Cytaty na temat wstyd
strona 2

„Wstyd przed zaangażowaniem jest powszechny.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: List otwarty do partii, wyborcza.pl, 19 czerwca 2011 http://wyborcza.pl/1,76498,9806285,List_otwarty_do_partii.html?as=1&startsz=x

„A więc: potrzebuję życiowej rady.
– Ale jakiego rodzaju? – powiedział stłumionym głosem.
– Nie wiem. Naprawdę nie wiem, co mam robić ze swoim życiem. Nie mogę zostać w mojej wsi. Tam nie ma przyszłości, dla nikogo.
– Więc co chcesz robić?
– Sam chciałbym to wiedzieć. Czy może mi pan pomóc? Chciałbym studiować.
Nie zastanawiał się długo.
– Gdzie? Szkoły są wszędzie. Co chcesz studiować?
– Teatr.
– Ty? Aktorem?
– Nie, chciałbym pisać dla teatru, dla telewizji. – Tak powiedziałem: dla telewizji. Poruszyło się we mnie wahadło złudnej nadziei, oscylując pomiędzy wstydem a głodem.
– Wiesz przecież, co to za życie. Dużo deprawacji. To nie dla chłopca ze wsi, takiego jak ty.
– Ale proszę pana, ja zjeździłem już kawał świata. Napisałem także coś niecoś.
Powinienem był mu powiedzieć, że przemierzyłem świat od naszej wsi do Hawany, gdzie wyczerpał się zasób mojej energii, że napisałem tomik sonetów i kilka opowiadań. Ale nic mu nie powiedziałem, głód mój przybrał na sile: do tej chwili znosiłem go z łatwością, zapomniawszy o nim nawet w samo południe, gdy z każdą chwilą robiło się coraz upalniej wewnątrz zamkniętego pokoju. Znowu spojrzałem na aniołka i poczułem się jeszcze bardziej głodny. Gdyby marcepanowa książeczka istniała naprawdę, gdyby zamiast kartek miała francuskie ciasta… Patrzyłem na aniołka, na jego twarz. Wydawało mi się, że ofiaruje mi otwartą książeczkę.
Znowu spojrzałem na niego i wydawało mi się, że się do mnie uśmiecha. Czyżby głód uświęcał?”

Guillermo Cabrera Infante (1929–2005) pisarz kubański

O życiu, O głodzie, O świecie, O pokoju

„Z wstydem poczęty człowiek, urodzony
Z boleścią, krótko tu na świecie żywie…”

Mikołaj Sęp Szarzyński (1550–1581) polski poeta

Źródło: Sonet II, w: Mikołaja Sępa Szarzyńskiego Poezye, Kraków 1903, s. 10.

„Wyznawcy muszą się czuć winni. Zanim uwierzą w Boga, muszą wierzyć w grzech. Wstyd, tak jak kontemplowanie zła, jest skutecznym mechanizmem kontroli. Oto zagrażający świat, oto jego strażnicy. Im większe poczucie winy, tym większa potrzeba zbawienia, tym gorliwsza wiara.”

Robert Rient (1980) polski dziennikarz, reportażysta, pisarz

Świadek

O Bogu, O świecie, O wierze

„Nasz zawód polega na opowiadaniu, na przekazywaniu historii i jeśli ktoś robi to naprawdę świetnie, to żaden wstyd z nim przegrać”

Henry Cavill (1983) aktor brytyjski

w castingu do roli Źródło: Yola Czaderska-Hayek, Ekskluzywny wywiad z nowym Supermanem, stopklatka.pl, 8 listopada 2011 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=82447

O historii

„Chyba każde polskie dziecko wie coś o postaci Feliksa Dzierżyńskiego, wybitnego rewolucjonisty, bliskiego współpracownika Lenina. Sądziłem, że i ja wiem o nim niemało. Musiałem jednak przeżyć chwile wstydu.”

Michał Listkiewicz (1953) polski sędzia piłkarski, prezes PZPN

Źródło: czasopismo „Sport”, 1984, cyt. za: Daniel Orzechowski, Genialny kamerdyner, „Wprost” nr 24/2008 http://www.wprost.pl/ar/141159/Postac-tygodnia-Michal-Listkiewicz/?I=1347

O dzieciach, O sporcie

„Zakwita nadzieja zachwytów bezgranicznych, oczy rozpalają się, pierś faluje. Potem unosi się z ziemi delikatna czerwień; jest to czerwień wstydu wszystkich tych nagich serc i noc staje się różowa.”

Knut Hamsun (1859–1952) norweski pisarz, noblista

Wiktoria

O nadziei, O nocy, Serce

„O czym tu mówić? Powiedziałbym po prostu… Wstyd mi! Wstyd mi za tych z Radomia! Wstyd mi za tych pracowników zakładów Ursusa! Okazało się, że w naszym społeczeństwie są jeszcze kręgi ludzi, których przedstawiciele nie są gorsi ani lepsi od ciemnej, warcholskiej szlachty XVII i XVIII wieku! Nie zgodzimy się nigdy na to ażeby to, co z wielkim trudem jest wznoszone w naszym kraju, ażeby te podstawy naszego – każdego z nas z osobna – dobrobytu i siły naszej Ojczyzny były naruszane przez ludzi nieumiejących po prostu myśleć!”

Stanisław Ryszard Dobrowolski (1907–1985) poeta polski

o wydarzeniach radomskich w czerwcu 1976. Źródło: Wstyd mi za tych z Radomia, wrzuta.pl http://w137.wrzuta.pl/audio/7gRo8NHegrt/stanislaw_ryszard_dobrowolski_-_wstyd_mi_za_tych_z_radomia

O ludziach, O myślach, O sile, O wieku

„Ej laleczko czemu to tak miało by być
Że czuła byś wstyd gdybym chciał cię…
Ja robię to tylko po to, bo znam się na klientkach
I lubię na ciebie patrzeć, jak jesteś uśmiechnięta…”

Pezet (1980)

Źródło: 5-10-15

„To zależy od sędziów, albo się sprężą, albo ciągną sprawy i przynoszą tylko wstyd wymiarowi sprawiedliwości, który okazuje się mało sprawny.”

Bogusław Nizieński (1928) polski prawnik

Źródło: Temida ślepa szczególnie wobec komunistów, naszdziennik.pl, 13 grudnia 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=po&dat=20101213&id=po21.txt

O sprawiedliwości

„To wielki wstyd dla Polski. Polski futbol i tak nie ma obecnie w świecie dobrego image, myślicie, że te wybryki go poprawią? Każdy, kto był zaangażowany w organizację finału, powinien się wstydzić. Przecież można było rozsądnie pomyśleć i uniknąć kompromitacji”

Leo Beenhakker (1942) holenderski trener piłkarski

o chuligańskich wybrykach podczas finału Pucharu Polski 2008.
Źródło: „Gazeta Wyborcza”

O myślach, O myśleniu

„Jeśli jakiś aktor twierdzi, że takie sceny nie są problemem to ja mu nie wierzę. W każdym człowieku tkwi jakaś naturalna bariera wstydu oraz potrzeba intymności, której nie chce się przekraczać. Ale w naszym zawodzie czasami trzeba to robić. Chyba najlepszy sposób na uporanie się z rozbieranymi scenami polega na całkowicie zawodowym podejściu do nich. Mam czasami wrażenie, że niektórzy ludzie wyobrażają sobie, że aktorzy czerpią z grania takich scen przyjemność. Nic bardziej mylnego. Proszę mi uwierzyć, nie ma nic bardziej stresującego od grania scen erotycznych.”

