Cytaty o wojnie
strona 6

„Samo ostateczne rozwiązanie, czyli misja specjalna powierzona [Reinhardowi] Heydrichowi (…) czyli eksterminacja Żydów, nie była przewidziana prawem Rzeszy. Był to rozkaz Führera (…) a [Heinrich] Himmler, Heydrich i Pohl, stojący na czele administracji i zaopatrzenia, odgrywali swoje role. Zgodnie ze stosowaną wówczas interpretacją, której nikt nie kwestionował, rozkazy Führera były prawem.”

Adolf Eichmann (1906–1962) niemiecki funkcjonariusz nazistowski, zbrodniarz wojenny

Źródło: Howard J. Langer, Księga najważniejszych postaci II wojny światowej, tłum. Marek Rudowski, wyd. Bellona, Warszawa 2008, s. 349.

„Oni nie zachowali się jak bracia, tylko jak świnie.”

Mario Benjamín Menéndez (1930–2015)

o postawie rządu chilijskiego podczas wojny o Falklandy. Źródło: Byliśmy gotowi na wojnę z Chile, latinoamerica.pl, 8 kwietnia 2012 http://latinoamerica.pl/bylismy-gotowi-na-wojne-z-chile/

O zachowaniu

„Dziś o 11 rano skończyła się wojna, najokrutniejsza, najstraszniejsza z wojen, jakich doświadczyła ludzkość. Mam nadzieję, iż wolno nam powiedzieć, że tego historycznego poranka skończyła się też epoka wojen.”

David Lloyd George (1863–1945)

słowa wypowiedziane 11 listopada 1918, w dniu zakończenia I wojny światowej.

„Chciałem wstąpić do SS (…). Na początku wojny Niemcy parły od zwycięstwa do zwycięstwa. Po 18 dniach pokonaliśmy Polaków, a zaraz potem Francuzów. Byliśmy w euforii. Chcieliśmy brać w tym udział.”

Oskar Gröning (1921–2018) niemiecki SS-Unterscharführer

zeznania na procesie w kwietniu 2015.
Źródło: Buchalter z Auschwitz, „Angora” nr 18 (1298), 3 maja 2015, s. 75.

„O Kaukazie! Kraju daleki!
Ziemio wolności i niepokornych!
I nieszczęść pełna aż po brzegi
Skrwawiona wskroś latami wojny!..”

Michaił Lermontow Кавказ

Кавказ! Далекая страна! Жилище вольности простой! И ты несчастьями полна И окровавлена войной!.. (ros.) Źródło: Do Kaukazu http://wiersze.wikia.com/index.php?title=Do_Kaukazu&useskin=monobook, 1830 rok

O nieszczęściu, O wolności

„Historyczne wydarzenie 23 sierpnia 1944 stanowiło początek rewolucji ludowej w Rumunii, epoki wielkich przeobrażeń rewolucyjnych w życiu gospodarczym i społecznym kraju, w strukturze społeczeństwa, zapewniało pełną niepodległość naszej ojczyźnie.”

Nicolae Ceaușescu (1918–1989) komunistyczny przywódca Rumunii

o pokonaniu reżimu faszystowskiego generała Iona Antonescu w dniu 23 sierpnia 1944.
Źródło: „Prawda”, 22 sierpnia 1974, cyt. za: Historia drugiej wojny światowej 1939–1945, t. 9, Wydawnictwo Ministerstwa Obrony Narodowej, tłum. Marian Laprus, Antoni Pacześniak, s. 495.

O prawdzie, O historii, O ojczyźnie

„Rząd to zbiór rządzących: rządzący tj. królowie, prezydenci, ministrowie, deputowani itd. mają władzę ustanawiania praw, regulujących stosunki pomiędzy ludźmi oraz czuwania nad ich wypełnianiem, wyznaczania i ściągania podatków, zmuszania do służby wojskowej, sądzenia i karania wykraczających przeciw prawu, kontrolowania i zatwierdzania umów prywatnych, obejmowania monopoli niektórych gałęzi przemysłu i niektórych urzędów politycznych, popierania lub wzbraniania wymiany produktów, do wypowiadania wojny lub zawierania pokoju z rządami innych krajów.”

Errico Malatesta (1853–1932) włoski myśliciel polityczny, anarchista

Państwo i władza

O pokoju

„Królowa wojna wtedy rządzi.
Księżniczka śmierć wszystko zamiata.
Wujek zło udaje dobrego, szczodrego.
Udaje, że kocha Jezusa nagiego.”

Andrzej Nowak (gitarzysta) (1959) polski gitarzysta

Cytaty z utworów grupy Złe Psy, Polska (urodziłem się w Polsce)
Źródło: utwór Kiedy ona mnie zobaczy

O śmierci, O złu, Kochać się, Księżniczka

„Ja stawiam sprawy jednoznacznie – po 1945 roku żadnej wojny domowej nie było, bo ona zakłada, że dwie strony konfliktu mają różne pomysły na Polskę, ale wspólny cel – Polskę właśnie. A tu mieliśmy nierówną walkę nielicznych w sumie niepodległościowców z potęgą sowieckiego imperium. I te wszystkie typy służyły okupantowi, bez względu czy byli w aparacie represji, w UB, Informacji Wojskowej, czy jako sędziowie, prokuratorzy w mundurach, bądź jako cywile w sekcjach tajnych mordujących Polaków. Oni nie pracowali dla jakiejś innej Polski, ale dla wroga, którego jedynym celem była likwidacja polskości.”

Tadeusz Płużański (ur. 1971) (1971) polski historyk, dziennikarz i publicysta

Źródło: Ważna rozmowa Wiktora Świetlika z Tadeuszem M. Płużańskim, autorem książki „Bestie”, wpolityce.pl, 14 kwietnia 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/26643-wazna-rozmowa-wiktora-swietlika-z-tadeuszem-m-pluzanskim-autorem-ksiazki-bestie

O książkach, O walce

„Lud polski to jest niedzielna msza i tygodniowa porcja tabloidów, obrona dziecka poczętego i porno w domowym internecie, pielgrzymka na Jasną Górę i codzienny język brudnych przekleństw, miłość do Ojczyzny i twarde pragnienie, by z Ojczyzny wyjechać na zawsze gdzieś, gdzie będzie lepiej, nienawiść do Niemców i pragnienie, by pracować u Niemca, bo dobrze płaci, chociaż jest potomkiem Hitlera, stawianie talerza dla wędrowca na wigilijnym obrusie i ochota, by walnąć kijem bejsbolowym „ciapatych”, którzy uciekają do Europy przed straszną wojną w Syrii. Lud polski – takie jest moje podejrzenie – nie lubi wolności.”

Stefan Chwin (1949) polski pisarz

Źródło: Samotność mędrka, „Gazeta Wyborcza”, 29–30 października 2016, nr 254, s. 24.

O miłości, O nienawiści, O dzieciach, O ludziach

„Irak jest niesłuszną wojną.”

Jimmy Carter (1924) polityk amerykański, 39. prezydent Stanów Zjednoczonych (1977–1981)

„Dla Jaruzelskiego, agenta sowieckiej Informacji Wojskowej, nie powinno być miejsca na pokładzie prezydenckiego samolotu. Skoro zaprosiła go Rosja, to niech Rosja zapewni mu transport.”

Arkadiusz Mularczyk (1971) polski adwokat i polityk

o wyjeździe gen. Jaruzelskiego na obchody 65. rocznicy zakończenia II wojny światowej. Źródło: rp.pl http://www.rp.pl/artykul/15,456387_Moskwa_podzielila_dzialaczy_PiS.html, 3 kwietnia 2010

„Krynicki uczynił z mowy polskiej instrument o niebywałej giętkości, nawet jak na znakomite przecież osiągnięcia wielu polskich poetów. Chyba nie było po wojnie drugiego liryka, który by tak uruchomił język i gramatykę.”

Tadeusz Nyczek (1946) polski krytyk literacki, teatralny i plastyczny

o Ryszardzie Krynickim. Źródło: Krynicki laureatem nagrody im. Parandowskiego, culture.pl, 16 kwietnia 2014 http://culture.pl/pl/artykul/krynicki-laureatem-nagrody-im-parandowskiego

„Głód podczas wojny daje się łatwiej znieść niż podczas pokoju. Łatwiej znieść i łatwiej wytłumaczyć.”

Stanisława Fleszarowa-Muskat książka Pozwólcie nam krzyczeć

Pozwólcie nam krzyczeć (1957)
Źródło: s. 135

O głodzie, O pokoju

„Polska kinematografia powstała tak naprawdę po 1945 roku, w najbardziej niesprzyjających warunkach ograniczeń nie tylko cenzuralnych, lecz także technicznych. Przedwojenne studia filmowe spłonęły. Nasze najważniejsze filmy robiliśmy w studiach filmowych w Łodzi, które zostały przebudowane z sali sportowej. Wszyscy wiedzieliśmy jedno, że kino przedwojenne to jest nasz największy wróg. Nie widzieliśmy w nim dla siebie żadnych sojuszników ani wśród aktorów, ani reżyserów. Ja zresztą nigdy nie pracowałem z aktorami, którzy grali przed wojną. Chcieliśmy zrobić coś swojego i tak powstały filmy Munka, Kawalerowicza, Hasa. Poza tym polskie kino budziło zainteresowanie. To były fantastyczne czasy. Wszyscy zaczynaliśmy i wierzyliśmy, że kino może być też polską sztuką.”

Andrzej Wajda (1926–2016) polski reżyser filmowy

Źródło: Kinga Mieszaniec, Kino idzie za opowieścią, „Alma Mater” nr 91, kwiecień 2007, s. 63.

O studiach

„Musimy (…) uczynić naszym życiowym celem doprowadzenie do tego, aby wyschły źródła wojny – fabryki amunicji.”

Albert Einstein (1879–1955) fizyk niemiecki, noblista

„Żydom polskim zarzuca się brak patriotyzmu, współdziałanie z radzieckim okupantem, wrogie wobec Polaków zachowania, nie pamiętając, iż bezpośrednio przed wojną niemała część opinii publicznej, obóz rządzący i nacjonalistyczna opozycja dawały wyraz przekonaniu, że ludność żydowska winna opuścić kraj, co równało się odbieraniu jej prawa traktowania Polski jako Ojczyzny. (…) nie zwracając uwagi, że Żydzi, którzy napłynęli z Rosji pod koniec wieku dziewiętnastego (na Kresy Wschodnie), z Polską byli słabo związani i że w okresie niepodległości nie stworzono warunków, aby więzi te ukształtować i umocnić.”

Krystyna Kersten (1931–2008) polski historyk

Polacy-Żydzi-Komunizm. Anatomia półprawd 1939–1968
Źródło: s. 29.

O zachowaniu, O wieku, O ojczyźnie

„Kochamy bowiem piękno, ale z prostotą, kochamy wiedzę, ale bez zniewieściałości, bogactwem się nie chwalimy, lecz używamy go w potrzebie. (…) U nas ci sami ludzie, którzy zajmują się sprawami państwa, zajmują się także sprawami osobistymi. (…) Jesteśmy jedynym narodem, który jednostkę nie interesującą się sprawami państwa uważa nie za bierną, ale za nieużyteczną. (…) U innych nieznajomość sytuacji prowadzi do zuchwalstwa, a rozsądek do bojaźliwego zwlekania. Za najdzielniejszych duchem słusznie można by uznać tych, którzy znając na równi grozę, jak i słodycz życia nie ustępują przed niebezpieczeństwem.”

Perykles (-494–-429 p. n. e.)

o ateńskim społeczeństwie demokratycznym.
Źródło: Tukidydes, Wojna peloponeska, Warszawa 2003

O ludziach, Cytaty o pięknie, O bogactwie, Kochać się

„Jego [Napoleona] życie można opisać jako poemat akcji. (…) Jego seksualne wyczyny warte były pióra Arthura Schnitzlera. Był jednym z tych niepospolitych ludzi, którzy tworzyli historię i kształtowali przeznaczenie swych czasów i generacji, które miały przyjść – w bardzo konsekwentny sposób. Świat, w którym przyszło mu żyć, był całkowicie wykreowany przez niego, tak jak współczesny, europejski i światowy ład jest wynikiem II wojny światowej. Poza tym nie było dotychczas żadnego dobrego filmu o Napoleonie. Odkryłem, że wszystkie tematy, które koncentrują się w historii Bonapartego, są bardzo żywotne we współczesnym świecie: odpowiedzialność i nadużycia wynikające z posiadania władzy, dynamizm społecznych przemian, związki między jednostką a narodem, wojną, militaryzmem etc., stąd film o Napoleonie nie byłby jeszcze jednym, pustym, historycznym brykiem, ale filmem o podstawowych problemach także naszych czasów, obecnych również w czasach napoleońskich. Pomijając jednak wszystkie mądrości płynące z historii Bonapartego, klarowność i moc życia Napoleona to fantastyczny materiał na wciągający film biograficzny.”

Stanley Kubrick (1928–1999) amerykański reżyser filmowy

w wywiadzie dla Josepha Gelmisa.
Źródło: Piotr Kletowski, Filmowa odyseja Stanleya Kubricka, wyd. Korporacja Ha! art, Kraków 2006, ISBN 9788389911469, s. 53, 54.

O życiu, O ludziach, O świecie, O historii

„Naszym podstawowym celem jest wyzwolenie od Żydów ziemi od Morza Śródziemnego, po rzekę Jordan. Nie ma znaczenia ani wojna z 1967 ani jej konsekwencje. Podstawą palestyńskiej rewolty jest wykorzenienie syjonistów z tej ziemi i wyzwolenie jej.”

Jaser Arafat (1929–2004) palestyński polityk i przywódca

Martin Gilbert, Israel: a history. Doubleday, 1998, ISBN 9780385404013 (p418, sierpień 1970)

„Film o wojnie w Iraku jest chwalony, bo nie opowiada się za żadną ze stron. Ciekawe, czy ktoś pochwaliłby za to samo film o II wojnie światowej.”

Michael Moore (1954) amerykański filmowiec, dokumentalista

o filmie Hurt Locker.
Źródło: „Forum”, 15 marca 2010.

„W głodzie, w chłodzie, z gruzów i wojną przeoranych ugorów rodziła się pierwsza na świecie Ojczyzna Socjalizmu. Wyrastał nowy, nie znany w dziejach świata ustrój społeczny. Oparty na nowej, nie znanej w świecie, socjalistycznej gospodarce. Na przekór wszystkim wydziedziczonym już posiadaczom majątków, fabryk, hut i kopalń.”

Janina Broniewska (1904–1981) polska pisarka

O człowieku który się kulom nie kłaniał
Źródło: wyd. MON, Warszawa 1960, s. 51.

O ojczyźnie

„Życie przed II wojną światową było proste. Po wojnie zaczęliśmy tworzyć systemy.”

Grace Hopper (1906–1992) amerykańska pionierka informatyki

Life was simple before World War II. After that, we had systems. (ang.)
Źródło: Online Computer Library Center (OCLC) Newsletter, marzec/kwiecień 1987, nr 167

O życiu

„Jeżeli wojna zdarzyła się tylko po to, żeby zatrząść moim dziecinnym światopoglądem, to dziękuję, gruba przesada. Coś mniejszego by wystarczyło w zupełności.”

Sławomir Mrożek (1930–2013) polski dramatopisarz, prozaik i rysownik

Varia. Życie i inne okoliczności

„Nie akceptowałam losu, który umieścił mnie na tym świecie jako kobietę. (…) Przysięgłam sobie, że użyję wszystkich moich zdolności, aby przyczynić się do pokonania nieprzyjaciela. (…) Ostatecznie powiedziałam sobie: najlepszy sposób, aby odpowiedzieć, jak mam służyć mojemu krajowi, to jechać do kraju wroga. Napisałam petycję do regionalnego dowódcy wojskowego w Berlinie, prosząc, aby wysłano mnie na front.”

Elsbeth Schragmüller (1887–1940)

Źródło: Bogusław Wołoszański, Wojna, miłość, zdrada, Wydawnictwo Wołoszański, Warszawa, ISBN 9788389344830, s. 19–20.

O miłości, O kobietach, O losie, O zdradzie

„Podejmujemy ogromne wysiłki, żeby przeprowadzić te reformy. Wojna nie może być żadnym usprawiedliwieniem dla zaprzestania wysiłków reformatorskich.”

Petro Poroszenko (1965) ukraiński polityk i przedsiębiorca

zapowiadając stanowcze zwalczanie korupcji oraz poprawę jakości sądownictwa. Źródło: Michał Kędzierski, Merkel: Nie zapomnimy o aneksji Krymu http://www.psz.pl/94-niemcy/merkel-nie-zapomnimy-o-aneksji-krymu, Portal Spraw Zagranicznych, 17 marca 2015

O wysiłku

„Wojna wykroczyła dziś poza terytorium Ukrainy. Skutki tej wojny dotarły do całego świata. Tragedia, która wydarzyła się dziś w niebie nad obwodem donieckim, jaskrawo wyróżnia się nawet na zwyczajnym tle smutnych i przytłaczających wydarzeń, spowodowanych działaniami agresorów i bojówkarzy w Donbasie.”

Petro Poroszenko (1965) ukraiński polityk i przedsiębiorca

o zestrzeleniu malezyjskiego boeinga 777 w lipcu 2014.
Źródło: Putin, bądź przeklęty na wieki!, „Angora” nr 30 (1258), 27 lipca 2014, s. 70.

O wieku

„Barack Obama wydał rozkaz wzmocnienia swoich wojsk [w Afganistanie] celem przeprowadzenia osławionej krwawej, końcowej rundy. Tak samo zakończyły się wojna w Algierii, wojna wietnamska, a także wojna radziecka w Afganistanie…”

Jürgen Todenhöfer (1940) niemiecki polityk

Źródło: Wojna czterech mitów, „Der Spiegel”, tłum. „Forum”, 28 lutego 2011.

„Miłość i wojna są zbudowane na tych samych fundamentach.”

Cecelia Ahern książka Dziękuję za wspomnienia

Dziękuję za wspomnienia (2008)
Źródło: rozdział 26

O miłości

„Kuba pod rządami Fidela Castro stała się pierwszym krajem w Ameryce Łacińskiej, który wyeliminował analfabetyzm. Dalej pozostaje jednym z niewielu pozbawionych tego problemu. Sieć publicznych szpitali i powszechny program szczepień pomogły obniżyć umieralność noworodków do poziomu tego z krajów Europy Zachodniej. Kuba zaczęła też przyjmować tysiące młodych ludzi z całej Ameryki Łacińskiej na nieodpłatne studia medyczne. Wysyła również lekarzy na misje w najbiedniejsze zakątki świata i bojowników na wojny o niepodległość w Afryce. Fidel nie tolerował jednak opozycji. W pierwszych latach jego rządów w więzieniu można było wylądować nawet za orientację seksualną czy zbytnią religijność.”

Fidel Castro (1926–2016) przywódca kubański

Autorka: Ewita Spieglanin, Fidel – życie po życiu http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/ameryka-lacinska/20161203/fidel-zycie-po-zyciu, krytykapolityczna.pl, 3 grudnia 2016.

O ludziach, O studiach

„Poziom bezpieczeństwa w Kabulu jest świetny, na ulicach pełno ludzi, sklepy działają, otwierają się dobre restauracje, są tylko straszne korki. Mógłbym wieść tu bardzo przyjemne życie, ale nie mam na to czasu.”

Ryan Crocker (1949)

Źródło: Wawrzyniec Smoczyński, WYWIAD: Jak zakończyć wojnę w Afganistanie Nie wybijemy talibów, polityka.pl, 29 kwietnia 2012 http://www.polityka.pl/swiat/rozmowy/1526091,1,wywiad-jak-zakonczyc-wojne-w-afganistanie.read

O życiu, O ludziach, O czasie

„Mogę śmiało stwierdzić, że jeśli Dorota Masłowska w swojej „Wojnie…” chciała wprowadzić nas w język i świat młodych, to Krzysztof Niewrzęda w „Zamęcie” wrzucił swoich czytelników w świat slangu obfitującego w wulgaryzmy i wzajemną niechęć bardzo brutalnie, by zmusić do myślenia, a nie delektowania się sytuacją prostych opisów fizjologii poalkoholowej powszechnej u Masłowskiej. Jest to jedna z bardziej zaskakujących książek jakie czytałam.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

O Krzysztofie Niewrzędzie

O książkach, O świecie, O myślach, O czytaniu

„Urodziłem się przed wojną, która wybuchła, gdy miałem dwa lata. Wraz z całym narodem wziąłem zatem udział w tej wojnie, którą po sześciu latach wygrałem. Wtedy rozpocząłem, również z całym narodem, walkę o zwycięstwo socjalizmu. Po mniej więcej pięćdziesięciu latach walkę tę przegrałem – również wraz z całym narodem. Mam więc w swoim życiu jedną dużą wygraną i jedną dużą przegraną. Cała reszta to przyczynkarstwo.”

Stanisław Tym (1937) polski aktor, satyryk, felietonista

Cytaty z tekstów literackich, Mamuta tu mam. Utwory zebrane spod łóżka (2005)

O zwycięstwie, O walce

„Żydzi byli mózgiem i kręgosłupem władzy bolszewickiej. W najokrutniejszym czasie rewolucji i wojny domowej byli bardziej lojalni wobec komunistycznej władzy niż sami Rosjanie. (…) Tworzyli nową Ziemię Obiecaną, ponoć sprawiedliwą dla wszystkich, gdzie nikt nie będzie im wypominał pochodzenia. Jeszcze tylko milion ludzi do gułagu, pod lufy, do piachu. I następny milion. I jeszcze, i jeszcze…”

Krzysztof Kłopotowski (1946) polski dziennikarz i krytyk filmowy

Geniusz Żydów na polski rozum
Źródło: Pamiętnik Kosmopolaka, s. 375–376

O ludziach, O czasie

„Zawsze nim byłem. I nigdy bezmyślnie. W ciągu ostatnich trzydziestu lat na świecie dokonały się wielkie zmiany. Kto by pomyślał trzydzieści lat temu, że kolonializm się skończy i że wojna przestanie być akceptowana jako sposób ujarzmiania krajów? Kto by pomyślał, że hierarchie społeczne przestaną być akceptowane z takim przekonaniem, że słowo socjalizm przestanie budzić strach…”

Makarios III (1913–1977) cypryjski duchowny prawosławny, arcybiskup, prezydent Cypru

w wywiadzie udzielonym Orianie Fallaci w listopadzie 1974 w Nowym Jorku (zapytany przez nią, czy jest optymistą).
Źródło: Oriana Fallaci, Wywiad z historią, op. cit., s. 655.

O strachu, O historii

„To dobrze, że wojna jest taka straszna; inaczej za bardzo byśmy ją polubili.”

Robert E. Lee (1807–1870) generał amerykański, dowódca wojsk Konfederacji

oglądając pobojowisko, po bitwie pod Fredericksburgiem.
Źródło: Grzegorz Swoboda, Gettysburg 1863, Warszawa 1990.

„Jesce sie na niebie nie ukazáł cyrwóny krziz
jesce dym s kumina zanosiył suplike o dobry cas
a juz cysárka poganianá madziarskiym bicym
traciyła sie kasi za wiyrchami za ubocami
ka Najáśniyjsy podkryncáł wonsa
ráz na pokój ráz na wojne
jaz postawiył na ostre”

Jerzy Maria Kiersztyn (1942)

Źródło: Jesce do dziśka

O pokoju

„Młody człowiek boi się związać – ceni własną swobodę, która jest mu niezbędna do wielu innych rzeczy.”

Lew Tołstoj książka Wojna i pokój

Źródło: Wojna i pokój

O pokoju

„Postanowiłem zrobić film Oszołom o nieżyjącym Michale Faltzmanie – odkrywcy afery FOZZ. Wydawało mi się, że to dobry moment, bo telewizją rządziła prawica. Faltzman, dociekliwy księgowy zdemaskował wielką aferę prania pieniędzy przeznaczonych na oddłużenie polskiego długu. Afera była tak oczywista i namacalna, że wzbudziła moją niechęć do narracyjnej tautologii. Opowiedziałem więc tę historię jako wstęp do realizacji filmu fabularnego. Aktor Jerzy Światłoń przygotowując się do tej roli rozmawia z wieloma ludźmi, którzy znali Faltzmana. I tu zaciera się właściwie granica między fabułą i dokumentem. Dodatkowo aktor gra w teatrze postać Konrada z Wyzwolenia Wyspiańskiego. Kwestie ze „sceny z maskami” zupełnie niewiarygodnie pasowały do opowieści o Faltzmanie. Padały jak memento. Ten film został przyjęty już znacznie gorzej. Ukazała się m. in. wzmianka w „Polityce”, że utrudniam działalność polityczną Balcerowiczowi, który właśnie miał zostać szefem Unii Wolności.”

Jerzy Zalewski (1960) reżyser i scenarzysta polski

Źródło: Prywatna wojna – rozmowa z Jerzym Zalewskim, poloniainfo.se, 23 lutego 2001 http://www.poloniainfo.se/artykul.php?id=363

O domu, O historii, O grach, O wolności

„Wojny religijne bywały zawsze najgroźniejsze, bo ich uczestnicy nie dawali się przekupić. Inne wojny – czy to o terytoria, czy o dobra materialne – zwykle kończyły się rozejmami. Religijny fanatyzm zamykał drogę do porozumienia. Wiara i uczucia zaprzęgnięte w wojnę są naprawdę niebezpieczne. Popatrzmy choćby na fundamentalistów. Nie chcę oczywiście porównywać tego, co dzieje się w Polsce, do dramatu, jaki obserwujemy od kilku lat na świecie, ale musi budzić niepokój to, że jakiś odłam zaczyna działać poza ustalonymi regułami. Więcej nawet, zaczyna narzucać własne prawa. Chce być państwem w państwie czy Kościołem w Kościele.”

Andrzej Grabowski (1952) aktor polski

Źródło: „Życie Warszawy”, 12 grudnia 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/mozeni.htm

O życiu, O wierze, O emocjach

„Zostałem politykiem wbrew swojej woli. Polityka jest dla mnie tylko środkiem do celu. Są ludzie, którzy myślą że trudno mi będzie nie być tak aktywnym jak obecnie. Nie. Najpiękniejszym dniem mego życia będzie dzień, w którym wycofam się z życia politycznego i pozostawię za sobą wszystkie troski, plagi i kłopoty. Zrobię to, gdy tylko po zakończeniu wojny wykonam moje zadania polityczne. (…) Gdyby znalazł się ktoś inny, nigdy nie pakowałbym się w politykę, lecz został artystą lub filozofem. Troska o istnienie narodu zmusza mnie do tej działalności – kultura jest tylko tam, gdzie jest bezpieczeństwo życia.”

Adolf Hitler (1889–1945) kanclerz Rzeszy, twórca i dyktator III Rzeszy niemieckiej

Cytaty przypisywane, Rozmowy przy stole

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Dla pokoju trzeba ryzykować tak samo, jak w trakcie wojny… Jeśli boisz się postawić sprawę na ostrzu noża, już przegrałeś.”

John Foster Dulles (1888–1959)

O pokoju

„(…) pisanie jest moim zawodem otwierającym drogę do serc czytelników; w czasie wojny formą walki z nieprzyjacielem, w pracy fizycznej wytchnieniem; zawsze poczuciem wykonywania służby społecznej”

Zofia Kossak-Szczucka (1889–1968) pisarka polska

Źródło: list do Zdzisławy Dec-Skarzyńskiej, 4 lutego 1967

O czasie, O walce, Serce

„W wojnie domowej w Syrii biorą udział trzej aktorzy: reżim Asada, Wolna Armia Syryjska i dżihadyści, których wspiera reżim. Ten niby-alians powstał właśnie po to, by skuteczniej niszczyć opozycję i zastraszać Zachód. Taką samą taktykę stosowała algierska armia podczas wojny domowej w latach 90. A także Rosjanie, którzy aby dostać przyzwolenie na brutalne dławienie czeczeńskich dążeń do niepodległości – zarazili Kaukaz wirusem islamizmu. Ludzie na Zachodzie nienawidzą Baszara al-Asada. Ale jeszcze bardziej boją się terrorystów. A reżim codziennie ten strach podsyca.”

Gilles Kepel (1955)

Źródło: rozmowa Bartosza Wielińskiego, Chaos u bram Europy, „Gazeta Wyborcza”, 14–15 września 2013.

O ludziach, O strachu

„Co robiłbym bez grudniowych wiatrów, które jazgocząc wpadają przez rozbite szyby, jak mógłbym żyć bez zielonych błyskawic latarni morskiej, ja, który opuściłem mój płaskowyż mgieł, śmiertelnie chory na febrę wplątałem się w rozgardiasz wojny federalnej i niech pan nie myśli, że zrobiłem to z patriotyzmu, jak mówi encyklopedia, czy żądzy przygód, czy coś w tym rodzaju, bo gówno mnie obchodziły federalistyczne zasady, które niech Bóg ma w opiece w swym świętym królestwie, nie, mój kochany Wilsonie, zrobiłem to wszystko po to, by poznać morze.”

Gabriel García Márquez książka Jesień patriarchy

Jesień patriarchy (1975)

O Bogu, O myślach, O morzu, O myśleniu

„Gdy Julian Assange z WikiLeaks publikuje poufne dokumenty, np. na temat wojny w Afganistanie, to dobrze widać, że brak kontroli nad informacją w internecie umożliwia stworzenie przeciwwładzy, poszerza zakres swobód publicznych.”

Catherine Deneuve (1943) francuska aktorka filmowa

Źródło: wywiad Jerome’a Garcina, „Le Nouvel Observateur”, tłum. „Forum”, 20 grudnia 2010.

„SLD zawsze, gdy nie ma Polakom nic do powiedzenia, wyszukuje tematy wywołujące atmosferę wojny religijnej. Jest to walka z krzyżem i chrześcijaństwem.”

Michał Kamiński (1972) polityk polski

wypowiedź na temat protestu SLD przeciwko zawieszeniu krzyża w sali sejmowej.

O walce

„Kto nie był wówczas na ulicy, kto nie widział i nie słyszał tego, co się tam działo, ten o tym sądzić nie może. Wszystkie okrucieństwa wojny stosowano do bezbronnych robotników, walczących w imię społecznych, ekonomicznych i politycznych ideałów ludzkości.”

Stefan Okrzeja (1886–1905) polski działacz robotniczy i niepodległościowy

Źródło: Rewolucja 1905. Przewodnik Krytyki Politycznej, Warszawa 2013.

„Zbrodnia katyńska jest dla Rosjan zupełnie niezwykłą zbrodnią, ale z zupełnie innego powodu niż dla Polaków. Całkowite ujawnienie tej sprawy i jej precyzyjne umiejscowienie w czasie łączy się z obalaniem świętego mitu Wielkiej Wojny Ojczyźnianej. To byłoby pokazanie wszystkim, że wojna nie zaczęła się - tak jak mówiono i wciąż się często mówi - w 1941 roku i II wojna, z punktu widzenia Związku Sowieckiego, nie była wojną obronną, a potem wyzwoleniem Europy. Rosjanie musieliby oficjalnie przyznać, że wojna rozpoczęła się dwa lata wcześniej i przez te dwa lata ZSRR było przyjacielem III Rzeszy. To jest najważniejsza dla Rosjan konsekwencja przyznania się do Katynia.”

Andrzej Kunert (1952) polski historyk

Źródło: Zuzanna Piechowicz, Rosjanie boją się ws. Katynia tego, że stworzy precedens, gazeta.pl, 16 kwietnia 2012 http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114871,11544229.html

O czasie

„Miałbym do niego tylko jedną prośbę: by straszył nas wojną atomową nie częściej niż raz na kwartał.”

Radosław Sikorski (1963) polski polityk, dziennikarz

komentarz do słów szefa sztabu armii rosyjskiej. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/0,1536133,wiadomosc.html, 21 kwietnia 2008

„Złych przyjacielu, dostaliśmy sąsiadów żurawi. Wieczną wojnę toczą nad tym kawałkiem ziemi. Jak z naszymi ojcami nie byli w zgodzie tak po nich z nami nie zaprzestają wojny.”

Teofilakt Symokatta (580–630) kronikarz bizantyński

„Oczywiście, nietrudno jest mówiąc i myśląc o wojnie przybierać na twarz wyraz głębokiego zatroskania. Mnie jednak nie interesują pantomimy: chciałbym, żeby widzowie zdali sobie sprawę, z czym (nie) mieli do czynienia, by przeszył ich ból. Jeśli przez chwilę poczują, że świszczą nad nimi kule nie tylko zaprojektowane w laboratorium efektów specjalnych, lecz i rzeczywiste ładunki karabinu maszynowego dużego kalibru. Jest dla mnie sprawą najważniejszą, by widz zrozumiał, jak można poczuć się w podobnej sytuacji. A czy się to uda? Bóg raczy wiedzieć.”

Nikita Michałkow (1945) reżyser rosyjski

Źródło: film.onet.pl http://film.onet.pl/0,0,1608858,2,596,artykul.html

O Bogu, O bólu, O myślach, O myśleniu

„Prawa człowieka są niezbywalną wartością cywilizacyjną, europejską i światową. To możemy eksportować do innych krajów, kultur i kontynentów, byle metodą pokojową. Absolutnie nie ma mojej zgody na przynoszenie wartości europejskich, takich jak równość płci czy społeczna sprawiedliwość, metodą wojny, kolonizacji albo ekonomicznego wyzysku.”

Anna Grodzka (1954) polski polityk

Źródło: rozmowa Ewy Majewskiej, Anna Grodzka: Solidarność słabych i najważniejszych http://codziennikfeministyczny.pl/grodzka-solidarnosc-slabych-najwazniejszych/, codziennikfeministyczny.pl, 21 lutego 2015.

O sprawiedliwości

„Polakom bardzo trudno zrozumieć, że podstawowym celem Churchilla i Roosevelta, narzuconym jakoś przez Stalina, było bezwarunkowe pokonanie Hitlera. Powtarzali to na okrągło i nic innego się nie liczyło. To niewiarygodne, jaką moc miała ta opinia np. w brytyjskim ministerstwie spraw zagranicznych, jak szczelnie przykryła wszystko inne, zasłoniła całe skomplikowanie II wojny światowej. Dlatego alianci nie zbombardowali linii kolejowych do Auschwitz, mimo błagań społeczności żydowskiej, bo liczył się tylko wysiłek na froncie, nie można było go rozdrabniać. Dlatego nie podjęli żadnych prób kontaktu z niemieckim ruchem oporu, bo wątły, ale jednak niemiecki sprzeciw był z tego punktu widzenia nieważny. I nie pomogli powstaniu – bo jak pokonać Hitlera przy skomplikowanych stosunkach z Sowietami? Dzisiaj, gdy znamy np. skutki Zagłady, nie umiemy sobie wyobrazić, dlaczego nie zrobiono praktycznie nic, by jej zapobiec albo ograniczyć mordowanie. Ale wówczas pogląd „musimy pokonać Hitlera” miał niezwykłą moc polityczną i na dodatek był słuszny z militarnego punktu widzenia. Lecz – patrząc na Holocaust, na powstanie warszawskie – moralnie wątpliwy, bo nie zapobiegł największym zbrodniom tamtej wojny.”

Alexandra Richie (1961)

Źródło: rozmowa Pawła Smoleńskiego, Warszawski kompleks Hitlera, wyborcza.pl, 1 sierpnia 2014 http://wyborcza.pl/magazyn/1,139949,16415475,Warszawski_kompleks_Hitlera.html#CukGW

O wysiłku

„Czym innym jest czytanie o historii, a czym innym przyjazd do Łodzi. Zobaczyłem na własne oczy, gdzie był mur getta. Rozmawiałem z ludźmi, którzy pamiętają tamte czasy – zarówno z religijnymi katolikami jak i z tymi, którzy w czasie II wojny światowej stracili w obozach koncentracyjnych członków swoich rodzin. Dla kogoś takiego jak ja, kto urodził się z dala od tego wszystkiego, realizacja tego filmu była piękną lekcją historii.(…) Mam nadzieję, że takie spotkanie z Polską nie zdarzyło się w moim życiu po raz ostatni.”

Joseph Fiennes (1970) aktor angielski

mowa o filmie Wiosna 1941. Źródło: Polacy wiedzą, jak się bawić! - wywiad, 2008 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=50770

O historii, O wiośnie, O czasie, O czytaniu

„Sztuka dowódcy różni się tym od sztuki mówcy, czym wojna od pokoju.”

Timoteos z Miletu (-450–-360 p. n. e.)

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O pokoju, O sztuce, O myślach, O myśleniu

„Niech będzie przeklęty wspólny nasz wróg,
To przez niego dowiedziałeś się dotąd,
Że poza wojną, żołnierzu Nguyenie,
Istnieje jeszcze na świecie pokój!…”

Algimantas Baltakis (1930) litewski poeta, krytyk i tłumacz

Źródło: Pozostań zielony, Nguyenie!, tłum. Zygmunt Stoberski

O pokoju

„Jeden „autorytet moralny”, pan Marek Edelman, w chwili szczerości powiedział w TV, że „Solidarność” wywodzi się z Bundu, czyli partii żydowskich socjalistów. Bo najpierw był Bund, z tego KOR, a z KOR-u „Solidarność”. Z KOR-em mogę się zgodzić, ale żeby „Solidarność”? Wprawdzie wiem, że nazwał ją tak Karol Modzelewski, bo przed wojną była w Bielsku loża masońska o tej nazwie… A czy nie trzeba było zamyślić się, co miał na myśli Kardynał Tysiąclecia ostrzegając: „Pamiętajcie, aby „Solidarność” była polska?””

Bohdan Poręba (1934–2014) reżyser polski

Może dziś, w roku beatyfikacji Prymasa, te słowa przyniosą refleksję? Źródło: Czy to ten sam Naród?, „Myśl Polska”, 19 marca 2001 http://www.naszawitryna.pl/jedwabne_301.html

O myślach, O myśleniu

„Wojna to czas pogardy dla ludzkiego życia.”

Andrzej Pilipiuk książka 2586 kroków

2586 kroków
Źródło: Griszka

O czasie

„Uprzemysłowienie ZSRR, socjalistyczna przebudowa wsi i sukcesy rozwoju oświaty sprawiają, że w szeregi armii wstępuje kulturalniejszy i klasowo świadomy żołnierz, coraz lepiej wyposażony w techniczne środki walki. Czerwonoarmista powinien aktywnie uczestniczyć w wykonaniu pięciolatki, socjalistycznej przebudowie wsi i opanowywać sprzęt techniczny, który z każdym rokiem w coraz większych ilościach wpływa na wyposażenie Armii Czerwonej. Armia Czerwona stanowi wielką siłę zabezpieczającą budownictwo socjalizmu.”

Michaił Tuchaczewski (1893–1937) radziecki wojskowy, marszałek

o przygotowaniu nowej wojny przeciw ZSRR.

O sile, O sukcesie, O walce

„Dziś świat poszukuje braku przemocy i przewodnictwa w formie dobroci i miłości (maitreya). Nigdzie ich nie widać, a dziś świat jest przerażony, sterroryzowany i niespokojny w imię materializmu. Jeśli zmienimy to pokolenie wojny, świat się odmieni na nowo, a to można uzyskać poprzez filozofię (dhyanmarga), którą ja podążam.”

Dharma Sangha (1990)

Kazanie z 22 listopada 2008 Źródło: dharmasangha.info http://www.dharmasangha.info/index.php/teachings/250-teachings-given-on-2008-11-22

O świecie, O poszukiwaniu

„Kiedy w 1970 r. pokazywano po raz pierwszy Kolumbów, podnosiły się głosy sprzeciwu, że czołówką filmu jest scena gry w siatkówkę. Jak tak można? Przecież była wojna! A młodzi grali w piłkę normalne mecze, chociaż konspirowali.”

Jan Englert (1943) aktor polski

Źródło: „Rzeczpospolita”, 5 września 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/ozobl.htm

„Na placu zabaw bawiły się trzyletnie, więc już dojrzałe nad wiek, dzieci. W piaskownicy chłopcy budowali zamki dla zbuntowanych żołnierzy, którzy co chwilę umierali na wojnie, by odrodzić się znowu, bo czas jest długi do zapełniania zabawą. W krzakach bawiły się dziewczynki, chowały się i zazdrośnie podglądały chłopców, marząc jednocześnie o wspólnej zabawie. „Nienawidzimy naszych matek!!!” ryczeli chłopcy, przelewając krew. „Nienawidzimy naszych ojców…” szeptały dziewczynki, maskując to jednocześnie śpiewem: „la, la, la…”. „Nienawidzimy naszych nieistniejących ojców!” wołali też osieroceni chłopcy, a zbratane dziewczynki mamrotały „matki to złodziejki… Pachną kwiateczki…”. Chłopcy oczywiście doskonale znali od początku grę dziewczynek. Wywołali je więc i zrobili zebranie na środku placu. Naprzeciw siebie stanęły dwie grupy przyszłości. „Mamy wspólny cel! Musimy zabić naszych rodziców!” – mówili chłopcy. Dziewczynki kiwały głowami, że tak, mówiąc jednocześnie „Ach, nie! To brutalne!”. „Zabijemy ich, a potem wydłubiemy mózg i zajrzymy do środka” – powiedzieli chłopcy. „Ach, wy brutale, wybryki natury: czyż nie wiecie, że człowiek rodzi się po to, by rodzić? Musimy ich zabić, ojej, po to, by same urodzić dzieci, a wy musicie zostać kobietami!” – mówiły dziewczynki, w wężu zjadającym własny ogon widząc tylko pierścionek. I ten młody świat nowego porządku, wszechdobra i porozumienia ruszył na ostateczną, a z góry przesądzoną, konfrontację ze światem zła. Gdy wszyscy rodzice już zginęli, drogie dzieci osiwiały ze zmęczenia. Chłopcy ocipieli, dziewczynki zaś wydaliły setki dzieci. I koło szczęścia powoli przechylało się wraz z nimi.”

Piotr Sobolczyk (1980)

Źródło: Opowieści obrzydliwe

O kobietach, O dzieciach, O świecie, O matce

„Z Maksymiukiem i Wierzbickim za jednym stołem nie siądę, bo mnie zdradzili.”

Andrzej Lepper (1954–2011) polski polityk

wypowiedź z 1999. Źródło: Lepper idzie na wojnę, polityka.pl, 6 lutego 1999 http://archiwum.polityka.pl/art/lepper-idzie-na-wojne,390313.html

„Nie tylko Andre Gide, lecz i Leon Kruczkowski pisał, na tle procesów moskiewskich, o czasach pogardy. Z tychże powodów nie wyjechałem do Hiszpanii podczas wojny domowej, a po wezwaniu w 1937 roku do Moskwy, zdecydowałem się na polskie więzienie, mając do odsiedzenia kilka lat z poprzedniego wyroku.”

Włodzimierz Sokorski (1908–1999) polski działacz komunistyczny, pisarz, dziennikarz, generał

Źródło: Romans z komuną, Wydawnictwo Res Polona, Łódź 1991, s. 12.

„Człowiek, który przeżył wielką wojnę, jest inny od tego, który nie przeżył żadnej wojny. Są to dwa rożne gatunki ludzi. Nigdy nie znajdą wspólnego języka, ponieważ tak naprawdę wojny nie można opisać; nie można się nią podzielić, nie można powiedzieć komuś – weź trochę tej mojej wojny.”

Ryszard Kapuściński książka Wojna futbolowa

Wojna futbolowa
Źródło: Buty

O ludziach, O butach

„Wzrost liczby ludności jest ważniejszy niż niezaproszenie Putina na szczyt G7 i tym podobne banialuki.”

Jacek Matecki (1963)

Źródło: Rosyjska wojna o białego człowieka. Putin wie, że można kupić wszystko, z wyjątkiem obywatela, wpolityce.pl, 19 września 2014 http://wpolityce.pl/swiat/215897-rosyjska-wojna-o-bialego-czlowieka-putin-wie-ze-mozna-kupic-wszystko-z-wyjatkiem-obywatela

„Ładny jest początek każdej wojny: orkiestra,
Czyste mundury, uderzenia obcasów o bruk
Jak bicie serca,
Które wtłacza w siatkę żył
Mocną krew narodu,
Błyszczą oczy
I karabiny, a w duszy lekkość,
Jaką ma spadający jastrząb (…).”

Kornelijus Platelis (1951)

Źródło: Początek wojny, tłum. Zuzanna Mrozikowa

O duszy, Serce

„Niech to tak będzie, żem ja te kilkakroć sto tysięcy kurwom moim rozdał.”

Władysław IV Waza (1595–1648) król Polski

wypowiedziane do dworzan, gdy sejm odmówił finansowania królewskich planów wojny z Turcją i kazał rozpuścić zwerbowane regimenty.
Źródło: Paweł Jasienica, Rzeczpospolita Obojga Narodów. Srebrny wiek

O wieku

„Definiowanie obecnych Niemiec poprzez narodowy socjalizm II wojny światowej jest tak samo fałszywe i prymitywne, jak kiedyś łączenie Żydów z bolszewizmem.”

Jerzy Gorzelik (1971)

Źródło: Thomas Urban, Partia Śląska, „Süddeutsche Zeitung”, tłum. „Forum”, 18 kwietnia 2011

„Pasywność dyplomacji polskiej w kwestii odszkodowań wojennych jest na rękę stronie niemieckiej, która konsekwentnie realizuje własny program mający na celu wymuszenie odszkodowań od Polski, ale także od innych najechanych lub zniewolonych przez III Rzeszę w czasie II wojny światowej państw Europy Środkowo-Wschodniej.”

Tadeusz Marczak (1946)

Źródło: Niespłacony rachunek, naszdziennik.pl, 3 września 2012 http://www.naszdziennik.pl/mysl/8907,niesplacony-rachunek.html

O czasie

„Gdy na Zachodzie przeważyła po wojnie światowej zwycięska demokracja i wraz z tym nastąpiło panowanie złota i chamstwa, gdy na Wschodzie zdobyła władzę koczownicza, łupieska i niszczycielska horda, gdy ojczyznę moją podzieliły między sobą dwa królestwa tego samego diabła – trudno było spokojnie i po literacku pisać o monarchizmie i patriotyzmie, o rycerstwie, o produktywnej pracy na ziemi, o wierności, honorze i miłości chrześcijańskiej. Musiałem walkę z sobą staczać, aby zachować wiarę w celowość i pożyteczność mego wysiłku w owych dniach upadku, niemal nazajutrz po rozwaleniu państwowości ukraińskiej rękami samych Ukraińców, gdy podnoszenie kwestii monarchizmu uważano za dowód albo obłąkania, albo jakiejś bardzo sprytnej, oszukańczej spekulacji.”

Wacław Lipiński (1882–1931)

Listy do braci rolników

O wierze, O zachowaniu, O demokracji, O wysiłku

„Wyobrażam sobie, że kiedy odniesiemy zwycięstwo w skali światowej, zbudujemy ze złota ustępy publiczne na ulicach kilku największych miast świata. Byłby to „najsprawiedliwszy”, najbardziej pouczający i poglądowo zademonstrowany sposób użycia złota dla tych pokoleń, które nie zapomniały, że w walce o złoto wymordowano dziesięć milionów ludzi i okaleczono trzydzieści milionów w „wielkiej wyzwoleńczej” wojnie lat 1914–1918, w wojnie, która rozstrzygnąć miała doniosły problem: który pokój jest gorszy – brzeski czy wersalski; w walce o to złoto czyni się na pewno przygotowania do wymordowania dwudziestu milionów ludzi i okaleczenia sześćdziesięciu milionów w wojnie, która wybuchnie gdzieś około 1925 czy 1928 roku i toczyć się będzie między Japonią i Ameryką, albo między Anglią i Ameryką, albo też między innymi mocarstwami”

Włodzimierz Lenin (1870–1924) organizator i przywódca Rewolucji Październikowej

Źródło: O znaczeniu złota obecnie i po całkowitym zwycięstwie socjalizmu w: Dzieła, t. 33, Warszawa 1957, s. 105.

O ludziach, O pokoju, O problemach, O zwycięstwie

„Mało Brytyjczyków, zasiadając tego popołudnia do swej codziennej herbaty, świadomych było wielkiego zwycięstwa. Jeszcze mniej sobie uświadamiało, że owa godzina była jedną z tych nielicznych, które rozstrzygnęły losy tej drugiej wojny światowej, potwornej wojny.”

Arkady Fiedler książka Dywizjon 303

o jednym ze starć Bitwy o Anglię, mającej miejsce 15 września 1940 roku.
Dywizjon 303

O losie, O herbacie

„Każde odroczenie wojny będzie zmniejszało nasze szanse na sukces.”

Helmut Johannes Ludwig von Moltke (1848–1916) niemiecki dowódca wojskowy, bratanek poprzedniego

słowa skierowane do generała austriackiego Franza Conrada von Hötzendorfa, maj 1914.

O sukcesie

„Nie ma jednego „my”. Co znaczy „my” dla Polaka, żołnierza Werhmachtu? Co znaczy „my” dla górala, który podpisał Goralenvolk, co znaczy „my” dla Polaka z Wołynia, który w celu ochrony własnego życia wstąpił do partyzantki radzieckiej. My nie mamy jednej historii II wojny światowej i jednej pamięci. Kiedy ja to mówię na terenie Lubelszczyzny, jestem absolutnie niezrozumiany. Muzeum II Wojny Światowej powinno być agorą, w której się te różne historie opowiada. Musimy mieć pamięć polifoniczną.”

Rafał Wnuk (1967) historyk polski

Źródło: Czy wypada pytać o sens powstania warszawskiego? (zapis dyskusji w Ośrodku Brama Grodzka - Teatr NN) http://lublin.wyborcza.pl/lublin/1,48724,20732851,czy-wypada-pytac-o-sens-powstania-warszawskiego.html, lublin. wyborcza. pl, 24 września 2016.

O historii

„To znaczy, wydaje mi się, że dalej od Palikota to jest, bo ja wiem, co najmniej pięć szóstych Platformy, więc rozumiem, że pan premier Kaczyński jednak bliski jest deklaracji, że chce koalicji z całą Platformą, ale mówiąc serio koalicji Platformy z PiS w najbliższych latach nie będzie, w ogóle trudno sobie wyobrazić. Dlatego, że ta wojna na górze, która rozpoczęła się w roku 2005 ona już dawno zeszła na dół i podzieleni są nie tylko politycy, podzielone są nasze elektoraty. Ta główna linia podziału wśród polskiego społeczeństwa przebiega właśnie między zwolennikami Platformy, a zwolennikami PiS.”

Jarosław Gowin (1961) publicysta, senator VI kadencji

o wywiadzie Jarosława Kaczyńskiego w „Rzeczpospolitej”, w której stwierdził, że chce zawrzeć koalicję z częścią PO. Źródło: wp.pl http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Co-mysli-Jaroslaw-Gowin-o-homoseksualistach,wid,12068063,wiadomosc.html, 12 marca 2010

„Po 11 września 2001 roku, gdy mieliśmy tragedię w Ameryce, także na Łotwie pojawiła się arabofobia. Wtedy stwierdziłem, że muszę odejść od orientowania się tylko na Liban i założyłem Centrum Kultury Arabskiej. Mamy tam nie tylko Libańczyków, ale także Egipcjan, Jordańczyków, Syryjczyków, Sudańczyków. Razem jest nas paręset osób. Troszczymy się o sprawy arabskie. A jakie są problemy? W Rydze nie ma ani jednej arabskiej ambasady. Ja zajmuję się Arabami, pomagam im w sprawach prawnych. Zabieramy także głos na temat tego, co się dzieje w krajach arabskich. Mówimy o tradycji, wielkiej kulturze krajów arabskich. Walczymy z islamofobią, mówimy, że Arabowie to nie tylko muzułmanie. A więc co robimy: tłumaczymy, prowadzimy dialog, piszemy artykuły, działamy w NGO’s, uczestniczymy w konferencjach… Mówimy o prawach człowieka i wartościach europejskich. Jesteśmy mostem między Łotwą a światem arabskim.”

Hosams Abu Meri (1974)

o pracy na rzecz społeczności arabskiej. Źródło: Hosams Abu Meri: gdy patrzę na wojnę w Syrii, odczuwam smutek, radiownet.pl, 20 września 2014 http://www.radiownet.pl/publikacje/hosams-abu-meri-gdy-patrze-na-wojne-w-syrii-odczuwam-smutek

O świecie, O smutku, O odejściu

„Po wojnie czuło się niedosyt Polski.”

Jerzy Płażewski (1924–2015) polski krytyk i historyk filmu

Źródło: Janusz Wróblewski, Jerzy Płażewski – człowiek, który obejrzał 14,5 tysiąca filmów, Polityka.pl, 8 stycznia 2013 http://www.polityka.pl/kultura/rozmowy/1534251,1,jerzy-plazewski---czlowiek-ktory-obejrzal-145-tysiaca-filmow.read#ixzz2elPIWHvy

„Warszawa została zniszczona bardziej niż Berlin, klęska Polski w tej wojnie, w której Polacy walczyli w obozie zwycięzców, jest większa od klęski Niemiec. Sowietom zależało na zniszczeniu Warszawy, a tak się pomyślnie dla nich składało, że dla tego zniszczenia nie trzeba było używać sowieckich armat ani pocisków. Od czegóż patriotyzm polski! Jest on wielki i wspaniały. Ale ma właściwość bezrozumnego dynamitu. Wystarczy do niego przyłożyć zapałkę prowokacji, aby wybuchł. Powstanie warszawskie bije wszystkie rekordy wytrzymałości. Przez wiele setek lat, dopóki istnieć będzie naród polski, każdy Polak będzie przyznawał, że powstanie warszawskie było samobójczym szałem, i będzie miał do niego synowską tkliwość i miłość. Będzie z niego dumny…”

Stanisław Mackiewicz (1896–1966) premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Wychodźstwie

Lata nadziei Źródło: Powstanie warszawskie czy samobójstwo http://wyborcza.pl/56,75402,10046201,Stanislaw_Cat_Mackiewicz__pisarz_polityczny__felieton,,2.html, w: Lata nadziei 17 września 1939 - 5 lipca 1945 r., Londyn 1945

O miłości, O samobójstwie

„Ja rozumiem, że Polak może mieć tylko jedną ojczyznę, ale dlaczego to ma być Egipt?”

Antoni Słonimski (1895–1976) polski poeta, felietonista, dramatopisarz, satyryk, krytyk teatralny i działacz społeczny

po przemówieniu Gomułki w 1967, w którym ten oskarżył Polaków żydowskiego pochodzenia o sympatyzowanie z Izraelem w wojnie izraelsko-arabskiej.

O ojczyźnie

„Należy poważniej przyjrzeć się genezie Państwa Islamskiego. Zrodziła ją ingerencja USA i Zachodu w Iraku w 2003 roku. Mieszkają w nim iraccy sunnici uciekający od dyktatu irackich szyitów, których wyniosła do władzy interwencja Zachodu. Należy więc albo ustabilizować sytuację w Iraku i zapewnić sunnitom dostęp do władzy na zasadzie proporcjonalności albo pogodzić się z istnieniem Państwa Islamskiego jako państwa sunnitów w Iraku i Syrii. Tam mieszka w tej chwili około 8 mln ludzi i tylko część z nich to wojujący islamiści.”

Jerzy Zdanowski (1949)

Źródło: rozmowa Dariusza Jaronia, Zamachy w Paryżu. Prof. Zdanowski: Jesteśmy w trakcie wojny http://fakty.interia.pl/raporty/raport-zamachy-w-paryzu/komentarze/news-zamachy-w-paryzu-prof-zdanowski-jestesmy-w-trakcie-wojny,nId,1922395, interia.pl, 15 listopada 2015.

O ludziach

„Polska prawica od kilkunastu lat karmi się mitem denazyfikacji – tezą, że gdyby w Niemczech nie przeprowadzono w 1945 roku denazyfikacji, władzę w polityce i gospodarce przejęliby spadkobiercy nazistów. Teza ta jest o tyle niemądra, że wkrótce po wojnie eks-naziści faktycznie objęli władzę w polityce i gospodarce a sama denazyfikacja była kompletną fikcją. (…)
– choćby mój ulubiony przykład prezydenta RFN Heinricha Lubke, który zaprojektował standardowy barak obozów koncentracyjnych oraz oczywiście Hannsa Martina Schleyera – członka Hitlerjugend od 1931 i SS od 1933 roku, po wojnie zaś członka zarządu Daimler-Benz i szefa niemieckiego związku pracodawców.”

Wojciech Orliński (1969) polski dzienikarz

Źródło: Mit denazyfikacji, blog Wojciecha Orlińskiego, 16 listopada 2006 http://wo.blox.pl/2006/11/Mit-denazyfikacji.html

„No cóż, po wojnie Pużak się zdezaktualizował.”

Józef Cyrankiewicz (1911–1989) polski polityk, premier PRL

odpowiedź na pytanie Jana Karskiego, dlaczego nie pomógł Kazimierzowi Pużakowi. Źródło: wp.pl http://wiadomosci.wp.pl/kat,1342,title,Tajemnicza-smierc-Kazimierza-Puzaka,wid,14450833,wiadomosc.html, 30 kwietnia 2012.

„Za każdym razem, gdy zaczynają się światowe perturbacje, kobiety trafiają na samo dno. Wojna to zabawa chłopczyków, kobietom zależy na zachowaniu ciągłości życia. Gustaw Herling-Grudziński pisał w Dziennikach, że inteligentna Polka jest inteligentniejsza od inteligentnego Polaka. Tyczy się to każdego narodu. Wśród mężczyzn jest większy niż u kobiet rozrzut między geniuszami a idiotami. Przyroda eksperymentuje na mężczyznach, utrwala się zaś na kobietach. To dlatego wojna nie ma kobiecej twarzy, za to w trakcie tej wojny kobiety ponoszą konsekwencje męskiego konfliktu.”

Oksana Zabużko (1960) pisarka ukraińska

Źródło: Łukasz Saturczak, Co niezrealizowane http://www.dwutygodnik.com/artykul/3920/, Dwutygodnik.com nr 91/2012.

O kobietach, O zachowaniu

„Krzyczeć „wolność” jest przyjemnie, a jak ona przychodzi, to potem ludzie szukają ojca Rydzyka, żeby powiedział, kto tam konspiruje i przeszkadza. Fundamentalizm jest ubocznym produktem wolności. Bo wolność przychodzi zawsze łącznie z ryzykiem i niepewnością. Nie można mieć wolności bez niepewności.”

Zygmunt Bauman (1925–2017) polski socjolog, filozof, eseista

Źródło: rozmowa Tomasza Kwaśniewskiego, Więc będzie wojna?, „Gazeta Wyborcza”, 14–15 kwietnia 2012

O ludziach, O wolności

„Ku wojnie wychowany ma być mąż, niewiasta zaś ku wytchnieniu wojownika.”

Friedrich Nietzsche (1844–1900) filozof niemiecki

„Kobiety; dla nich przecież wszelka wojna jest anamnestycznym wyobrażeniem walki samców; wojna jest dla kobiet problemem seksualnym; jest nim zresztą istotnie.”

Emil Zegadłowicz (1888–1941)

Motory Źródło: Motory http://books.google.pl/books?id=Q8AvAAAAIAAJ&q=kobiety%3B+dla+nich+przecie%C5%BC+wszelka+wojna+jest+anamnestycznym+wyobra%C5%BCeniem+walki+samc%C3%B3w%3B+wojna+jest+dla+kobiet+problemem+seksualnym%3B+jest+nim+zreszt%C4%85+istotnie.&dq=kobiety%3B+dla+nich+przecie%C5%BC+wszelka+wojna+jest+anamnestycznym+wyobra%C5%BCeniem+walki+samc%C3%B3w%3B+wojna+jest+dla+kobiet+problemem+seksualnym%3B+jest+nim+zreszt%C4%85+istotnie.&hl=pl&ei=8srMTOa0Ksfvsgb1meGWCA&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=1&ved=0CCcQ6AEwAA, tom II, Wyd. Łódzkie, 1988, s. 60.

O kobietach, O walce

„Tak między jednostkami, jak między narodami, szacunek dla praw drugiego oznacza pokój.”

Benito Juárez (1806–1872) przywódca meksykański

w mieście Meksyk, 15 lipca 1867.
Źródło: Jarosław Wojtczak, Wojna meksykańska 1861–1867, Warszawa, Bellona 2009, s. 323.

O pokoju

„Po pierwszej wojnie lewica obawiała się, że mieszczaństwo w sojuszu z resztkami posiadaczy ziemskich wprowadzi faszyzm – ze strachu przed ludem domagającym się socjalizmu. W pierwszej połowie XX wieku konflikt między interesami warstw wyższych a większością obywateli, między rynkiem a demokracją był obecny niemal we wszystkich krajach. Dopiero po II wojnie światowej w Europie Zachodniej udało się znaleźć kompromis między demokracją a kapitalizmem. To była bardzo krucha równowaga.(…) Warunkiem akceptacji systemu kapitalistycznego przez masy robotnicze były po 1945 roku gwarancje stabilnego zatrudnienia, godziwy standard życia, zapewnienie szans awansu, edukacja, bezpieczeństwo socjalne. Państwo socjalne na taką skalę było w Europie czymś zupełnie nowym. Pozwoliło na kilka dekad osłabić napięcie między rynkiem a demokracją.”

Wolfgang Streeck (1946)

Źródło: rozmowa Piotra Burasa, Ulica zmieni świat, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 maja 2012.

O ludziach, O świecie, O strachu, O demokracji

„Armaty i bomby? Nie, dziękuję! Mieszkania!”

Le Corbusier (1887–1965) Francuski architekt szwajcarskiego pochodzenia, urbanista, malarz i rzeźbiarz.

hasło propagowane przez Le Corbusiera na Wystawie Światowej w Paryżu w 1937; słowa miały swoje szczególne znaczenie w kontekście masowych zbrojeń niektórych państw w latach 30. tuż przez II wojną światową.

„Na przestrzeni wieków w Europie, a zresztą nie tylko w Europie, prawie każde pokolenie miało "swoją wojnę". Nasze pokolenie musiało dźwignąć ciężar najbardziej niszczycielskiej wojny w historii ludzkości. Jej blizny pozostały na milionach z nas, na ziemi naszych krajów, w pamięci naszych narodów. Nie pozwalają nam one zapomnieć nam, żywym, o obowiązku wobec tych, których zabrakło, i wobec tych, którzy nadejdą, aby kontynuować nasze dzieło.”

Leonid Breżniew (1906–1982) radziecki polityk, działacz Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego

w przemówieniu na uroczystym posiedzeniu Sejmu PRL w dniu 21 lipca 1974, w czasie oficjalnej wizyty w Polsce w okresie obchodów XXX-lecia Polski Ludowej

O historii, O czasie, O wieku

„Pług wojny połamał sierpnie jasnych lat
zostały daleko obce
krew coraz bliżej
w ruinach wiary wiatr się nocą łzawi
a z serc za wcześnie pokrzywdzonych chłopców
nienawiść
czarny kwiat
na grobach Anhellich więdnący miast krzyży.”

Zdzisław Stroiński (1921–1944) poeta polski, uczestnik powstania warszawskiego

Źródło: Ród Anhellich

O nienawiści, O wierze, O Kwiatach, Serce

„Meksyk krok za krokiem wychodził z nędzy, dyktatura przeszła w fazę demokratyzacji, rozkręcał się przemysł… Tymczasem ta idiotyczna wojna z narkotykami, wypowiedziana przez Nixona, ale osiągająca apogeum w ostatnich latach, dosłownie niszczy to państwo. Zamiast czterech karteli narkotykowych, które ustalały zasady działania i dogadywały się ze sobą, wojna zrodziła dziewięć karteli, które toczą ze sobą walkę. A kto cierpi na skutek tych walk? Jak zawsze, zwykli ludzie.”

Oliver Stone (1946) amerykański reżyser filmowy

Źródło: rozmowa Mariny Oczakowskiej, Bicz na dilerów, „Ogoniok”, tłum. „Forum”, 24 września 2012

O ludziach, O cierpieniu, O walce

„Wszystkie moje wysiłki [w celu utrzymania pokoju] zostały udaremnione. I to przez kogo? Przez Anglię. A dlaczego? Z powodu neutralności Belgii. Czy ta neutralność, do której pogwałcenia zostaliśmy zmuszeni, walcząc o własną egzystencję, naprawdę jest powodem do wojny światowej? Niemcy, cesarz i rząd kochają pokój. Przystępujemy do tej wojny z czystym sumieniem. Anglia natomiast ponosi ogromną odpowiedzialność.”

Theobald von Bethmann Hollweg (1856–1921)

oświadczenie złożone brytyjskiemu ambasadorowi z powodu rozpętania I wojny światowej.
Źródło: Przemowa do ambasadora Wielkiej Brytanii, 1914, Tomasz Małkowski, Jacek Rześniowiecki, Historia III. Podręcznik do klasy III gimnazjum, s. 237.

O pokoju, O historii, O wysiłku, Kochać się

„W najlepszych nawet przyjacielskich, niewymuszonych stosunkach pochlebstwo czy pochwała są niezbędne jak smar niezbędny jest dla kół, aby się toczyły.”

Lew Tołstoj książka Wojna i pokój

Źródło: Wojna i pokój

O pokoju

„Bp Michał Kozal, powołany w przededniu ostatniej wojny i straszliwej okupacji do posługi biskupiej w Kościele włocławskim, potem więziony i zesłany do obozu koncentracyjnego w Dachau. Jeden z tysięcy tam umęczonych – odszedł w opinii świętości. Dziś tu, w Warszawie, wyniesiony do chwały ołtarzy jako męczennik. Rodacy znają koleje jego życia i męczeństwa. Oto człowiek, jeszcze jeden wśród tych, w których okazała się Chrystusowa władza „w niebie i na ziemi”. Władza miłości – przeciw obłędowi przemocy, zniszczenia, pogardy i nienawiści. Tę miłość, którą Chrystus objawił, bp Kozal przyjął w całej pełni jej wymagań. Nie cofnął się nawet przed tym najtrudniejszym: „Miłujcie waszych nieprzyjaciół” (Mt 5, 44). Niech będzie jednym jeszcze patronem naszych trudnych czasów, pełnych napięcia, nieprzyjaźni i konfliktów. Niech będzie wobec współczesnych i przyszłych pokoleń świadkiem tego, jak wielka jest moc łaski Pana naszego Jezusa Chrystusa – Tego, który „do końca umiłował”.”

Michał Kozal (1893–1943) polski biskup, męczennik Kościoła Katolickiego

fragment homilii Jana Pawła II wygłoszonej podczas beatyfikacji bp Michała Kozala, Warszawa 14 czerwca 1987.

O miłości, O odejściu, Chrystus

„Zachowałem się jak intelektualista.”

Heinrich Himmler (1900–1945) niemiecki przywódca, nazista

słowa wypowiedziane po tym jak zwymiotował na widok postrzelonej kobiety zasypywanej żywcem po egzekucji.
Źródło: Bogusław Wołoszański, Tajna wojna Hitlera

O kobietach, O zachowaniu

„Jestem rozczarowany, bo wierzyłem, że powodzenie naszej pokojowej transformacji przekona także innych na świecie, że wszelkie konflikty da się rozwiązywać bez użycia siły. Nie ma nic cenniejszego niż pokój i nic gorszego niż wojna.”

Nelson Mandela (1918–2013) prezydent RPA, noblista w dziedzinie pokoju

Źródło: Wojciech Jagielski, Nelson Mandela dla „Gazety”: Świat zmarnował przykład pokojowej transformacji w RPA, wyborcza.pl, 7 lipca 2004 http://wyborcza.pl/1,86736,5464386,Nelson_Mandela_dla__Gazety___Swiat_zmarnowal_przyklad.html

O świecie, O pokoju, O sile

„Poważny mężczyzna szuka wdowy lub nie znajdującej w życiu zrozumienia kobiety w wieku 35–40 lat w celu matrymonialnym.”

Henri Landru (1869–1922)

ogłoszenie, dzięki któremu znalazł madame Cuchet na początku I wojny światowej (1914).
Źródło: Curt Riess, Procesy…, op. cit., s. 174.

O kobietach, O zrozumieniu, O wieku

Cytaty o wojnie strona 6

Cytaty o wojnie
strona 6