Cytaty na temat kultura

Zbiór cytatów na temat kultura, nasi, ludzie, nie żyje.

Cytaty na temat kultura

„Kultura korporacyjna to wzajemny szacunek oraz oparte na zaufaniu i poważaniu relacje z wszystkimi współpracownikami, uznanie godności wszystkich osób oraz partnerstwo w miejscu pracy.”

Piotr Morta (1959)

podczas Europejskiej Konferencji w Berlinie.** Źródło: powiatowy.pl, 23 października 2012 http://powiatowy.pl/2012/10/europejska-konferencja-w-berlinie/

O zaufaniu, O relacjach

„Nawet pobieżny rzut oka na mapę przedstawiającą lokalizację najbardziej zaawansowanych cywilizacji starożytnego świata uświadamia nam, jak ogromną rolę w ich rozwoju odgrywała sprzyjająca temperatura otoczenia. Ciepły klimat zapewniał nie tylko odpowiednią ilość pożywienia, ale także zwalniał człowieka z jakże absorbującego obowiązku ciągłego ogrzewania swoich siedzib i swojego organizmu. Łatwiej było zatem poświęcić wolny czas i energię na rozwijanie nauki, kultury, sztuki i techniki.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: W poszukiwaniu ciepła. Dawne sposoby i systemy ogrzewania pomieszczeń, Ekologia.pl, 2013. http://ekologia.pl/dom-i-ogrod/energia-dla-domu/w-poszukiwaniu-ciepla-dawne-sposoby-i-systemy-ogrzewania-pomieszczen,17558.html

O domu, O poszukiwaniu, O nauce, O czasie

„Trudno dociec, od kiedy człowiek zaczął w sposób przemyślany dbać o zarost. Jest jednak faktem, że w wielu kulturach broda symbolizowała męską siłę, odwagę, rangę społeczną, godność, powagę, honor oraz mądrość. Mężczyzna mógł się na nią zaklinać składając przysięgę. (…) Brody i wszechobecne wąsy stały się z czasem istotnym elementem kultury sarmackiej, a tym samym kultury polskiej.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Co Sarmaci nosili na gębie, „Gazeta Krakowska” nr 228, 1 października 1993, s. 12.

O mądrości, O sile, O czasie

„Jednym z najgłębiej tkwiących i najbardziej utrwalonych w podświadomości człowieka lęków pierwotnych jest strach przed ciemnością. Jego konsekwencją był m. in. często spotykany w różnych kulturach kult słońca i ognia. Światło i jasność łączono bowiem zwykle z boską potęgą, zdolną zwalczyć mroczne moce.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Walka o światło. Krótka historia sztucznego oświetlenia, Ekologia.pl, 2012. http://ekologia.pl/srodowisko/specjalne/walka-o-swiatlo-krotka-historia-sztucznego-oswietlenia,17369.html

O strachu, O historii, O świetle, O walce

„Biblioteka to nie tylko miejsce, gdzie można przyjść, sięgnąć po wybraną pozycję i po wykorzystaniu odłożyć z błogą pewnością, iż leżeć tam będzie zawsze, gdy tylko zajdzie potrzeba ponownego do niej dotarcia. Aby tak było, trzeba ponosić ciągłe nakłady i otaczać bibliotekę opieką. Taką samą opieką jak muzea, teatry, kina, salony wystawowe. Należy o tym przypominać wszystkim, którzy o stanie kultury polskiej decydują.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Książki utracone, „Życie Literackie” nr 35, 28 sierpnia 1988, s. 11. http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=13429&from=publication&tab=1

O życiu, O książkach

„Kultura przynosi także zwycięstwo, choć zwycięstwo czasem obniża kulturę.”

Platon Prawa

Prawa

O czasie, O zwycięstwie

„Naród nasz ma w sobie dużo uczuciowych popędów i odruchów. Niekiedy za nimi idzie. Powstają z nich dzieła sztuki, wielkie i wzniosłe porywy, potężne zwycięstwa. Są one kwiatami naszych dziejów i kultury narodowej, ale aby te kwiaty mogły wyrosnąć, ziemia musi być owładnięta, opanowana i wypracowana. Musimy czuwać nad nią i trzymać ją „obiema dłońmi” w swej spokojnej, trzeźwej myśli, woli i sercu. (…) I naszym narodowym być albo nie być jest nakaz władania sobą, spokój, równowaga, trzeźwość, umiejętność rządzenia wszystkimi swymi porywami, odruchami, namiętnościami, skłonnościami i uczuciami. W obliczu szczytów, które dziurawią niebo i wyciągają swe ramiona w bezkresy, można niekiedy ulec nieładowi uczuć. Tymczasem kto chce wejść na szczyt musi zaczynać od dołu, a potem iść krok za krokiem, nie przyspieszając go. Zły to taternik czy alpinista, który zaczyna wspinaczkę w góry od zrywu i wielkiego wysiłku. Dobry – idzie krok za krokiem, powoli, spokojnie. Możemy się tutaj uczyć jak kierować sobą, rodziną swoją, narodem i państwem. To musi być cierpliwy, spokojny krok za krokiem. Wypadnie niejednego się wyrzec, niejednego sobie odmówić, niejedno w sobie opanować. Trzeba będzie zdobyć się na cierpliwość i umiejętność koordynowania wszystkich swoich porywów. (…) Każdy, kto chce władać państwem, narodem, Kościołem czy rodziną musi naprzód nauczyć się władać sobą.”

Stefan Wyszyński (1901–1981) polski duchowny katolicki, prymas

wypowiedziane w 1957.

O rodzinie, O emocjach, O myślach, O wysiłku

„Wam inteligentom to łatwo. Na was pracowali ojcowie, a często i dziadkowie. No i coś wam w mózgach załatwili, co wam ułatwia pracę zawodową czy twórczą. Ja jestem pierwsze pokolenie i całą wiedzę, pożal się Boże, o świecie, o ludziach, o kulturze, musiałem zdobyć sam. Myślicie, że to łatwo? To trzeba zębami i pazurami. Wielu moich kolegów i znajomych, którzy chcieli zostać prawdziwymi inteligentami, nie dało rady i albo rozpili się na śmierć, albo w ogóle poszli na dno. tak że wy nie znacie waszego szczęścia, wam jest łatwo, bo za was pracowali inni.”

Stefan Jaracz (1883–1945) polski aktor

w taki sposób Jaracz uzasadniał swoje pijaństwo.
Źródło: Sławomir Koper, Gwiazdy drugiej Rzeczypospolitej, wyd. Bellona, ISBN 9788311139343, s. 71–72.

O śmierci, O Bogu, O myślach, O myśleniu

„Kiedy byłem dzieckiem, co roku w Wielki Tydzień między czwartkiem i sobotą umierał Bóg. Mówiono: „Żydzi zabili Jezusa”. Obwiniali o to Żydów! (…) I tak to trwało przez 2 tys. lat. Nie sądzę, żeby ktokolwiek był bardziej spotwarzany od Żydów. O wiele bardziej niż muzułmanie. Żydów oczerniano i obwiniano o wszystko. A muzułmanów o nic się historycznie nie oskarża. Irański rząd musi zrozumieć, że Żydów wypędzono z ich ziemi, prześladowano, poniewierano i gromiono na całym świecie, bo oskarżano ich, że to oni zabili Boga. (…) Przetrwali jako naród dzięki kulturze i religii. Ich los był o wiele cięższy niż nasz. Niczego nie da się porównać do Holocaustu. Rząd Iranu lepiej przysłuży się pokojowi, jeśli uzna tę unikalną historię antysemityzmu i zrozumie, dlaczego Izraelczycy tak boją się o swoje przetrwanie.”

Fidel Castro (1926–2016) przywódca kubański

krytykując prezydenta Mahmuda Ahmadineżada za politykę wobec Izraela.

O Bogu, O losie, O dzieciach, O pokoju

„Co może powiedzieć ludzkość dziś, ta ludzkość, która chce dowieść postępu kultury, a XX wiek postawić znacznie wyżej od wieków przeszłych. Czy w ogóle my, ludzie XX wieku, możemy spojrzeć w twarze tych, co żyli kiedyś i – śmieszna rzecz – dowodzić naszej wyższości, kiedy za naszych czasów zbrojna masa niszczy nie wrogie sobie wojsko, lecz całe narody, bezbronne społeczeństwa, stosując najnowsze zdobycze techniki. Postęp cywilizacji – tak! lecz postęp kultury?”

Witold Pilecki (1901–1948) rotmistrz WP, bohater państwa podziemnego

śmieszne. Zabrnęliśmy, kochani moi, straszliwie. Przerażająca rzecz, nie ma na to słów! Chciałem powiedzieć: zezwierzęcenie… lecz nie! Jesteśmy od zwierząt o całe piekło gorsi!
fragment raportu Witolda Pileckiego z 1945 z pobytu w obozie koncentracyjnym KL Auschwitz-Birkenau.
Źródło: Bartłomiej Kuraś, Witold Pilecki – w Auschwitzu z własnej woli, „Ale Historia”, w: „Gazeta Wyborcza”, 22 kwietnia 2013.

O ludziach, O wieku

„Krew tysięcy ludzi, nawet tych, którzy nie brali udziału w służbie wojskowej, a jednak zostali zabici, zanosi bolesną skargę, zwłaszcza w Polsce, narodzie tak Nam drogim, tej Polsce, która przez swą niezłomną wierność dla Kościoła i przez wielkie zasługi, jakie zdobyła, broniąc chrześcijańskiej kultury i cywilizacji – o czym historia nigdy nie zapomni – ma prawo do ludzkiego i braterskiego współczucia całej ludzkości. Położywszy swą ufność w Bogarodzicy Dziewicy, „Wspomożycielce Wiernych”, czeka ona upragnionego dnia, w którym, jak tego domagają się zasady sprawiedliwości i prawdziwie trwałego pokoju, wyłoni się wreszcie zmartwychwstała z owego jak gdyby potopu, który się na nią zwalił.”

Pius XII (1876–1958) papież

Encyklika Summi Pontificatus o solidarności ludzkiej i państwie totalitarnym
Źródło: 79

O ludziach, O pokoju, O sprawiedliwości, O historii

„By Polska mogła mogła się rozwijać, musi być przede wszystkim Polską sprawiedliwą, musi być krajem dla wszystkich Polaków, nie dla wybranych, nie dla tych, którzy mają lepsze dojścia, nie dla tych, którzy mieszkają w dużych miastach. Dla wszystkich polskich regionów i dla wszystkich polskich pokoleń. Drugą kwestią, o którą chodzi w tym sporze jest nasza tożsamość – żebyśmy byli mocną wspólnotą polityczną, żebyśmy byli mocnym państwem i społeczeństwem, musimy nasze więzi opierać na wartościach, na polskiej tożsamości, na polskiej historii i polskiej religii. Także na polskiej kulturze.”

Piotr Gliński (1954) polski socjolog, wykładowca akademicki, ekolog i polityk

Źródło: Wicepremier do uczestników manifestacji Klubów GP: Jesteście solą demokracji http://niezalezna.pl/90911-wicepremier-do-uczestnikow-manifestacji-klubow-gp-jestescie-sola-demokracji, niezależna.pl, 18 grudnia 2016.

O religii, O demokracji, O historii

„Kultura związków partnerskich oparta jest tylko na wartościach materialnych i seksie.”

Krzysztof Oksiuta (1961) polski polityk

o związkach partnerskich. Źródło: Twitter http://twitter.com/KrzysiekOksiuta, 16 stycznia 2013

O seksie

„Listę tych przyczyn spadku poziomu nauczania przedmiotów ścisłych można by długo ciągnąć. Sądzę jednak, że jest na dnie praprzyczyna. To dominacja w naszym życiu społecznym, we władzach wszelkiego rodzaju, w mediach, tzw. kultury humanistycznej, traktującej matematykę i inne nauki jak zaawansowaną hydraulikę. Bez znaczenia kulturowego, bez wyższej wartości.”

Stanisław Bajtlik (1955) polski astrofizyk

Źródło: Nie ma demokracji bez matematyki http://www.polityka.pl/kraj/analizy/1505748,1,nie-ma-demokracji-bez-matematyki.read

O demokracji, O nauce, O matematyce

„Wierzę, że każda osoba potrzebuje dwóch rzeczy, by osiągnąć szczęście: poczucie celu i poczucie przynależności. W niektórych kulturach te kwestie są dość zamazane, schowane za chmurami – z tego czy innego powodu. A w Polsce widzę czyste niebo. Więc gdy jestem wśród Polaków, dostrzegam ten szczególny dar pozytywnego myślenia, uwielbiam to. Nawet gdy kłócę się z moimi polskimi przyjaciółmi jak szalony.”

Ian Gillan (1945)

Źródło: Maciej Madejsk, Ian Gillan: „Gdy jestem wśród Polaków, dostrzegam ten szczególny dar pozytywnego myślenia”, fabrykazespolow.pl, 11 października 2016 http://www.fabrykazespolow.pl/wywiad/item/109335-ian-gillan-gdy-jestem-wsrod-polakow-dostrzegam-ten-szczegolny-dar-pozytywnego-myslenia

O szczęściu, O myślach, O myśleniu

„Czuję się ambasadorem dziedzictwa i kultury Francji.”

Bernard Arnault (1949)

Źródło: Wawrzyniec Smoczyński, Milionerzy uciekają z Francji przed wysokimi podatkami Wolność, równość, podatki, polityka.pl, 25 września 2012 http://www.polityka.pl/swiat/analizy/1530695,3,milionerzy-uciekaja-z-francji-przed-wysokimi-podatkami.read

O wolności

„Pisarz francuski to dla wielu blagier, dla którego nie ma nic świętego, który ze wszystkiego się śmieje i mówi sprośności. (…) Skoro przeznaczeniem naszym jest poznawać Francję z owej śmiejącej strony, nauczmyż się bodaj rozumieć ten francuski uśmiech. Wieki nieprzerwanej pracy i kultury są poza tym uśmiechem. Trzeba było zdeptać we wszystkich kierunkach wszystkie ścieżki, wszystkie dziedziny ducha, aby w świecie myśli stworzyć sobie ogródek intelektualnej zabawy, aby skrót mądrości pokoleń umieć podawać w żartobliwej formie.”

Tadeusz Boy-Żeleński (1874–1941) polski pisarz, eseista, tłumacz

Źródło: Antologia literatury francuskiej [Pisma, tom XIV], s. 41

O uśmiechu, O literaturze, O myślach, O wieku

Witold Pilecki (1901–1948) rotmistrz WP, bohater państwa podziemnego

fragment raportu Witolda Pileckiego z 1945 z pobytu w obozie koncentracyjnym KL Auschwitz-Birkenau.

O ludziach, O historii, O piekle, O wieku

„Dawniej ludzie mniej mieli kultury, lecz byli szczersi.”

Tadeusz Boy-Żeleński (1874–1941) polski pisarz, eseista, tłumacz

Źródło: Warszawski kabaret artystyczno-literacki Momus, Warszawa 1982, PWN, s. 143.

O ludziach

„Przedmiotem potępienia nowych swobód przez papieży jest wolność edukacji. Bądźcie więc zgorszone, dusze niedoświadczone, liberalne umysły, które nie znacie same siebie, mózgi wyprane przez dwa wieki kultury liberalnej! Tak, przyznacie, że nie możecie tego zrozumieć: papieże potępiają wolność w edukacji! Co za zdziwienie! Co za skandal! Papież – i to jaki papież! Leon XIII, zwany przez niektórych liberalnym, potępia najświętszą wolność nauczania!”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

Oni Jego zdetronizowali
Źródło: s. 91

O duszy, O wolności, O wieku

„Smutne, ale pierwsi ludzie na ziemi nie potrzebowali książek, filmów, gier czy muzyki, by mogli mordować z zimną krwią. W dniu, w którym Kain roztrzaskał mózg swego brata Abla, jedynej motywacji, jakiej potrzebował, była jego ludzka skłonność do przemocy. Czy traktujecie Biblię jako literaturę, czy jako ostateczne słowo Boga, kimkolwiek on może być, chrześcijaństwo dało nam obraz śmierci i seksualności, na której zbudowaliśmy naszą kulturę. Półnagi martwy mężczyzna wisi w większości naszych domów oraz na naszych szyjach, a my po prostu bierzemy to za spełnienie dla naszego życia. Czy jest to symbol nadziei, czy beznadziei?”

Marilyn Manson (1969) kontrowersyjny muzyk amerykański

Columbine: Whose fault is it (esej)

O śmierci, O Bogu, O ludziach, O książkach

„I białe kruki są na etacie kultury.”

Antoni Regulski

Kolacja u Pascala

„Kultura jest tym, co sprawiło, że człowiek stał się czymś innym niż tylko przypadkowym wydarzeniem w przyrodzie.”

André Malraux (1901–1976) pisarz francuski

„Bronię bardzo różnych Ameryk – Ameryki wynalazków na miarę Nobla, Ameryki wybitnych muzyków i znakomitych orkiestr, Ameryki literackiej, filmowej. Ameryki pomagającej ludziom zdolnym, pracowitym… Amerykanie nie wstydzą się mówić, o czym marzą, kim chcieliby być, mówią o swoich sukcesach, i jakoś to nie drażni. Polacy tego nie potrafią, a ja lubię taką szczególną prostolinijność. Bronię Ameryki pełnej kultury, otwartej, dającej ludziom szanse na nowe życie.”

Aleksandra Ziółkowska (1949) pisarka polska

Źródło: W USA i Polsce „osiołek” pracuje nieustannie. Rozmawia Ewa Matuszewska, zakopanedlaciebie.pl http://www.zakopanedlaciebie.pl/pl/rozmowy/-ldquo-osiolek-rdquo-wciaz-pracuje.html

O życiu, O sukcesie

„Chociaż własność prywatna uważana jest za kategorię naturalną i uniwersalną, w rzeczywistości, biorąc pod uwagę całość ludzkiej historii (z prehistorią włącznie), a zwłaszcza kultury pozaeuropejskie, dla których ekonomia nie stanowi najważniejszej rzeczy w życiu, okazuje się ona raczej wyjątkiem niż regułą.”

Erich Fromm książka Mieć czy być?

Mieć czy być? (1976)

O historii, O rzeczywostości

„Jeśli ruch emocjonalny nie przekształcił się w ruch intelektualny, tak jak to miało miejsce w wielkim romantyzmie, to stwierdzić można, że to, co się dzieje w kulturze, zatrzymało się na poziomie małego romantyzmu krajowego, romantyzmu popularnych stereotypów i wzruszeń. Podobna diagnoza wymaga działania, a przede wszystkim przetworzenia niebywałego rozmachu emocjonalnego i ekspresyjnego w wielki ruch intelektualny.”

Maria Janion (1926) polska uczona, historyk literatury

na Niezależnym Kongresie Kultury Polskiej 12 grudnia 1981.
Źródło: Bunt Janion, film dokumentalny Agnieszki Arnold

„Lubiłem się podobać, chciałem brać kąpiele kultury, naładowywałem się co dzień tym, co uświęcone.”

Jean-Paul Sartre (1905–1980) powieściopisarz, dramaturg, eseista i filozof francuski, noblista

„Jestem człowiekiem wierzącym, katolikiem. Moje stanowisko wobec kościoła rzymskokatolickiego wynika też z mojego przywiązania do polskich tradycji i obyczajów utożsamianych, według mnie, z wartościami chrześcijańskimi. To przekonanie wyssałem z mlekiem matki. Zasługi Kościoła dla polskiej tożsamości narodowej były i są ogromne. Trudno sobie wyobrazić polską kulturę narodową bez chrześcijaństwa, czyli przede wszystkim bez katolicyzmu. To Kościół pozwolił nam, Polakom, obronić swoją narodowość i przetrwać czasy niewoli.”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

Źródło: Samoobrona. Dlaczego? Przed czym?, Warszawa 1993

O matce

„Możemy nosić chińskie ciuchy, jeździć czeskimi autami, patrzeć w japońskie telewizory, gotować w niemieckich garnkach hiszpańskie pomidory i norweskie łososie. Co do kultury, to jednak wypadałoby mieć własną.”

Andrzej Sapkowski (1948) polski pisarz

Historia i fantastyka
Źródło: s. 284

O gotowaniu

„Jestem zachwycony tymi czarno-białymi superdelfinami, Wydają się bardzo zorganizowane.. Tworzą solidarne społeczności i stale „rozmawiają ze sobą”. Kusi mnie, by powiedzieć, że posiadają „kulturę”. Wystrzegam się wszelkiego antropomorfizmu. Ale jeśli wyrażenie „lud morza” ma jakiekolwiek sens w zastosowaniu do zwierząt, to nabiera go szczególnie w przypadku orek.”

Jacques-Yves Cousteau (1910–1997) francuski badacz mórz i podróżnik

Źródło: Yves Paccalet, Jacques-Yves Cousteau w oceanie życia, Wydawnictwo Znak, Kraków 1999, ISBN 8370068994, s. 265.

O ludziach, O zwierzętach, Sens

„Nasz naród do życia potrzebuje nieszczęścia. Dopiero, kiedy pojawia się to nieszczęście – nieudane powstanie warszawskie czy inna klęska, jesteśmy kimś. Krzywda nas wywyższa ponad inne narody. Polska kultura jest kulturą nekrofilską.”

Mariusz Szczygieł (1966) dziennikarz polski

Zrób sobie raj
Źródło: Zrób sobie raj, s. 194.

O nieszczęściu, O krzywdzie

„Rosjanie pogardzają tradycją, uważają ją za przesąd. A ja uważam, że w niej leży podstawa kultury.”

Roman Dmowski (1864–1939) polski polityk

Źródło: „Rozwój” nr 100, czwartek, dnia 9 maja 1907 r. http://www.jednodniowka.pl/news.php?readmore=395

„Brześć jest (…) czarną plamą w historii naszej, hańbą dwudziestego wieku, policzkiem wymierzonym kulturze naszej. Uspokaja nas fakt, że społeczeństwo polskie winy za Brześć nie ponosi. Torturowano ludzi zasłużonych na wzór średniowiecza dlatego, że odważyli się powiedzieć prawdę i wzbraniali się złożyć kadzidło sanacji.”

Stanisław Krzyżowski (1893–1933) polski oficer, polityk i dyrektor banku

o uwięzieniu przez obóz sanacyjny liderów opozycji w twierdzy brzeskiej w 1930.
Źródło: Rozmyślania w czterdziestą rocznicę encykliki „Rerum novarum”, wydanej 15 maja 1891 r. przez papieża Leona XIII, Pszczyna 1931, s. 50.

O ludziach, O historii, O wieku

„Kultura to (…) budowanie wartości, dla których warto żyć.”

Zbigniew Herbert (1924–1998) polski poeta

Źródło: Zbigniew Herbert, Herbert nieznany. Rozmowy, opr. H. Citko, Fundacja Zeszytów Literackich, 2008, s. 48.

„Najbardziej zależało mi na tym, byście potrafili docenić piękno tego świata i dowiedzieli się, jak patrzą na niego fizycy, co w moim przekonaniu stanowi o prawdziwej kulturze naszych czasów.”

Richard Feynman książka Feynmana wykłady z fizyki

I wanted most to give you some appreciation of the wonderful world and the physicist’s way of looking at it, which, I believe, is a major part of the true culture of modern times. (ang.) Źródło: Richard Feynman, Robert Leighton i Matthew Sands, Feynmana wykłady z fizyki, t. III, Mechanika kwantowa, wyd. 2 popr., Państwowe Wydawnictwo Naukowe, Warszawa 1974, s. 435. Feynmana wykłady z fizyki. Tom 3 Mechanika Kwantowa http://www.feynmanlectures.caltech.edu/III_22.html, 1968

Cytaty o pięknie

„Pierwszym krokiem w likwidacji narodu jest usunięcie jego pamięci. Zniszcz jego książki, kulturę, historię. Potem niech ktoś napisze nowe książki, stworzy nową kulturę, wymyśli nową historię. Wkrótce ten naród zacznie zapominać, czym jest i czym był”

Milan Kundera (1929–2023) czeski pisarz, eseista

Źródło: Księga śmiechu i zapomnienia cz. 1, s. 2

O książkach, O zapominaniu, O historii

„Moją zmorą jest świat obrazków, kultura obrazkowa, ułuda przesłaniająca świat. (…) Moja działka jest skromna. To nie mainstream. Choć może za mocno powiedziałem, że kultura obrazkowa zaślepia. Miałem na myśli reklamę, telewizję, Facebooka, wszystko, co się ogląda na różnych iPhone'ach i iPadach. Ale weźmy film dokumentalny: on przecież też oszukuje, działa na wyobraźnię, a zarazem, ile przenosi informacji. Kino, które robię, funkcjonuje gdzieś na obrzeżach kultury obrazkowej. To szkoła koncentracji, a nie zabawa iluzją.”

Andrzej Jakimowski (1963) reżyser polski

Źródło: Tadeusz Sobolewski, Jakimowski: Widzimy tylko tyle, ile niewidomi są w stanie sobie wyobrazić http://wyborcza.pl/1,75475,13714350,Jakimowski__Widzimy_tylko_tyle__ile_niewidomi_sa_w.html, Wyborcza.pl, 11 kwiecień 2013 r.

O świecie, O szkole, O myślach, O oszukiwaniu

„Dziecko widzi więcej. Widzi świat w całym swoim pięknie. Ono czuje, że Bóg stworzył dobry świat. Ja już to zatracam. Ale mam pamięć i wracam do wspomnień z dzieciństwa. Nie jest to sentymentalizm w stylu, że „kiedyś to było lepiej…”. Nie! Dziecko żyje w rajskiej krainie. A potem musi uczestniczyć w kulturze, bo każą mu dorośli. Tak, to jest chyba jakaś kara! No a potem ta szkoła!”

Tomasz Budzyński (1962) polski wokalista rockowy, malarz, poeta

Źródło: Marcin Jakimowicz, O Woodstocku, małym białym ubranku i przyjściu antychrysta z Tomkiem Budzyńskim rozmawia Marcin Jakimowicz, 2tm23. art. pl http://www.2tm23.art.pl/wywiady2.html

O Bogu, O dzieciach, O świecie, O szkole

„Mieszkańcy Antyli, gdzie wymieszało się wiele ras i kultur, są niesamowicie muzykalni. Tu wszyscy: przyjaciele, znajomi i niemal obcy sobie ludzie, spotykają się i wspólnie śpiewają. Dorastałam właśnie w takim klimacie.”

Rihanna (1988) barbadoska piosenkarka

Wywiad, „Joy”, nr 9(42)/2009

O ludziach, O śpiewie

„Radzili nad kryzysem kultury i poszli grać w brydża.”

Karol Irzykowski (1873–1944) polski prozaik, dramaturg i krytyk literacki

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O myślach, O myśleniu

„Generalnie kultura nie miała szczęścia do przebojowych przedstawicieli w rządzie.”

Stefan Starczewski (1935–2014)

Źródło: Niech konkurują artyści, „Rzeczpospolita”, 25 lutego 2002 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/niechk.htm

„Patriota to jest człowiek, któremu zależy na kraju, w którym żyje. Zależy, żeby było lepiej, żeby się rozbudowywał, żeby kultura tego kraju rosła.”

Ryszard Filipski (1934) aktor polski

Źródło: „Ring”, TVP, 17 listopada 2006 http://www.youtube.com/watch?v=kREbpswvmZ8

„Kultura amerykańska jest nastawiona na ciągłą konsumpcję. To jest niekończące kupowanie.”

Janusz Kamiński (1959) polski operator filmowy i reżyser działający w USA

Źródło: „Zwierciadło” nr 3/1925, marzec 2007

„Na Akropol. Och, ten wstrząsający widok! Kolebka aryjskiej kultury. Siedzę długo i spoglądam na Partenon, który stoi w promieniach wiosennego słońca.”

Joseph Goebbels (1897–1945) niemiecki polityk nazistowski, minister propagandy

31 marca 1939.
Dzienniki (1923–1945)

„Kiedy kobiety nie umieją odmawiać (…), upada kultura i więdną sztuki piękne. Kiedy kobieta potrafi powstrzymać rękę, ściągającą jej majtki, ręka pisze Cierpienia młodego Wertera, układa elegie, tworzy piękno i sięga po pojedynkowy pistolet, którego strzał otwiera oceany uczuć subtelnych i tkliwych.”

Leopold Tyrmand książka Siedem dalekich rejsów

Siedem dalekich rejsów

O kobietach, Cytaty o pięknie, O emocjach, O cierpieniu

„Chrześcijanin musi wyrażać nieposłuszeństwo wobec prawa, które jest niesłuszne, na przykład zezwala na aborcję czy eutanazję. Obecnie istnieją siły, które robią wszystko, by wyrzucić chrześcijaństwo z kultury euroatlantyckiej, a sama demokracja liberalna odchodzi od Dekalogu.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Wykład podczas sesji naukowej na Wydziale Zamiejscowym KUL w Tomaszowie Lubelskim, 23 stycznia 2008.

O demokracji, O sile

„Jestem człowiekiem zrażonym – powiedział kłamca. – Zraziłem się do samego siebie, do mojej rodziny, do bliźnich, ojczyzny, do mojego świata, do mojej epoki i kultury.”

William Saroyan (1908–1981)

O ojczyźnie

„Kultura musi pozostać poza granicami królestwa kapitalizmu. Nie może podlegać wolnemu rynkowi. To jedyny sposób, by uchronić kulturalną tożsamość Europy.”

Vincent Baudriller (1968)

Źródło: Vincent Baudriller, culturecongress.eu http://www.culturecongress.eu/people/baudriller_vincent

„Minęły czasy metafizycznej absolutności sztuki. Sztuka była dawniej jeśli nie czymś świętym, to w każdym razie „świętawym” – zły duch wcielał się w ludzi czynu. Dziś nie ma w kogo – resztki indywidualizmu życiowego to czysta komedia – istnieje tylko zorganizowana masa i jej słudzy. Od biedy zły duch przeniósł się w sferę sztuki i wciela się dziś w zdegenerowanych, perwersyjnych artystów. Ale ci nikomu już nie zaszkodzą ani pomogą: istnieją dla zabawy ginących odpadków burżuazyjnej kultury.”

Stanisław Ignacy Witkiewicz książka Pożegnanie jesieni

Pożegnanie jesieni

O ludziach, O sztuce

„Historia węgierskiej kultury to historia samobójstwa. Odbieranie sobie życia jest nieodłącznym składnikiem, a właściwie konsekwencją węgierskiej nostalgii; nie da się wytrzymać tęsknoty nie wiadomo za czym – zamienia się ona w bezdenną depresję, prowadzącą do pozbawienia się życia.”

Krzysztof Varga (1968) polski pisarz

Gulasz z turula

O historii, O samobójstwie, Nostalgia

„Zrozumiała, że niektóre informacje są przeznaczone tylko dla niej, nawet jej bezpośredni przełożony, o głupku od kultury nie wspominając właśnie wypadli poza krąg wtajemniczonych.”

Zygmunt Miłoszewski (1976) polski pisarz i publicysta

Bezcenny (2013)

„Gdybym wiedział, że jedno życie policjanta ma być zagrożone lub Pałac Kultury miałby zostać wysadzony, wysadziłbym Pałac Kultury.”

Marek Biernacki (1959) polski polityk

Źródło: wprost.pl http://www.wprost.pl/ar/1085/Dossier/

O życiu

„Całe swoje życie poświęciłam praktykując rygorystyczną dyscyplinę, którą z powodu braku bardziej trafnego określenia, nazywamy czarownictwem. Jestem również antropologiem i otrzymałam w tej dziedzinie tytuł doktora. Wymieniłam te dwa obszary wiedzy, w których jestem ekspertem akurat w tej kolejności, ponieważ najpierw przyszło moje zaangażowanie w czarownictwo. Zazwyczaj odbywa się to w ten sposób, że ktoś staje się antropologiem i prowadzi badania terenowe nad jakimś aspektem kultury, na przykład bada praktyki szamańskie. Ze mną było na odwrót będąc już uczennicą czarownika podjęłam studia antropologiczne.”

Taisha Abelar (1944–1998)

Magiczna podróż
Źródło: Wstęp

O życiu, O wiedzę, O studiach

„Wiedziałem, że podobają mi się rzeczy, które cieszą małą grupkę ludzi. Lubię też jednak rzeczy mainstreamowe. W ramach eksperymentu chciałem zobaczyć, jak wiele tego, co lubię, mogę przemycić do kultury masowej. To był mój cel. A równocześnie chciałem, żeby serial podobał się jak największej liczbie osób.”

Matt Groening (1954) amerykański twórca filmów animowanych

Źródło: Bartek Koziczyński, 333 popkultowe rzeczy… lata 90., wyd. Vesper, Poznań 2011, ISBN 978-83-7731-064-9, s. 466.

O ludziach

„Chwała panu Andrzejowi Lepperowi, że jako jedyny z polskich przywódców otworzył sakiewkę i wyłożył pieniądze na upadającą polską kulturę. Biją go za co? Za to, że zamiast piwa i kiełbasy promuje polski teatr? Jestem Panu Andrzejowi Lepperowi szczerze wdzięczna!”

Lusia Ogińska (1974)

Źródło: Zmartwychwstanie? Czy zwyczajny łup, wywiad dla USOPAŁ, 7 czerwca 2005

O pieniądzach

„Nikt, kto chce mówić o kinie, nie może ignorować muzyki filmowej – stanowi ona bowiem integralną część naszego życia, naszych czasów, współczesnej kultury. Jeśli chodzi o mnie, to absolutnie nie uważam muzyki filmowej za gorszą.”

Ennio Morricone (1928–2020) włoski kompozytor muzyki filmowej

Źródło: Kochanek X Muzy http://www.przeglad-tygodnik.pl/pl/artykul/kochanek-x-muzy

O kochankach

„Zwycięstwa w biegach zawdzięczałem po prostu długim nogom i zawsze bezgranicznemu w trakcie biegu lękowi przed porażką. Nigdy nie odczuwałem ochoty uprawiania jakiegokolwiek sportu, ba, zawsze go nienawidziłem i jeszcze dzisiaj nienawidzę. We wszystkich epokach wszystkie rządy zawsze przypisywały sportowi największe znaczenie, i słusznie, bawi on bowiem, ogłupia i odurza masy, a dyktatury wiedzą najlepiej, dlaczego zawsze i w każdym wypadku opowiadają się za sportem. Kto jest za sportem, ma masy po swojej stronie, kto jest za kulturą, ma je przeciw sobie, mawiał mój dziadek, dlatego zawsze wszystkie rządy są za sportem i przeciw kulturze.”

Thomas Bernhard (1931–1989) austriacki pisarz i dramaturg

Autobiografia

O sporcie

„Szacunek do kobiet jest znamieniem kultury.”

Sathya Sai Baba (1926–2011)

Misterium Sai
Źródło: s. 62

O kobietach

„W tym bloku (sowieckim) byliśmy, można powiedzieć, na szczególnych prawach, byliśmy swego rodzaju heretycką wyspą. Polskę cechowało wiele odrębnych rozwiązań, szerszy niż w innych państwach bloku zakres różnych swobód, zwłaszcza w obszarze kultury i sztuki, (…). Bezprecedensowa pozycja Kościoła, dominująca indywidualna własność chłopska. Mimo nieustających zewnętrznych nacisków nie zeszliśmy z tej drogi.”

Wojciech Jaruzelski (1923–2014) generał, działacz PZPR, prezydent PRL i RP

Źródło: rozmowa Zbigniewa Hołdysa, Tajemnica generała, „Wprost” nr 30, 25 lipca 2011.

O tajemnicy

„(Sekretarz Poseł Marek Wójcik: W dniu jutrzejszym o godz.7.30 w kaplicy sejmowej zostanie odprawiona msza święta w intencji…) O deszcz. (Poruszenie na sali) (Sekretarz Marek Wójcik: To jest żart. Ale to jest…) (Wesołość na sali) (Sekretarz Marek Wójcik: … w intencji deszczu, zamówiona przez parlamentarzystów. Klub Parlamentarny Prawo i Sprawiedliwość.) (Wesołość na sali) Widzą państwo, ja po was się akurat takiej reakcji nie spodziewałem. Ja państwa zapewniam, że kpiny z liturgii katolickiej rażą bardzo wielu posłów na tej sali, więc proszę o odrobinę kultury.”

Marek Jurek (1960) polski polityk

Marek Jurek prowadzi obrady.
Dialogi sejmowe
Źródło: stenogram 22. posiedzenia Sejmu 19 lipca 2006

O sprawiedliwości

„Oto wielki dylemat moralny dwudziestego pierwszego wieku: jeśli cała wiedza, cała kultura, cała sztuka, cała użyteczna informacja może być rozdana wszystkim po takich samych kosztach, jak przekazanie jej komukolwiek, jeśli każdy może mieć wszystko, gdziekolwiek, przez cały czas, to dlaczego wykluczanie kogokolwiek miałoby być moralne?”

Eben Moglen (1959)

The great moral question of the twenty – first century is this: if all knowing, all culture, all art, all useful information can be costlessly given to everyone at the same price that it is given to anyone; if everyone can have everything, anywhere, all the time, why is it ever moral to exclude anyone? (ang.) wykład na temat How Culture Became Property and What We're Going to Do About It. Źródło: The DotCommunist Manifesto http://video.google.com/videoplay?docid=-2263095526020953463, University of North Carolina-Chapel Hill, Howard W. Odum Institute, 8 listopada 2001

O sztuce, O wiedzę, O czasie, O wieku

„W najwcześniejszych i najbardziej prymitywnych stadiach rozwoju kultury, ludzie żyli – jak się wydaje – w warunkach pokojowych. Charakter tych ludzi – czyli temperament i postawa duchowa – ukształtowany pod wpływem ówczesnych warunków i instytucji, był również pokojowy, nieagresywny, żeby nie powiedzieć indolentny. To pokojowe stadium rozwoju kultury można – dla naszych obecnych celów uznać za początkową fazę rozwoju społecznego. Należy przypuszczać, że dominującą cechą psychiczną w tej fazie było bezrefleksyjne, niesformułowane poczucie solidarności grupowej, wyrażające się głównie w łagodnej, bynajmniej nie aktywnej sympatii do wszystkiego, co ułatwia życie ludzkie, oraz w spokojnej niechęci do narzucanych ograniczeń i sposobu życia nie przynoszącego ogólnego pożytku. To uczulenie na pożytek ogólny, przenikające sposób myślenia człowieka dzikiego z okresu przedłupieżczego, wywarło zasadniczy wpływ na jego styl życia i stosunki z innymi członkami grupy.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O życiu, O ludziach, O myślach, O charakterze

„(…) Kto założył Polską Akademię Nauk? Józef Stalin (…) Na gruzach Polskiej Akademii Umiejętności i Warszawskiego Towarzystwa Naukowego powstała Polska Akademia Nauk a przetłumaczcie teraz polskiemu inteligentowi rasowemu, który przeszedł cały cykl dezinformacji, deprawacji i dezorientacji w szkolnictwie państwowym. Wytłumaczcie, że Polską Akademię Nauk Trzeba normalnie zlikwidować. Wytłumaczcie polskiemu inteligentowi, że Ministerstwo Kultury i dziedzictwa Narodowego ma siedzibę w kradzionym pałacu przy Krakowskim Przedmieściu i nie może z niego wyniknąć nic dobrego ani dla kultury ani dla dziedzictwa narodowego, bo przecież akt grabieży nie może być aktem fundacyjnym dla jakiegoś zbożnego dzieła.(…)”

Grzegorz Braun (1967) polski reżyser i scenarzysta

O Polskiej Akademii Nauk i Ministerstwie Kultury i Dziedzictwa Narodowego Źródło: Grzegorz Braun w Nowym Jorku 03 20 2016 cz 2 - pytania https://www.youtube.com/watch?v=jpsSZNsrtec&feature=youtu.be&t=1h31m40s

O nauce

„Żyjemy w kulturze, w której wszystko miesza się ze wszystkim. Według mnie, tworzenie gier komputerowych coraz bardziej przypomina tworzenie alternatywnych światów, a potem wrzucenie w nie gracza, z możliwością działania z pełną dowolnością.”

Peter Molyneux (1959) brytyjski twórca gier komputerowych

Źródło: Piotr Stasiak, Rozmowa z Peterem Molyneux, twórcą gier wideo Daję władzę, polityka.pl, 3 stycznia 2011 http://www.polityka.pl/kultura/rozmowy/1511564,2,rozmowa-z-peterem-molyneux-tworca-gier-wideo.read

O świecie, O grach

„Polski system edukacji zupełnie lekceważy takie umiejętności jak korzystanie z kultury – czyli również korzystanie z rzeczy projektowanych przez dizajnerów. U nas albo mamy kulturę wysoką – tych Mickiewiczów, których nikt już nie chce czytać – albo nie ma nic. A powinno chodzić właśnie o to, by sięgać po rzeczy na swoim poziomie. (…) W Polsce albo się kształci artystów, albo się nie kształci w ogóle. I to wynika właśnie z tej schizofrenii społecznej, z tego ukrywania. Wprowadzenie tego rodzaju edukacji na wszystkich możliwych poziomach to narzędzie demokratyzujące, ale i dyscyplinujące – edukacja wdraża do państwa narodowego i wytwarza równość…”

Ewa Klekot (1965)

Źródło: Klara Czerniewska, Pany i chamy w Cepelii http://www.dwutygodnik.com/artykul/4672-pany-i-chamy-w-cepelii.html, Dwutygodnik.com nr 113/2013.

O czytaniu

„Słowo „przedsiębiorczość” promuje indywidualizm, a deprecjonuje wartości wspólnotowe i pozaekonomiczne. Kult przedsiębiorczości zawiera też w sobie lekceważenie dla tych, którzy okazali się za mało przedsiębiorczy. Sugeruje, że sami są sobie winni, jeśli nie wygrali w rynkowej grze. Od lat słowo „przedsiębiorczość” służy w Polsce piętnowaniu ludzi biednych jako roszczeniowych nieudaczników, a jednocześnie zwalnia państwo od odpowiedzialności za biedę, za wyrównywanie szans.(…) Kult przedsiębiorczości przyczynił się też do zepchnięcia na margines życia społecznego sfery kultury i edukacji.”

Agnieszka Graff (1970) pisarka polska i publicystka

Źródło: Więcej niż równy kawałek tortu, „Gazeta Wyborcza”, 22–23 września 2012.

O ludziach, O grach

„Więc albo zaczniemy się nienawidzić, zwalczać, tępić, postrzegać innego jako wroga naszej kultury czy religii, albo zaczniemy szukać zrozumienia i wzajemnego poznania. Przecież 99 procent konfliktów na świecie bierze się ze wzajemnej nieznajomości!”

Ryszard Kapuściński (1932–2007) polski reportażysta, dziennikarz, pisarz i publicysta

O globalizacji

O religii, O zrozumieniu

„Kiedy myślę o przyszłości Lednicy, widzę dwie możliwości: albo będzie wieczna albo skończy się z moją śmiercią. Jak paryska „Kultura” z Giedroyciem.”

Jan Góra (1948–2015) polski duchowny katolicki, duszpasterz akademicki, dominikanin

Źródło: tvn24, 04.06.2010 http://www.tvn24.pl/-1,1658639,0,1,jan-gora-przed-lednica-glowa-mnie-nawala,wiadomosc.html

O śmierci, O myślach, O przyszłości, O myśleniu

„Wartością podstawową jest życie i zdrowie każdego człowieka. Pozwólmy każdemu człowiekowi żyć w jego kulturze. Przestańmy kłamać, że potrzebna jest komukolwiek demokracja. My czujemy wady tego potwornego ustroju jakim jest demokracja i kłamiemy, że niesiemy to Irakijczykom.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

O życiu, O zdrowiu, O demokracji

„W aikido nie ma zawodów, bo jest to sztuka walki, a nie sport walki. Aikido odnosi się do tradycji wojennej, w tym wypadku mamy do czynienia z japońską tradycją, kulturą.”

Robert Gembal (1970)

Źródło: Mistrz sztuki walki Andre Cognard Shihan na Kaszubach, kartuzy.info, 6 czerwca 2008 http://kartuzy.info/wiadomosc,3386,Mistrz-sztuki-walki-Andre-Cognard-Shihan-na-Kaszubach.html

O sztuce, O sporcie, O walce

„Na świecie jest 25 milionów rolników zmechanizowanych, 250 milionów korzysta z żywej siły pociągowej, zaś 1200 milionów nie ma żadnego źródła energii poza własnymi rękoma. Zdecydowanie się na żywność genetycznie modyfikowaną skazuje tych ludzi na nędzę i exodus ze wsi do miast. Rozwój kultur żywności genetycznie modyfikowanej pociąga za sobą wybór rolnictwa opartego na specyficznej technologii, rodzącej nieodwracalną zależność. Przykład ten można potraktować jako rolniczy odpowiednik energii atomowej, to znaczy jako rozwiązanie technologiczne generujące problemy w średnim i długim okresie – to fałszywa odpowiedź na prawdziwe pytanie.”

Daniel Cohn-Bendit (1945)

Co robić?

O ludziach, O sile, Pytanie

„Esesmanów obowiązuje jedna podstawowa zasada. Musimy postępować uczciwie, przyzwoicie, lojalnie i koleżeńsko wyłącznie wobec ludzi naszej krwi. Nie obchodzi mnie ani na jotę los Rosjanina czy Czecha. Od innych narodów weźmiemy to, co dla naszej krwi przedstawia pewną wartość, porywając, jeżeli to będzie konieczne, ich dzieci i wychowując je tu, pośród nas. Kwestia, czy inne narody żyją w dobrobycie, czy giną z głodu, interesuje mnie tylko pod kątem ich przydatności jako niewolników dla dobra naszej kultury (…) jest mi obojętne, czy dziesięć tysięcy kobiet rosyjskich padnie z wyczerpania przy kopaniu rowów przeciwczołgowych, ważne jest dla mnie tylko to, aby rów przeciwczołgowy, budowany w interesie Niemiec, był gotów (…) My, Niemcy, jesteśmy jedynym narodem na świecie, który przyzwoicie traktuje zwierzęta, i tak również będziemy odnosić się do tych zwierząt ludzkich. Zbrodnią wobec naszej krwi byłoby jednak przejmowanie się ich losem, gdyż nasi synowie i wnukowie stanęliby w obliczu jeszcze trudniejszych zadań (…) Nas obchodzi tylko nasz naród, nasza krew i to jest naszym obowiązkiem. Inne rzeczy nas nie interesują. Chciałbym, żeby członkowie SS zajęli takie stanowisko wobec wszystkich obcych, niegermańskich narodów, zwłaszcza wobec Rosjan…”

Heinrich Himmler (1900–1945) niemiecki przywódca, nazista

przemówienie do generałów SS, wygłoszone w Poznaniu pod koniec 1943.
Źródło: Roman Z. Hrabar, Lebensborn, czyli źródło życia

O kobietach, O głodzie, O losie, O dzieciach

„Myślę, że my muzycy, wokaliści, ogólnie ludzie kultury, a także sportowcy, mają dużą moc. Są autorytetami. Uważam więc na to, o czym piszę piosenki, w jaki sposób się wysławiam i jak zachowuję prywatnie. Zmieniam przede wszystkim siebie, od tego zacząłem. I jeśli podchodzi do mnie młoda kobieta i mówi: TaLLib, pomogłeś mi swoją muzyką, to wiem, że wprowadzenie ustroju opartego na miłości jest możliwe. Chcę zaszczepić w młodych ludziach to, czego ewidentnie im brakuje w czasach, w których dominują agresja, wojna, seks i narkotyki.”

Tallib (1986)

Źródło: Monika Matura, TaLLib: Chcę zaszczepić w młodych ludziach to, czego ewidentnie im brakuje (wywiad), infomusic.pl, 20 sierpnia 2015 https://www.infomusic.pl/wywiad/44110,tallib-chce-zaszczepic-w-mlodych-ludziach-to-czego-ewidentnie-im-brakuje-wywiad

O kobietach, O wojnie, O ludziach, O seksie

„Dla jednych jesteśmy reakcjonistami, konserwatystami, klerykałami i fanatykami dla innych jesteśmy radykałami, ateuszami, oportunistami. Dla nas te podziały nie istnieją. Jesteśmy konserwatystami prawda, bo uważamy za rzecz konieczną i zdrową pielęgnowanie tradycji, kultury, życia rodzinnego i łączności z polską przeszłością. Ale jesteśmy też postępowcami, bo idziemy śmiało naprzód, bez przesądów odrzucając wszystko, co jest szkodliwe dla narodu.”

Jan Mosdorf (1904–1943) polski filozof i publicysta, działacz narodowy

Źródło: Akademik i polityka, 1926

O prawdzie, O przeszłości

„Kultura współczesna to także kultura rozproszonej uwagi. Coraz powszechniejszy jest sposób zachowania, który polega na mnożeniu czynności wykonywanych naraz, takich jak rozmowa przez telefon, oglądanie telewizji, kontaktowanie się za pomocą komunikatora internetowego, zwłaszcza w młodszych kategoriach wiekowych dorastających w środowisku nowych mediów.”

Tomasz Szlendak (1974)

O stylach życia w mozaikowym społeczeństwie (od których zależeć będzie rozwój gospodarczy)

O zachowaniu, O pomocy

„Reklama jest tekstem kultury, 'który realizuje patrzenie na teraźniejszość jako odkrywanie przeszłości'. Znosi przemijanie, polemizuje z mitem przeszłości jako czymś idyllicznym, lepszym od teraźniejszości.”

Ewa Szczęsna (1967)

Poetyka reklamy
Źródło: s. 156

O przeszłości

„Czym więcej kultury, tym mniej swobody.”

E.T.A. Hoffmann (1776–1822) niemiecki pisarz, kompozytor i malarz

Je mehr Kultur, desto weniger Freiheit (niem.)

„(…) my, jako ludzie, ostatnio rzadko sobie dziękujemy, co nie sprzyja rozwojowi, kulturze życia codziennego. A mówiąc „dziękuję”, zauważamy nie tylko samego człowieka czy instytucje, ale dobro, które z ich działań wynika. A nadanie tytułu czy wyróżnienia jest właśnie takim „dziękuję” za dobro, pamięć, przekazywanie tradycji. Warto w taki sposób doceniać się wzajemnie.”

Zygmunt Malacki (1948–2010)

o nadaniu tytułu kustosza pamięci narodowej. Źródło: Kustosz narodowej pamięci, zw.com.pl, 9 czerwca 2010 http://www.zw.com.pl/artykul/41,484244-Kustosz-narodowej-pamieci-.html

O ludziach

„Jeśli mierzyć kulturę umiejętnością czytania i pisania rozpowszechnioną wśród mieszkańców (nie kleru), to trzeba przyznać kręgowi bizantyńsko-słowiańskiemu znacznie wyższe kwalifikacje niż Zachodowi.”

Maria Janion (1926) polska uczona, historyk literatury

Niesamowita Słowiańszczyzna
Źródło: s. 221

O czytaniu

„Jestem przeciwny wyjazdom młodzieży izraelskiej do Polski w takim kształcie, jak te obecne. Nie mają kontaktów z polską kulturą, wszystko zorganizowane jest wokół Holokaustu. Dla wielu to w ogóle pierwszy zagraniczny wyjazd i czasem dostają tu małpiego rozumu. Dlatego moim zdaniem lepsze byłyby prywatne przyjazdy, trochę starszej młodzieży.”

Uri Orlev (1931) Izraelski prozaik, urodzony w Warszawie; literatura dzieci\xeaca i m\xb3odzie\xbfowa; t\xb3umacz.

Źródło: Agnieszka Zagner, Nie mogę znaleźć w sobie nienawiści (wywiad z Urim Orlevem), polityka.pl [dostęp 5 lipca 2011 http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/spoleczenstwo/1517204,2,izraelski-pisarz-uri-orlev-dla-politykapl.read.

O młodzieży, O czasie

„Nie mam wątpliwości, że trwała nasza niezdolność do modernizacji ma źródło w sferze fantazmatycznej, w kulturze przywiązania zbiorowej nieświadomości do bólu, którego źródeł dotykamy z największym trudem, po omacku. Naród, który nie umie istnieć bez cierpienia, musi sam sobie je zadawać. Stąd płyną szokujące sadystyczne fantazje o zmuszaniu kobiet, do rodzenia półmartwych dzieci, stąd rycie w grobach ofiar katastrofy lotniczej, zamach na zabytki przyrody.”

Maria Janion (1926) polska uczona, historyk literatury

Źródło: List do uczestników Kongresu Kultury http://www.kongreskultury2016.pl/wp-content/uploads/2016/10/Maria-Janion.pdf, 7 października 2016.

O kobietach, O dzieciach, O fantazji, O cierpieniu

„Cała domena świadomości i przeżycia erotycznego jest tak tajemnicza, że w pewnych kulturach, które tę tajemnicę odczuwają, niemożliwe jest zjawisko określane przez Europejczyków i Amerykanów jako pornografia. Dla przykładu – sztuka hinduska nasycona jest elementem erotycznym do granic możliwości, a nie zna zjawiska pornografii.(…) Pornografia nie może stworzyć dzieła sztuki, ponieważ jest jej profanacją.”

Jerzy Nowosielski (1923–2011) polski malarz, rysownik i scenograf

Źródło: Elżbieta Dzikowska, Jerzy Nowosielski – ostatnia rozmowa http://www.artbiznes.pl/index.php/jerzy-nowosielski-ostatnia-rozmowa/, Art&Business, 15 listopad 2011 r.

O tajemnicy, O sztuce

„Pozostawił po sobie muzykę syntetyzującą tradycyjne instrumenty i ludzki głos z akustyczną przestrzennością i elektroniką. Dążył do usytuowania muzyki w głębokim filozoficznym kontekście.(…) W kontaktach ze światem emanował ciepłem, spokojem, uważnością i szacunkiem, a także kulturą angielskiego dżentelmena. Długodystansowiec, nie był typem, który w młodości odkrywa swą artystyczną metodę i później odcina tylko od niej kupony – wciąż zapuszczał się w nowe, nieznane tereny.”

Jonathan Harvey (1939–2012)

Źródło: Ewa Szczecińska, Medytacja i harmonia http://www.dwutygodnik.com/artykul/4180/, Dwutygodnik.com nr 97/2012.

O świecie

„Z jednej strony jest to przygoda, ponieważ kraje i kontynenty są tak różnorodne… Pod tym względem można mówić o pewnej przygodzie, bo człowiek wchodzi w dany kraj, daną kulturę, poznaje ją, spotyka się z ludźmi, z pewną problematyką, z historią danego kraju i jego mieszkańców. Z drugiej strony mamy konkretną pracę do wykonania i jest to służba. Ojciec Święty chce mieć swojego przedstawiciela w danym kraju, który będzie uosabiał jego troskę o tenże Kościół. Musi mieć kogoś – pewną grupę osób – nuncjusza, jego współpracowników – którzy będą skracać odległość fizyczną, jaka dzieli Kościół w Paragwaju, Turcji, czy w Stanach Zjednoczonych, od Ojca Świętego, od Kurii Rzymskiej. Taka jest najprostsza teologia posługi nuncjusza i dyplomatów Stolicy Świętej.”

Marek Solczyński (1961)

Źródło: wywiad dla Radia Watykańskiego http://www.srm.gniezno.opoka.org.pl/pl/varia/2012/styczen/radio_watykanskie_abp_marek_solczynski_o_posludze_nuncjusza_w_gruzji.html, za: srm.gniezno.opoka.org.pl

O historii, O odległości

„U osób, u których doświadczenie tragedii nie idzie w parze bądź z zaangażowaniem modlitewnym, bądź ze świadectwem kultury solidarności, natychmiast rodzi się potrzeba znalezienia kozła ofiarnego. Teoria spisku jest najprostszym wyjaśnieniem dla niektórych środowisk. (…) Takie reakcje, niezależnie od tego, czy występują w Ameryce, czy u nas, są wyrazem głębokich kompleksów.”

Józef Życiński (1948–2011) polski duchowny katolicki, arcybiskup lubelski

Źródło: Za dużo moralistyki przy trumnach, „Gazeta Wyborcza”, 15 kwietnia 2010

„To też biada kapłanom, którzyby, zaniedbawszy swego wykształcenia, okazali się niezdolnymi do nauczania wiary w tym zakresie, w jakim Kościół od nich tego zażąda. Na nich wtedy spadnie poczęści odpowiedzialność, za tę niemoc duchową, która owłada społecznością chrześcijańską za każdym razem, gdy nauczanie wiary nie stoi na równym poziomie z ogólnym rozwojem kultury umysłowej.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Królewskie kapłaństwo
Źródło: s. 75

O wykształceniz, O wierze

„Muzeum Narodowe w Krakowie już zakupiło cztery medale, natomiast Muzeum Narodowe w Warszawie mimo entuzjazmowania się przez Dyr. Lorentza, Kust. Jodkowskiego, Kust. Szemiothową i innych odmówiło zakupu. Stało się to na skutek interwencji warszawskich kacyków. Mimo zaskoczenia sprawa ta jest do przeżycia, jest tylko żywym przykładem jacy ludzie decydują w tworzeniu naszej kultury.”

Józef Gosławski (1908–1963) polski rzeźbiarz i medalier

fragment listu do Witolda Chomicza z 18 grudnia 1949.
Źródło: Anna Rudzka: Józef Gosławski. Rzeźby, monety, medale, wyd. 1, Alegoria, Warszawa 2009, ISBN 9788362248001, s. 46.

O ludziach

„Polska obstaje dzisiaj przy swej „europejskiej”, zachodniej przynależności, opartej nie tylko na katolicyzmie, ale również na starannie pielęgnowanych zachodnich instytucjach i upodobaniach. Z dawnego orientalizującego stylu pozornie nic nie zostało. A jednak przenikliwe oko dostrzeże, że Polska jest znacznie bardziej wschodnią kulturą niż Rosja. (…) Kiedy Moskale skryli się przed Mongołami w swoich północnych lasach, Polacy byli już otwarci na wpływy czarnomorskich stepów.(…) prawdopodobnie idea demokracji szlacheckiej pochodziła nie od republiki rzymskiej, lecz od kurułtaju, zgromadzenia mongolsko-tatarskiej szlachty i naczelników klanów, które wybierało nowego chana.”

Neal Ascherson (1932)

Źródło: Morze Czarne, przeł. Tomasz Bieroń, Poznań 2003, str. 245.

O demokracji, O morzu

„Ja wierzę, że władza powinna stosować inżynierię społeczną, choć to etatystyczny punkt widzenia. Przez metodykę przedszkolną i szkolną chociażby. Przez większy udział w kulturze. Cierpliwie, długookresowo, budując zaufanie. To nie przynosi natychmiastowych efektów. Nowoczesny etatyzm wynika ze świadomości, że państwo tak, czy inaczej zmienia społeczeństwo, czyli uprawia inżynierię społeczną. Pytanie tylko, czy robi to świadomie, z poczuciem odpowiedzialności za odległe skutki.”

Jacek Żakowski (1957) dziennikarz polski

Źródło: krytykapolityczna.pl, 12 czerwca 2010 http://www.krytykapolityczna.pl/content/view/8247/1/

O zaufaniu, Pytanie, Odległy

„Bardzo ważne jest wychowanie narodowej samoświadomości, patriotyzmu poprzez szacunek do języka ojczystego, do narodowej historii, do państwa. Na razie jednak trzeba skonstatować, że rosyjska kultura dominuje na naszym terytorium. Rosyjskich środków masowego przekazu żąda większość naszej ludności, język rosyjski przeważa na ulicach i w instytucjach. Nie, ja głęboko szanuję kulturę rosyjską, rozumiem nieuniknioność i nieodwracalność niektórych procesów, ale czasem bywa przykro za rodaków, którzy nie mogą mówić w języku ojczystym.”

Hienadź Dawydźka (1955) białoruski aktor, reżyser i polityk

Вельмі важна выхаванне нацыянальнай самасвядомасці, патрыятызму праз павагу да роднай мовы, да нацыянальнай гісторыі, да дзяржавы. Пакуль жа даводзіцца канстатаваць, што руская культура дамінуе на нашай тэрыторыі. Расійскія СМІ запатрабаваныя большасцю нашага насельніцтва, руская мова пераважае на вуліцах і ва ўстановах. Не, я глыбока паважаю рускую культуру, разумею непазбежнасць і незваротнасць некаторых працэсаў, але часам бывае крыўдна за землякоў, якія не могуць гаварыць на роднай мове. (biał.) Źródło: telegraf.by, 30 stycznia 2012 http://telegraf.by/by/2012/01/persona-gennadii-davidko-predatelei-ya-na-televidenie-ne-pozovu,

O historii, O czasie

„Podstawą jedności Europy jest idea wspólnoty chrześcijańskiej, kultura i cywilizacja europejska.”

Konrad Adenauer (1876–1967) niemiecki polityk

„Jestem Europejczykiem, ponieważ tkwię w głęboko zakorzenionej kulturze europejskiej, z której wspólnoty nie zawsze potrafimy zdać sobie sprawę.”

Cédric Klapisch (1961) Francuski reżyser, aktor i scenarzysta

Źródło: film.onet.pl http://film.onet.pl/0,0,1120334,1,596,artykul.html

„Portret nazisty w kulturze masowej jest najbardziej wyrazistym okazem przekłamania prawdy o historii, o ludziach. Jest to dla mnie tym bardziej ważne, że to główne źródło informacji o tamtych czasach, dla wielu jedyne.”

Piotr Uklański (1968) polski fotografik i reżyser

o wystawie Naziści (2000). Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_uklanski_piotr

O historii

„Ja mam ambicję, by Śląsk nie tylko popierał bilans handlowy Państwa, by był wielką retortą, produkującą dobra materialne, ale by jak najrychlej do ogólnego dorobku kultury polskiej wniósł wszystkie istniejące już walory swej kultury, by i w tym zakresie był elementem twórczym, by na nas, tu na Śląsku reszta polskiego narodu patrzyła nie tylko jako na twardych pracowników hut i kopalń, ale i wielki rezerwuar sił narodowych i kulturalnych. (Źródło: R. Lutman: Życie kulturalne Śląska w latach 1926–1936. „Zaranie Śląskie” R. XIII, 1936, z.3, s.150))”

Michał Grażyński (1890–1965) polski działacz polityczny, instruktor harcerski

O życiu

„Musimy w sobie odkryć odwagę bycia nonkonformistami (…), jednym z najpilniejszych zadań chrześcijanina jest odzyskanie zdolności do stawiania oporu temu, co niesie obiegowa kultura.”

Benedykt XVI książka Raport o stanie wiary

Źródło: Raport o stanie wiary, s. 99.

O wierze

„Znalazłem w naszej historii, argumenty na rzecz naszego quebeckiego nacjonalizmu, to odkrycie tego, że mamy przeszłość i kulturę. A teraz historia jest tym czego najbardziej potrzebujemy.”

Lionel Groulx (1878–1967)

Źródło: Marta Kijewska-Trembecka, Quebec i Quebecois. Ideologie dążeń niepodległościowych, Kraków 2007, str. 145

O historii, O przeszłości

„Nie ma co się oburzać na radykalną lewicę i pozować na świętoszków. Wszyscy dopuściliśmy do tego, by Polska stała się gnojowiskiem. Odświętne glancowanie butów to rozwiązanie krótkowzroczne. Trzeba zacząć wywozić gnój: postmodernizm, gender, propagandę homoseksualną, pogardę wobec własnej historii. Oczywiście pewien margines brudów będzie istniał zawsze, chodzi jednak o to, by zmieścić go w wychodku, a nie roznosić po uniwersytetach czy państwowych instytucjach kultury.”

Wojciech Wencel (1972) polski poeta, eseista i krytyk literacki

Źródło: "Język nacechowany pogardą". Sprzeciw wobec nagrody dla Wencla http://www.polsatnews.pl/wiadomosc/2017-02-22/jezyk-nacechowany-pogarda-rada-jezyka-polskiego-przeciw-nagrodzie-dla-wencla/, polsatnews.pl, 22 lutego 2017

O butach, O historii

„Wierzę w ogólnoludzką kulturę. W swojej twórczości dotykam jednocześnie spraw lokalnych i uniwersalnych. Podobno pisarstwo jest zawsze autobiograficzne, ale tylko częściowo się z tym zgadzam. Tworzenie beletrystyki nie jest przede wszystkim opowiadaniem innym ludziom własnej historii. Znacznie ciekawsze jest to, że literatura daje nam nieograniczone możliwości poznawania życia innych ludzi, podróżowania w czasie i przestrzeni, budowania empatii pomiędzy ludźmi, którzy bardzo się różnią. Sztuka opowiadania historii pomaga nam wcielić się w inną osobę i spojrzeć na świat jej oczami. Dlatego sztuka i literatura mają fantastyczne możliwości budowania porozumienia pomiędzy ludźmi. Cała sztuka temu służy…”

Elif Şafak (1971) Turecko-brytyjska pisarka i działaczka feministyczna

Źródło: Magdalena Walusiak, Kuchnia to kultura – rozmowa z Elif Safak, Empik.com http://www.empik.com/kuchnia-to-kultura-rozmowa-z-elif-safak,59362,a, 28 kwietnia 2010.

O ludziach, O świecie, O sztuce, O podróżowaniu

„Ponieważ rozróżnianie między tym, czego wymaga sam Bóg, a co pochodzi z postanowienia jakiegoś wszechmocnego parlamentu czy magistratu, to zadanie dość kłopotliwe, niewątpliwie byłoby korzystne całkowite wyeliminowanie Boga z tej gry i uczciwe przyznanie się, że wszystkie instytucje i przepisy kulturowe są pochodzenia czysto ludzkiego. W ten sposób wraz z roszczeniami do świętości upadłaby też wiara w niezmienność tych zaskorupiałych praw i zakazów. Ludzie mieliby szansę zrozumieć, że zostały one stworzone nie tyle po to, by ich opanować, ile by służyć ich interesom; tak oto ludzie mogliby się zdobyć na bardziej przyjazny stosunek do nich zamiast dążyć do ich usunięcia, usiłowaliby je ulepszyć. Byłby to ważny postęp na drodze do pogodzenia się z presją kultury.”

Zygmunt Freud (1856–1939) austriacki neurolog i psychiatra

Przyszłość pewnego złudzenia (1927)

O Bogu, O ludziach, O wierze

„Braterstwo skautowe stwarza szczególną możliwość dialogu pomiędzy ludźmi mówiącymi różnymi językami, wyznającymi różne religie, należącymi do odmiennych kultur. Niesienie ideałów skautowych młodym ludziom, często oddalonym od Chrystusa i Kościoła, to wielka praca na rzecz ewangelizacji, a także na rzecz pokoju i współpracy pomiędzy ludźmi. Podziwiam pracę wszystkich skautów i instruktorów, którzy podejmują ten trud, którzy chcą spotykać się ze swoimi młodymi rówieśnikami w duchu ekumenizmu, dialogu i szacunku dla innych. Ten dialog pomiędzy katolikami – skautami i młodymi ludźmi, wyznawcami innych religii i przekonań pozwala, by Jezus Chrystus mógł być jeszcze lepiej poznany i bardziej kochany. Na fundamencie skautingu często też rodzi się powołanie młodych ludzi do stanu duchownego, ale też do życia w małżeństwie i rodzinie, zgodnego z nauczaniem Kościoła.”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

Wypowiedzi do skautów i harcerzy
Źródło: posłanie Jana Pawła II z okazji 50-lecia ICCS, wrzesień 1998.

O małżeństwie, O ludziach, O rodzinie, O pokoju