Cytaty o wątpliwościach
strona 6

„Podczas wystąpień klubowych było widać, kiedy została zawarta koalicja między Unią Wolności, dziś PO, a SLD. Zapewne wtedy, kiedy na prezesa banku pan prezydent Kwaśniewski powołał Balcerowicza. Dziś te partie wspólnie chcą oddalić ponowne działania Komisji Śledczej. Pytanie dlaczego? Może, czego nie podejrzewam, w obawie, że w bankach zasiadają członkowie Unii Wolności i SLD.”

Lech Kuropatwiński (1947) polski rolnik i polityk

Źródło: wystąpienie na posiedzeniu Sejmu, 12 grudnia 2006 http://orka2.sejm.gov.pl/Debata5.nsf/851e81387c160e4fc125745f00379393/c94234cb74d7a987c12574650045dceb?OpenDocument

O wolności

„Chemia kolegów z podwórka jest niepowtarzalna i to jest naprawdę fascynujące pytanie, czy przetrwała, czy też nie mamy sobie nic do powiedzenia. Jesteśmy narodem bardzo podzielonym, choćby przez polityczne poglądy, więc dziś koleżanka z podwórka może okazać się kimś zdumiewająco obcym.”

Joanna Szczepkowska (1953) aktorka polska

Inne wypowiedzi Źródło: „Rzeczpospolita”, 25 października 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/anmbg.htm

„To jest pewien model, który ma nas prowadzić do patriotyzmu militarno-heroiczno-martyrologicznego. Mamy wychować żołnierza, który ochoczo wykona każdy rozkaz dowódcy i zginie za ojczyznę. I nie będzie zadawał pytań. Tak jak dziś już nie wypada zadać pytania o sensowność powstania warszawskiego.”

Rafał Wnuk (1967) historyk polski

o modelu nauczania historii w polskich szkołach. Źródło: Czy wypada pytać o sens powstania warszawskiego? (zapis dyskusji w Ośrodku Brama Grodzka - Teatr NN) http://lublin.wyborcza.pl/lublin/1,48724,20732851,czy-wypada-pytac-o-sens-powstania-warszawskiego.html, lublin.wyborcza.pl, 24 września 2016.

O historii, O ojczyźnie

„Nieskończoność! Żadne inne pytanie nie poruszyło tak głęboko duszy człowieka.”

David Hilbert (1862–1943) matematyk niemiecki

O duszy

„Dzisiaj pytania są mniej więcej te same co w czasach Wielkiego Kryzysu lat 30., który zapoczątkował ich (Keynesa z Hayekiem) spór.(…) Według Hayeka uzdrowienie gospodarki wymaga cięcia inwestycji i zwiększania oszczędności konsumentów, a według Keynesa, przeciwnie, ograniczenie skłonności do oszczędzania i wzrostu konsumpcji dla podtrzymania oczekiwanych zysków spółek. Hayek żąda zaciskania pasa, Keynes – większych wydatków. Oto dlaczego Hayek przegrał w latach 30. w starciu z Keynesem. Chodzi nie tylko o to, że polityka cięcia przerostów wiodła do politycznej katastrofy np. w Niemczech wyniosła do władzy Hitlera.”

Robert Skidelsky (1939)

Źródło: Keynes kontra Hayek: dogrywka, „Gazeta Wyborcza”, 27–28 sierpnia 2011.

„Można zadać sto pytań tym grubo ciosanym olbrzymom, kiedy pochylają się i przypatrują swoim upadłym towarzyszom.”

Henry James (1843–1916) pisarz amerykański

o Stonehenge.
Źródło: Rosemary Burton, Richard Cavendish, Cuda Świata. Przewodnik po skarbach cywilizacji

„Od dnia, w którym Cezary Gmyz z „Rzeczpospolitej” odkrył trotyl i nitroglicerynę na wraku tupolewa, nic już nie będzie takie jak dawniej… Siły fachowej ekspertyzy Gmyza w dziedzinie materiałów wybuchowych nie osłabiły mętne zaprzeczenia nieuków z prokuratury wojskowej (…) A rodzina Pospieszalskich i tak szykuje się na najgorsze. „Tato, czy to oznacza wojnę?” – to pytanie zadała swojemu ojcu 15-letnia Basia Pospieszalska, a on – jako że pytanie było miażdżące i doniosłe – odpowiada córce w „Gazecie Polskiej Codziennie” (…) Dialog ojca z córką chwyta za serce i przypomina jedną ze strof ojczystego hymnu: „Już tam ojciec do swej Basi mówi zapłakany…”. Ciężko być prorokiem we własnym kraju, zwłaszcza prorokiem wojny polsko-ruskiej, red. Gmyza czeka więc trudny czas. „Podtrzymuję to, co napisałem””