Magdalena Cielecka (1972) polska aktorka

Źródło: Wywiad, 2005 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=24645

O ludziach, O przyjemności, O wrażeniach

„Mówią jedni, że inny teraz świat, inni ludzie, inne życie. Nieprawda! Świat ten sam i ludzie, tylko się stępili jak, ot te moje szabliska od ciągłego rąbania, a rąbania po kamieniu. Szczerba nie wstyd, byle rdzy nie było, bo rdza zje najlepszą stal, a szczerbę odtoczysz w potrzebie!”

Maria Rodziewiczówna książka Dewajtis

Dewajtis
Źródło: s. 20

O życiu, O ludziach, O świecie

„Nie przynosi wstydu śmiertelnym to, co konieczne.”

Eurypides (-480–-406 p. n. e.) dramaturg antyczny

„Pod niebem jest marzeń na tysiąc lat,
Że aż je czytać wstyd.
Pod niebem, w niebie, lecz gdzie to jest?
Może w sercu i w snach?”

Jacek Cygan (1950) polski autor piosenek, poeta, scenarzysta

piosenka śpiewana przez Ryszarda Rynkowskiego.
Wariant: Pod niebem jest marzeń na tysiąc lat,
Że aż je czytać wstyd.
Pod niebem, w niebie, lecz gdzie to jest?
Może w sercu i w snach?
Źródło: Nie budźcie marzeń ze snu

O snach, O czytaniu, Serce

„Dziś, gdy od szkoły, przez uniwersytet, rynek pracy, aż po emeryturę uczeni i zmuszeni jesteśmy konkurować ze sobą na każdym polu, najbardziej liczy się umiejętność dostosowania, zmienność tożsamości. Wytwarza to w nas „tożsamość elastyczną”. Ktoś z taką tożsamością będzie miał łatwiej niż osoba, która „traktuje siebie zbyt serio” i nie potrafi się dostosować. W ten sposób wstyd może prowadzić do rozdwojenia osobowości: mamy elastyczną tożsamość dla innych i własną w domu. Ale skoro tu jestem taki, a tu taki, to w zasadzie nie mam pojęcia, kim w ogóle jestem. Wielu, przede wszystkim młodych ludzi, ucieka z tego powodu w konserwatyzm albo popiera ideologie nacjonalistyczne.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: Siła bezwstydnych, krytykapolityczna. pl, 25 maja 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20130525/sierakowski-sila-bezwstydnych

O ludziach, O domu, O sile, O osobowości

„Już od dawna nie mogę chodzić do kościoła. Jest mi wstyd, że nie ma mnie na niedzielnych mszach, ale ludzie ciągle się tam na mnie patrzą i rozpychają, by stać blisko mnie. Robią mi też zdjęcia telefonem komórkowym. W sumie są bardzo mili, ale uciążliwi. Myślę, że Bóg rozumie, dlaczego opuszczam msze i nie ma mi tego za złe.”

Beyoncé Knowles (1981) wokalistka amerykańska

O Bogu, O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Posłuchaj, pogardzałbym sobą i spaliłbym ze wstydu wszystkie zasłony, gdyby naprawdę zabrakło mi słów.”

Gaétan Soucy (1958–2013)

Dziewczynka, która za bardzo lubiła zapałki (1998)

„Nie wstyd, ale cnota żałować złego i poprawić; nie statek ale upór: źle zacząwszy popierać i gorzej czynić.”

Andrzej Maksymilian Fredro (1620–1679) polski pisarz polityczny

Źródło: op.cit., s. 49

„Mama uwielbia serial i jest dumna. Ojciec nie. Wstyd powiedzieć, ale był zakłopotany sceną, w której samochód zepsuł się na środku pustyni i Homer kazał Marge nieść do miasta przebitą oponę. Powiedziałem: „Tato, nigdy nie przeszkadzało ci, jak przez wszystkie lata Homer dusił Barta”…”

Matt Groening (1954) amerykański twórca filmów animowanych

Źródło: Bartek Koziczyński, 333 popkultowe rzeczy… lata 90., wyd. Vesper, Poznań 2011, ISBN 978-83-7731-064-9, s. 465.

O samochodach

„Największy wstyd, gdy go nie ma.”

Urszula Zybura (1952)

„Brak porozumienia w szeregach opozycji pozwolił KANU odnieść zwycięstwo w wyborach. Opozycja musi teraz znosić ten wstyd porażki, ponieważ usunięcie Moi z pałacu prezydenckiego będzie niemożliwe.”

Raila Odinga (1945)

Źródło: Aleksandra Gutowska, W ślady ojca... - Raila Odinga (wice)prezydentem Kenii? http://www.psz.pl/tekst-6718/Aleksandra-Gutowska-W-slady-ojca-Raila-Odinga-wiceprezydentem-Kenii, psz.pl

O zwycięstwie

„Wstyd to słowo, za którego pomocą wprowadzamy porządek całkowicie niezrozumiały.”

Henry Miller (1891–1980) pisarz amerykański

O pomocy

„Żadna z płyt, czy to Obywatela G. C., czy Republiki, to nie są płyty, których musiałbym się wstydzić. Wszystkie one są zapisem tego, co się działo w moim życiu, w życiu moich kolegów. Te płyty były takim rodzajem dosyć intensywnie pisanego pamiętnika, spisu wydarzeń, które miały miejsce. I co najważniejsze, że do tych relacji można wracać i nie ma wstydu.”

Grzegorz Ciechowski (1957–2001) polski muzyk rockowy

O sobie

O relacjach

„Tak często czerwieniłem się ze wstydu, że na pochód pierwszomajowy wysyłano mnie jako sztandar przedszkola.”

Marian Opania (1943) aktor polski

Jestem nieśmiały

„Bardzo kulturalna, mieszkająca w Berlinie znajoma, opowiada przez telefon, że rozważa powrót do ojczyzny.
– Z powodu koszmarnej [proimigracyjnej] polityki Merkel – wyjaśnia dramatycznym tonem.
Kiedy ośmielam się napomknąć, że między innymi dzięki polityce Merkel od ośmiu lat pracuje poza polskimi granicami i zarabia cztery razy więcej niż we własnym kraju, odpowiada lodowatym tonem, że „to zupełnie inna sytuacja”. (…)
Fakt, że po 2004 roku miliony naszych rodaków wyjechało do bardziej rozwiniętych państw europejskich, gdzie korzystają ze wszystkich praw i zabezpieczeń socjalnych, nie ma większego znaczenia. „To jest zupełnie inna sytuacja”. My uczciwie zarabiamy na chleb, podczas gdy „oni” biorą za frajer.
Nie wiem, jak to wygląda w Berlinie czy Hamburgu, ale w Bonn Polacy bynajmniej nie zasłynęli z zamiłowania do ciężkiej pracy, tylko z kradzieży rowerów i szabrowania śmietników. (…) [Tam] jednak nie wstydziłam się, że jestem Polką. Teraz bywają chwile, że mam ochotę zapaść się ze wstydu pod ziemię.”

Angela Merkel (1954) niemiecka polityk

O ojczyźnie

„Winie i posłusznemu jej wstydowi można przypisać, że dręczy, dręczy nieustannie.”

Günter Grass książka Przy obieraniu cebuli

Przy obieraniu cebuli

„W stosunku do wiernych winien on szczególnie na to baczyć, aby w niczem nie szukać siebie, swego powodzenia, tego, coby mogło mile połechtać jego miłość własną. Nieraz świat będzie go pociągał do kompromisów i szeptał mu: „Mów nam rzeczy, któreby się nam podobały” (Iz 30, 10), któreby nam pochlebiały, a i my ci zato będziemy pochlebiać i sławić jako człowieka o szerokich poglądach i prawdziwem zrozumieniu ducha czasu. Nieraz znowu będzie się starał wzbudzić w nim fałszywy wstyd, drwiąc sobie z niego, że nie jest dość postępowy i krytyczny, że prawdy, które głosi, są zacofane i przestarzałe, że należy je traktować bardziej naukowo; będzie go próbował doprowadzić do buntu, albo przynajmniej do nieufności względem wiecznej powagi Kościoła, zachęcając do zajęcia wobec prawd wiary takiego stanowiska, jakie się zajmuje wobec przyrodzonych prawd wiedzy ludzkiej. Ile będzie musiał się nieraz nasłuchać o zacofaniu nauki katolickiej, o braku wolności w badaniach, o krępujących uczonego założeniach wiary, o konieczności usamodzielnienia się wobec władz kościelnych!”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

Królewskie kapłaństwo
Źródło: s. 115

O miłości, O świecie, O wierze, O zrozumieniu

„Dużo gorsze od wstydu z tego powodu, że zamiast oczekiwanych Francuzów zjawiły się dorsze, byłoby spodziewać się dorszy i zobaczyć Francuzów.”

José Saramago (1922–2010) pisarz portugalski, noblista

rozeszła się bowiem wiadomość, że zbliża się armada francuska z zamiarem podbicia kraju (...), ale w końcu armada okazała się flotą wiozącą dorsze.
Baltazar i Blimunda
Źródło: s. 59.

„Ci, którzy głosowali przeciwko równouprawnieniu par gejowskich, powinni się teraz zastanowić, jaki wstyd przynoszą sobie, swoim dzieciom i wnukom.”

Sean Penn (1960) aktor amerykański

Fragment przemówienia podczas odbierania Oscara dla najlepszego aktora pierwszoplanowego w filmie Obywatel Milk.

O dzieciach

„Wstydem być nie może litość sprawiedliwa.”

Jean Baptiste Racine (1639–1699)

„Postępujące wszędzie urynkowienie sfery publicznej oraz ponowoczesne procesy indywidualizacji i atomizacji doprowadziły do rozpuszczenia więzi międzyludzkich i kryzysu zaufania. Właśnie w to miejsce wprowadził się wstyd. Konformizm strachu zastąpiony został przez konformizm wstydu. Drogę odwrotną należy rozpocząć od indywidualnych aktów przezwyciężenia wstydu i zaufania sobie. To jest zawsze decyzja o niepodporządkowaniu się powszechnemu konformizmowi.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: Siła bezwstydnych, krytykapolityczna.pl, 25 maja 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20130525/sierakowski-sila-bezwstydnych

O strachu, O zaufaniu, O decyzjach, O sile

„Sprawa Rodezji jest dla Afryki wstydem i zniewagą.”

Julius Nyerere (1922–1999) polityk tanzański

Źródło: Ryszard Kapuściński, Gdyby…, op. cit., s. 255.

„Są chwile, kiedy mam ochotę uciec. Są chwile, gdy jak większość ludzi załamuje mnie to, co wokół. Często oglądając telewizję mam poczucie wstydu i przykrości. Z drugiej strony tu się urodziłem, tu pracuję, tu mam przyjaciół, tu znajduję miejsce dla swojego teatru, tu szukam widzów, którzy mnie rozumieją, do których mówię. Z perspektywy mojego zawodu – jestem zadowolony z rzeczywistości teatralnej wokół, a obecnie wiele dzieje się na polskiej scenie. Mam jednak czasem poczucie pewnej schizofrenii, jakiegoś rozdarcia, w którym żyjemy.”

Łukasz Kos (1970)

Źródło: „Gazeta Wyborcza” Katowice, 20 października 2004 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/slaskm.htm

O ludziach, O rzeczywostości, O czasie

„Adamie! Kiedyś – dawno temu – byliśmy przyjaciółmi. Teraz pragniesz mnie postawić przed sądem (właśnie otrzymałem list od Twojego adwokata), ponieważ napisałem prawdę: że jesteście – Ty i Twoi ludzie – spadkobiercami Róży Luksemburg i jej straszliwej idei wynarodowienia Polaków (oraz wszystkich innych narodów) – idei podjętej potem przez Komunistyczną Partię Polski. Uważasz, że się mylę? Świetnie! To dlaczego grozisz mi sądem, zamiast podjąć ze mną dyskusję? A Twój adwokat pisze do mnie jakieś głupstwa o spółce giełdowej i jej interesach, którym podobno zagrażają moje poglądy. Czy idee i poglądy mają coś wspólnego z pieniędzmi i giełdą? To do tego doszedłeś? A to wstyd!”

Jarosław Marek Rymkiewicz (1935) polski pisarz i krytyk literacki

w liście do Adama Michnika. Źródło: List otwarty do A. Michnika: „czemu grozisz mi sądem?”, wp.pl, 5 października 2010 http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,List-otwarty-do-A-Michnika-czemu-grozisz-mi-sadem,wid,12727749,wiadomosc_prasa.html

O ludziach

„Ze spuszczonymi głowami czekamy tu na wybuch,
zabrakło dla nas sił, za to starczyło wstydu,
dziś pośród zmiętych bibuł, splutych jasnowidzów,
patrzymy na świat zza brudnych szyb i szybów.”

Miuosh (1986)

Pan z Katowic
Źródło: utwór Rio

O świecie, O czekaniu

„Organizując struktury Samoobrony na Podkarpaciu, stojąc na blokadach, robiłam to w słusznej sprawie, byłam bowiem przekonana o potrzebie obrony ludzkich spraw. Dalej nie mogę tkwić w Samoobronie – partii, której przewodzą Andrzej Lepper i Janusz Maksymiuk. Ta partia jest obecnie partią wstydu.”

Maria Zbyrowska (1956) polska działaczka polityczna

o przyczynach konfliktu z władzami Samoobrony, zakończonego wykluczeniem jej z partii. Źródło: Zbyrowskiej rozwód z Samoobroną, naszdziennik.pl, 2 października 2007 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20071002&typ=po&id=po55.txt

„Jaki to wstyd być człowiekiem.”

Kurt Vonnegut (1922–2007) amerykański pisarz i publicysta

How embarrassing to be human. (ang.)
Hokus pokus

„Urodzić się głupcem to nie wstyd. Wstyd tylko głupcem umierać.”

Erich Maria Remarque książka Trzej towarzysze

Postać: Lenz
Trzej towarzysze
Źródło: rozdział 5

„Może to trochę wstyd, ale nie wiedziałam, kto to jest. Trochę się pocieszyłam, bo trener Niemczyk chyba też nie za bardzo wiedział, z kim ma do czynienia. Byliśmy na pierwszym spotkaniu, a on do mnie mówi: „a ty dziewczynko, jak masz na imię?””

Aleksandra Jagieło (1980) polska siatkarka

Źródło: reprezentacja.net http://www.reprezentacja.net/siatkowka/aktualnosci/25605

„Pieśń moja pozbawiła ją ozdób.
Brak u niej dumy ze stroju czy upiększeń.
Ozdoby popsułyby tylko nasz związek;
Znalazły by się między tobą i mną, ich brzęczenie zagłuszyłoby twoje szepty.

Moja próżność poety umiera ze wstydu na twój widok.
O mistrzu poeto, siadam u twych stóp.
Pozwól mi jedynie uczynić swe życie prostym i szczerym,
Jak flet trzcinowy napełniony muzyką dla ciebie.”

Rabindranath Tagore książka Pieśni ofiarne

Źródło: Gitanjali, Song II

O życiu

„Książki warto pisać tylko wtedy, jeśli przekroczy się ostatnią granicę wstydu; pisanie jest rzeczą bardziej intymną od łóżka; przynajmniej dla mnie.”

Marek Hłasko książka Piękni dwudziestoletni

Piękni dwudziestoletni

O książkach

„Do dziś jestem pod wrażeniem łatwości, z jaką elity wyłonione przez pracowniczy ruch dokonały zwrotu o 180 stopni, porzucając wartości uznawane dotąd za naczelne kryterium polityki społeczno-gospodarczej (…) tak raptowna zmiana punktu widzenia, owo nadzwyczajnie łatwe przeistoczenie związkowców w liberałów, świadczy o braku lub raczej zaniku poczucia lojalności wobec bazy społecznej ruchu (…). Dlatego wywołuje ona we mnie wstyd.”

Karol Modzelewski (1937–2019) polski historyk i polityk

Źródło: Dokąd od komunizmu, BGW, Warszawa 1993.

O wrażeniach, O zmianach

„Nie mam ambicji być milionerką. Wyrosłam w biednej rodzinie. Gdy przez dwa lata nie koncertowałam, utrzymywałam dom tylko z emerytury. Nie wyrzucę kawałka suchego chleba. Mam zresztą pięć psów, pochłoną wszystkie resztki. Mama mówiła: „Dzisiaj będzie zupa nic” i gotowała na wodzie warzywa i kluseczki. Mentalnie uformowałam się w socjalizmie, byłoby mi wstyd zdzierać z publiczności ostatni grosz.”

Edyta Piecha (1937) rosyjska piosenkarka pochodzenia polskiego

Źródło: Edyta Piecha czyli nasz człowiek w Rosji, muzykarosyjska.pl http://muzykarosyjska.pl/2008/02/14/edyta-piecha-czyli-nasz-czlowiek-w-rosji/

O rodzinie, O domu, O piekle, O gotowaniu

„Stoimy w obliczu bezwstydnego cynizmu globalnego porządku, którego stróże jedynie wyobrażają sobie, że wierzą w swoje ideały demokracji, prawa człowieka i tak dalej. Poprzez takie działania, jak przecieki WikiLeaks wstyd – nasz wstyd za to, że tolerujemy taką władzę nad sobą – staje się jeszcze większy poprzez jej upublicznienie. Kiedy Stany Zjednoczone dokonują interwencji w Iraku na rzecz zaprowadzenia tam świeckiej demokracji, a konsekwencją jest wzmocnienie religijnego fundamentalizmu i o wiele silniejszy Iran, nie jest to tragiczny błąd polityka działającego ze szczerego serca, ale przypadek cynicznego oszusta, który załatwił sam siebie własną bronią.”

Slavoj Žižek (1949) słoweński socjolog, filozof, psychoanalityk i krytyk kulturalny

Źródło: Spisek kontrolowany, „London Review of Books”, tłum. „Forum”, 24 stycznia 2011.

O błędach, O demokracji, Serce

„W dobrej wypowiedzi publicystycznej argumentację racjonalną wspierają argumenty emocjonalne. Należą do nich wszelkie treści, które budzą w człowieku gniew, strach, litość, wstyd, pogardę, zazdrość, wstręt, dumę, śmiech, nienawiść, niepokój, zainteresowanie. Każde z tych uczuć można wykorzystać w dobrym i złym celu. (…) Nie wolno jednak igrać z uczuciami czytelnika (…).”

Walery Pisarek (1931–2017) językoznawca polski

Retoryka dziennikarska (1970)

O nienawiści, O strachu, O zazdrości, O emocjach

„Są całe epoki, w których uznanie przynosi wstyd.”

Nicolás Gómez Dávila (1913–1994)

„(…) nigdy nawet przez myśl mi nie przeszło, by tam [w Londynie] zostać. Jestem patriotką i w Polsce jest moje miejsce. Poza tym – nawet w tych ponurych czasach – nie lubiłam, gdy ktoś źle mówił o moim kraju. Poznałam wielu wspaniałych Polaków, którzy w Wielkiej Brytanii mieszkają, lecz i wielu takich, którzy o Polsce wyrażali się nie najlepiej. Potwornie mnie to denerwowało, bolało i było mi za nich wstyd. Kiedyś młoda dziewczyna na jakimś przyjęciu powiedziała z takim mocnym angielskim akcentem:, ja nie wracać do Polska, bo w Polska nie ma rajstopa i czekolada.”

Barbara Zielińska (1959) polska aktorka

Zapytałam, jak długo już tu jest. -Pól roku – odpowiedziała... Źródło: Przez Londyn na piechotę, „Praca i Nauka za granicą”, nr 100, 19 października 2007 http://www.plebania.pl/wywiady/zielinska.html

O myślach, O nauce, O myśleniu

„Nie ma większego wstydu i większego poniżenia jak odmowa.”

Gabriel García Márquez książka Miłość w czasach zarazy

Miłość w czasach zarazy (1985)

„Nigdy nie obsadzam nikogo wprost. (…) Chodzi mi o to, żeby aktor się trochę pomęczył, żeby nie przychodziło mu to zbyt łatwo. Żeby nie było nic wprost. I szukam aktorów, którzy odbieraliby świat na tej samej fali, co ja. To jest ważne, gdyż przyjemność z pracy jest wtedy obustronna. I twórcza. Poza tym wstyd się przyznać, „zakochuje” się w swoich aktorach i przywiązuję do nich.”

Izabella Cywińska (1935) polski reżyser teatralny, b. minister kultury i sztuki

Źródło: wywiad, 2006 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=32145

O przyjemności, O świecie

„Pojęcie wstydu jest dla mnie z innej galaktyki.”

Kuba Wojewódzki (1963) polski dziennikarz muzyczny

Źródło: „Twój Styl” nr 11/2008

„Muszę walczyć własną bronią. Nie jego. Nie egoizmem i brutalnością, wstydem i niechęcią. A więc szczodrością (daję siebie) i łagodnością (całuję bestię), i brakiem wstydu (robię to, co robię, z własnej woli), i wybaczeniem (on nic nie może na to poradzić, to silniejsze od niego).”

John Fowles książka Kolekcjoner

Kolekcjoner

O egoiźmie

„Tak się składa, że ludzie Agory byli w większości pochodzenia żydowskiego. Nie było to ani żadnym przypadkiem, ani żadnym powodem do wstydu. Ale nie można oczekiwać od ludzi z takim backgroundem, że nagle staną się piewcami Narodowych Sił Zbrojnych.”

Michał Cichy (1967)

Źródło: rozmowa Cezarego Michalskiego, „Dziennik – Europa”, 21 lutego 2009 http://niniwa2.cba.pl/wojna_pokolen_przy_uzyciu_cyngli.html

O ludziach

„W Czechach, jeśli ktoś nie wie, co się stało w 1968 roku, to żaden wstyd. Wszystko wolno i nie ma tabu.”

Petr Zelenka (1967) reżyser i scenarzysta czeski

Źródło: Wywiad, 2008 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=45527

„W państwie rządzonym dobrze – wstyd być biednym; w państwie rządzonym źle – jest hańbą być bogatym.”

Konfucjusz książka Dialogi konfucjańskie

邦有道，贫且贱焉，耻也；邦无道，富且贵焉，耻也。 (chiń.) Dialogi konfucjańskie (chiń. 论语 https://zh.wikisource.org/zh-hans/%E8%AB%96%E8%AA%9E/%E6%B3%B0%E4%BC%AF%E7%AC%AC%E5%85%AB), księga VIII, 13, 3 Źródło: Myślę, więc jestem: aforyzmy, maksymy, sentencje, oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Instytut Śląski w Opolu, Opole 1986, s. 191.

„Wyznaję Ci – i nie muszę się z tego powodu rumienić – że kocham język Anglosasów. Tak – kocham ten wspaniały język. Oczyma wyobraźni widzę go w całym jego promiennym pięknie – i ze wstydem milknę.”

Michael Madhusudan Dutt (1824–1873)

Źródło: Historia anglojęzycznej literatury indyjskiej, Arvind Krishna Mehrotra(red.). Wyd.1. Warszawa: Wydawnictwo Akademickie DIALOG, 2007, s. 81

O historii, O literaturze, Kochać się

„Pamięta żeby nie pamiętać
Myśli usilnie że nie wolno już myśleć
Marzy żeby nie marzyć (…)
Stara się pamiętać że nie wolno się starać (…)
Płonie ze wstydu na myśl że mogłaby zapłonąć
Jest po to by nie być”

Joanna Salamon (1932–2001)

Źródło: Niemiłość

O myślach, O myśleniu

„Nauczyłem się mówić bez wstydu: „Tak, lubię Mireille Mathieu!”. Następnym krokiem było powiedzenie otwarcie: „Tak, jestem gejem!”.”

Tomasz Raczek (1957) polski krytyk filmowy, publicysta

„Niech leci bit, daj pożegnać się nam, dalej iść,
ile można dźwigać ten syf, czuć wstyd?
Ile lat, ile dni? Nie umiem wierzyć już w nic,
(…) nie umiem wierzyć już w rap.”

Miuosh (1986)

Pan z Katowic
Źródło: utwór Bawełna

O pożegnaniu

„Niech wstydu się lęka – kto próżnią nadęty,
Niech strachu się wstydzi – kto mężny głupotą,
Niech pytań nie stawia – kto czuje się świętym,
Wyroki niech miota – kto schlebia miernotom.”

Jacek Kaczmarski (1957–2004) polski bard, poeta i prozaik

Źródło: Niech…, 1995

O głupocie, O strachu, Pytanie

„Czar poznania byłby niewielki, gdyby na drodze do niego nie trzeba było tyle pokonywać wstydu.”

Friedrich Nietzsche (1844–1900) filozof niemiecki

„Wstyd mi za was. Głupstwa opowiadacie.”

Marek Borowski (1946) polski polityk

do posłów PiS podczas debaty poświęconej katastrofie smoleńskiej. Źródło: onet.pl http://wiadomosci.onet.pl/raporty/katastrofa-smolenska/wstyd-mi-za-was-glupstwa-opowiadacie,1,4116961,wiadomosc.html, 19 stycznia 2011

„Wydaje mi się, że dla aktorów nie powinno mieć znaczenia, czy jest to serial, czy film, tylko czy nie będzie im później wstyd wpisać dany projekt w swoją filmografię.”

Peter J. Lucas (1962) aktor amerykański pochodzenia polskiego

Źródło: Wywiad, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=39462

„Nie ma już Nixona, Cartera, Reagana, odeszła Tatcher, nie ma Breżniewa, Andropowa, Czernienki i nawet Gorbaczowa, a u nas wciąż jest Andreotti. To niemożliwe, to wstyd, włoska demokracja stała się reżimem.”

Leoluca Orlando (1947)

w apelu do wyborców przed wyborami w 1992 (wówczas był szefem ugrupowania La Rete).
Źródło: „Tribuna Elettorale. Appelli agli elettori”, RAI UNO, 3 kwietnia 1992, cyt. za: Marek Bankowicz, Demokraci i dyktatorzy, Krakowski Instytut Wydawniczy, Kraków 1993, ISBN 83-900385-0-3, s. 30.

O demokracji, O odejściu

„Jako Rosjanka jestem bardzo patetyczna – mam to po ojcu. Jako Ukrainka bardzo się tego wstydzę – wstyd mam po matce. Jako od pewnego czasu Polka – próbuję złapać do tego dystans. Moja mama mówiła, że zaczęłam śpiewać zanim zaczęłam mówić. To jest najbliższa mi forma reakcji na świat.”

Olena Leonenko (1966) polska pieśniarka, kompozytorka muzyki teatralnej, choreograf, aktorka, pedagog śpiewu i ruchu scenicznego

Źródło: Barwyszczescia.tvp.pl, 25 listopada 2013 http://barwyszczescia.tvp.pl/aktualnosci/wiadomosci/spiewala-zanim-zaczela-mowic-15523/

O świecie, O matce, O śpiewie, O czasie

„Ja zakochałem się pierwszy raz, kiedy miałem siedemnaście lat. Potem kochałem się jeszcze parę razy. Nie wszystkie te miłości na tyle atrakcyjne, by warto je wspominać. Ale każda zostawiła takie samo uczucie pustki i niepokoju. Że oczekiwanie nigdy się nie spełnia i e pragnieniami kierują złudzenia. Wstyd, że własne i cudze słowa tracą nagle wartość…
Wyobrażamy sobie, że istnieje ktoś, kto jest zdolny zaspokoić nasze tęsknoty. Ktoś, kogo wcześniejszy później spotkamy. Wyobrażamy sobie wiele rzeczy, które nigdy się nie spełniają…”

Stanisław Dygat (1914–1978) polski pisarz

Disneyland
Źródło: s. 22

O emocjach, Kochać się

„W czasie wywiadu telewizyjnego realizowanego na żywo moja mama powiedziała: „Miley, masz strasznie owłosione nogi!”. Myślałam, że spalę się ze wstydu na popiół!”

Miley Cyrus (1992) aktorka i piosenkarka amerykańska

O myślach, O czasie, O myśleniu

„Największą wpadkę miałem cztery lata wcześniej. Nie mówcie nikomu, naprawdę wstyd – otóż do połowy rozmowy z Clarencem Seedorfem sądziłem, że rozmawiam z… Patrickiem Kluivertem. Na szczęście w porę się zorientowałem, że błądzę. Obu, rzecz jasna, generalnie rozróżniałem, ale w trakcie wielkich turniejów bariera rasowa zawsze okazuje się dla mnie nie do przebycia i miewam szokujące zaćmienia umysłu.”

Rafał Stec (1976) polski dziennikarz sportowy

Źródło: 17 mgnień mundiali, blog http://rafalstec.blox.pl/2010/05/17-mgnien-mundiali.html

O szczęściu

„Miałam świadomość, że ludzie utożsamiają aktorów z granymi przez nich postaciami i przypuszczałam, że będą mnie obwiniać [o śmierć Ryszarda Lubicza, bohatera serialu]. Ale do głowy mi nie przyszło, że sprawy przybiorą aż tak dramatyczny obrót, bym się musiała tłumaczyć na każdym kroku, że będę napiętnowana! A mama mnie ostrzegała… – że to wstyd przed sąsiadami, że żadna sprzedawczyni w sklepie już teraz nic mi nie sprzeda! Dostałam też całą masę sms-ów od znajomych, którzy pytali, dlaczego się na to zgodziłam.”

Jolanta Mrotek (1970) aktorka polska

Źródło: Jolanta Majewska, Dyżurny czarny charakter, teletydzien. pl, 17 kwietnia 2012 http://www.teletydzien.pl/gwiazdy/news-dyzurny-czarny-charakter,nId,598381

O śmierci, O ludziach, O charakterze

„Odczuwanie wstydu jest zawsze związane z obecnością spojrzenia innego, ryzykiem bycia ocenionym. Nawet jeśli doświadczam wstydu w samotności, to na wspomnienie lub wyobrażenie siebie w oczach innych. Wstyd jest więc reakcją na ryzyko bycia wyłączonym ze wspólnoty. Mogę się bać, że spotka mnie coś złego ze strony władzy, wstydzić się mogę odrzucenia totalnego – to oznacza śmierć symboliczną, czyli społeczną.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: Siła bezwstydnych, krytykapolityczna.pl, 25 maja 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20130525/sierakowski-sila-bezwstydnych

O śmierci, O samotności, O sile, O wspomnieniach

„Panowie z Ekstraklasy, budźcie się, bo aż wstyd was oglądać, nie wiem kto wam płaci takie wielkie kontrakty, ale naprawdę się ośmieszacie.”

Wojciech Kowalczyk (1972) piłkarz polski

podczas komentowania meczu Błękitni Stargard Szczeciński - Lech Poznań [3:1] (1.04.2015)

„Kiedyś chodziłam do kosmetyczki. Teraz, przy takiej biedzie, w jakiej ludzie żyją, wstyd rozczulać się nad własnym ciałem. Wolę oddać parę groszy innym. Może to zbyt banalne, zbyt patriotyczne. Na kosmetyczkę nie dam, na chleb – tak!”

Renata Beger (1958) polska polityk

Źródło: w wywiadzie dla „Super Express”, 16 maja 2003

O ludziach

„Ten człowiek obciachu i wstydu Polsce nie przyniósł jeszcze chyba tylko na Grenlandii i na Saharze, bo w innych miejscach był i kończyło się to skandalami. Kiedy jeszcze w Brukseli mówi takie przerażające rzeczy, ze Polska to państwo totalitarne, że nie ma polskich serc – on uzurpuje sobie bycie najwybitniejszym kardiologiem w Polsce.”

Jerzy Wenderlich (1954) polski polityk lewicowy

o wypowiedzi ojca Rydzyka, w której stwierdził, że od 1939 Polacy nie rządzą Polską. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/0,1708018,0,1,rydzyk-nie-przyniosl-obciachu-tylko-na-saharze8221,wiadomosc.html, 23 czerwca 2011

Serce

„Na swoje nieszczęście obie panny obdarzone były dobrym smakiem. Padły ofiarą tęsknoty za prawdziwą miłością.
Im były starsze, tym mniejsza była szansa, że kogoś pokochają. Już nie było dla nich kawalerów. Swatano im starych Żydów o siwych brodach, z dziećmi, wnukami. Każdy z tych prostych Żydów miał przezwisko: Abram Wół, Arcze Głąb, Jankiel Chwalipięta, Mordchele Pluskwa. Kobieta, która wyszłaby za jednego z nich, stałaby się panią Wołową, Głąbiną, Chwalipięciną, Pluskwiną… A na dodatek w parze z biedą i brudem szedłby wstyd i szyderstwo.”

Isaac Bashevis Singer (1902–1991) pisarz amerykański, noblista

Siostry

O kobietach, O nieszczęściu, O dzieciach, O szansie

„Wstyd jest dziś rozmawiać o naszych bohaterach z dzieciństwa. Bo jakich mieliśmy bohaterów? Czterech pancernych? Czy Mirosława Hermaszewskiego? Przecież wszyscy zbieraliśmy znaczki z pierwszym polskim kosmonautą. Ciągle łapię się na tym, że podśpiewuję sobie hity z tamtych lat: Sośnickiej, Sipińskiej. Te piosenki opowiadają o jakiś pierdołach, a jednak w nas zostały.”

Tomasz Karolak (1971) aktor polski

Źródło: Dorota Wyżynska, Karolak w kosmosie, „Gazeta Wyborcza - Stołeczna” nr 65, 18 marca 2011 http://warszawa.gazeta.pl/warszawa/1,34861,9282703,Karolak_w_kosmosie.html

O dzieciństwie

„Młodość ma w sobie coś kobiecego, a stosunek starości do niej jest męski, ale nie pogodny i ufny w swoim pożądaniu, lecz przez swoją niedołężność pełen wstydu i nieśmiałości wobec niej i wobec całej natury.”

Thomas Mann (1875–1955) prozaik niemiecki, noblista

Źródło: Oszukana [w:] Ostatnie nowele, tłum. Andrzej Dołęgowski, Czytelnik, 1958, s. 285.

O naturze

„Szacunku trochę dla posłów Rzeczpospolitej Polskiej! Idź pan stąd i nie denerwuj ludzi. Idźże stąd człowieku, ty naprawdę wstydu nie masz, takim zawodem się zajmować, ludzi usuwać na bruk, łobuzie jeden!”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

podczas blokady egzekucji komorniczej, 2001. Źródło: Na rozstajach, „Newsweek”, 22 października 2001 http://www.newsweek.pl/artykuly/wydanie/518/na-rozstajach,29331,3

O ludziach

„Świadomość tego, że pewnego dnia będę martwy jest jednym z najważniejszych narzędzi, jakie pomogły mi w podjęciu największych decyzji mojego życia. Prawie wszystko – zewnętrzne oczekiwania wobec ciebie, duma, strach przed wstydem lub porażką – wszystkie te rzeczy są niczym wobec śmierci. Tylko życie jest naprawdę ważne. Pamiętanie o tym, że kiedyś umrzesz jest najlepszym sposobem jaki znam na uniknięcie myślenia o tym, że masz cokolwiek do stracenia. Już teraz jesteś nagi. Nie ma powodu, dla którego nie powinieneś żyć tak, jak nakazuje ci serce.”

Steve Jobs (1955–2011) informatyk i przedsiębiorca amerykański

O życiu, O śmierci, O strachu, O myślach

„(…) moim zdaniem, białoruscy opozycjoniści dużo stracili na tym, że nie zdołali uczynić swoimi przyjaciółmi wszystkich żydowskich struktur. To znaczy tej części „trzeciego sektoru”, którą błędnie uznali za niepotrzebną do osiągnięcia celu. (…) wielu z pierwszej fali ówczesnych działaczy odrodzenia dzisiaj jest bardzo wstyd za swoje dawne błędne poglądy, ale fakt pozostaje faktem: władze dość mądrze „rozegrały” tak zwaną „żydowską kartę.””

Alaksandr Tamkowicz (1963) białoruski dziennikarz

…) на мой погляд, беларускія апазіцыяеры значна страцілі ад таго, што не змаглі зрабіць сваімі сябрамі ўсе габрэйскія структуры. То бок тую частку „трэцяга сэктару”, якую яны памылкова палічылі непатрэбнай для дасягнення мэты. (…) многім з першай хвалі тагачасных адраджэнцаў сёння вельмі сорамна за свае даўнія памылковыя погляды, але факт застаецца фактам: улады даволі разумна „разыгралі” так званую „габрэйскую карту”. (białorus.
o stosunkach między białoruską opozycją i żydowską mniejszością narodową na Białorusi, 25 marca 2011.
Źródło: Alaksandr Tamkowicz: Arytmija, albo Kod supraciwu, Rodina, Smoleńsk 2012, ISBN 9785887735627, s. 113–114. (białorus.)

Dorothy Nolte (1924–2005)

Źródło: Dzieci uczą się tego, czym żyją (1972), cyt. za: Wess Stafford, Dean Merrill, Zbyt małe, by zignorować, Wyd. Pojednanie, Lublin 2007, tłum. Andrzej Gandecki, s. 53, 54.

O przyjaźni, O dzieciach, O ludziach, O świecie

„Myślę, że to jest kwestia ilości bólu. Do pewnego momentu sumę przykrych doznań i dopustów bożych traktujemy jako cios, do którego nie należy się zbyt otwarcie przyznawać. Towarzyszy nam wtedy pewien rodzaj wstydu i onieśmielenia, gdyż chcemy jeszcze uchodzić za okazy zdrowia i młodości. Ale w chwili, gdy suma tych doświadczeń jest już tak potworna, że staje się częścią naszego istnienia biologicznego, zaczynamy się do tego przyznawać Przynajmniej tak było w moim przypadku.”

Christian Skrzyposzek (1943–1999)

w rozmowie ze Stanisławem Beresiem; Skrzyposzek był w literaturze polskiej wyjątkowy w swoistym ekshibicjonizmie narratorem choroby.
Źródło: Ludwik Stomma, Sławnych Polaków choroby, op. cit., s. 140.

O chorobach, O literaturze, O myślach, O myśleniu

„Szanowny Arcybiskupie, precz z fałszywą skromnością. Nasi duchowni nie gorsi. Też potrafią molestować i gwałcić. Dorosłych i dzieci. I robią to wcale nie rzadziej i nie mniej brutalnie niż ich zagraniczni kumple. Różnica w tym, że wciąż czują się bezkarnie i nie chcą przepraszać, bo mają wsparcie dostojników Kościoła. Takich, jak pan. Wstyd mi za pana, panie Życiński, i za panu podobnych. Przestańcie wreszcie odwracać pedofila ornatem. Ksiądz pedofil to taki sam przestępca, jak świecki pedofil. Albo i gorszy.”

Joanna Senyszyn (1949) polska działaczka polityczna, ekonomistka

w związku z wypowiedzią abp. Józefa Życińskiego o tym, że problem pedofilii kleru dotyczy „odległych rejonów Irlandii czy Ameryki”. Źródło: blog Joanny Senyszyn http://senyszyn.blog.onet.pl/, 29 marca 2010

O dzieciach, O wsparciu, O problemach

„W Polsce czy na Węgrzech jesteśmy dziś na etapie przeżywania swojej tożsamości w takiej formie, jakiej Zachód doświadczał w 1914 roku, u progu I wojny światowej! U nas patriotyczny krytycyzm traktowany jest jako „pedagogika wstydu”, za to na Zachodzie nasza autoafirmacja traktowana jest trochę tak, jak przechwałki kogoś spragnionego uznania w towarzystwie. Ten, kto się przechwala, wywołuje uśmiech politowania. Obowiązuje skromność, nawet jeśli kryje ona postawy wyższościowe. Ta nieprzystawalność wrażliwości nie sprzyja oczywiście poczuciu solidarności i wspólnoty. A jest ona absolutnie konieczna.”

Andrzej Leder (1960)

Źródło: rozmowa Michała Sutowskiego, Pustka po lewicy http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20151218/leder-pustka-po-lewicy, krytykapolityczna.pl, 19 grudnia 2015.

O wojnie, O uśmiechu

„(…) jeszcze pamiętam dobrze, co to znaczy być samemu, tak całkiem, i mimo że nie wyglądam na takiego faceta, co przejmuje się podobnymi sprawami, czasami jakoś tak robi się chujowo, tak szaro, buro i nijako, jakby ciągle w mojej głowie padał deszcz albo topniał śnieg i mieszał się ze żwirem dopiero co nasypanym przez posypywarki, jeden szlam bez żadnego koloru, bez niczego, w którym człowiek się rozpuszcza, w którym się tonie i nie ma za co się chwycić, i nie ma żadnej osoby, która mogłaby podać gałąź, żeby mnie wyciągnąć, i coraz bardziej wtedy czuję to wszystko, jak szlam wpada mi do ust, kiedy oddycham, całe je zakleja, jak czasami we śnie wchodzi przez przełyk do żołądka, (…) tłoczy się we mnie cały brud, wszystkie te kawałki żwiru, ten na wpół roztopiony śnieg, każdą dziurę we mnie zatyka, próbuję udawać, że nic ze mną się nie dzieje, jak ktoś akurat przechodzi, grzecznie się odzywam, dzień dobry, dzień dobry, nie pokazuję niczego po sobie, idę szybko w jakieś krzaki (…) wkładam palce i rozpieram siłą usta (…) rzygam, wymiotuję wszystkim, co okazuję się tylko tym, co jadłem wcześniej, nie ma żadnego szlamu i jest mi wstyd, że tak się dałem łatwo podejść temu malutkiemu skurwysynowi we mnie, tak łatwo dałem się przechytrzyć i oszukać.”

Mirosław Nahacz (1984–2007) polski pisarz

Bombel (2004)

O snach, O sile

„Sprawa złożenia broni: jako Polak i stary partyzant oświadczam: wytrwam do końca na swoim stanowisku „Tak mi dopomóż Bóg”. Zdrajcą nie byłem i nie będę (…) Daremne wasze trudy, mozoły i najrozmaitsze podstępy. Gwarancje wolności wydajecie więźniom, których katujecie jak barbarzyńcy. Wstyd i hańba. Swoim postępowaniem doprowadzacie do zguby samych siebie…”

Józef Kuraś (1915–1947) dowódca antykomunistycznej partyzantki, pseud. Ogień

odpowiedź listowna skierowana do UB ze względu na wydarzenia sierpnia 1945, kiedy to wszedł w życie dekret amnestyjny, jednak „Ogień” nie wierzył w zapewnienia UB i nie zamierzał się ujawniać.

O życiu, O Bogu, O wolności

„Nie ma nic prócz teraz i narastającej wewnątrz mnie ciszy. Cisza i wściekłość, gorąco i chłód (…) Jeżeli czegoś szukam to jest właśnie to. Spokój. Jeżeli istnieje coś co mnie powstrzyma, kiedy będzie to potrzebne to jest właśnie spokój. Nie ma gniewu, nie ma wściekłości, nie ma furii. Nie ma pragnień, potrzeb, pożądania. Nie ma nienawiści, nie ma wstydu, nie ma żalu. Nie ma bólu, smutku, przygnębienia. Nie ma lęku. Nie ma żadnego lęku. Nie da się złamać tego kto żyje bez lęku…”

James Frey (1969)

Milion małych kawałków

O ciszy, Wściekłość

„Jak wstyd jest żyć wśród pięknych koni
Podstępnym, człekożerczym życiem;
Miast doskonałość z nimi gonić –
Po łokcie babrać się w korycie.”

Jacek Kaczmarski (1957–2004) polski bard, poeta i prozaik

Źródło: Podróże Guliwera. Houyhnhnm, 1989

Koń

„Czego nie zabrania prawo, zabrania wstyd.”

Seneka Młodszy (-4–65 p. n. e.)

„A tak na marginesie wypowiedzi przedstawicielki Platformy Obywatelskiej chcę powiedzieć: panie Boże, chroń przed takimi rządami Platformy Obywatelskiej. Wyczytałam z tych wypowiedzi tylko agresję, agresję, niepokój i obrażanie człowieka, a absolutnie nie sięgnięto w nich do meritum tej ustawy. To tylko słyszałam właśnie: agresję, agresję. I to od kobiety. Wstyd!”

Genowefa Wiśniowska (1949) polska działaczka polityczna, psycholog

Źródło: Wystąpienie na posiedzeniu Sejmu, 16 lutego 2005 http://orka2.sejm.gov.pl/Debata4.nsf/5c30b337b5bc240ec125746d0030d0fc/3904229f0b0ce05bc1257479003d9952?OpenDocument

O kobietach, O Bogu

„Obowiązkiem funkcjonariuszy było wylegitymowanie się przed nami. Nie zrobili tego. Czyżby mieli poczucie wstydu z powodu uczestniczenia w tej politycznej prowokacji? Mamy do czynienia z sytuacją bardzo groźną, bo tego rodzaju postępowanie jest odbierane przez społeczeństwo jako niedemokratyczne i antyobywatelskie, co może rodzić bardzo niebezpieczne konsekwencje.”

Stanisław Pięta (1971) polski prawnik i polityk

o zachowaniu policji, która próbowała uniemożliwić posłom PiS złożenie kwiatów przed Pałacem Prezydenckim w rocznicę tragedii smoleńskiej. Źródło: Gdy BOR przyciska do barierek, naszdziennik.pl, 14 maja 2011 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20110514&typ=po&id=po08.txt

O zachowaniu

„Uszy niejednej ściany czerwienieją ze wstydu.”

Roman Gorzelski (1934–2010)

„Podsumowując: jeśli coś nie jest nowatorskie, to musi być przynajmniej doskonałe. Tylko wtedy ma rację bytu. Rzecz przestarzała i wtórna, a do tego niedoskonała to trup. Krok wstecz, regres. Wstyd, ohyda, pośmiewisko.”

Feliks W. Kres (1966) polski pisarz

Galeria dla dorosłych (2010)
Źródło: Niezniszczalne elfy. Krasnoludy. I smoki zresztą też, s. 95.

„Próbował już wmówić raz całej Polsce PiS
stalinowską psychozę, że mieć pieniądze to wstyd.
Pieniądze zarabiam tu nie dla pieniędzy,
tylko po to, by być w stu procentach niezależny.”

Sokół (raper) (1977) polski raper

Źródło: Pieniądze nie śmierdzą na albumie Prosto Mixtape DJ 600V

O pieniądzach

„Być może przełamywanie wstydu i lęku jest w aktorstwie najważniejsze.”

Agnieszka Grochowska (1979) polska aktorka

Źródło: Jacek Cieślak, Spodobałam się Malkovichowi, „Rzeczpospolita” nr 157, dodatek „TV magazyn”, 8 lipca 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120735.html

„Prawdziwa matka nie słucha z pokorą i wstydem, kiedy jakaś starsza pani w kolejce do kasy nieproszona zaczyna ją pouczać, jak należy radzić sobie z dzieckiem, które wpadło w histerię. My, prawdziwe matki bierzemy krzykacza, sadzamy go w koszyku babci od dobrych rad i mówimy: „Świetnie. Może pani poradzi sobie lepiej””

Jodi Picoult (1966)

W naszym domu (2010)

O dzieciach, O matce

„Trzeba byłoby wiedzieć z jaką wrażliwością poznaniacy i Wielkopolanie odnoszą się do własnej historii i jak wiele są skłonni zdziałać, aby szereg niezwykłych, a zapomnianych zdarzeń stało się przedmiotem narodowych debat i wybitnych dzieł artystycznych w różnych kategoriach sztuki. Dlatego nie wolno na Hiszpankę, którą przed kilkoma dniami obejrzałem w zupełnie pustym kinie Pałacowym w poznańskim Zamku, sprowadzać wycieczek szkolnych (co już się zapowiada) dla zagłuszenia klęski tego obrazu i wstydu jego realizatorów.”

Sławomir Pietras (1943)

o filmie Hiszpanka.
Wejście dla artystów (rubryka felietonowa w tygodniku „Angora”)
Źródło: Wielkopolska Hiszpanka, „Angora” nr 8 (1288), 22 lutego 2015, s. 9.

O historii, Obraz

„Weźmy pod uwagę jeden tylko składnik wychowania religijnego, jakim jest odwaga wyrażania swych przekonań religijnych i gotowość publicznego ich wyznawania. Ilu to ludzi ulega jeszcze pod tym względem fałszywemu wstydowi, gdy trzeba dać przed innymi dowód swej pobożności, choćby np. zrobić znak krzyża świętego przed lub po posiłku. Przywykli tylko do modlitwy prywatnej, czują się oni skrępowani wobec publicznych przejawów czci Bożej i gdy idą na nabożeństwo do kościoła, wolą się gdzieś schować w jakimś kąciku, gdzie by ich nikt nie widział. Jakże inaczej rozwijałoby się ich życie religijne, gdyby od młodości byli zaprawieni do czynnego udziału w społecznym kulcie publicznym Kościoła, gdyby mieli zwyczaj co niedzielę i święto być na mszy świętej i głośno razem z innymi modlić się i śpiewać. „Chwała na wysokości Bogu” by ich zaprawiało do jawnego oddawania czci Bogu, „Wierzę w jednego Boga” do odważnego wyznawania swojej wiary. Nie cofnęliby się przed nim w chwilach próby i nie naraziliby się a to, aby i ich wyparł się kiedyś Chrystus przed Ojcem, który jest w niebiesiech, za to, że oni wstydzili się wyznawać Go jawnie przed ludźmi”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

por. Mt 10, 32n
Pełnia modlitwy
Źródło: s. 118

O życiu, O Bogu, O ludziach, O wierze