążyć, by państwo lub gminy same kierowały szkołami. I w tej dziedzinie chcemy, by zarządzanie społeczne zastąpiło zarządzanie biurokratyczne. Uważamy, że szkoły winne być administrowane przez komitety szkolne, obrane drogą demokratycznych wyborów rodziców obu płci, oczywiście z udziałem przedstawicieli władz i ciała nauczycielskiego. W tych warunkach nic nie stoi na przeszkodzie, by dana jakaś szkoła została powierzona grupie rodzin, która by mogła dodać do obowiązującego programu specjalne wykłady o treści religijnej lub filozoficznej, odpowiadającej tej grupie. Słowem, społeczeństwo zapewniłoby wszystkim obywatelom chleb duszy. Ale uważamy za słuszne, by pozostawić zainteresowanym prawo posmarowania tego chleba – według ich uznania – konfiturami z porzeczek lub marmoladą z pomarańczy.”

Émile Vandervelde (1866–1938)

Źródło: fragment programu Belgijskiej Partii Robotniczej opubl. w 1923 r. http://lewicowo.pl/varia/viewpub/tid/2/pid/221

O szkole, O duszy, O rodzicach

„(…) Mozart to chleb, który będę jadł przez całe moje życie. Moim celem stał się projekt realizacji wszystkich dzieł scenicznych Mozarta.”

Ryszard Peryt (1947–2019) polski aktor i reżyser teatralny

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Warszawa, 18 stycznia 2006 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/muzyka.htm

O życiu, O muzyce

„Bo tes i jabym za nim skocyła we wodę,
Scęśliwąbym była z nim choć o suchym chlebie.”

Wojciech Bogusławski (1757–1829) polski aktor, śpiewak operowy, reżyser, pisarz, dramatopisarz, tłumacz

Cud mniemany czyli Krakowiacy i Górale (1794)

O wodzie

„Wychowując się w muzycznym domu, naturalnie poszłam w ślady rodziców. Początkowo myślałam o balecie. Potem przyszedł czas na naukę gry na fortepianie i skrzypcach. Szło mi całkiem dobrze. W średniej szkole muzycznej byłam najzdolniejsza w klasie, ale zawsze ciągnęło mnie do teatru, kostiumu i całej tej otoczki towarzyszącej operze. Zaczęłam się uczyć śpiewu na trzy tygodnie przed egzaminem na akademię. Chciałam być solistką, a dobrze wiedziałam, że życie instrumentalisty to ciężki kawałek chleba. Dwanaście lat, które poświęciłam skrzypcom, to była dobra szkoła życia, ale chyba zbyt byłam leniwa, żeby dalej iść w tę stronę. Instrument sprzedałam zaraz po dyplomie i dziś, jeśli coś gram, to tylko na fortepianie, gdy przygotowuję się do roli i sama sobie akompaniuję.”

Aleksandra Kurzak (1977)

Źródło: Maciej Łukasz Gołębiowski, Opera to teatr, tyle że bardzo trudny, „Hi Fi i Muzyka”, 23 września 2010 http://www.teatry.art.pl/n/czytaj/24232

O życiu, O szkole, O muzyce, O domu

„A jakie wyjście ma człowiek, który w wieku lat pięciu zagrał dziecię najsłynniejszej gejszy świata w operze Madame Butterfly? Zagrałem i wiedziałem, że będę żył na scenie. I ze sceny, choć to skromny chleb. Za namową taty najpierw skończyłem jednak Śląskie Techniczne Zakłady Naukowe, tak na wszelki wypadek.”

Adam Kopciuszewski (1945)

odpowiedź na pytanie, dlaczego został aktorem.

O wieku

„Chrystus rozmnożył chleb. My pomnożyliśmy głodnych.”

Urszula Zybura (1952)

Chrystus

„Byłem autorem tego zapisu, a dziś postkomunistyczna większość, która obiecywała chleb i igrzyska, nie mogąc wywiązać się z obietnic dotyczących chleba, chce wyborcom dać igrzyska.”

Ryszard Czarnecki (1963) polityk polski

o wykreśleniu przez SLD zapisu o promowaniu chrześcijańskich wartości przez media publiczne. Źródło: ZChN gotowe do wyborów, rp.pl, 9 kwietnia 1994 http://new-arch.rp.pl/artykul/35893.html

„Dowodem na takie życiowe credo wielu jest wielomilionowa publiczność różnego rodzaju sitcomów, telewizyjnych show i seriali, lektury brukowców oraz temu podobnych rozrywek. Rzuca się więc łatwo w oczy brak dążeń, aspiracji, czy elementarnej chęci spełniania indywidualnych marzeń. Ludzie ci znajdują substytut własnego szczęścia w postaci ekranowej papki i sukcesów podobnych sobie przedstawicieli tzw. przeciętnego zjadacza chleba. Jeżeli dodamy do tego modną w cywilizacji Zachodu postawę, że najważniejsze to być i mieć, „vox populi”, jego stosunkiem roszczeniowym (to i to mi się należy), zawiść, brak życzliwości, obraz naszego świata nie napawa optymizmem.”

Przemysław Mieszko Rudź (1976)

Źródło: Damian Koczkodon, Przemysław Rudź – Jestem wielkim piewcą wolności człowieka, 28 sierpnia 2011 http://elmuzyka.blogspot.com/2011/08/przemysaw-rudz-jestem-wielkim-piewca.html

O ludziach, O optymiźmie, O wolności, O sukcesie

„[Ale w getcie, jak ktoś rabował, nawet i z głodu, to często okradał kogoś, kto także był głodny - WB, KB].
Nie zawsze. Taki haper – chłopak, który stał koło bazaru i jak kupowałeś ćwiartkę chleba, wskakiwał na ciebie, chwytał i od razu gryzł i jadł. Czasem to było mydło, bo on nie wiedział, co masz w paczce, ale czasem coś, co za swoje ostatnie grosze kupiłeś, czasem nie, no i co? Jak go osądzić? Czy to jest kradzież? Oczywiście, 72 złote wtedy kosztował bochenek chleba, ja zarabiałem 52 złote, on to złapał i już. No więc to jest kradzież oczywiście, no i co? Przestańcie mówić takie rzeczy. Inna jest moralność w czasie wojny, moralność głodu, i inna moralność w normalnej sytuacji, kiedy mamusia prowadzi do przedszkola, daje manną kaszkę, wychowuje dobrze itd. To są sytuacje w ogóle nieporównywalne, i z takiego hapera, Co? Złodziej, to do więzienia go, tak? No powiedzcie.(…) Ja nie jestem takim moralistą, żeby wiedzieć to wszystko. Każdy człowiek powinien móc przeżyć, a inny nie musi mieć stu miliardów czy dwustu miliardów… Przecież nie pójdzie z nimi do grobu, więc co? Ale też co z tego, że ktoś ma duże pieniądze? Niech ma. Ja nie potrzebuję, mnie wystarcza to, co mam. Wystarczy mi, żeby jakiejś dziewczynie dać 200 złotych, żeby sobie kupiła piękne buciki. Choć nie wiem po co, jeśli ona ma już ładne nogi.”

Marek Edelman (1922–2009) przywódca powstania w getcie warszawskim, lekarz, działacz polityczny

Źródło: s. 160–161.

O pieniądzach, O głodzie, O wojnie, O czasie

„Skąd przychodził? kto go znał? Kto mu rękę podał kiedy,
Nad rowem siadał, wyjmował chleb, serem przekładał i dzielił się z psem.
Tyle wszystkiego, co z sobą miał – Majster Bieda.”

Wojciech Belon (1952–1985) polski piosenkarz, lider Wolnej Grupy Bukowina

pierwowzorem piosenki był niejaki Władek Nadopta, autentyczna postać żyjąca w Bieszczadach. Prawdziwy Majster Bieda przeżył Belona, który uśmiercił Biedę z piosenki („nie przyszedł Bieda zieloną wiosną, miejsce, gdzie siadał, zielskiem zarosło”). Zyskawszy popularność, starszy pan za drobną opłatą przybijał pieczątkę i rozdawał autografy sygnowane Majster Bieda.
Źródło: piosenka Majster Bieda z repertuaru Wolnej Grupy Bukowina z lat 70. XX wieku

O wiośnie, O wieku

„Uwielbiam cię, drzewo surowe, bo nie znajduję skargi
w twoich opadłych liściach.
Uwielbiam cię, drzewo surowe, boś kryło Jego barki
w krwawych okiściach.
Uwielbiam cię, blade światło pszennego chleba,
w którym wieczność na chwilę zamieszka,
podpływając do naszego brzegu
tajemną ścieżką.”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

O drzewach, O świetle, O zamieszkaniu

„Na chleb i bułki starczy.”

Marcin Możdżonek (1985) siatkarz polski

odpowiedź na pytanie, ile zarabia.

„Ostatnimi laty dostajemy propozycje jedynie od starych Żydów, wdowców, rozwodników. Przychodzi Żyd, który mógłby być moim ojcem – ubranie niechlujne, dom pełen dzieci, broda większa od niego samego – i chce jednego: bądź służącą jego dzieci. A co ja będę z tego miała? Nikt nie kocha macochy, choćby była najlepsza. Czy mi się spieszy do takich problemów? Przynajmniej nikt w domu mnie nie przeklina, z godnością zarabiam na swój kawałek chleba.”

Isaac Bashevis Singer (1902–1991) pisarz amerykański, noblista

Siostry

O dzieciach, O domu, O lecie, Kochać się

„Daisy spojrzała na niego z miną, którą mógłby przybrać Jezus, gdyby ktoś wyjaśnił mu właśnie, że ma chyba alergię na chleb i ryby, więc czy Zbawiciel nie zechciałby na boku stworzyć mu szybką sałatkę z kurczaka. Wyraz ten stanowił połączenie litości i niemal nieskończonego współczucia.”

Neil Gaiman książka Chłopaki Anansiego

Chłopaki Anansiego

O rybach

„Twoja śmierć klepie cię po ramieniu albo bierze za rękę i mówi, choć ze mną, już czas. Może przyjść, kiedy leżysz w gorączce albo kiedy zadławisz się kawałkiem suchego chleba, albo kiedy spadniesz z wysokiego budynku; w samym środku bólu i męki śmierci przychodzi do ciebie łaskawie i mówi: już dobrze, dziecko, chodź ze mną, i odpływasz z nią łodzią po jeziorze we mgłę. Co tam się dzieje nie wie nikt. Nikt nigdy stamtąd nie wraca.”

Philip Pullman (1946) pisarz angielski

Mroczne materie III: Bursztynowa luneta (2000)

O śmierci, O dzieciach, O czasie

„Wszyscy to wiedzieliśmy, wszyscy to przeżywaliśmy, a jednak trzeba było to sobie wyraźnie i jeszcze raz uprzytomnić: lato 1940 roku było straszne. Straszne dla wszystkich ludzi dobrej woli. Wtedy, w owym lipcu, nie śpiewały ptaki, nie pieściło ich słońce, nie dla nich był nawet spokojny chleb, w pocie czoła zdobyty. Cała wolna jeszcze ludzkość przecierała sobie przerażone oczy i budziła się jakby z koszmarnego snu do jawy, która miała być również koszmarem, tylko jeszcze posępniejszym. Światem wstrząsały niebywałe dotychczas dreszcze, serca miliarda ludzi tłukły się w najgorszym przeczuciu, w niepokoju, w rozpaczy, w zwątpieniu. Wszyscy ludzie, wszyscy – i ten u góry, i ten na dole, i wrażliwy, i ociężały, i cockney nad Tamizą, i kaboko w Brazylii, i górnik w Pensylwanii, i hodowca w Australii, i plantator na Jawie – wszyscy, jakby porażeni, tracili nadzieję. Oczekiwali ostatecznej klęski. Klęski już nie tylko wielkiej Brytanii, ostatniego wolnego bastionu Aliantów za Zachodzie Europy, lecz całego ucywilizowanego świata. I nie byli ani pod wpływem wrogiej propagandy, ani piątej kolumny; mieli inne źródła zwątpienia: fakty. Nagie fakty. Żelazną wymowę faktów.”

Arkady Fiedler książka Dywizjon 303

początek książki.
Dywizjon 303

O ludziach, O książkach, O świecie, O ptakach

„Przecież robisz to dla chleba!”

Karol II Stuart (1630–1685) król Anglii i Szkocji

do Johna Churchilla, któremu przebaczył za przyprawienie mu rogów z królewską małżonką.
Źródło: Stephen Clarke, 1000 lat wkurzania Francuzów, tłum. Stanisław Kroszczyński, Wydawnictwo WAB, Warszawa 2012, s. 185.

O przebaczeniu

„Państwo prawa jest jak chleb powszedni, jak woda do picia i powietrze do oddychania, a najlepsze w demokracji jest to, że tylko ona nadaje się do zabezpieczenia państwa prawa.”

Gustav Radbruch (1878–1949) niemiecki filozof prawa

O demokracji, O piciu, O wodzie

„nasze zadanie polegać będzie na tym, ażeby od chwili wybuchu rewolucji i poprzez cały czas jej trwania na przestrzeni kraju ani jednemu mężczyźnie nie zabrakło chleba, aby ani jedna kobieta nie potrzebowała wystawać przed piekarnią, oczekując na kawałek chleba jak na wielką łaskę, aby ani jedno dziecko nie zaznało głodu.”

Piotr Kropotkin (1842–1921)

Egalitaryzm

O kobietach, O głodzie, O dzieciach, O czasie

„Wszystko, co nas spotyka – zdrowie czy cierpienie, dobro czy zło, chleb czy głód, przyjaźń ludzka czy niechęć dobrobyt czy niedostatek – wszystko to w ręku Boga może działać ku dobremu.”

Stefan Wyszyński (1901–1981) polski duchowny katolicki, prymas

O głodzie, O Bogu, O przyjaźni, O zdrowiu

„Chlebiec święty, dobrodziej żywiciel – całe w nim bezpieczeństwo i zdrowie. Powiadają niektórzy, że tyle się nad nam nabiedzisz, że aż gorzki się stanie, ale to gardło gorzkie u takiego. Chleb zawsze dobry, a tylko człowiek bywa jadowity. A ja nawet powiem, że im więcej się nad nim nabiedujesz, to smaczniejszy.”

Maria Rodziewiczówna (1864–1944) polska pisarka

Czarny chleb. Opowiadania
Źródło: Czarny chleb, s. 14

O zdrowiu

„Gdybym miał w maksymalnym skrócie podać istotę spiskowej teorii dziejów (zajmowanie się nią w dzisiejszych czasach jest czynnością względnie bezpieczną; spiskowcy Cię nie uśmiercą, bo oni oczywiście „spiskowcami nie są”, a ponadto to kulturalni sybaryci), powiedziałbym tak: przeciętny zjadacz chleba średnio zainteresowany (nawet więcej niż średnio) życiem publicznym, dostrzega wprawdzie podstawowe działania polityczne, ale ich mechanizmy są przed nim głęboko ukryte.”

Dariusz Ratajczak (1962–2010) historyk polski

Źródło: Teoria spisku, Blog autora http://wykluczeni.info/?op=explorer&ak=dariuszratajczak&t=Czy_postkomunisci_to_postsatanisci?&u=dariuszratajczak.blogspot.com/2009/01/czy-postkomunisci-to-postsatanisci.html&ub=op=browse

„Praca da chleb, a prawo wolność, bo wolność będzie prawem, a prawo wolnością.”

Sławomir Mrożek książka Emigranci

Emigranci

O wolności

„Nie stresuję się już, patrzę pozytywnie. Życie jest krótkie, ważna jest rodzina, dzieci. Kiedy synek w Wigilię wylądował w szpitalu, bo spadł z sanek i stracił przytomność, pomyślałam: „To są prawdziwe problemy!”. I tak jestem szczęściarą. Mam na chleb, mam pasję. Mam miłość! Jeśli jakaś koleżanka dostaje rolę, myślę: „To fajnie”. Kiedyś dopadała mnie frustracja: dlaczego nie ja? Czułam, że coś mi uciekło. Od kiedy jestem z Magnusem, nie cisnę już. Wiem, że co ma przyjść, przyjdzie. Tak jak on! Z Norwegii został mi uśmiech na twarzy. Oby jak najdłużej.”

Sylwia Juszczak (1977) polska aktorka

Źródło: Iza Dawidowicz, Rodzina jest zawsze w mojej głowie, „Claudia” nr 3, marzec 2013 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/157016.html

O miłości, O życiu, O dzieciach, O rodzinie

„Podajemy sobie dzisiaj zupełnie szaleńcze spojrzenia
Częstujmy się nimi jak chlebem i mirtem w skolionie
Śpiewam ochryple, dojrzewając do końca sezonu
Koniec sezonu na leśne zjawiska w dziwnych miejscach
Na trzeciej lekcji uprzejmości należy być nieuprzejmym
Ostatnio wychodzi mi to coraz lepiej, korepetycje biorę
Sama się doedukuję w tym zakresie, wzorowa i pilna
Opadają słowa wraz z ustami w futerały zamszowe
potem można w niespokojnym śnie o tym pomruczeć
Czeka na nas przecież Śmierć w ciuchach do krykieta
Zna wszystkie lekcje uprzejmości, szczególnie trzecią”

Bianka Rolando (1979)

Modrzewiowe korony
Źródło: Trzecia lekcja uprzejmości

O śmierci, O snach, O śpiewie, O czekaniu

„Lecz czasami władza bierze przykład z króla słońca
A jej wzrok i słuch dosięga ledwie biurka końca
Naród zaś czasami żąda cudów, manny z nieba
Zamiast swoja praca pomóc gdy potrzeba chleba
Dobrze będzie tylko wtedy kiedy naród władzę
No i władza naród mieć też będzie na uwadze”

Marek Grechuta (1945–2006) polski piosenkarz

Dziesięć ważnych słów
Źródło: Władza

„Kolejna rzeźba: dziewczynka z warszawskiego getta. Z transportu wysiadła z ostatnim bochenkiem chleba, który przyciskała do piersi, jakby w obawie, że ktoś go zabierze. Jej ciało okrywały szmaty, na głowie miała kolorową chustkę. Miała duże, sarnie oczy, a na wychudzonych i czerwonych od mrozu nogach równie czerwone buty na wysokich obcasach. W tych czerwonych butach została sama na peronie. Patrzyła na odjeżdżające wagony.”

Samuel Willenberg (1923–2016)

O butach

„Urodziłem się prawie 6 lat po zakończeniu wojny i do trzynastego roku życia wychowywałem się we wsi Chrostowo w okolicach Ostrołęki. Przed wojną mieszkało w niej kilku Żydów. Gdy byłem dzieckiem, rodzice pokazywali miejsca ich domów i wspominali o nich. Żydzi wracali także we wspomnieniach sąsiadów. Pamiętam kilka często powtarzanych opowiadań. Oto jedno z nich: W jakimś okresie wojny późnym wieczorem ktoś nieśmiało kołatał do drzwi domu. Był to Żyd, który uciekał z Warszawy. Wynędzniały brudny prosił o coś do jedzenia. Usłyszał: sami niewiele mamy; jest tylko chleb i słonina, a przecież ty jesteś Żydem i mięsa wieprzowego nie jesz. Przybysz odpowiedział: Teraz dla mnie nie ma przykazań, zjem, co mi dacie. Posiliwszy się przenocował, a nad ranem stwierdził: Muszę uciekać, nie mogę was narażać. Gdyby znaleźli mnie Niemcy, zabiliby i mnie, i was wszystkich. Nie mogłem zrozumieć, dlaczego Żyd musiał uciekać, dlaczego jadł słoninę, skoro jego religia surowo zabraniała mu tego, ani dlaczego Niemcy mieliby go zabić – i to nie tylko Żyda, lecz i całą polską rodzinę. Później zrozumiałem, że nad moim dzieciństwem krążył cień Szoah.”

Waldemar Chrostowski (1951)

Rozmowy o dialogu
Źródło: s. 293.

O wojnie, O dzieciach, O rodzinie, O religii

„Praca, która daje tylko chleb, hańbi pracodawcę.”

Henryk Jagodziński (1928–2000) polski satyryk i aforysta

„Jezus jest centralną postacią świata dlatego, bo stał się decydującym człowiekiem w postępie człowieczeństwa. Dokonał największej i jedyne sensownej rewolucji w historii ludzkości. Rewolucji duchowej, rewolucji, w której nie przelewał cudzej krwi lecz własną. Niezliczone miliony ludzi w ciągu minionych dwóch tysięcy lat z Jego powodu zmienili swoje życie. Miliony z Jego powodu odrzuciły nienawiść, zemstę i okrucieństwo. Miliony ze względu na Niego dochowały wierności swoim małżonkom, miliony oddały swoje życie na służbę Jego sprawie i bliźnim. Miliony potrafiły wybaczyć największe nawet krzywdy swoim prześladowcom. Miliony potrafiły przezwyciężyć chciwość i skąpstwo, aby podzielić się kawałkiem chleba z głodnymi. Miliony zaczęły iść przez życie tą drogą, którą wskazał: drogą miłości, życzliwości, pokory i ofiary. To było możliwe dlatego, że nie był tylko człowiekiem, był Bogiem-Człowiekiem, który przez swoje narodzenie i zmartwychwstanie wszedł w historię ludzkości i pozostał w niej.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Audycja świąteczna na antenie Radia Maryja, 24 grudnia 2008.

O życiu, O Bogu, O nienawiści, O ludziach

„Kradziona woda jest słodka, a chleb jedzony na ustroniu lepiej smakuje.”

Jacob Cats (1577–1660)

O wodzie

„Egoizm jest ludziom szczepiony w ciągu całego życia, począwszy od dzieciństwa, szczepiony przez wychowanie i przez warunki społeczne, przez konkurencję, przez ciężką walkę o chleb, przez panowanie pieniędzy, przez cały system niewoli. Jest to ogromna hodowla i szkoła egoizmu, w której kształcą się wszyscy…”

Edward Abramowski (1868–1918) polski filozof i działacz polityczny

Źródło: Związki przyjaźni z: Edward Abramowski, Pisma, tom I http://dir.icm.edu.pl/pl/Pisma/Tom_1/359, Warszawa 1924.

O przyjaźni, O szkole, O walce, O dzieciństwie

„Bim-Bom był wszystkim. I matką, i bratem, i naszym nauczycielem. Był naszym chlebem. Czy był teatrem, czy zabawą, snem, czy książką – nie wiem. (…) Gdybym umierał, co brzmi pompatycznie, ale wierz mi, że wszystkie moje filmy i sztuki (…) to wszystko nic – myślałbym tylko o naszym teatrze. Przez Bim-Bom zbliżyłem się do człowieka. Do swego zawodu.”

Zbigniew Cybulski (1927–1967) polski aktor teatralny i filmowy

Źródło: Sezon kolorowych chmur 1968, przedruk w: Alicja Helman, Zbigniew Cybulski – aktor XX wieku, 1997, cyt. za: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_cybulski_zbigniew

O matce, O myślach, O snach, O nauczycielach

„W roku 1901 nakazał mi Pan Jezus odbyć post czterdziestodniowy o chlebie i wodzie, mówiąc: „Jest liczba duchów nieczystych, którzy nie mogą być zwyciężeni tylko przez modlitwę i post.””

Feliksa Kozłowska (1862–1921) założycielka i duchowa opiekunka mariawityzmu

„Myśmy opisywali historię, kiedy jeden z oddziałów Caritasu dostając dary – takie, co wieczór nie sprzedane: i delikatesy, i jakieś chleby, które tracą świeżość następnego dnia – to wpierw zaopatrywał kuchnię kurii, potem zaopatrywał gospodarstwo rolne kierownika tego Caritasu, gdzie świnie to żarły. A w trzeciej kolejności, to czego nie chciał biskup i świnie, szło dla tych ubogich. No więc, to są takie sygnały, że istnieje dysproporcja, dysonans między tym, co Kościół głosi, a tym jak traktuje swoich podopiecznych, a także swoich funkcjonariuszy.”

Jerzy Urban (1933) polski dziennikarz

Źródło: Urban: Dlaczego 0,3? Odpis na Kościół powinien być większy, tokfm.pl, 19 marca 2012 http://www.tokfm.pl/Tokfm/1,102433,11370579,Urban__Dlaczego_0_3__Odpis_na_Kosciol_powinien_byc.html

O historii

„Panie dobry jak chleb.
Bądź uwielbiony od swego Kościoła.
Bo Tyś do końca nas umiłował.
Do końca nas umiłował.”

Józef Zawitkowski (1938) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: pieśń Panie dobry jak chleb

„Jeśli ktoś wam powie: „W warunkach wolnego handlu będziemy zalani chlebem, wołowiną, węglem i paltami”, odpowiedzcie: „No to nie będziemy głodni i nie będzie nam zimno”.
Jeśli ktoś wam powie: „A czym zapłacimy?”, odpowiedzcie: „Niech cię to nie martwi. Jeśli będziemy mieli tak wiele, to będzie oznaczało, że jesteśmy w stanie płacić. A jeśli nie będziemy mogli płacić, to nie będą nas zasypywać tymi towarami.””

Frédéric Bastiat (1801–1850) francuski ekonomista

Sofizmaty ekonomiczne – część druga
Źródło: 15. Mały arsenał zwolennika wolnego handlu, s. 427

„Mówiłem tobie ze sto razy, rozum siedzi w chlebie z solą i cebulą, a nie w pieczonej gęsi, bądź oszczędny i skromny i nie łżyj przed światem.”

Józef Ignacy Kraszewski (1812–1887) pisarz polski

stary mądry Żyd do bohatera powieści
Złoty Jasieńko

O świecie, O piekle

„Tak, społeczeństwa umierają, członki są już zimne, a serce będzie wkrótce. […] Umierają, bo zostały otrute; umierają, ponieważ Bóg nakazał im odżywiać się substancją katolicką, a empiryczni lekarze dali im na strawę substancję racjonalistyczną. Umierają, ponieważ tak jak człowiek, nie żyją tylko chlebem, ale słowem z ust Boga. Społeczeństwa giną nie tylko od żelaza, ale przez słowo antykatolickie, wychodzące z ust filozofów. Umierają, gdyż błąd zabija, a one są zbudowane na błędach.”

Juan Donoso Cortés (1809–1853)

Źródło: Ensayo sobre el catolicismo, el liberalismo y el socialismo, cyt. za: Jacek Bartyzel, Juan Francisco María da Salud Donoso Cortés, legitymizm.org http://www.legitymizm.org/ebp-juan-francisco-maria-da-salud-donoso-cortes

O Bogu, O błędach, Serce

„Z mą igiełką, nożycami, przejdę wszystkie kraje,
Bo tym, co pracować lubią, każdy chleba daje.”

Stanisław Jachowicz (1796–1857) polski pisarz i filantrop

Źródło: Krawiec w: Bajki i powiastki, wyd. Księgarnia Dra M. Bodeka, Lwów 1924, s. 85.

„Mieszkałem w domu pełnym inteligencji przy ul. Mickiewicza 37, na II piętrze. Ale jeśli ktoś się bał, to nie Niemców. Jeżeli niemiecki oficer zobaczył mnie na ulicy i nie otrzymał rozkazu aresztowania mnie, nie miałem się czego bać. Ale gdy polski sąsiad, który zauważył, że kupiłem więcej chleba, niż zwykle – musiałem się bać.”

Władysław Bartoszewski (1922–2015) polski polityk, działacz społeczny, historyk

Ich lebte in einem Haus voller Intelligenzija, in der Mickiewicz-Str. 37, II. Stock. Aber wenn jemand Angst hatte, dann nicht vor den Deutschen. Wenn ein Offizier mich auf der Straße sah und nicht Befehl hatte, mich festzunehmen, musste ich nichts fürchten. Aber der polnische Nachbar, der bemerkte, dass ich mehr Brot kaufte als üblich, vor dem musste ich Angst haben. (niem.) odpowiedź na pytanie dziennikarza „Był pan w ruchu oporu i pomagał Żydom. Miał pan wtedy sąsiadów, których się obawiał?”. Oryginalne pytanie dziennikarza: Sie haben für den Widerstand gearbeitet und auch Juden geholfen. Hatten Sie damals Nachbarn, vor denen Sie sich fürchteten? (niem.) Źródło: wywiad udzielony „Die Welt”, 26 lutego 2011, Eine tragische Gestalt http://www.welt.de/print/die_welt/vermischtes/article12648079/Eine-tragische-Gestalt.html

O domu, O inteligencji

„Nie wiem, kto wymyślił to powiedzenie, że "praca uszlachetnia". Wiem tylko, że zawsze uszlachetniałem się najbardziej wtedy, gdy nic nie miałem do roboty. Zamiast żałować ludzi, którzy muszą tracić najlepsze lata na rozbijanie się za kawałkiem chleba, robi się z tego bohaterstwo. (…) z produkcji taśmowej, gdy w ogóle z pracy, robi się religię. Praca, ta jaką stała się ona dzisiaj, nie może mieć nic wspólnego z ideałem. Ale i to wmawia się nam z uporem, karząc szukać w tym szczęścia.”

Andrzej Bobkowski (1913–1961) polski pisarz i przedsiębiorca emigracyjny

23 sierpnia 1943
Szkice piórkiem

O ludziach, O religii

„Chleba bochenek tam i flasza wina,Z wierszami książka, cienia odrobinaI Ty – i śpiew Twój przy mnie na pustkowiu,A rajem dla mnie ta pusta kraina.”

Omar Chajjam (1048–1131) perski poeta, astronom, filozof, lekarz i matematyk

Źródło: Rubayat, XI, tłum. Edward Raczyński

O książkach

„Gdyby rząd myślał ekonomicznie, wprowadzono by podatek liniowy na wszystko, łącznie z żywnością, w wysokości 20–21 proc., czyli wypełnił postulat PO. Ile milionów Polaków nie jest w stanie zapłacić więcej za żywność? Milion? Dwa? Pięć góra. To oznacza, że jeśli 5 mln ludzi nie stać na podwyżkę żywności, pozostałe 33 mln może wyrzucać jedzenie? Moja babcia miała specjalną serwetę do krojenia chleba, żeby nie zmarnował się ani jeden okruszek. Dzisiaj ludzi z takim podejściem jest niewiele. Wystarczy przejechać się na wysypisko i zobaczyć, ile tam zalega jedzenia. Tym pięciu milionom ubogich mogłyby pomóc gminne ośrodki pomocy społecznej, a pozostałe 33 mln Polaków nauczyłoby się, że jedzenia się nie wyrzuca. To, ile żywności ląduje w śmieciach, dowodzi, że podatek na nią jest za niski.”

Robert Gwiazdowski (1960) ekonomista polski, komentator gospodarczy

Źródło: Karolina Kowalska, Robert Gwiazdowski: PO wprowadza socjalizm państwowy http://www.polskatimes.pl/artykul/289231,robert-gwiazdowski-po-wprowadza-socjalizm-panstwowy,2,id,t,sa.html, polskatimes.pl, 2 sierpnia 2010

O ludziach, O jedzeniu, O górach, O myślach

„Gdy ludzie wspólnie zasiadają przy stole i zaczynają razem spożywać posiłek, gdy już podzielą się chlebem, zaczynają postrzegać siebie nawzajem jako osoby – odrębne ludzkie istnienia, czyli podmioty, a nie przedmioty. Dlatego wspólne dzielenie się chlebem jest takie ważne.”

Elif Şafak (1971) Turecko-brytyjska pisarka i działaczka feministyczna

Źródło: Magdalena Walusiak, Kuchnia to kultura – rozmowa z Elif Safak, Empik.com http://www.empik.com/kuchnia-to-kultura-rozmowa-z-elif-safak,59362,a, 28 kwietnia 2010.

O ludziach

„Kłamstwo jest ich chlebem powszednim a swoim zachowaniem potwierdzają, że – wbrew obiegowej opinii mówiącej że polityk i prostytutka to jedno i to samo – w ich wydaniu jest to stwierdzenie bardzo krzywdzące. Krzywdzące prostytutki.”

Wojciech Popiela (1971)

o Platformie Obywatelskiej.
Źródło: www.upr.org.pl, 17 października 2008.

O kłamstwie, O zachowaniu

„Gdzie milczą armaty, chleba pod dostatkiem.”

Antoni Regulski

Kolacja u Pascala

„Dostrzegłem również, że większość osób, uśmiechając się, demonstrowała zęby, i chociaż widziałem w życiu tysiące zębów, teraz wydawały mi się nowym narzędziem, o niezwykłej precyzji, bo nie tylko służyły do gryzienia i przeżuwania kromki chleba, ale także do podobania się.”

Juan José Millás (1946) pisarz hiszpański

Porządek alfabetyczny

„Nie przeczę, władza to ciężki kawałek chleba. Tak się jednak dziwnie składa, że zawsze jest dużo więcej chętnych do władzy niż stanowisk do obsadzenia. Przeważają recydywiści – sam już dwa razy byłem ministrem, choć nikt mnie nie zmuszał.”

Jacek Kuroń (1934–2004) polski historyk, pisarz, polityk, działacz społeczny i polityczny

Źródło: Nie poświęcaj się, durniu, „Gazeta Wyborcza”, 16 czerwca 1994

„Tak więc śpij słodko, Amre. Twoje miejsce zajął On. I prawdziwy, pachnący chlebem Dom.”

Katarzyna Michalak (1969) polska pisarka

Zachcianek

O domu

„Przyślij mi list, długi list na „poste restante”,
Gdy wszystko straci sens odbiorę go,
Na znaczku niech będzie niebo Twe,
Koperta biała, jak Święty Chleb, a w niej
Pusta kartka i zamiast słów nadzieja. (…)
Ześlij nam deszcz, ciepły deszcz na brzeg mych ust,
Przymykam oczy i nadstawiam twarz,
Te wargi spękane zwilż choć łzą,
Ulewy z nieba spragniony suchy świat,
O deszcz proszę, deszcz łaski Twej: nadzieję.”

Jerzy Szymik (1953) polski duchowny katolicki, poeta, teolog

Cytaty z poezji
Źródło: Samba pocztowo-dżdżysta

O świecie, O nadziei, O stracie, Sens

„Jest niedziela
dziecko karmi chlebem gołębie
pies wykręca w tył łeb
żeby zobaczyć swe gówno
słońce wpatrzone w siebie
rani wszystko na oślep
wieczorem zdechnie
jak zawsze”

Marek Śnieciński (1958)

Źródło: Zwykła niedziela

O dzieciach, O słońcu

„Bardzo kulturalna, mieszkająca w Berlinie znajoma, opowiada przez telefon, że rozważa powrót do ojczyzny.
– Z powodu koszmarnej [proimigracyjnej] polityki Merkel – wyjaśnia dramatycznym tonem.
Kiedy ośmielam się napomknąć, że między innymi dzięki polityce Merkel od ośmiu lat pracuje poza polskimi granicami i zarabia cztery razy więcej niż we własnym kraju, odpowiada lodowatym tonem, że „to zupełnie inna sytuacja”. (…)
Fakt, że po 2004 roku miliony naszych rodaków wyjechało do bardziej rozwiniętych państw europejskich, gdzie korzystają ze wszystkich praw i zabezpieczeń socjalnych, nie ma większego znaczenia. „To jest zupełnie inna sytuacja”. My uczciwie zarabiamy na chleb, podczas gdy „oni” biorą za frajer.
Nie wiem, jak to wygląda w Berlinie czy Hamburgu, ale w Bonn Polacy bynajmniej nie zasłynęli z zamiłowania do ciężkiej pracy, tylko z kradzieży rowerów i szabrowania śmietników. (…) [Tam] jednak nie wstydziłam się, że jestem Polką. Teraz bywają chwile, że mam ochotę zapaść się ze wstydu pod ziemię.”

Angela Merkel (1954) niemiecka polityk

O ojczyźnie

„W ciągu ostatnich stu lat w dwóch wielkich wojnach oraz w dziesiątkach konfliktów wywołanych głównie przez nacjonalizm zginęło ponad 100 milionów ludzi. Nie mamy żadnych gwarancji, że narodowe szaleństwa nie będą kontynuowane. Są dalej zagrożeniem dla całej ludzkości. Jest jednak oczywiste, że narodowe wspólnoty i tradycje muszą być pielęgnowane i chronione. Są dla nas przecież jak chleb.”

Andrzej Wielowieyski (1927) polski polityk

Źródło: Jezus Królem, a nasze chrześcijaństwo słabnie http://wyborcza.pl/7,75968,21177712,jezus-krolem-a-nasze-chrzescijanstwo-slabnie.html, wyborcza.pl, 29 grudnia 2016.

O ludziach, O szaleństwie

„Tego imię za życia wypisane jest w niebie, komu chlebem powszednim jest ofiara z siebie.”

Ignacy Krasicki (1735–1801) pisarz polski

Źródło: Marta Żurawiecka, Z księdzem Twardowskim 2014, Wyd. Diecezjalne i Drukarnia w Sandomierzu, Sandomierz 2013, s. 17.

„Posłowie króla perskiego Kambizesa, wysłani do króla Etiopów Długowiecznych, powiedzieli mu, że 80 lat jest najdłuższą miarą wyznaczoną dla życia ludzkiego. A tymczasem większość Etiopów żyła ponad 120 lat. Wtedy król Etiopów zapytał, czym Persowie się żywią? Uzyskał odpowiedź, że Persowie żywią się chlebem pszennym. Na to odpowiedział Etiop, że wcale go to nie dziwi, że tak krótko żyją, skoro żywią się „nawozem”. Zboże jako pokarm zwierząt trawożernych nazwał „nawozem.””

Jan Kwaśniewski (1937–2019) polski lekarz i propagator diet

No tak, bo Etiopowie Długowieczni odżywiali się gotowanym mięsem i produktami mlecznymi.
Dieta optymalna, Tłuste życie
Źródło: s. 145

O zwierzętach, O gotowaniu

„Jednakowoż wiemy teraz na pewno, że gdy po planetach będą się przechadzali pierwsi wysłannicy Ziemi, inni jej synowie nie o wyprawach takich będą marzyć, lecz o kawałku chleba.”

Stanisław Lem książka Głos Pana

Utwory, Głos Pana

„Czy chleb lub bułka kosztują dziś taniej? A nam się ciągle oferuje ceny zbyt niskie. Nie ma tu więc żadnej relacji między płatnościami, które się daje rolnikom, a tym, co się oferuje konsumentom. Tu tkwi całe zło.”

Jerzy Chróścikowski (1953) senator V i VI kadencji

Źródło: Rolnicy: Rząd nas lekceważy, naszdziennik.pl, 27 września 2008 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20080927&typ=po&id=po51.txt

O relacjach, O złu

„Aktorstwo to ciężki, ale przyjemny kawałek chleba. Czy odebrało mi dzieciństwo? Nie! Przyznaję, że trochę męczyło mnie zamieszanie wokół mojej osoby, ale to, że szybko stałam się popularna, na pewno mnie nie zmieniło. Woda sodowa nigdy nie uderzyła mi do głowy… Jedyne, czego naprawdę żałuję, to, że w ogóle nie miałam czasu dla przyjaciół i było mi z tego powodu bardzo przykro. Żeby pielęgnować przyjaźń, trzeba przyjaciołom poświęcać każdą wolną chwilę. Ja wolnych chwil praktycznie nie miałam w ogóle.”

Joanna Jabłczyńska (1985) aktorka polska

Źródło: Dorastały na oczach milionów widzów, teletydzien.pl, 2 lipca 2012 http://www.teletydzien.pl/gwiazdy/news-dorastaly-na-oczach-milionow-widzow,nId,616530

O przyjaźni, O wodzie, O czasie, O dzieciństwie

„Serial to nie jest łatwy i pewny chleb. Nie wiadomo, jak długo potrwa produkcja lub czy któregoś dnia scenarzysta nie zrezygnuje z postaci, którą gram. No i nie wiadomo, co dalej będzie z nami – kredytobiorcami. Mam jeszcze 30 lat spłacać raty, ale jeśli widzów będą wciąż interesowały „przygody” 60-letniego Jerzyka z „Plebani”, to chyba spłacę 53-metrowe mieszkanie w Warszawie w czerwcu 2039 r. Zrobię w końcu „parapetówę”, mówiąc: „No! Wreszcie jestem u siebie!””

Wojciech Błach (1972) polski aktor

o serialu Plebania. Źródło: „Gazeta Wyborcza”, Łódź, 16 stycznia 2009 http://www.teatry.art.pl/!informacje/seatt.htm

„W Eucharystii świętujemy jedność Boga i człowieka. Na tym polega jej najgłębsze znaczenie. Chleb i wino reprezentują całe stworzenie.”

Willigis Jäger (1925) filozof niemiecki, benedyktyn i mistrz zen

O Bogu, O winie

„Panie ministrze, czy przewiduje pan, że po wprowadzeniu tej ustawy spadną ceny narkotyków, bo będzie mniejsze ryzyko? Za tego rządu zdrożał cukier, benzyna, zdrożał chleb, ale przynajmniej narkotyki stanieją. I czy jest tak źle z Platformą, że proponuje młodzieży narkotyki? Bo chyba tylko na haju można głosować na Platformę.”

Marek Suski (1958) polski działacz polityczny

do ministra sprawiedliwości, Krzysztofa Kwiatkowskiego, podczas debaty sejmowej nad nowelizacją ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii. Źródło: gazeta.pl http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80271,9746794,Posel_Suski_ukarany_przez_komisje_etyki.html, 8 czerwca 2011

O młodzieży, O sprawiedliwości

„Za każdym razem, gdy mijał sklep lub inne oświetlone miejsce, wciskał głowę głębiej w kołnierz. Kiedy ujrzał chłopca niosącego chleb, oblizał wargi jak głodny pies. Dokuczał mu katar. Nie miał chusteczki, a jego nos był obolały. Jeśli kiedykolwiek próbowałeś wydmuchać nos w gazetę, wiesz, co to znaczy.”

Peter Cheyney (1896–1951)

Piękna robota

„Na dworze mroźno, szumi ulewa,
Jakiś staruszek dąży do wioski,
Srebrzyste włosy wiatr mu rozwiewa,
W ustach brzmi piosnka do Matki Boskiej.
Może on głodny, spragniony może?,
Wynieś mu chleba, daj kubek wody!”

Władysław Bełza (1847–1913) polski poeta

Źródło: Dziadek

O matce

„Jeśli jesteś głodny i pokarmu szukasz – On chlebem.”

Ambroży z Mediolanu (339–397) biskup Mediolanu, Doktor i święty Kościoła katolickiego

„Jest w moim Kraju zwyczaj, że w dzień wigilijny,
Przy wejściu pierwszej gwiazdy wieczornej na niebie,
Ludzie gniazda wspólnego łamią chleb biblijny,
Najtkliwsze przekazując uczucia w tym chlebie.”

Cyprian Kamil Norwid (1821–1883) polski poeta, dramatopisarz, prozaik, artysta plastyk

O ludziach, O emocjach

„Duch mój, ptak boży, co go Pan w czas ranny,
I w czas wiosenny wypuścił pod niebem,
A z rąk mu daje przeczystych ros manny,
I karmi chlebem.”

Maria Konopnicka (1842–1910) polska pisarka, nowelistka, pisarka literatury dziecięcej, tłumaczka, publicystka i krytyk, działaczka niep…

Źródło: Duch mój, ptak boży… w: Poezye w nowym układzie, tom I, wyd. Gebethner i Wolff, Kraków 1902, s. 183.

O ptakach, O czasie

„Nie kurewskie, lecz piękne, nikt nie skminił refrenu
Tendencje do narzekań, tak wielu obywatelów
Wyjeżdżają za chlebem by uzyskać marny status
Bycia w Polsce jednym z tych statystycznych szaraków”

Peja (1976) polski wykonawca muzyki hip-hop i rap

Źródło: Pokonując granice

„Ten, kto tak jak wy uciekł ze swojej ziemi z powodu ucisku, wojny, natury zniekształconej przez zanieczyszczenia i pustynnienie czy niesprawiedliwego rozdziału zasobów planety jest bratem, z którym trzeba dzielić się chlebem, domem, życiem. Wybaczcie zamknięcie i obojętność naszych społeczeństw, które obawiają się zmiany życia i mentalności, jakiej wymaga wasza obecność. Traktowani jak ciężar, problem, koszt, jesteście tymczasem darem.”

Franciszek (papież) (1936) papież

fragment orędzia wygłoszonego w Centrum Astalli, rzymskiego ośrodka pomocy dla uchodźców. Źródło: Papież Franciszek przeprosił uchodźców za obojętność i niechęć, z jaką się spotykają http://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/1609117,Papiez-Franciszek-przeprosil-uchodzcow-za-obojetnosc-i-niechec-z-jaka-sie-spotykaja, polskieradio.pl, 19 kwietnia 2016.

O wojnie, O domu, O problemach, O naturze

„O ty, ziemio polska! ty zawodna!
O ty, ziemio polska! tak bogata,
Że wyżywić mogłabyś pół świata,
A dla własnych dzieci nie masz chleba!…”

Kornel Ujejski (1823–1897) poeta, publicysta społeczny

Źródło: Za służbą, 1856

O dzieciach

„Nie mam ambicji być milionerką. Wyrosłam w biednej rodzinie. Gdy przez dwa lata nie koncertowałam, utrzymywałam dom tylko z emerytury. Nie wyrzucę kawałka suchego chleba. Mam zresztą pięć psów, pochłoną wszystkie resztki. Mama mówiła: „Dzisiaj będzie zupa nic” i gotowała na wodzie warzywa i kluseczki. Mentalnie uformowałam się w socjalizmie, byłoby mi wstyd zdzierać z publiczności ostatni grosz.”

Edyta Piecha (1937) rosyjska piosenkarka pochodzenia polskiego

Źródło: Edyta Piecha czyli nasz człowiek w Rosji, muzykarosyjska.pl http://muzykarosyjska.pl/2008/02/14/edyta-piecha-czyli-nasz-czlowiek-w-rosji/

O rodzinie, O domu, O piekle, O gotowaniu

„Ci młodzi mnie wtedy niezwykle zadziwili. Tym, że to oni sami upomnieli się o krzyż. To nie od nas, księży, wyszło. Im na świadectwie z religii nie trzeba było pisać stopnia. Oni zdawali ją celująco w życiu. Podczas tego protestu młodzieży cała społeczność Garwolina, poza małymi wyjątkami, zdała egzamin celująco. Na przykład kiedy młodzież w czasie trwania protestu przychodziła na rekolekcje z bp. Janem Mazurem, robiono jej kanapki, herbatę. Tutejsza podziemna Solidarność bardzo nagłośniła całą sprawę w zachodnich mediach, co też było dużym wsparciem. Wreszcie sam bp Mazur swoim protestem o chlebie i wodzie uniemożliwił siedleckiej PZPR i SB ukrycie konfliktu.”

Sławomir Żarski (1955) polski duchowny katolicki

o strajku szkolnym w Zespole Szkól Rolniczych w Miętnem w 1984 Źródło: Normalnemu człowiekowi krzyż nie może przeszkadzać, Mateusz Wyrwich, niedziela.pl, 28/2009 http://www.niedziela.pl/artykul_w_niedzieli.php?doc=nd200928&nr=18

O młodzieży, O religii, O wsparciu, O czasie

„Tęsknię za teatrem, ale to ciężki kawałek chleba. Aktor pracuje w święta, soboty, niedziele, nie może decydować o swoim losie. Nikt nie powie: „Biorę zaległy urlop, należy mi się.””

Agnieszka Pilaszewska (1965) aktorka polska

Do tego z samego grania trudno się utrzymać. Źródło: Katarzyna Troszczyńska, Siadaj i pisz, „Pani” nr 6/2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120517.html

O losie

„Polacy pochlebstwo nazwali
I pochlebców od tego, że po chlebie cudzym
Pochlebcy zwykli biegać, za chleb pochlebiając.”

Krzysztof Opaliński (1611–1655) wojewoda poznański, poeta

„Wielu ludzi umiera z braku chleba lecz jeszcze więcej z braku miłości.”

Matka Teresa z Kalkuty (1910–1997) katolicka siostra zakonna

O ludziach

„Zacni ludzie, nie może być dobrze i nie będzie dobrze w Anglii, póki majętności nie staną się wspólną własnością, póki będą chłopi i szlachta, i my wszyscy nie będziemy równi. Dlaczego ci, których nazywamy panami, mają być czymś wyższym od nas? Pochodzimy wszyscy od jednego ojca i jednej matki, od Adama i Ewy. W czym mogą oni wyrazić i pokazać, że są większymi panami od nas, prócz tego, że karzą nam orać i uprawiać to, z czego ciągną zyski? Oni odziani są w brokaty, my w zgrzebne płótno: oni mają wina, korzenie i smaczny chleb; my mamy razowiec, otręby i plewy i pijemy wodę; oni odpoczywają w pięknych dworach, a my mamy słotę i wiatr w polach i trzeba, żeby z nas i z naszego znoju pochodziło to, czym oni żyją… Idźmy do króla. On jest młody. Przedstawmy mu naszą niewolę. Powiedzmy mu, że chcemy, aby było inaczej, albo my sami na to zaradzimy.”

John Ball (1338–1381)

Źródło: relacja Jeana Froissarta, cyt. za: André Maurois, Dzieje Anglii, tłum. Wacław Rogowicz, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1957, s. 187.

O ludziach, O książkach, O matce, O piciu

„Miliony jestestw pada w krwawych zapasach o kawałek chleba, o uczucia swoje, o prawa: jedne giną, aby żyły drugie. Każdy się bowiem broni, każdy walczy, ale nie każdy zwycięża. Życie ziemskie, oraz ziemia sama, aby się zapłodnić, potrzebują trupów, aby życie rozwijać dalej. Więc gdy jedni święcą pogrzeby i żałobę, drudzy ich kosztem wyprawiają wesela i uczty. W walce o istnienie znajdujemy tak dobrze trupy mrówek, świerszczów, motyli, jak zwłoki ludzi i różnych ssaków. Bo nic się nie organizuje bez dezorganizacyi. Wszędzie jest wojna, wszędzie bohaterowie, tryumfatorzy i bohaterzy-męczennicy.”

Adolf Dygasiński (1839–1902) polski pisarz, publicysta i pedagog

Źródło: Wilk, psy i ludzie, rozdział I, w: Wilk, psy i ludzie. W puszczy, wyd. Druk. Granowskiego i Sikorskiego, Warszawa 1898, s. 16.

O życiu, O wojnie, O ludziach, O psie

„Jest tu jeden chłopiec, który ma pięć chlebów jęczmiennych i dwie ryby, lecz cóż to jest dla tak wielu?”

Andrzej Apostoł (-6–60 p. n. e.) apostoł, święty kościoła katolickiego

Źródło: Jn 6, 9

O rybach

„My wyciągamy ręce z chlebem, a dostajemy w twarz kamieniem.”

Sławomir Nowak (1974) polski polityk

o próbach kontaktu Bronisława Komorowskiego z Jarosławem Kaczyńskim. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/-1,1679807,0,1,nowak-proponujemy-chleb--a-dostajemy-w-twarz-kamieniem,wiadomosc.html, 27 października 2010

„(…) w bywszym Związku Radzieckim (…) oni siali zboże z helikopterów, zbierali kombajnami, a chleb oglądali w telewizji.”

Stanisław Szelc (1943)

Źródło: Kabaretowa Liga Dwójki

„Zapuszczę brodę i raczej będę żywić się czerstwym chlebem na Syberii, aniżeli podpiszę hańbę mojej ojczyzny i drogich moich poddanych, których ofiarę umiem cenić.”

Aleksander I Romanow (1777–1825) car Rosji

wypowiedziane w gniewie po otrzymaniu wieści o zajęciu Moskwy przez armię napoleońską.
Źródło: dr Grzegorz Jasiński, Aleksander I w: Romanowowie (tom 3. z serii Dynastie Europy), Biblioteka Gazety Wyborczej, ISBN 9788326800832, 2010, s. 35.

O ojczyźnie

„Przerażająca prawda była taka, że NIKT NIE POTRAFIŁ NICZEGO ZROBIĆ - poeci nie potrafili pisać wierszy, mechanicy nie potrafili naprawiać aut, dentyści nie potrafili wyrywać zębów, fryzjerzy nie potrafili strzyc, chirurdzy odpierdalali fuszerkę skalpelem, pralnie darły koszule i pościel i gubiły skarpetki; chleb i fasola miały w środku małe kamyczki, na których łamały się zęby; futboliści byli tchórzami, serwisanci od telefonów pedofilami; a burmistrzowie, gubernatorzy, generałowie, prezydenci mieli tyle rozumu, co ślimaki łapiące się w pajęczą sieć.”

Charles Bukowski (1920–1994) amerykański poeta i powieściopisarz

Historie o zwykłym szaleństwie

O prawdzie

„Dopóki jeszcze mam siły i działają moje szare komórki, dopóki na chleb nie mówię „ptaptja” – to chcę grać. Naturalnie, jeżeli będą mnie chcieli. Wciąż jeszcze mam ten „apetyt na czereśnie”.”

Leon Niemczyk (1923–2006) aktor polski

Źródło: „Rzeczpospolita”, 13 grudnia 2003 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/samotnoscdl.htm

O sile

„Zamiast chleba otrzymaliśmy kamień, a zamiast ryby węża. Gdy ten konglomerat abstrakcyjnych pojęć stawał się namiastką wiedzy o bogu, szkoły teologiczne mogły rozkwitać, lecz żywa religia znikała ze świata. Religia rozwija się nie dzięki abstrakcyjnym definicjom i systemom logicznie powiązanych właściwości, nie dzięki szkołom teologicznym i ich profesorom. Wszystko to jest wtórną naroślą na konkretnym doświadczeniu religijnym, na uczuciu i dążeniu do odnowy, pojawiającym się w życiu poszczególnych ludzi.”

William James (1842–1910) filozof i psycholog amerykański

Doświadczenia religijne

O Bogu, O ludziach, O religii, O emocjach

„Nie jestem wśród tych którzy boją się narodu. Naród, nie bogacze, jest naszą ostoją nieprzerwanej wolności. Aby zachować narodową niezależność, nie wolno nam pozwolić aby nasi włodarze obciążyli nas wiecznym długiem. Musimy uczynić wybór między ekonomią i wolnością, czy obfitością i poddaństwem. Jeśli wpadniemy w takie długi, że będziemy musieli opodatkować nasze posiłki i napoje, nasze rzeczy pierwszej potrzeby, nasze wygody, naszą pracę i rozrywkę, nasze powołania i wiarę, tak jak to uczyniono ludziom w Anglii, wtedy nasi ludzie, tak jak oni będą musieli pracować szesnaście godzin z dwudziestu czterech i oddać zarobek z piętnastu tych godzin dla rządu na długi i codzienne wydatki; szesnasta zaś godzina będzie niewystarczająca aby zarobić na chleb i trzeba będzie żyć jak oni żyją, na owsiance i kartoflach, nie mieć czasu pomyśleć, nie mieć środków aby pociągnąć winnych do odpowiedzialności; ciesząc się gdy zdobędziemy utrzymanie wynajmując się do zakuwania łańcuchów na szyjach naszych nieszczęsnych współbraci. Nasi właściciele ziemscy, też jak tamci, zatrzymają w rzeczy samej tytuł i zarządzanie majątkiem niby ich, jednak w rzeczywistości utrzymywanym dzięki zaufaniu do skarbu, muszą jak tamci błąkać się po obcych krajach i zadowalać się nędzą, zapomnieniem, wygnaniem i chwałą narodu. Ten przykład daje nam zbawienną naukę, że prywatne fortuny są niszczone zarówno przez publiczną jak i prywatną rozrzutność. I to jest tendencja wszystkich rządów ludzkich. Odstępstwo w jednej zasadzie staje się precedensem w drugiej; a to drugie dla trzeciego i tak dalej, aż masy społeczne są zredukowane do bycia jedynie automatami w nędzy, odartymi z uczuć poza cierpieniem i grzechem. Tak zaczyna się bellum omnium in omnia (wojna wszystkich z wszystkimi), którą niektórzy filozofowie tego świata błędnie biorą za stan naturalny, zamiast za nadużycia człowieka. Koniem pociągowym tego strasznego zespołu jest dług publiczny. Opodatkowanie kroczy za nim i wprowadza nędzę i ucisk.”

Thomas Jefferson (1743–1826) 3. prezydent Stanów Zjednoczonych

Źródło: list do Samuela Kerchevala, 12 lipca 1816

O wojnie, O ludziach, O wierze, O zachowaniu

„My musimy być matkami… wychowując, musimy stać się matkami duchowymi. Ale nie takimi, które umieją tylko morały prawić, a same brzydzą się upośledzonymi dziećmi i kalekami… musimy mu zastąpić matkę…, trzeba dać mu troszkę serca, nie tylko dać mu kawałek chleba, ale wczuć się w jego radości i smutki, musimy poznać jego życie! I dlatego system rodzinkowy… jest rzeczą konieczną, aby każde dziecko miało rodzinę… wielką rolę w wychowaniu odgrywa słodycz i łagodność, czym więcej nimi przenikniemy wychowanie, tym lepszy skutek osiągniemy.”

Wincenta Jadwiga Jaroszewska (1900–1937) polska zakonnica

zalecenia z sierpnia 1934 dla sióstr Benedyktynek Samarytanek o „systemie rodzinkowym”. Źródło: Siostry Benedyktynki Samarytanki Krzyża Chrystusowego – Przesłanie Matki Wincenty Jadwigi Jaroszewskiej. http://www.samarytankiosb.pl/zalozycielka2e.html

O życiu, O dzieciach, O smutku, O rodzinie

„Podjąłem się tej pracy (…), by za darmo nie pożywać chleba polskiego.”

Gall Anonim (1066–1145) pierwszy kronikarz historii Polski

Kronika polska

„Adoracja, uwielbienia, chwała Boża to cel rozumnego stworzenia. W niebie będzie ona wiecznym zajęciem świętych. I tu na ziemi niech będzie miłośników Boga, u stóp tabernakulum duchem i ciałem, albo samym duchem. Oczy niech będą podniesione na świętą górę ołtarza, oderwane od nizin ziemi. Upokorzenia niech będą naśladowaniem Jezusa obecnego w tabernakulum, a ukrywanego pod nikłą postacią chleba swój Boski Majestat.”

Jan Wojciech Balicki (1869–1948) polski duchowny katolicki, teolog, błogosławiony Kościoła katolickiego

Rozważania. O. Joachim Bar, Wybór pism ks. Jana Balickiego, Warszawa 1978, s. 314.
Źródło: o. Joachim Roman Bar, ks. Stanisław Zygarowicz, Polscy święci. Sługa Boży Jan Balicki, t. 11, ATK, Warszawa 1987, s. 282.

O Bogu, O górach

„Gdy daję biednym chleb, nazywają mnie świętym. Gdy pytam, dlaczego biedni nie mają chleba, nazywają mnie komunistą.”

Hélder Câmara (1909–1999) brazylijski duchowny katolicki

Źródło: Artur Domosławski, Gorączka latynoamerykańska, wyd. Świat Książki, Warszawa 2010, s. 104.

O książkach, O świecie

„Siła państwa i jego rozwój zależą w dużej mierze od mądrej i sprawnej pracy samorządów, tak aby dla wszystkich w domu ojczystym starczyło chleba i żeby nikt nie czuł się zapomniany.”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

13
Źródło: spotkanie opłatkowe z Polakami 20 grudnia 1997.

O domu, O sile

„Pokój jest jak chleb, który – połamany i podzielony – pomnaża się.”

Aureliusz Augustyn z Hippony (354–430) wczesnochrześcijański biskup i teolog

O pokoju

„Pierwszym, co nas musi uderzyć, jest to ta naiwność ludzi, którzy w modlitwie widzą tylko pewne żebranie lub targowanie się z Bogiem i nie rozumiejąc stosunku człowieka do Boga, skłonni są zupełnie modlitwę odrzucić. Wnet zobaczymy, że modlitwa błagalna ma głębokie uzasadnienie i lekceważona być nie może, a jednak nie ona jest pierwszą i najistotniejszą formą modlitwy. Pierwszą i najistotniejszą funkcją modlitwy jest chwała i cześć Boża, którą każde stworzenie winno Bogu przynosić. O Bogu, a nie o sobie winien więc człowiek najpierw myśleć, toteż i Zbawiciel, ucząc apostołów, jak się mają modlić, zaczął od słów chwały, aby dopiero potem przejść do słów prośby: najpierw święć się Imię Twoje, a potem dopiero chleba naszego powszedniego.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Pełnia modlitwy
Źródło: s. 32, 33

O Bogu, O ludziach, O myślach, O naiwności

„Kiedyś chodziłam do kosmetyczki. Teraz, przy takiej biedzie, w jakiej ludzie żyją, wstyd rozczulać się nad własnym ciałem. Wolę oddać parę groszy innym. Może to zbyt banalne, zbyt patriotyczne. Na kosmetyczkę nie dam, na chleb – tak!”

Renata Beger (1958) polska polityk

Źródło: w wywiadzie dla „Super Express”, 16 maja 2003

O ludziach

„Wydaje się wam, że czerwone kanalie powinny być witane chlebem i solą? Do Moskwy won!”

Stanisław Pięta (1971) polski prawnik i polityk

o przerwaniu przez Narodowe Odrodzenie Polski wykładu Zygmunta Baumana we Wrocławiu. Źródło: gazeta.pl http://wroclaw.gazeta.pl/wroclaw/1,35771,14158308,Posel_PiS_o_Baumanie__Czerwona_kanalia__do_Moskwy.html, 24 czerwca 2013

„Gdy otula zmierzch dachy Petersburga,
mnie ogarnia złość,
w dali zniknął pies, na chodniku skórka
chleba, której nie chciał tknąć.
Książę Igor poślubił mą kobietę,
wódka i wigor, bawię się pistoletem,
kruk złowieszczy na dachach Petersburga,
diabeł nadał go”

Jaromír Nohavica (1953) czeski pieśniarz, bard i poeta

Když se snáší noc na střechy Petěrburgu padá na mě žal zatoulaný pes nevzal si ani kůrku chleba kterou jsem mu dal Lásku moji kníže Igor si bere nad sklenkou vodky hraju si s revolverem havran usedá na střechy Petěrburgu čert aby to spral (czes.) Źródło: Petěrburg http://www.nohavica.cz/cz/tvorba/texty/peterburg.htm, tłum. Renata Putzlacher

O kobietach