Cezary Gmyz (1967)

przekonuje dziarsko. Nas jednak martwi, że podtrzymywać musi na łamach „GPC”, że nie może podtrzymywać w „Rzepie”, bo tam brzydko coś kręcą – najpierw o pomyłce, potem o „pochopności”. Autorka: Katarzyna Wiśniewska, Tato, czy to oznacza wojnę?, wyborcza.pl, 2 listopada 2012 http://wyborcza.pl/1,75968,12783194,Tato__czy_to_oznacza_wojne_.html#ixzz2B4M2gngu

O wojnie, O rodzinie, O sile, O czasie

„Rozciąga się niespokojna noc (…), noc, co wieje i stuka w okno i jest bezkresna, i pełna pytań bez odpowiedzi.”

Erich Maria Remarque książka Czarny obelisk

Czarny obelisk (1956)

O nocy

„Współczesny świat przeżywa dzisiaj głęboki kryzys. Szerzący się relatywizm rodzi pustkę w dziedzinie wartości, sensu, prawdy. Brak trwałych i pewnych punktów odniesienia – wszystko jest płynne. W konsekwencji rośnie liczba ludzi wykorzenionych, ludzi, którzy zagubili gdzieś po drodze fundamenty własnej egzystencji. Obecny Ś[wiatowy] D[zień] M[łodzieży] chce być mocnym i jasnym przesłaniem skierowanym do młodych: fundament niezbędny do budowania domu własnego życia istnieje, a jest nim żywa osoba Jezusa Chrystusa! Tylko w Nim może człowiek znaleźć odpowiedź na najgłębsze pytania, niepokoje i pragnienia swego serca. Każdy ŚDM to moment ponownego wyboru Chrystusa jako Przyjaciela i Przewodnika. Benedykt XVI zapewnia młodych: nie ma nic ważniejszego i nic piękniejszego jak spotkać w życiu Chrystusa i z nim się zaprzyjaźnić! A kto przyjmie Chrystusa nie traci nic, a zyskuje wszystko.”

Stanisław Ryłko (1945) polski duchowny katolicki, kardynał

Źródło: Leszek Wilczak SJ, Wywiad z kard. Stanisławem Ryłką https://www.kapucyni.pl/index.php/duchowo-/chrzecijastwo/4316-wywiad-z-kard-stanisawem-rylka, kapucyni.pl, 11 sierpnia 2011

O ludziach, O świecie, O domu, Serce

„Jeśli mi Polska ma być anarchiczną,
Lub socjalizmu rozwinąć pytanie,
To już ja wolę tę panslawistyczną,
Która pod Carem na wieki zostanie!”

Cyprian Kamil Norwid (1821–1883) polski poeta, dramatopisarz, prozaik, artysta plastyk

Źródło: Norman Davies, Boże igrzysko 2. Od roku 1795, wyd. Znak, 1991, s. 109.

O Bogu, O wieku

„W tym, co się dzieje teraz na Ukrainie, jawnie czuć rękę Waszyngtonu. Gdyby wybory przeprowadzano na Księżycu czy na Marsie, to Ameryka byłaby i tam. Prawie zawsze kryzysy podobne do tego, który teraz ma miejsce na Ukrainie, są inicjowane z zewnątrz z powodu geopolityki. Powinniśmy postawić pytanie, do jakiego stopnia można tam zaobserwować rękę USA. Trzeba respektować suwerenność Ukrainy i nie wtrącać się w jej sprawy wewnętrzne. Wola ludu może wyrażać się różnymi metodami, ale w demokracji decyduje większość.”

Hugo Chávez (1954–2013) polityk wenezuelski

na spotkaniu z Władimirem Putinem w Moskwie.
Źródło: lewica.pl, 28 listopada 2004

O ludziach, O demokracji, O woli

„Świat się polaryzuje. W zasadzie zawsze chyba tak było, że wschód i zachód były kompletnie różne, ale też kompletnie od siebie oddzielone. A dziś, kiedy granice między nami się zacierają i wzajemnie się przenikamy, pojawia się pytanie do jakiego stopnia jesteśmy w stanie się wzajemnie tolerować i szanować. Zrozumieć czyjąś różnorodność.”

Małgorzata Braunek (1947–2014) polska aktorka

Źródło: wywiad, 2006 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=30057

O świecie

„(…) studiowałem dokument, ale szybko zrozumiałem, że nie będę dokumentalistą, bo jestem raczej powolny w działaniu i nie mam tego zmysłu szybkich decyzji, wyczucia, jakie pytania są właściwe itd. Ja muszę w domu spokojnie wszystko sobie naszkicować, zaplanować, a potem kręcić według tego, co przygotowałem.”

Jan Svěrák (1965) czeski reżyser filmowy

Źródło: wywiad, 2008 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=43020

O domu, O decyzjach

„Począwszy od czasów kleryckich, w Seminarium Duchownym w Krakowie, całe moje życie kapłańskie związane jest z osobą kard. Wojtyły a później Ojca Świętego Jana Pawła II. Uważam to za wielki dar Opatrzności, za który stale Bogu dziękuję i ciągle z niepokojem zadaję sobie pytanie, na ile potrafiłem go w swoim kapłańskim i biskupim życiu wykorzystać… Nie tylko udzielił mi On wszystkich święceń, łącznie z pełnią kapłaństwa w biskupstwie, ale był przede wszystkim niedościgłym wzorem Kapłana i Pasterza rozmiłowanego w Chrystusie i w Kościele. Sobór Watykański II mówi o „ojcostwie sakramentalnym” biskupa wobec swoich kapłanów: w tym sensie w osobie Jana Pawła II widziałem zawsze prawdziwego Ojca. A trzyletni okres pracy w Watykańskim Sekretariacie Stanu, kiedy bezpośrednio współpracowałem z Janem Pawłem II, uważam za najważniejszy w moim kapłańskim życiu…”

Stanisław Ryłko (1945) polski duchowny katolicki, kardynał

Źródło: o. Stanisław Tasiemski OP, Nowy polski kardynał Stanisław Ryłko – wywiad http://pl.radiovaticana.va/storico/2007/11/24/nowy_polski_kardyna%C5%82_stanis%C5%82aw_ry%C5%82ko_-_wywiad/pol-169441, pl.radiovaticana.va, 24 listopada 2011

O życiu, O Bogu, Sens, Chrystus

„Istotne pytanie w tych wyborach brzmi: opowiecie się za euro czy drachmą? Jeśli wrócimy do drachmy, cofniemy się o 50 lat.”

Antonis Samaras (1951)

na wiecu przedwyborczym w Atenach, 16 czerwca 2012. Źródło: Samaras: macie do wyboru, euro albo drachma, pb.pl, 16 czerwca 2012 http://makro.pb.pl/2622474,79038,samaras-macie-do-wyboru-euro-albo-drachma

„Gdy wpadasz w pułapkę, dobrą taktyką zawsze okazuje się odpowiadanie pytaniem na pytanie.”

Emily Giffin (1972)

Coś pożyczonego

„Co decyduje o wyborze wspomnień? Życie przypomina siedzenie w kinie. Pstryk! I oto ja: dziecko pałaszujące ptysie (…). Pstryk! Minęły dwa lata i siedzę na kolanach u babci (…). To jedynie chwilki – a między nimi długie puste przestrzenie miesięcy czy nawet lat. Gdzie się wtedy było? Przywodzi to na myśl jedno z pytań Peer Gynta: Gdzie byłem, ja, prawdziwy, cały?”

Agatha Christie (1890–1976) pisarka angielska

Autobiografia (1977)

O życiu, O dzieciach, O myślach, O myśleniu

„Zastanawiam się skąd rząd weźmie, żeby ten deficyt – tak jak mówi minister finansów – zmniejszyć. Skądś musi ująć. Pytanie jest czy to będzie dotyczyło edukacji, bezpieczeństwa nie wiem. To jest, nie chcę powiedzieć podejrzane, ale dość zaskakujące.”

Hanna Gronkiewicz-Waltz (1952) polska ekonomistka, prezes NBP

Źródło: Program I Polskiego Radia

„W Polsce dominuje główny nurt, elita, która propaguje klasyczne, neoliberalne poglądy na gospodarkę. Ta elita opanowała media tak dokładnie, że bardzo trudno jest przebić się (bez ujemnych konsekwencji) z innym poglądem. (…) Dlaczego polski mainstream tak mocno wierzy w neoliberalne recepty, które przyniosły w trakcie ostatnich 30+ lat olbrzymie rozwarstwienie społeczeństw i doprowadziły do tego, że co parę lat wybucha kryzys? To pytanie powinien sobie zadać (bez uprzedzeń) każdy członek medialno-ekonomicznej elity.”

Piotr Kuczyński (1928–2013) piłkarz polski

Źródło: Liczy się tylko pracodawca?, krytykapolityczna.pl, 25 lutego 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/felietony/20130225/liczy-sie-tylko-pracodawca

„Następnego ranka wchodzili na salę egzaminacyjną jak automaty, aby ponownie stawić czoło kolejnym testom, których pytania przyprawiały ich o takie mdłości, że prawie odruchowo zwracali informacje.”

Erich Segal (1937–2010)

Doktorzy

„Od momentu, gdy pierwszy raz zetknęłam się z naukami buddyjskimi, to było jak objawienie. Od dzieciństwa miałam zawsze wiele pytań – interesowało mnie co to znaczy istnienie i temu podobne rzeczy. Dania to kraj chrześcijański, lecz mało religijny, i to chrześcijaństwo, które spotkałam nie dało mi odpowiedzi, których szukałam.”

Hannah Nydahl (1946–2007) duńska mistrzyni buddyzmu

w 1995. Źródło: Wywiad z Hannah Nydahl, diamentowadroga.pl http://www.diamentowadroga.pl/dd13/wywiad_z_hannah_nydahl

O nauce, O dzieciństwie

„wujek Google – personifikacja wyszukiwarki Google, nawiązująca do popularnego w Polsce stereotypu wujka – Dobrej Rady, który zna odpowiedź na każde pytanie (postaci wywodzącej się z filmu „Miś”). Dutko wprowadził ten termin po raz pierwszy w 2002 r. (Uniwersytet Wrocławski), później zaczął on żyć samodzielnym życiem, zdobywając ogromną popularność i stając się żartobliwym i powszechnie używanym synonimem wszech wiedzącej wyszukiwarki. Podobną karierę zrobiło określenie „Ciocia Unia.””

Maciej Dutko (1979)

Neologizmy wprowadzone przez Macieja Dutkę

„Jeszcze jedno pytanie, ale nie od tej małpy w czerwonym.”

Lech Kaczyński (1949–2010) polski polityk, prezydent Polski

podczas konferencji prasowej w Brukseli, odpowiedź na pytanie Andrzeja Krawczyka, podsekretarza stanu w kancelarii prezydenta: „Czy jeszcze jedno pytanie, czy już zakończyć?”. Jedyną dziennikarką na sali w czerwonym ubraniu była Inga Rosińska z Faktów i TVN24.
Źródło: Fakty popołudniowe, TVN

„Przemierzam kraj, pragnąc wyjaśnić sprawy, których nie rozumiem. Skąd na szczytach gór biorą się muszle, odciski korali, roślin i wodorostów zwykle występujących w morzu. Dlaczego grzmot trwa dłużej od swej przyczyny i czemu błyskawica jawi się oczom z chwilą powstania, a grzmot, by się przemieścić wymaga czasu. W jaki sposób różne koła powstają na wodzie wokół miejsca uderzonego przez kamień i jak ptak utrzymuje się w powietrzu. Te pytania i inne niezwykłe zjawiska całe życie angażują moje myśli.”

Leonardo da Vinci (1452–1519) malarz, rzeźbiarz, architekt, konstruktor maszyn, filozof

O życiu, O myślach, O ptakach, O czasie

„Chciałbym zadać pytanie odnośnie do podatku akcyzowego od olejów smarowych kupowanych w krajach wspólnotowych. Przykładem jest firma na Warmii i Mazurach, Uniszewo, gdzie po prostu zakupiono olej smarowy do produkcji smarów z krajów wspólnotowych i został on zatrzymany w celu opłacenia akcyzy, podczas gdy jest zwolniony z akcyzy. Wielokrotnie zadawałem w tej sprawie pytania pani premier. Nie wiem, może nie dotarły do niej osobiście i odpowiedzi są bardzo oględne. Jesteśmy w Unii Europejskiej i powinniśmy przestrzegać prawa unijnego.”

Mieczysław Aszkiełowicz (1957) polski rolnik i polityk

Źródło: wystąpienie w Sejmie, 22 sierpnia 2007

„Podobnie, jak głosi teoria Nietzschego o nadczłowieku, sądzę, że każdy mężczyzna i każda kobieta jest gwiazdą. To tylko kwestia uświadomienia sobie tego i pozostania nią. Kwestia siły woli. No bo świat jest taki, jakim się go postrzega. Jeżeli chcesz, by inni powiedzieli ci jak go postrzegać, możesz tak zrobić. Ale jeżeli sam chcesz go oglądać, to nie będzie dla ciebie żadnych ograniczeń. Dlatego właśnie nie widzę potrzeby, by zawsze być tą samą osobą. Mogę przecież być tyloma osobami, iloma uznam za stosowne. To kwestia zadania pytania, czy powinniśmy postępować zgodnie z zasadami, które stworzył dla nas świat, czy też chcemy sami sobie je stworzyć. Ja tworzę swoje zasady.”

Marilyn Manson (1969) kontrowersyjny muzyk amerykański

O kobietach, O świecie, O sile

„Każdy z nas musi sobie odpowiedzieć na pytanie, co zrobił w dziedzinie obrony życia i co może w tej sprawie jeszcze zrobić. Wszyscy powinniśmy zacząć od modlitwy. Ona jest źródłem światła, siły i wytrwałości, a co najważniejsze – chroni nas przed pychą. Dzieło obrony życia zaczyna się od modlitwy.”

Antoni Zięba (1948–2018)

Źródło: Cud życia, naszdziennik.pl, 21 czerwca 2011 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20110621&typ=po&id=po05.txt

O sile

„Problem jest taki, że Anna Grodzka jest trzyletnią dziewczyną, bo od trzech lat mniej więcej jest kobietą. Posłowie zadadzą różne pytania i jeśli Ruch Palikota odpowie na nie przekonująco, to będziemy głosować za. Ja nie widzę przeciwwskazań.”

Stanisław Żelichowski (1944) polski leśnik i polityk

odpowiedź na pytanie czy PSL zagłosuje na Annę Grodzką. Źródło: rp.pl http://www.rp.pl/artykul/10,977035-Awantura-o-Anne-Grodzka.html, 3 lutego 2013

O kobietach, O problemach

„Pytanie brzmi: na ile błędów możesz facetowi pozwolić?
– Tylko na jeden, jeśli jest wystarczająco duży.”

John Marsden (1950) Pisarz australijski

Seria Jutro, Jutro 6: Cienie

„Chociaż w ostatnich trzydziestu latach realne dochody w krajach bogatych podwoiły się, to ich mieszkańcy pracują ciężej niż kiedykolwiek przedtem i wcale nie są szczęśliwsi. Budzi to pytanie, dlaczego wciąż tkwią w tym kieracie. Czy dlatego, że kapitalizm wymaga ciągłej ekspansji rynków i dzięki reklamie łapie w sidła bezużytecznego konsumeryzmu coraz więcej ludzi? Czy dlatego, że ekonomiści zignorowali to, że wraz z bogaceniem się społeczeństwa dobra pozycjonalne – które zaspokajają nie nasze potrzeby, lecz naszą tęsknotę za statusem społecznym – stają się coraz bardziej pożądane? Czy dlatego, że z powodu globalizacji bogactwo jest zbyt niepewne i zbyt nierówno rozłożone, by ludzie zamożnych społeczeństw mogli zwolnić tempo? Czy też dlatego, że brak nam jednej spójnej koncepcji dobrego życia, w imię której moglibyśmy powiedzieć: „Dość tego?””

Robert Skidelsky (1939)

Źródło: Keynes: Powrót mistrza, Wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2012, str. 182.

O ludziach, O bogactwie

„Trudno się wszakże spierać o realność pytań, na które na swój sposób fundamentalizm odpowiada. Rzecz nie w tym, jak dowieść błahości lub złudności pytań, ale w tym, jak znaleźć na nie odpowiedź niezakażoną wirusem totalitaryzmu.”

Zygmunt Bauman (1925–2017) polski socjolog, filozof, eseista

Ponowoczesność jako źródło cierpień

„Król dzikusów tylko łagodnie spytał Aleksandra Macedońskiego:
„Powiedz, czy w twoim wielkim kraju słońce świeci?”
„Jeszcze jak! Jak słońce jest na niebie, to ono świeci”.
„A czy deszcz pada w twoim wielkim kraju?”
„Co za pytanie? Jak deszcz sobie pada, to on pada”.
„A czy w twoim wielkim kraju jest trzoda chlewna?”
„Daj ci Boże tyle trzody chlewnej, ile tego jest w moim kraju”.
Zamyślił się król dzikusów, a potem powiada:
„Wiesz co, Aleksandrze Macedoński, o ile w twoim kraju jeszcze świeci słońce i jeszcze pada deszcz, to jedynie ze względu na trzodę chlewną.””

Ilja Erenburg (1891–1967) rosyjski pisarz

Burzliwe życie Lejzorka Rojtszwańca
Źródło: s. 128.

O Bogu, O słońcu

„Sto godzin odpowiedzi nie zrównoważy jednej, w której uczeń zadał pytanie.”

Janusz Gaudyn (1935–1984)

„Trzeba przerwać walkę. Zwróciłem się do przeciwnika z pytaniem, czy gotów jest przystąpić do poszukiwania, między nami żołnierzami, po walce i honorowo, środków wiodących do położenia kresu działaniom wojennym. Niech wszyscy Francuzi skupią się wokół rządu, niech się pozbędą niepokoju i oddadzą się wyłącznie wierze w przeznaczenie ojczyzny.”

Philippe Pétain (1856–1951) marszałek Francji, szef rządu Vichy

Źródło: Rząd Vichy – ratunek dla kraju czy hańba? http://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/1168361,Rzad-Vichy-%E2%80%93-ratunek-dla-kraju-czy-hanba/?utm_source=box&utm_medium=link&utm_campaign=related, polskieradio.pl, 23 lipca 2014.

O wierze, O poszukiwaniu, O walce, O ojczyźnie

„Zbytni pośpiech jest częstym błędem uczonych i filozofów. Za wczesne sięganie po pytania ostateczne staje się powodem rozczarowań i naraża na błędy.”

Michał Heller (1936) polski filozof, teolog, fizyk kosmolog

Początek jest wszędzie. Nowa hipoteza pochodzenia Wszechświata (2002)
Źródło: s. 181, Rozdział 15: Niedozwolony przeskok

O błędach

„Pasjonują mnie pytania o tożsamość człowieka. Zastanawiam się, w jakim stopniu konstruujemy ją sami, a w jakim wpływ wywiera na nas otoczenie. Dlaczego chcemy wyglądać w oczach innych tak, a nie inaczej? Jakie sygnały wysyłamy światu? Przecież sposób ubierania się i zachowania to pewna gra. Zabawa kodami i konwencjami.”

Tilda Swinton (1960) aktorka brytyjska

O świecie, O zachowaniu, O grach

„Zoe… wiesz, że jestem lesbijką, tak?
– Mówiłam o szczoteczkach – odpowiada.
– Wiem. – Przeczesuję palcami idiotycznie postrzępione włosy. – Ja tylko… nie chcę, żebyś myślała, że coś przed tobą ukrywam.
Siada naprzeciw mnie na swoim łóżku.
– A ja jestem Rybą – oznajmia.
– Co to ma do rzeczy?
– A to, że jesteś lesbijką?”

Jodi Picoult (1966)

odpowiada pytaniem.
Tam, gdzie ty (2012)

O myślach, O rybach, O myśleniu

„Karta praw podstawowych to jest próba zwięzłego ujęcia ideałów, które leżą u podstaw Unii Europejskiej. To jest próba odpowiedzi na krytykę tych, często różnych przeciwników czy sceptyków Unii Europejskiej, którzy widzą w niej bezduszny mechanizm – wspólnotę, której jedyną racją bytu jest wspólny rynek. Otóż nie. Karta Praw Podstawowych odpowiada na pytanie: kim w istocie jesteśmy, jakie są nasze aspiracje i gdzie chcemy zmierzać.”

Aleksander Smolar (1940)

„Świat bez pytań i prób odpowiedzi
jest dla poety noumenem istoty samego zła.
Masz dwadzieścia cztery lata.
Nie musiałeś ocaleć
by żyć.
Po prostu,
spróbuj poznać niemożliwe.”

Kamil Krzysztof Wawrzyniak polski poeta

Źródło: Teraz, kiedy bez R., „Twórczość” nr 2, 2015.

O świecie

„W Polsce istnieje ćwierćmilionowa grupa widzów, którą do tej pory udało się między innymi zebrać Jerzemu Stuhrowi. Grupa ludzi, która chce kina zmuszającego do refleksji. Pytanie, czy uda mi się zebrać tę grupę, pozostaje otwarte. Jeżeli uda mi się dotrzeć do takiej grupy, to będzie cudownie, natomiast ja staram się nie myśleć w kategoriach komercyjnych. Myślę raczej w kategoriach artystycznych, chcę żeby to był po prostu najlepszy film jaki jestem w stanie zrobić.”

Michał Rosa (1963) polski reżyser i scenarzysta

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Panie Marszałku, