Cytaty na temat kult

Zbiór cytatów na temat kult, bóg, ludzie, nie żyje.

Cytaty na temat kult

„Ogień – dar godny bogów, żywioł, którego okiełznanie całkowicie odmieniło losy rodzaju ludzkiego. Jakże iluzoryczne okazało się jednak nad nim panowanie! Chociaż najpierw rozświetlał mroki jaskiń, ogrzewał, odstraszał dzikie bestie i pozwalał przygotować godziwą strawę, a później buzował w paleniskach wielkich machin przemysłowej rewolucji, to jednak ciągle przecież posiadał ową moc hipnotyczną, tajemną siłę, wreszcie coś na kształt własnej woli i świadomości działania. I nic nie pomagały tu składane mu hołdy i okazywany kult. Ciągle bowiem pośród trzasku i syku płomieni dawały się słyszeć słowa: Nie będę służył!”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Największe pożary w Polsce i na świecie, Ekologia.pl, 2012. http://ekologia.pl/srodowisko/specjalne/najwieksze-pozary-w-pplsce-i-na-swiecie,16873.html

O Bogu, O losie, O sile

„Jednym z najgłębiej tkwiących i najbardziej utrwalonych w podświadomości człowieka lęków pierwotnych jest strach przed ciemnością. Jego konsekwencją był m. in. często spotykany w różnych kulturach kult słońca i ognia. Światło i jasność łączono bowiem zwykle z boską potęgą, zdolną zwalczyć mroczne moce.”

Marek Żukow-Karczewski (1961) polski historyk, publicysta i działacz społeczny

Źródło: Walka o światło. Krótka historia sztucznego oświetlenia, Ekologia.pl, 2012. http://ekologia.pl/srodowisko/specjalne/walka-o-swiatlo-krotka-historia-sztucznego-oswietlenia,17369.html

O strachu, O historii, O świetle, O walce

„Szybki seks, sztuczni ludzie, wargi, cycki, botox.
Kult ciała, zaniedbanie duszy, tylko po co?”

Sokół (raper) (1977) polski raper

TPWC
Źródło: Za dużo widzę na albumie Ty Przecież Wiesz Co

O ludziach, O seksie, O duszy

„Zinstytucjonalizowane chrześcijaństwo stało się religią zdegenerowaną, zwyrodniałą, co objawia się poprzez rezygnację z wymogów etycznych i zastąpieniu ich zewnętrznymi oznakami kultu.”

Lew Tołstoj (1828–1910) pisarz rosyjski

Religia

O religii

„Stworzenie kultu Boga jako władcy w prostej linii doprowadziło do tego, iż człowiek stał się niewolnikiem przesądów i zabobonów głoszonych przez „przedstawicieli boga.””

Michał Bakunin (1814–1876) rosyjski myśliciel, rewolucjonista

Religia

O Bogu

„Kto chce być Synem Boskiej Opatrzności, musi mieć szczególny kult do Najświętszego Sakramentu.”

Alojzy Orione (1872–1940)

„Pomiędzy różnymi religiami istnieją liczne sprzeczności i przeciwieństwa. Odnośnie do prawd, w które należy wierzyć: pomiędzy politeizmem, panteizmem i monoteizmem; widzimy też, że chrześcijaństwo wyznaje Bóstwo Jezusa Chrystusa, które jest negowane przez judaizm i islam; również nieomylność Kościoła jest uznawana przez katolików, a odrzucana przez protestantów. Odnośnie do zasad moralnych: w jednych religiach dopuszcza się poligamię i rozwody, w innych są zakazane – a przecież nie mogą być one (…) równocześnie dozwolone i niedozwolone. Odnośnie do kultu: niektóre są czyste i uczciwe, inne same w sobie nieludzkie i bezwstydne. Absurdem byłoby twierdzić, że Bóg może traktować na równi wszystkie religie. Podczas gdy jedna naucza prawdy, inne nauczają kłamstwa; jedna prowadzi do dobra, inne wiodą do zła. Byłoby to równoznaczne z twierdzeniem, że Bóg jest obojętny wobec dobra i zła, wobec tego, co jest uczciwe i bezwstydne.”

Reginald Garrigou-Lagrange (1877–1964)

De revelatione

O Bogu, O kłamstwie, O religii, Chrystus

„Po jego mowie, zatkało mnie. Obama inspiruje ludzi, a to państwo potrzebuje inspiracji. Ludzie są znudzeni, wkurzeni i zażenowani. Nie chcę, żeby to przekształciło się w kult osoby, on nie jest czarodziejem. Wielka rzeczą byłoby, gdyby dał przykład i pobudził ludzi do wzięcia się w garść.”

Billie Joe Armstrong (1972) amerykański muzyk rockowy

O ludziach

„Breżniew Watykanu jako magik duchowy ma jednak wpływ na ludzi biorący się z ich wiary w różne świętości. Krzepić ją może mit, obraz na telebimie, znak umowny, np. kukła, czarny kamień, dwa patyki na krzyż, strumień światła. Dla wzbudzania metafizycznych emocji nie trzeba żywego trupa obwozić po świecie, wlec po ulicach i stadionach. Chyba że ktoś pragnie wzniecać kult masochizmu i sadyzmu, znęcania się nad sobą i fanatyzmu.”

Jerzy Urban (1933) polski dziennikarz

o papieżu Janie Pawle II.
Źródło: tygodnik „Nie”

O ludziach, O wierze, Obraz

„Panie, wiem, że jesteś zajęty, że nie masz czasu, że dziś odwiedzasz piekło, ale uważam, że powinieneś rozpędzić mój naród na cztery wiatry. Powinieneś przepędzić go od siebie jak tych przekupniów ze świątyni. Na jakąś pustynię ich wygnać, żeby się tułali jak Żydzi. Żeby im się nie wydawało, że mają do Ciebie jakiś grupowy dostęp, że im będziesz zbiorowo rozpatrywał i liczył im te wszystkie plemienne zasługi, które sobie wyobrażają, zapisują i potem w nie wierzą. Że to są zasługi przed Tobą. Panie, ja bym ich na Twoim miejscu rozgonił po całym świecie jak naród Izraela i dopiero by się okazało, ile są warci. Jakby nie mieli tego swojego Mazowsza, Kieleckiego, Grunwaldu, tych wszystkich listopadów, styczniów i wrześniów dymiących spalonym mięsem, toby się okazało. Jakby nic nie mieli. Jakby nie mieli żadnego Ruska, Niemca ani Żyda na usprawiedliwienie, ani tego swojego papieża nie mieli na pogański kult, tylko na sto kilometrów piasek, toby było wiadomo, czy oni wierzą, czy tylko robią narodowy interes. Piasek i wieczność. Tak bym zrobił. W kosmos. I Częstochowę na ich oczach bym im rozpirzył jak Jerycho, jak stragany jerozolimskich gołębiarzy. Żeby, gdy już popędzisz kota temu mojemu narodowi wybranemu, mogli przyjść do Ciebie niewidomi i chromi i żeby nie musieli z tych wiejskich poczt z żółtą trąbką wysyłać czerwonych przekazów z ostatnim groszem dla zbójeckich jaskiń w eterze. Tak sobie myślę już za Dubienką, gdy przecinam dwunastkę, która po tamtej stronie granicy zamienia się w M07 i ciągnie aż do Kijowa.”

Andrzej Stasiuk (1960) pisarz polski

Wschód

O myślach, O czasie, O myśleniu, O piekle

„Lepszy już kultu jednostki od kultu zera.”

Krzysztof Bilica (1946)

Źródło: Krzysztof Bilica Myślnik. 303 aforyzmy z "Przekroju", Wydawnictwo Polskie, Wołomin 2009

„Krótko mówiąc, humanistyczny selfizm nie jest nauką, lecz popularnym świeckim substytutem religii, który stał się pożywką, a następnie upowszechnił dzisiejszy szeroko rozprzestrzeniony kult samouwielbienia.”

Paul Vitz (1935)

Psychologia jako religia
Źródło: s. 166

O religii, O nauce

„Polityka stała się domeną twardych polityków, dla których nieważne są imponderabilia, tylko kult skuteczności.”

Wiesław Chrzanowski (1923–2012) polityk polski

Źródło: rozmowa Wojciecha Załuski, Burze się w demokracji zdarzają, wyborcza.pl, 16 stycznia 2006 http://wyborcza.pl/1,76842,3114437.html

O demokracji

„Zwolennicy PiS-u skupili się na deszyfrowaniu rosyjskiego zamachu. W końcu wzięliśmy przecież Moskwę w żelazny uścisk sojuszu gruzińsko-litewsko-polskiego. A tak przy okazji mówiąc dużo o polityce historycznej, będzie można uciec od niewygodnego tematu łamania praw mniejszości polskiej na Litwie i problemu wprowadzenia kultu ludobójców Polaków i Żydów na Ukrainie.”

Wiesław Walendziak (1962) polityk polski

Źródło: rozmowa ze Sławomirem Sierakowskim, „Krytyka Polityczna” nr 22/2010

„Na Ukrainie mamy kult UPA porównywalny do tego, jakim u nas otacza się „żołnierzy wyklętych”. Dlatego neguje się odpowiedzialność całej formacji za zbrodnię wołyńską, zrzucając ją na poszczególnych członków lub na chłopów. Do tej pory jednak nie znaleziono żadnego dowodu, by jakąkolwiek polską wieś spontanicznie wymordowali chłopi.”

Grzegorz Motyka (1967) historyk polski

Źródło: rozmowa Andrzeja Brzezickiego, Noży nie święcili http://wyborcza.pl/magazyn/1,124059,20738472,wolyn-nozy-nie-swiecili.html, wyborcza. pl, 24 września 2016.

„Niech kult jako zawód będzie wolny.”

Pierre-Joseph Proudhon (1809–1865) francuski polityk i filozof

„Gdy po tylu, tylu latach jałowych złudzeń zaczął przeczuwać, że człowiek nie żyje, kurwa, tylko przeżywa innych, że zbyt późno uczy się, iż najdłuższego i najużyteczniejszego życia starcza ci tylko na to, by nauczyć się żyć, poznał swoją niezdolność do miłości w zagadce linii swych niemych dłoni i w niewidzialnych cyfrach kart, i usiłował wynagrodzić sobie to nikczemne przeznaczenie spalającym kultem samotnego nałogu władzy, stał się ofiarą własnej sekty, by złożyć siebie w płomieniach tego niekończącego się całopalenia (…) w miarę jak z upływem swych niezliczonych lat odkrywał, że kłamstwo jest wygodniejsze niż wątpliwość, bardziej użyteczne niż miłość, trwalsze niż prawda, niczemu się nie dziwiąc doszedł do hańbiącej fikcji, w której rządził bez władzy.”

Gabriel García Márquez książka Jesień patriarchy

Jesień patriarchy (1975)

O miłości, O prawdzie, O kłamstwie

„Słowo „przedsiębiorczość” promuje indywidualizm, a deprecjonuje wartości wspólnotowe i pozaekonomiczne. Kult przedsiębiorczości zawiera też w sobie lekceważenie dla tych, którzy okazali się za mało przedsiębiorczy. Sugeruje, że sami są sobie winni, jeśli nie wygrali w rynkowej grze. Od lat słowo „przedsiębiorczość” służy w Polsce piętnowaniu ludzi biednych jako roszczeniowych nieudaczników, a jednocześnie zwalnia państwo od odpowiedzialności za biedę, za wyrównywanie szans.(…) Kult przedsiębiorczości przyczynił się też do zepchnięcia na margines życia społecznego sfery kultury i edukacji.”

Agnieszka Graff (1970) pisarka polska i publicystka

Źródło: Więcej niż równy kawałek tortu, „Gazeta Wyborcza”, 22–23 września 2012.

O ludziach, O grach

„Używanie hebrajskiego jest całkowicie zabronione, bo to jest platforma heretyków i niewiernych, którzy niszczą i rujnują religię przez kult złotego cielca i jest to pogwałcenie Tory.”

Joel Teitelbaum (1887–1979)

Źródło: Satmar wyniesie się z Izraela?, izrael.org.il, 22 sierpnia 2010 http://izrael.org.il/judaizm/583-satmar-wyniesie-si-z-izraela.html

O religii

„Niekiedy słyszy się opinie, że powinien to być system kapitalistyczny. Dla mnie jest to absurdalne. Obecnie w niektórych kołach w Polsce powstał kult słowa „prywatyzacja”. Co to znaczy? Co prywatyzować? Koleje, samoloty? Przecież to bajki, absurd.”

Adam Michnik (1946) polski dziennikarz i publicysta

na temat systemu odpowiadającego „wymogom życia” (według pytania postawionego w gazecie).

O prawdzie

„Różne wyznania i formy kultu istniejące w Rzymie były przez zwykłych ludzi uważane za równie prawdziwe, przez filozofów za równie fałszywe, a przez urzędników – za równie użyteczne.”

Edward Gibbon Zmierzch i upadek cesarstwa rzymskiego

Źródło: The History of the Decline and Fall of the Roman Empire (1789), t. 1, przeł. Irena Szymańska

O ludziach

„Bracia Marin nie mieli ze sobą żadnej broni. Nie jestem pewien nawet tego, czy istotnie siostry zostały wzięte jako zakładniczki. Była to operacja sterowana odgórnie, która miała za cel zapobiec wszelkim oznakom swobodnego wyrażania myśli w obrębie miejsc kultu. Przede wszystkim zaś miała posłużyć za ostrzeżenie.”

Carlos Manuel de Céspedes y García-Menocal (1936–2014)

1 grudnia 1980 kilkunastu młodych Kubańczyków wdarło się do budynku Nuncjatury Papieskiej w Hawanie, wzięło jako zakładniczki cztery siostry zakonne i ogłosiło okupację; dla Fidela Castro wydarzenie to stało się okazją do wykazania determinacji w zwalczaniu dysydentów.
Źródło: Serge Raffy, Fidel Castro, tłum. Maria Mróz, wyd. Świat Książki, Warszawa 2006, s. 273.

O książkach, O świecie, O myślach, O siostrze

„Czy istnieje mój kult jednostki w Czeczenii? Może tak, ale w dobrym tego słowa znaczenia. Jeśli popiera mnie 95 proc. społeczeństwa i wieszają moje portrety, to nie jest to kult jednostki, lecz dobre rządy.”

Ramzan Kadyrow (1976) polityk czeczeński

Źródło: „Kommiersant”, 18 czerwca 2007

„W ogóle wśród Hutu był całkiem rozpowszechniony kult Hitlera. Wystarczy zobaczyć, ilu hutyjskich mężczyzn, nawet dziś, nosi imię Adolf.”

Assumpta Mugiraneza

Źródło: Zagłada. Sposób naukowy, „Gazeta Wyborcza”, „Wysokie Obcasy”, 20 października 2009 http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,53662,7146227,Zaglada__Sposob_naukowy.html

„(…) Kazik i Kult – to jest autorytet. Można się czepiać jakichś pierdół, ale jest to autorytet dla mnie niepodważalny. Jako muzyk, artysta i jako człowiek – inspiruje mnie jego postać, droga jaką przechodzi.”

Hubert Dobaczewski (1974) polski muzyk i wokalista

Źródło: Michał Kapuściarz, Staramy się być oryginalni http://muzyka.onet.pl/alternatywa/staramy-sie-byc-oryginalni/f87j9, muzyka.onet.pl, 13 marca 2008.

O muzyce

„Jestem zupełnie rozbity. Rozum ludzki padł ofiarą największego oszustwa w dziejach. Ulica warszawska uczciła Bieruta jak bohatera narodowego. Masy potrzebują bohatera. Mianowali nim Bieruta, dlatego że umarł w Moskwie na przekór kultowi Stalina, na przekór obaleniu kultu Stalina, na przekór rezerwie, z jaką rozpoczęto uroczystości, względnie na przekór spodziewanej ogólnie rezerwie. Pogrzeb odbył się z generalską paradą. Masy zachwycone.”

Andrzej Kijowski (1928–1985) pisarz polski

zapis z 20 marca 1956 komentujący pogrzeb Bolesława Bieruta, na którym zgromadziły się miliony Polaków.
Dziennik

„Kult boga-pieniądza jest taki, że zapanowała filozofia wykluczenia dwóch biegunów życia ludzkiego, które są nadzieją narodów: młodych i starych. Wobec ludzi starych stosuje się skrycie eutanazję kulturalną.”

Franciszek (papież) (1936) papież

podczas Światowych Dni Młodzieży w Rio de Janeiro. Źródło: Maciej Stasiński, Papież Franciszek w Brazylii: Chcę rabanu w Kościele, wyborcza.pl, 26 lipca 2013 http://wyborcza.pl/1,75477,14343262,Papiez_Franciszek_w_Brazylii__Chce_rabanu_w_Kosciele.html#ixzz2aMExmyr4

O Bogu, O ludziach, O młodzieży

„Jego czternastoletni syn, także Edward, w niczym nie przypominał rodziców. Odziedziczył natomiast wiele cech dziadka. Czekał cierpliwie, nabierając sił, i dopiero gdy był wystarczająco potężny, pomścił śmierć ojca. W czasie błyskawicznej wyprawy pojmał Mortimera, a następnie publicznie go powiesił, wypatroszył i poćwiartował. Później uwięził dożywotnio matkę. Edward wyrósł na silnego, przystojnego mężczyznę. Był pierwszym od francuskiej konkwisty królem, który władał językiem angielskim. Surowy, ale sprawiedliwy, był także rozpustnikiem i czcił szatana. Kult czarnej magii był w Anglii od dawna zakazany, ale ludność nadal trwała przy starych obyczajach. Nie ma jednak wątpliwości, że ze wszystkich Plantagenetów Edward III był najbardziej lubiany ze wszystkich.”

Edward III (1312–1377) król Anglii

Autorzy: Nigel Blundell, Susan Blackhall, Upadek domu Windsorów, op. cit., s. 35.

O śmierci, O matce, O rodzicach, O czasie

„Lud, który walczy o swoją niepodległość albo o rozszerzenie swoich swobód… powinien nie ufać wysokim dostojnikom Kościoła, którzy wszyscy jednakowo są przywiązani do kultu absolutyzmu bez względu na to, czy ten absolutyzm jest mahometańskim, czy heretycki, czy nawet ateistyczny.”

Adam Mickiewicz (1798–1855) polski poeta

Wykłady paryskie

O ludziach

„Jesteśmy zbyt wyrafinowani intelektualnie by wierzyć w Boga, kreacjonizm i inne rzeczy tego rodzaju – powiadają lepiej wykształceni obrońcy kultu Matki Teresy. Jednak wierzymy w religię – przynajmniej dla innych. Religia to najprostszy sposób sprzedaży nadziei i najtańszy sposób upowszechnienia zasad moralnych. To również forma dyscypliny.(…) Filozofia i wiedza przeznaczone są tylko dla wybrańców, masom pozostaje religia i sentymentalne wzruszenia.”

Christopher Hitchens książka Misjonarska miłość. Matka Teresa w teorii i w praktyce

Misjonarska miłość. Matka Teresa w teorii i w praktyce (1995)
Źródło: str. 60.

O Bogu, O religii, O matce, O wiedzę

„Nie sądzę, by scjentyzm mógł być postawą, którą dałoby się uzasadnić. Nadmierny kult wiedzy naukowej zaciemni fakt, że jest ona tylko jednym z rodzajów poznania. Nie tylko to, co możliwe do udowodnienia, lecz również nasza intuicja prowadzi nas do precyzowania poglądu na temat rozmaitych wartości. Kant wskazał granice poznawcze rozumu ludzkie go.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

Źródło: Filozoficzne interpretacje prawa, Warszawa 1999.

O wiedzę

„Każdy rytuał ogranicza się po części do powtarzania formułek. Ta postępująca formalizacja cechuje zwłaszcza tradycyjne, bardziej rozwinięte kulty, gdzie życie i ubiór kapłanów są jednocześnie bardziej surowe i bardziej ozdobne, jednakże da się również zaobserwować w kultach sekt nowszych, gdzie wymagania wobec księży, szat liturgicznych i przedmiotów kultu są mniej rygorystyczne. Powtarzanie formułek w służbie bożej (termin „służba” zawiera odcień znaczeniowy istotny dla omawianego problemu) nabiera coraz bardziej powierzchownego I zewnętrznego charakteru, w miarę jak kult utrwala się, staje się starszy i bardziej tradycyjny. Ta powierzchowność powtarzanych formułek daje satysfakcję ludziom, którzy w sprawach religii przestrzegają dobrych manier. Jednocześnie przez swoją powierzchowność i formalizm obrzęd taki świadczy wyraźnie, że władca, na cześć którego się go odprawia, nie wymaga autentycznej gorliwości od swoich sług. Są to sługi nie przynoszące bezpośrednich korzyści i fakt ten przydaje splendoru ich panu. Nie potrzeba chyba nawet wskazywać na ścisłą analogię między rolą kapłana a lokaja. W obu przypadkach formalny charakter tych czynności jest widoczny i oczywisty. Zawodowe czynności kapłana nie powinny być wykonywane zręcznie ani sprawnie, gdyż powinny świadczyć o braku możliwości wykonywania przez niego innej pracy.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O życiu, O religii, O charakterze

„Święty, którego czcimy, to nie tylko przeszłość, to teraźniejszość; na dnie bowiem kultu, który mu składamy, tkwi to przekonanie, że i dziś jest on czynny w naszych sprawach i że poprzez granice śmierci możemy z nim utrzymywać stosunki duchowe i czerpać z nich i zachętę i pomoc w postaci wstawiennictwa przed Bogiem. Dogmat świętych obcowania, który co dzień w Składzie Apostolskim wyznajemy, ale nad którym się nie dość zastanawiamy, otwiera przed nami rozległe horyzonty solidarności rodu ludzkiego, która przez podniesienie do porządku nadprzyrodzonego przekroczyła granice śmierci.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Hagiografia
Źródło: s. 18.

O śmierci, O Bogu, O przeszłości, O pomocy

„Widzę choćby słabnięcie pozycji papieża jako autorytetu pod wpływem nowego fenomenu, jakim jest religia smoleńska. Wypieranie figury polskiego papieża przez jeszcze bardziej polską i jeszcze bardziej romantyczną formę religijności: kult Lecha Kaczyńskiego i jego namiestnika na ziemi, Jarosława. To jest fascynujące – patrzeć, w jaki sposób dziś ta forma, która obsadza nowego hiper-Polaka i obdarza go rodzajem totemicznej czci, odpływa od papieża, i to odpływa wyraźnie. Dlatego to jest dobry moment, żeby zacząć o nim rozmawiać jako o historycznej postaci, ciekawej i problematycznej, bez tej wzniosłej otoczki, która do tej pory broniła dostępu do poważnej dyskusji.”

Agata Bielik-Robson (1966) polska filozof

Źródło: Jakub Majmurek, Bielik-Robson: Nikt nie chce psuć święta, krytykapolityczna.pl, 1 maja 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/Bielik-RobsonNiktniechcepsucswieta/menuid-1.html

O religii

„Jak się wojnę przegrywa, to znaczy, że się, za przeproszeniem dało dupy i nie należy tego afirmować. Nie znoszę obnoszenia zbitej dupy po drzewcach jako powodu do chwały narodowej. Nie rozumiem polskiego kultu klęski.”

Szczepan Twardoch (1979) polski pisarz fantasy

Źródło: rozmowa Doroty Wodeckiej, Szczepan Twardoch: Więzi was polskość, „Gazeta Wyborcza”, 23–24 marca 2013.

„Zarówno przestępca, jak i sportowiec są zazwyczaj bardziej skłonni do wyznawania któregoś z rozpowszechnionych kultów i do gorliwego wykonywania praktyk religijnych, niż reszta społeczeństwa. Można również zauważyć, że niewierzący z tych dwóch środowisk częściej nawracają się, niż pozostali niewierzący członkowie społeczeństwa.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

„Europa staje się okropnie nudna. Kult bezpieczeństwa i umiarkowanego życia eliminuje w niej wszystkie emocje. Palić nie można, pić za dużo nie wypada, seks tylko z prezerwatywą, na autostradzie maksymalnie 130 km/godz., z każdej strony zabezpieczenie. Teoretycznie są to rzeczy słuszne, ale kiedy się je zbierze razem, powstaje mur ograniczeń.”

Wiktor Jerofiejew (1947) pisarz rosyjski

Źródło: rozmowa Anny Żebrowskiej, wyborcza.pl, 2 sierpnia 2011 http://wyborcza.pl/1,75475,10045741,Ranking_rosyjskich_pisarzy_wedlug_Wiktora_Jerofiejewa.html?as=5&startsz=x

O seksie, O piciu

„Kiedy włoskie pociągi wojskowe czy nasze oddziały pojawiały się na stacjach kolejowych w Rosji, na ulicach podbitych miast czy na błotnistych drogach wiejskich, tam wszędzie wybuchała prosta i żarliwa wiara poczciwego ludu rosyjskiego, jak podziemny strumień, który odnalazł promień światła po długiej wędrówce. Zanim o chleb, a często zamiast chleba, proszą o przedmioty kultu bosi, obdarci mężczyźni i kobiety.”

Carlo Gnocchi (1902–1956)

Chrystus wśród Strzelców Alpejskich
Źródło: s. 39.

O kobietach, O mężczyznach, O ludziach, O wierze

„Zróżnicowanie indywidualności – to jedna z najistotniejszych gwarancji bogactwa życia wewnętrznego złożonej z nich zbiorowości, a w konsekwencji ważna przesłanka postępu. Dlatego konieczne jest tworzenie warunków pełnego rozwoju walorów tkwiących w każdej jednostce ludzkiej, czy też – jeśli ktoś woli to sformułowanie – rozwoju jej osobowości. Nie oznacza to, ani nie może oznaczać, atomizacji społeczeństwa i takiego kultu indywidualizmu, który osłabiałby więzi łączące jednostki w zbiorowość.”

Henryk Jabłoński (1909–2003) polski polityk

z przemówienia na zjeździe Związku Harcerstwa Polskiego 29 marca 1985 r.
O socjalistyczną demokrację

O osobowości, O bogactwie

„Uczuciowy kult rewolucji świadczy o bardzo złym guście.”

Tadeusz Kotarbiński (1886–1981) polski filozof

„Śmigus-dyngus to pozostałość starego pogańskiego, akwatycznego kultu płodnościowego, którego właściwy sens dostrzec można już tylko w szczególnej satysfakcji, jaką daje chłopcom spryskanie wodą osób płci odmiennej, zwłaszcza młodych.”

Jerzy Adam Kowalski (1958)

Homo eroticus
Źródło: s. 194

O wodzie, Sens

„Ufność w Miłosierdzie Boże, szerzenie kultu tego miłosierdzia wśród innych i bezgraniczne poświęcenie mu wszystkich swoich myśli, słów i uczynków, bez cienia szukania siebie, będzie naczelną zasadą mego dalszego życia przy pomocy tegoż niezmierzonego miłosierdzia.”

Michał Sopoćko (1888–1975) polski duchowny katolicki, teolog

Źródło: Znamienny dla Białegostoku dzień beatyfikacji Jana Pawła II http://sopocko.pl/artykuly/56-znamienny-dla-bialegostoku-dzien-beatyfikacji-jana-pawla-ii/, sopocko.pl

O Bogu, O myślach, O pomocy, O myśleniu

„Każdy innowierca będzie we wspólnocie Kościoła serdecznie przyjęty, co więcej otrzyma jeszcze kościół, by tam mógł ze spokojem odprawiać swój kult. Z żydami i islamem prowadzi się przyjazne dialogi, gdzie wstydem jest choć jednym negatywnym słowem wspomnieć ich błędy. Kiedy jednak padnie hasło „Bractwo Św. Piusa X”, jak gromy z jasnego nieba padają okrutne oskarżenia i pomówienia. Tak, jak gdybyśmy byli tysiąckroć gorsi niż wszyscy rabini, imani czy czarownicy razem wzięci.”

Karl Stehlin (1962) niemiecki prezbiter, przełożony Bractwa Świętego Piusa X w Europie Środkowej i Wschodniej, przełożony Bractwa w …

Źródło: Zawsze Wierni Prawdzie katolickiej – Prawdzie jedynej, Te Deum, Warszawa 2003, s. 13.

„Nie podaję przez to w wątpliwość istnienia Najwyższego Jestestwa; wydaje mi się przeciwnie, że przemawia za nim wszelkie prawdopodobieństwo. Ponieważ jednak istnienie tego Jestestwa, podobnie jak istnienie jakichkolwiek bądź innych jestestw, nie wykazuje niezbędności jakiegokolwiek kultu, jest ono więc prawdą teoretyczną, nie dająca się zgoła zastosować w praktyce: opierając się przeto na tylu doświadczeniach, rzec można, że religia nie jest podstawą bezwzględnej uczciwości z tegoż powodu, z którego ateizm nie wyłącza tej cnoty.”

Julien Offray de La Mettrie (1709–1751) filozof francuski

Człowiek-maszyna (1748)
Źródło: s. 103

O religii

„(…) natura niewiele sobie robi z tych tajemnic, które my z niedorzecznością otaczamy kultem.”

Donatien Alphonse François de Sade (1740–1814)

Justyna, czyli Nieszczęścia cnoty

O tajemnicy, O naturze

„Kobiety w powstaniu były nadzwyczajne. Cechowała je niesamowita dzielność. Ja skończyłem powstanie z wręcz kultem kobiet.”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Ewa Koszowska, Prof. Witold Kieżun dla WP.PL: większość moich studentów uważa Polaków za nazistów http://wiadomosci.wp.pl/title,Prof-Witold-Kiezun-dla-WPPL-wiekszosc-moich-studentow-uwaza-ze-nazisci-to-Polacy,wid,16753214,wiadomosc.html?ticaid=1131b3, wiadomosci.wp.pl, 15 lipca 2014

O kobietach

„Udało nam się – za pomocą kilkuset pomników polskiego papieża rozsianych po kraju – zrobić z Jana Pawła II coś w rodzaju krasnala ogrodowego, udało nam się z katastrofy lotniczej zrobić pogański kult, betonowy tupolew jest czymś na kształt totemu, trzeba go wpisać do jakiegoś rejestru i chronić, bo jest to prawdziwa emanacja polskości, niestety.”

Krzysztof Varga (1968) polski pisarz

Źródło: Smoleńsk z betonu, czyli katolickie pogaństwo, „Duży Format”, 5 lipca 2012.

O pomocy

„Jedyna autentyczna fotografia Panczenlamy, zrobiona tuż przed jego zniknięciem, jest w Tybecie przedmiotem kultu. Za jej posiadanie Tybetańczycy trafiają do więzień lub obozów pracy.”

Gendun Czokji Nima (1989)

Autorka: Ewa Siedlecka O XI Panczenlamie Źródło: Skradzione dziecko Tybetu, panczenlama.pl http://panczenlama.pl/teksty/skradzione_dziecko

„(…) niekiedy nie ma się bladego pojęcia, czy film zostanie zapamiętany, czy za parę lat ktoś jeszcze będzie chciał go oglądać. Na przykład Big Lebowski braci Coen. Kiedy byłam na planie – choć Coenowie to niezwykle utalentowani ludzie – nie spodziewałam się, że film obrośnie kultem i że to od niego zacznie się moja prawdziwa kariera.”

Tara Reid (1975) aktorka amerykańska

Źródło: Bartosz Czartoryski, Tara Reid: uwielbiam kino grozy - wywiad, film.onet.pl, 16 lipca 2014 http://film.onet.pl/artykuly-i-wywiady/tara-reid-uwielbiam-kino-grozy-wywiad/1tewv

O ludziach

„Chrystus przyszedł na świat w Betlejem, aby dać nam szansę na zbawienie (…). Nie zastępujmy Go kultem pieniądza, władzy i ludzkiej pychy.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w katedrze płockiej podczas bożonarodzeniowej pasterki, 25 grudnia 2002

O świecie, Chrystus

„Zachłanny, pełzający, mroczny islam. Jego żarłoczność i pragnienie podboju, ujarzmienia. Jego kult Śmierci, umiłowanie Śmierci. Nienawidzę pieprzonych islamskich kamikadze, pieprzonych islamskich terrorystów, pieprzonych ben Ladenów, bo żyją w kulcie Śmierci.”

Oriana Fallaci (1929–2006) włoska dziennikarka i pisarka

O śmierci

„Przyrównuje siebie do Rzymianina w którym kult Mitry
zmieszał się z kultem Jezusa.
Dawne wiary w nim nie wygasły. Czasem myśli, że jest
we władzy demonów.
Gromi przeszłość, bojąc się że kiedy ją zgromi, nie będzie
miał gdzie złożyć głowy.
Najchętniej gra w karty i szachy, żeby własnych
nie zdradzać tajemnic.
Rękę oparł na pismach Marksa, ale w domu czyta
Ewangelię.
Z ironią patrzy na procesję wychodzącą z rozbitego kościoła.
Za tło ma ruiny miasta koloru końskiego mięsa.
W palcach pamiątkę trzyma po faszyście poległym
w powstaniu.”

Czesław Miłosz (1911–2004) polski poeta, prozaik, eseista, tłumacz i krytyk literacki, noblista

Źródło: Portret z połowy XX wieku, Kraków, 1945 http://www.milosz.pl/w_pzpxxw.php.

O tajemnicy, O wierze, O domu, O grach

„Świątynia i jej wystrój wydają się zimne i surowe we wszystkich kultach, w których nie wierzy się, że święty lub bóg przebywa w tej świątyni osobiście, użytkując ją dla zaspokojenia przypisywanej mu potrzeby zbytku. Charakter rekwizytów kultu jest natomiast nieco inny w religiach, które przypisują bóstwu obyczaje zbliżone do obyczajów ziemskich potentatów patriarchalnych, gdzie w myśl wyobrażeń wyznawców bóg czyni osobisty użytek z dóbr konsumpcyjnych. W tym przypadku świątynia i jej urządzenie mają raczej charakter dóbr przeznaczonych do ostentacyjnej konsumpcji ziemskiego pana lub właściciela.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O Bogu, O religii, O myślach, O charakterze

„Jeśli sięgał po praktykę dyscyplinowania mas w ramach wspólnego kultu [mowa o rewolucji kulturalnej], czynił to tylko po to, by bardziej otworzyły się na jego wizję odkupienia przez rewolucję.”

Jean Daniel (1920) francuski pisarz

o Mao Zedongu.
Ostatni bóg (artykuł w „Nouvel Observateur”, wrzesień 1976)
Źródło: Claude Quetel, Długa śmierć Mao w: Ostatnie dni dyktatorów, wyd. Znak Horyzont, Kraków 2014, tłum. Anna Maria Nowak, s. 109.

O śmierci

„Niektóre z prostych, wiejskich robotów wpadały w popłoch, gdy Flaswell mijał je, zataczały się i wznosiły modły do boga spalinowego, którego kult od dawna był zakazany.”

Robert Sheckley (1928–2005) amerykański pisarz science fiction

Źródło: Żona model Ultra Deluxe

O Bogu

„Do kultu jednostki ciągnie nas [Rosjan] jak do padliny.”

Wiktor Jerofiejew (1947) pisarz rosyjski

Źródło: Encyklopedia duszy rosyjskiej, wyd. Czytelnik, 2004

O duszy

„Był raz człowiek, który przewracał do góry nogami historię. Człowiek, który obalał imperia i podkopywał dynastie. Za jego sprawą Mount Vernon nie powinno być przedmiotem kultu narodowego, a Columbus, Ohio, winno się nazywać Cabot, Ohio. Przez niego imię Marii Curie powinno być we Francji przeklęte i nikt na świecie nie powinien przysięgać na brodę Mahometa. W rzeczywistości jednak nic takiego się nie stało, jako że był on zwariowanym profesorem; czyli, innymi słowy, dokonywał tego wszystkiego jedynie we własnym odczuciu.”

Alfred Bester (1913–1987) amerykański pisarz

Ludzie, którzy zamordowali Mahometa

O historii, O rzeczywostości

„Kult [maryjny] musi ustać. Albowiem Maria nie jest boginią ani też nie otrzymała swojego ciała z nieba.”

Epifaniusz z Salaminy (315–403)

Źródło: Panarion 78:24.

„Ja sam, dopóki nie wziąłem ślubu kościelnego, nie mogłem dotknąć mojej ukochanej. Ona była dla mnie uosobieniem kultu kobiecości. Kobiety były ciepłe, staranne, dbały o każdego rannego. To było zupełnie niezwykłe. Teraz, gdy czytam, że kobiety powinny być bardziej „męskie”, silniejsze, to uważam, że to jest wielka strata. Kobiety mają zupełnie inną naturę niż nasza. Nawet w najgorszych momentach dbały o swój wygląd. Mało tego, dbały też o to, jak my wyglądamy. Motywowały nas: „ogol się”, „zobacz, tam jest kran i woda, umyj się.””

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Na tym właśnie polegał także ich urok. Źródło: Ewa Koszowska, Prof. Witold Kieżun dla WP.PL: większość moich studentów uważa Polaków za nazistów http://wiadomosci.wp.pl/title,Prof-Witold-Kiezun-dla-WPPL-wiekszosc-moich-studentow-uwaza-ze-nazisci-to-Polacy,wid,16753214,wiadomosc.html?ticaid=1131b3, wiadomosci.wp.pl, 15 lipca 2014

O kobietach, O naturze, O ślubie, O wodzie

„Czasami słyszymy krytyczne uwagi od obcych, że polski kult maryjny to naiwny sentymentalizm, odchodzący od centralnego w chrześcijaństwie kultu Chrystusa. Jest to całkowicie fałszywa opinia. Kult Matki Najświętszej był przez całą naszą historię ogromną, realną mocą, która pomogła przetrwać najgorsze upadki, rozbiory i prześladowania, a także często ratowała polską kulturę.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w sanktuarium w Ostrożanach podczas uroczystości 20-lecia koronacji cudownego obrazu Matki Bożej papieskimi koronami, 1 lipca 2007.

O historii, O matce, Chrystus

„Koniec z politycznym kultem fallusa! „Kobieta bez zobowiązań” nie musi już zadzierać kiecki, żeby pokazać swój program!”

Julia Kristeva (1941) francuska językoznawczyni

o Ségolène Royal, kandydatce socjalistów na prezydenta Francji w wyborach z 2007.
Źródło: „Forum”, 5 marca 2007

O kobietach

„Wielu inteligentów, cierpiących na kompleksy niższości wobec tak zwanego „Zachodu” sądzi, że religię polskiego ludu należy oczyścić z przerostów kultu maryjnego.”

Józef Maria Bocheński (1902–1995) polski duchowny katolicki, dominikanin, filozof

Religia w Trylogii
Źródło: s. 16

O ludziach, O religii

„Obojętność Meksykanina wobec śmierci wynika z obojętności wobec życia. Meksykanin nie tylko zakłada brak intranscendencji śmierci, ale także i życia (…). Śmierć jest naturalna, a nawet pożądana; im wcześniejsza, tym lepsza. Nasza obojętność wobec śmierci jest pochodną naszej (meksykańskiej) obojętności wobec życia. Zabijamy, ponieważ życie, nasze i cudze, nie posiada wartości. Jest to zjawisko naturalne: życie i śmierć są nierozłączne i za każdym razem, gdy życie traci sens, śmierć przestaje być transcendentna. W Meksyku śmierć jest zwierciadłem życia Meksykanina. Wobec obydwu Meksykanin się zamyka, nie chce nic o nich wiedzieć (…) Lekceważenie śmierci nie kłóci się z kultem, jakim ją otaczamy (my Meksykanie). Jest ona obecna podczas naszych świąt, jest w naszych zabawach, miłościach i myślach. Myśli o umieraniu i zabijaniu rzadko kiedy nas opuszczają. Fascynacja wynika chyba z naszego hermetyzmu i z furii, z jaką go przełamujemy.”

Octavio Paz (1914–1998) meksykański poeta, dziennikarz, krytyk i eseista, noblista

O życiu, O śmierci, O myślach, O myśleniu

„Na dodatek mamy za sobą siedem lat triumfów Tuska, które nie mogły prawicy nie zdemoralizować. Dostaliśmy twardą lekcję – że cynizm, chamstwo i brutalność zawsze popłacają, że dla wroga nie wolno mieć litości, nawet dla poległych w tragicznej katastrofie opłaca się nie mieć skrupułów wdeptać ich w błoto i obszczać, by zdławić rodzący się kult, że słabość karana jest przegraną. Karnowscy przypominają mi przedwojennych oenerowców, z politowaniem patrzących na skrupuły starszego pokolenia endecji, gdy bandyci Piłsudskiego rozprawiali się z opozycją pobiciami, skrytobójstwem, krzywoprzysiężnymi sądami i Berezą. A oni chcieli odpłacać pięknym za nadobne, walić w pysk – przecież tu chodzi o Polskę, o naród, o sprawy najświętsze, rozgrzeszające z każdego użytego środka! Tylko, tak się złożyło, zanim doczekali się możliwości walnąć w pysk Rydza, „musieli” pałek i kastetów używać głównie przeciwko innym odłamom tego samego narodowego radykalizmu.”

Rafał A. Ziemkiewicz (1964) polski pisarz

Źródło: Cuś pierdykło, kierowniku, Subotnik Ziemkiewicza, 20 września 2014 http://ziemkiewicz.dorzeczy.pl/id,4279/Cus-pierdyklo-kierowniku.html/

„Było oczywiste, że niektórych ludzi w naszych zakładach przeszkolono, jak zabierać głos na zebraniach załogi. I ci ludzie oznajmili, że u nas panuje kult jednostki, a tą jednostką jest Kałasznikow! To polowanie na czarownice trwało przez kilka miesięcy, potem jednak ustalono, że należy ograniczyć się do Stalina. Zostałem zrehabilitowany.”

Michaił Kałasznikow (1919–2013) rosyjski konstruktor broni

Źródło: wywiad dla „Die Weltwoche”, tłum. „Forum”, 20 grudnia 2010.

O ludziach

„Tym, co w spotkaniach z chrześcijańskimi misjonarzami (…) napawało barbarzyńców grozą, był nie tyle sam obcy bóg, ile wymagania monoteizmu. Nie brak świadectw, że poganie gotowi byli włączyć Chrystusa do swego panteonu, nie kwestionowali bowiem ani jego istnienia, ani jego potęgi (…). Sam chrzest nie przerażał. Przerażało towarzyszące przyjęciu nowej wiary demonstracyjne zniszczenie starego kultu.”

Karol Modzelewski (1937–2019) polski historyk i polityk

Barbarzyńska Europa

O Bogu, O wierze, Chrystus

„Wojtyła wywodził się prawdopodobnie z najbardziej reakcyjnego bastionu Kościoła katolickiego, gdzie rzewnemu kultowi Maryi towarzyszyły nacjonalistyczny ferwor i zażarty antykomunizm. Lata kontaktów z polskimi władzami komunistycznymi sprawiły, że tak jak inni polscy biskupi przyszły papież stał się wytrawnym politycznym kombinatorem. Owo podejście przekształciło polski Kościół w strukturę czasami trudną do odróżnienia od stalinowskiej biurokracji. Obie instytucje były zamknięte, dogmatyczne, skłonne do potępień i hierarchiczne, a przy tym przesiąknięte mitem i kultem jednostki. Tak się jednak złożyło, że – jak wielu wrogów, będących w istocie swoimi lustrzanymi odbiciami – uwikłały się one w śmiertelną walkę toczoną o duszę polskiego ludu.”

Terry Eagleton (1943)

Źródło: krytykapolityczna.pl, 1 maja 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/Bielik-RobsonNiktniechcepsucswieta/menuid-1.html

O ludziach, O duszy, O walce

„Kult dusz zmarłych przejawiał się w modłach i ofiarach, przede wszystkim w ucztach zadusznych, a zarazem po zgonie w stypie, po staropolsku strawie, po chorwacku karminie, po starorusku triznie (…). Zapisy folklorystyczne z ziem polskich mówią o pozostawianiu miejsca przy stole dla nieboszczyka w czasie tego „bożego obiadu”. Na Białorusi w czasie takiej uczty gospodarz wzywa przodków, zwracając się do nich: „Święci dziadowie, chodźcie do nas wieczerzać, proszę was na wieczerzę”. Niekiedy odbywa się to przy grobie, co należałoby uznać za formę starszą, której liczne inne elementy przechowała bałkańska kultura ludowa. Zmonumentalizowane przez Adama Mickiewicza dziady to poetycka synteza wierzeń i obyczaju litewskiego, białoruskiego i ukraińskiego, wierna w wielu szczegółach, pozbawiona jednak autentycznego modelu obrzędu wywoływania dusz.”

Aleksander Gieysztor (1916–1999) polski historyk mediewista

Mitologia Słowian
Źródło: s. 259–260.

O duszy, O czasie, O zmarłych

„Kult przodków i wybitniejszych i bardziej zasłużonych postaci minionych pokoleń znajduje się we wszystkich społeczeństwach ludzkich, które doszły do pewnego stopnia kultury. Znakomite postacie przeszłości symbolizują jakby pewien kapitał tradycji duchowej, w którym dany naród przechowuje to, co uważa dla swego bytu i rozwoju za najbardziej wartościowe.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Hagiografia
Źródło: s. 17, 18.

O przeszłości

„Beznamiętna szarzyzna mieszczańskiego realizmu, podobnie jak suche intelektualne podejście do sztuki – nie zadowala naszego widza, stęsknionego za teatrem, który w masach ludowych budziłby uczucia wielkie i trwałe zapładniające je do historycznych, twórczych czynów. Idei takiego teatru niektórzy spośród młodych pragniemy poświęcić swoją twórczość: aby budzić pasję rewolucyjną, szacunek wobec miłości, klasowe braterstwo, kult bohaterstwa i szlachetności, nienawiść wobec wyzysku.”

Jerzy Grotowski (1933–1999) polski reżyser, teoretyk teatru, pedagog

Źródło: Marzenie o teatrze http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=7023, „Dziennik Polski” nr 46, 23 lutego 1955, s. 2–3.

O nienawiści, O emocjach

„Jest rzeczą paradoksalną, że tak wielu współczesnych ludzi (…) krytykujących często chrześcijaństwo za nierozumny, ich zdaniem, stosunek do świata – wyznaje dziś najbardziej zabobonne, nie mające nic wspólnego z logicznym myśleniem poglądy, i tak łatwo wpada w sidła najbardziej dziwacznych, zupełnie irracjonalnych, ideologii, sekt i kultów. Sprawdza się znane powiedzenie, że gdy człowiek przestaje wierzyć w prawdziwego Boga, wówczas gotów jest uwierzyć w byle co.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia na Jasnej Górze w wigilię uroczystości Wniebowzięcia NMP, 14 sierpnia 2002

O Bogu, O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Kto stawia sobie za ideał mówić po polsku nie tylko byle jak, nie tylko nawet poprawnie, ale pięknie, strojnie, wyraziście, słowem z mocą – „fortiter”? Kto zdaje sobie sprawę z tego, że od opanowania mowy ojczystej zależy coś więcej, niż sama tylko łatwość poprawnego wyrażania się w mowie i w piśmie, że z niem związane jest całe opanowanie świata myśli, całe wyrobienie umysłowe, a co za tem idzie i zdolność oddziaływania na innych? Kto dostrzega, że tym ośrodkiem, koło którego winna się krystalizować cała kultura każdego narodu, nie może być co innego, jak kult mowy ojczystej?”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Około kultu mowy ojczystej
Źródło: s. 1

O myślach, O myśleniu

„Dochody Matki Teresy były takie, że mogła z powodzeniem wyposażyć kilka pierwszorzędnych klinik w Bengalu (ogółem prowadziła 600 misji w 123 krajach). To była świadoma decyzja, by tego nie robić i w zamian zakładać dobroczynne placówki, które natychmiast stałyby się celem pozwów sądowych, gdyby były placówkami służby zdrowia. Celem nie było uczciwe niesienie ulgi w cierpieniu, lecz kult śmierci, bólu i pokornego poddania się losowi.”

Matka Teresa z Kalkuty (1910–1997) katolicka siostra zakonna

Autorzy: Serge Larivée, Geneviève Chénard, Święta raczej nie święta, Policymic.com, Stuff. co. nz, tłum. „Forum”, 18 marca 2013.
O Matce Teresie

O śmierci, O matce, O decyzjach, O cierpieniu

„Kryterium zdrowego rozsądku nie jest do historii ludzkiej stosowalne. Czy Averroes, Kant, Sokrates, Newton, Voltaire uwierzyliby, że w wieku dwudziestym plagą miast, trucicielem płuc, masowym mordercą, przedmiotem kultu stanie się blaszany wózek na kółkach? I że ludzie będą woleli ginąć w nim, roztrzaskiwani podczas masowych weekendowych wyjazdów, aniżeli siedzieć cało w domu?”

Stanisław Lem książka Kongres futurologiczny

profesor Trottelreiner w czasie spotkania z Tichym.
Utwory, Kongres futurologiczny

O ludziach, O domu, O historii, O czasie

„Sięgając wzrokiem wstecz, aż do lat dziecinnych swego życia, widzę jedno pasmo objawów niezmierzonego miłosierdzia Bożego. (…) A najwięcej miłosierdziu Bożemu zawdzięczam powołanie kapłańskie, które odczułem dość wcześnie, podtrzymywanie tej chęci pomimo tylu przeszkód, prowadzenie mnie przez liczne doświadczenia, w których na pewno bym upadł i zginął, gdyby litość Stwórcy nie zsyłała mi wyraźnej pomocy z góry.(…) Wobec tego byłbym najgorszym niewdzięcznikiem, gdybym nadal jeszcze należał do siebie i chciał szukać siebie w jakiejkolwiek czynności, słowach lub myślach. Ufność w dalsze miłosierdzie Boże, szerzenie kultu tego miłosierdzia wśród innych i bezgraniczne poświęcenie mu wszystkich swoich myśli, słów i uczynków bez cienia szukania siebie, będzie naczelną zasadą mego dalszego życia przy pomocy tegoż niezmierzonego miłosierdzia.”

Michał Sopoćko (1888–1975) polski duchowny katolicki, teolog

Źródło: Droga świętości Ks. Michała Sopoćki http://www.opoka.org.pl/biblioteka/T/TH/THW/sopocko1.html, opoka.org.pl

O Bogu, O myślach, O pomocy, O myśleniu

„Przed wyborami, tuż po ustaniu żałoby narodowej, trudno było krzyż usuwać, ponieważ groziłoby to przegraniem wyborów. A kandydaci na urzędy od dawna umieją stroić się w liturgiczne komże. Przypominam sobie, jak to w 1989 r. na odpuście w Studzienicznej dwaj kandydaci na senatorów – Andrzej Wajda i Bronisław Geremek, czytali podczas Mszy Świętej lekcje na oczach tłumów katolików, politycznie, niestety, niedojrzałych. Demonstrujący swój katolicyzm Bronisław Komorowski powinien wspomnieć człowieka o tych samych imieniu i nazwisku z Wolnego Miasta Gdańska – błogosławionego ks. Bronisława Komorowskiego, który 22 marca 1940 r. został rozstrzelany w obozie niemieckim w Stutthofie m. in. za kult Chrystusa ukrzyżowanego. Ale prezydent elekt zachował się zupełnie odwrotnie – tuż po wyborach zażądał usunięcia krzyża. I poparli go w tym od razu członkowie rządu i PO oraz inne elementy antykatolickie i antypolskie, a także niektórzy znani katolicy nieposiadający wiedzy religijnej, a chcący wyrokować w sprawach teologii. Otworzyło to puszkę Pandory i uwolniło nienawiść do Kościoła, krzyża i tradycyjnie rozumianej Ojczyzny.”

Czesław Bartnik (1929) polski teolog, duchowny katolicki, poeta

Źródło: Antykrzyżowcy, naszdziennik.pl, 31 lipca 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20100731&id=my31.txt

O nienawiści, O zachowaniu, O wiedzę, O czytaniu

„Podstawą działań opartych na ryzyku jest w dużej mierze po prostu instynktowna świadomość obecności nadprzyrodzonej, autonomicznej i wszechwiedzącej siły, ukrytej w przedmiotach lub zdarzeniach. Rzadko traktuje się ją jako istotę o pewnym indywidualnym, bardziej konkretnym charakterze. Często bywa natomiast, że zakładający się wierzy w swe szczęście w potocznym tego słowa znaczeniu i jednocześnie jest wiernym wyznawcą któregoś z kultów religijnych. Przejawia wtedy skłonność do przyjmowania z religii pewnych określonych elementów wiary w nieograniczoną władzę i niezbadane wyroki bóstwa, które zyskało jego zaufanie.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O szczęściu, O wierze, O religii, O zaufaniu

„Dla angielskiej klasy wyższej nawet rodzina, która jest bogata od trzech pokoleń, ciągle będzie nowobogacka. Z drugiej strony w Ameryce wszystko sprowadza się do pieniędzy, ale nie jestem pewien, czy to w każdej sytuacji jest lepsze. To społeczeństwo, dla którego największymi autorytetami są miliarderzy… (…) System arystokratyczny na swój sposób akceptuje ogólną zasadę, że bezinteresowne cnoty zasługują na wyróżnienie. To już coś. Tymczasem Amerykanie cały świat ciągną za sobą w stronę kultu superbogaczy. Rośnie przepaść między nimi a resztą społeczeństwa. Rozbieżności są już takie jak w epoce edwardiańskiej, ale edwardianie przynajmniej wiedzieli, jak być bogatymi. (…) Fundowali budynki użyteczności publicznej, domy opieki, teatry, biblioteki i tak dalej. Teraz wszystko idzie na prywatne odrzutowce i penthouse’y na Manhattanie. Społeczeństwo nic z tego nie ma, bo dzisiejsi superbogacze nie czują, że są mu cokolwiek winni.”

Julian Fellowes (1949) aktor i scenarzysta brytyjski

Źródło: rozmowa Wojciecha Orlińskiego, Człowiek z krainy lordów, „Gazeta Wyborcza”, 7 października 2016.

O świecie, O rodzinie

„Dobra nowina” głoszona przez Mansona, łączyła chrześcijaństwo z tradycją orgiastycznych kultów starożytności. Uwalniała chrześcijaństwo od odstręczającej skazy pruderii, od owej eunuszej aury, która z oficjalnej pobożności czyni domenę życia duchowego dzieci i starych kobiet.”

Jan Józef Szczepański (1919–2003) polski pisarz, reporter, eseista, scenarzysta filmowy, tłumacz, podróżnik

Źródło: Przed nieznanym trybunałem

O kobietach, O dzieciach

„(…) A życzymy sobie, ażeby katolicy nie tylko stronili od błędów, lecz także od sposobu myślenia, czyli od tak zwanego ducha modernistów. Kto bowiem tym duchem jest przejęty, ten odrzuca ze wstrętem wszystko co trąci starością, a wszędzie we wszystkim chciwie czegoś nowego szuka: w sposobie mówienia o rzeczach Bożych, w wykonywaniu kultu świętego, w urządzeniach katolickich, a nawet w samych praktykach prywatnej pobożności.”

Benedykt XV (1854–1922) papież

Encyklika Ad bestissimi Apostolorum

O starości, O myślach, O myśleniu

„Moje pokolenie nie ma kultu luksusu, ale ma kult wygody. A niewątpliwie pralka, lodówka, elektroluks, duże biurko, na którym wygodnie można się ze wszystkim rozłożyć – to są przedmioty, które ułatwiają życie.”

Hanna Świda-Ziemba (1930–2012)

Źródło: Joanna Sokolińska, Wolna od rzeczy, wyborcza.pl, 14 stycznia 2012 http://wyborcza.pl/magazyn/1,124790,11041981,Wolna_od_rzeczy.html

O życiu

„Zauważyłem, że tamtejszy kościół jest niezwykle dynamiczny, żywy. Frekwencja jest mniejsza niż u nas, ale tam, gdzie księża dojeżdżają z regularną posługą, tam wierni chętnie zapełniają kościoły, modlą się żarliwie, gorliwie śpiewają, z radością i życzliwością otwierają się na innych. Wielkim kultem cieszy się obecna niemal w każdej świątyni figura Matki Bożej z Lujan.”

Stanisław Budzik (1952) polski duchowny katolicki, biskup

o Kościele katolickim w Argentynie. Źródło: W Kościele i w Ojczyźnie papieża Franciszka http://ekai.pl/wydarzenia/wywiad/x66067/w-kosciele-i-w-ojczyznie-papieza-franciszka/?page=2, ekai.pl, 21 kwietnia 2013

O matce, O śpiewie, O ojczyźnie, Radość

„Objawy kultu Napoleona tak w dobie romantyzmu, jak i potem nie były nigdy w Polsce wolne od przymieszki krytycyzmu i goryczy. Ani Polski nie wyzwolił ostatecznie, ani nawet sprawy polskiej nie potraktował tak, jak wedle naszego własnego poczucia na to zasługiwała.”

Stefan Treugutt (1925–1991) polski historyk literatury, krytyk teatralny

Źródło: Napoleon Bonaparte jako bohater polskiego romantyzmu (1974)

„Od 1989 r. rozwija się na Śląsku prawdziwy kult Korfantego, idealnie wpisany w mit odwiecznej śląskiej krzywdy. Z tego mitu wyrosła legenda jedynego wielkiego polityka rodzimego chowu, który wbrew przekleństwu pochodzenia sięgnął po najwyższe zaszczyty w państwie niemieckim i w państwie polskim – by w końcu zostać zdeptanym, pognębionym i unicestwionym. Legenda zrodzona ze śląskich kompleksów, ale i z wielowymiarowej, trudnej do okiełznania osobowości Wojciecha Korfantego: wizjonera i trybuna, a zarazem wielkiego samotnika, który nie potrafił zjednywać sobie przyjaciół. Uroczego i szarmanckiego lwa salonowego, a jednocześnie aroganckiego, apodyktycznego dyktatora. Bojownika o prawa najuboższych, który zarazem pławi się w zbytkach. Ujmującego dyplomaty najwyższej próby, łatwo przybierającego postać małostkowego choleryka. Wreszcie wielkiego, żarliwego Polaka, dramatycznie rozczarowanego polską rzeczywistością.”

Michał Smolorz (1955–2013) polski dziennikarz, publicysta, reżyser i producent

Źródło: Nieświęty śląski święty, polityka.pl, 4 listopada 2009 http://www.polityka.pl/historia/298903,1,nieswiety-slaski-swiety.read#ixzz1K2d0K9aC

O historii, O rzeczywostości, O osobowości

„Konieczność rozdziału państwa od Kościoła jest absolutnie fałszywą tezą, bardzo szkodliwym błędem. Oparcie się faktycznie o zasadę, że państwu nie wolno uznawać żadnego wyznania religijnego, jest przede wszystkim bardzo obraźliwe wobec Boga; gdyż Stwórca człowieka jest jednocześnie Założycielem ludzkich społeczności. To On podtrzymuje je w istnieniu, tak samo jak i nas podtrzymuje tutaj. Wobec tego winni mu jesteśmy nie tylko osobisty kult, ale również kult publiczny i społeczny.”

Pius X (1835–1914) patriarcha Wenecji, papież, święty Kościoła katolickiego

Źródło: encyklika Vehementer nos, 11 lutego 1906.

O Bogu, O błędach

„Jestem ewangelicznym wierzącym zielonoświątkowcem charyzmatycznym. My uważamy, że każdy wierzący człowiek jest święty. Ja jestem święty John Godson. Zgodnie z tym, co pisał Paweł w Liście do Koryntian. Nie wierzę w kult świętych, w osoby ogłaszane jako święte przez Watykan. Każdy wierzący prawdziwy uczeń Jezusa Chrystusa jest święty. To po pierwsze. Po drugie, uważam, że jedyna droga do Boga to Jezus Chrystus, tak, jak jest napisane w Piśmie Świętym.”

John Godson (1970) polski polityk nigeryjskiego pochodzenia

o ustanowieniu św. Faustyny patronką Łodzi. Źródło: krytykapolityczna.pl, 19 listopada 2010 http://www.krytykapolityczna.pl/Serwissamorzadowy/GodsonImigrantpastorradny/menuid-1.html

O Bogu, Chrystus

„Ci, którzy nie wyznawali słusznej (to jest katolickiej) wiary, a więc heretycy, zaczęli być przedmiotem represji, tracąc część uprawnień obywatelskich, nie mogąc się wspólnie modlić do Boga przez nich wyznawanego, gdyż nie pozwalano im mieć miejsc kultu.
Także dopiero pod koniec IV w. można było przystąpić do frontalnego ataku na religię pogańską. Nie mógł tego zrobić Konstantyn, gdyż za jego panowania poganie ciągle stanowili większość poddanych. Teodozjusz zabronił pod ostrymi karami wszelkich form kultu, nakazał zamykać świątynie. Dopiero wtedy chrześcijaństwo (to słuszne, ortodoksyjne) stało się religią państwową.”

Teodozjusz I Wielki (347–395) cesarz rzymski

Autorka: Ewa Wipszycka, Religia cesarzy, w: Ziemskie dzieje Kościoła, „Pomocnik Historyczny Polityki” nr 7/2015.
O Teodozjuszu

O Bogu, O wierze, O religii, O karze

„Powrót po 20 latach to duże wyzwanie. Dziękuję widzom za wyrazy sympatii i zainteresowanie. Czekam na pojawienie się konkretnych propozycji, to tylko kwestia czasu. Mimo wszechobecnego kultu młodości, kobiety dojrzałe są mile widziane na małym i dużym ekranie.”

Danuta Kowalska (1955) polska aktorka

Źródło: Joanna Bogiel-Jażdżyk, Kowalska: Danuta szykuje się do ślubu, teletydzien.pl, 22 czerwca 2012 http://www.teletydzien.pl/gwiazdy/news-kowalska-danuta-szykuje-sie-do-slubu,nId,614523

O kobietach, O ślubie, O czasie, O czekaniu

„Europa ze swoim kultem biologicznej młodości wydaje się pusta w zestawieniu z azjatyckim kultem wieku sędziwego.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

O wieku

„Publiczny kult głównych bóstw naturalnie już upadł; kapłanów już nie ma, wprawdzie składają jeszcze ofiary bogom, lecz najuroczyściej obchodzi rolniczy lud święto dożynków: zebrawszy plon doroczny, urabiają (z ostatnich snopków) bałwana, Kurkiem zwanego, i czczą go jako boga (urodzajów), dziękując za zbiór świeży, a prosząc na rok przyszły o jeszcze obfitszy. Prócz obchodów dożynkowych tkwi pogaństwo najgłębiej w pogrzebowych; nawróceni obiecują więc, że nadal zmarłych nie będą palić ani grzebać w bogatej odzieży lub rynsztunku, z końmi lub ludźmi; że nie będą zachowywać innych pogańskich obrzędów, że zadowolą się chrześcijańskim trybem i poświęconym cmentarzem. W owych obrzędach pogrzebowych główną rolę odgrywali śpiewacy; układ równa ich wprawdzie z kapłanami pogańskimi, lecz sama nazwa, tulisze albo Ugaszę, raczej śpiewaków oznacza; tulisz bowiem zdaje się nam tyle, co szerzyciel, mnożyciel (tj. głosiciel sławy), ligasz zaś jej rozstrzygacz, sędzia…”

Aleksander Brückner (1856–1939) polski filolog

Źródło: Starożytna Litwa. Ludy i bogi. Szkice historyczne i mitologiczne (1904)

O Bogu, O ludziach, O odzieży, O zmarłych

„Lecz godne pożałowania wydaje mi się to, iż widzę takich bezmyślnych i głupich bałwochwalców, którzy… naśladują doskonałość kultu egipskiego; i szukają bóstwa, choć nie mają na nie żadnego dowodu, w wydzielinach rzeczy martwej i ożywionej: przez to wystawiają na pośmiewisko nie tylko owe bóstwa i roztropnych czcicieli, lecz także nas… a co jest w tym najgorsze, triumfują, widząc swoje szaleńcze obrządki w takim poważaniu… – Nie trap się tym, o Momosie – rzekła Izyda – albowiem przeznaczenie uładziło bieg spraw ciemności i światła.”

Giordano Bruno (1548–1600) włoski astronom, naukowiec i filozof

Lecz zło jest w tym – odparł Momos – że oni uznają za pewne, iż przebywają w świetle.
Źródło: Spaccio della bestia trionfante, Londyn 1584.

O złu

„Podpadłem jej. Nie pamiętam oczywiście nawet czym. Podała mi w rewanżu do wypicia koktajl. I nie była to bynajmniej jakaś cykuta starej daty. Napój okazał się trucizną, na czasie. To była kompozycja ze skrajnego egocentryzmu, kultu rywalizacji i wyścigów. Przeżyłem, ale do tej pory odbija mi się to czkawką tabelek, głupich list rankingowych i idiotyzmów jak opętańczy kult gwiazdorstwa.”

Marek Konecki (1949)

Kalendarium kpin

O czasie

„Problem z kultem Atatürka polega na tym, że pozwolił on wojsku i sekularnemu establishmentowi ubrać naród w kaftan bezpieczeństwa. Więcej troski i uwagi trzeba było poświęcić stworzeniu silniejszego społeczeństwa obywatelskiego, a nie traktować naród jak dziecko.”

Murat Belge (1943)

Źródło: Piotr Zalewski, Ojciec Turków i jego spuścizna Ile w Turku Atatürka, polityka.pl, 4 października 2010 http://www.polityka.pl/swiat/analizy/1508880,1,ojciec-turkow-i-jego-spuscizna.read?backTo=http://www.polityka.pl/swiat/analizy/1519620,1,turcja-umacnia-swoja-pozycje.read

O dzieciach, O problemach

„Kiedy fakty zadają kłam ideologiom, rzadko się to kończy śmiercią ideologii. Dla jakiejś marginalnej grupy ideologia taka nabiera rangi kultu – tak jak w wypadku stalinistów czy neonazistów. Teraz taki marginalny status należałoby też nadać rynkowym fundamentalistom. Nie spotyka ich to tylko dlatego, że ich idee odchudzonego państwa są dla różnych miliarderów tak dochodowe, że finansują dla nich rozmaite think tanki.”

Naomi Klein (1970) dziennikarka i pisarka kanadyjska

Źródło: Zielone światło dla buntu, „Blätter für deutsche und internationale Politik”, tłum. „Forum”, 19 marca 2012.

O śmierci, O świetle

„To eserowszczyzna, kult jednostki, lewacko-eserowskie wypaczenia.”

Piotr Pospiełow (1898–1979)

do Konstantina Simonowa, który został wezwany po ukazaniu się artykułu wstępnego Marianowa napisanego w oparciu o przemówienie Simonowa twierdzącego, że po śmierci Józefa Stalina głównym zadaniem literatury jest odzwierciedlenie wielkości dyktatora w jej wszystkich przejawach i wymiarach.
Źródło: Jurij Boriew, Prywatne życie Józefa Stalina, tłum. i oprac. Darima i Dionizy Sidorscy, Oficyna Literatów Rój, Warszawa 1989, ISBN 8385049134, s. 177.

O życiu, O śmierci, O literaturze

„Kościół Soborowy jest Kościołem schizmatyckim, ponieważ oddalił się od Kościoła katolickiego, który istniał zawsze. Ma on swoje własne, nowe dogmaty, swoje nowe kapłaństwo, swe nowe instytucje, swój nowy kult, wszystkie te rzeczy były już potępione przez Kościół w wielu oficjalnych i ostatecznych dokumentach.”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

„Czyż nie jest faktem, że lokalni święci bywają ważniejsi od Boga lub Jezusa? A rozbudowane formy kultu maryjnego czyż już dawno nie wymknęły się spod kontroli strażników monoteistycznej czystości? Swoista „legalizacja” maryjnych sanktuariów i wizerunków Matki Boskiej jest dla mnie bardziej wyrazem rezygnacji ze strzeżenia „monoteistycznej czystości” niż rozwoju religijności chrześcijańskiej.”

Stanisław Obirek (1956) teolog polski, były jezuita

Źródło: Bauman, Obirek: Politeizm i polifonia, krytykapolityczna.pl, 7 czerwca 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/czytaj-dalej/20130607/bauman-obirek-politeizm-i-polifonia

O Bogu, O matce, O czytaniu

„Usilnie zastrzegam się przeciw często nieprzemyślanemu krzewieniu w harcerstwie poglądów o ślepym podporządkowaniu jednostki narodowi, kościołowi lub rodzinie, jednym słowem – teorii organicznej. Przeciwnie, jestem za jak najbardziej indywidualistycznym światopoglądem harcerskim. Kult państwa do którego krzewienia nawołuję, nie sprzeciwia się tej indywidualistycznej teorii, traktuje bowiem interesy państwa jako wspólne wszystkim jednostkom, nigdy nie narzucone wbrew ich woli.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Nowe horyzonty harcerstwa. Listy do starszych harcerzy, Tarnów 1921, s. 48–49, cyt. za: Andrzej Friszke, Adam Ciołkosz. Portret polskiego socjalisty, wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2011.

O rodzinie

„Brak osobowości prowadzi do śmierci uczuć, śmierć uczuć do śmierci pisarstwa i do nadmiaru przemocy, która stała się naczelnym tematem współczesnej literatury: – Zapłaciliśmy wygórowaną cenę za uprawianie kultu wytrzymałości i za lekceważenie wrażliwości. Przemoc zajęła miejsce uczucia.”

Anaïs Nin (1903–1977) pisarka francuska

Źródło: wystąpienie dla studentek Dartmouth College, USA.

O śmierci, O emocjach, O literaturze, O osobowości

„Jeśli podzielimy dzisiejszych Rosjan na potomków tych, którzy byli rozstrzeliwani, oraz tych, którzy rozstrzeliwali, to tych drugich rzecz jasna będzie więcej. To jedna z przyczyn wciąż tak silnego kultu Stalina w Rosji.”

Nikołaj Swanidze (1955)

Źródło: Tomasz Kizny, 750 tysięcy strzałów w tył głowy, „Gazeta Wyborcza”, 2–3 marca 2013.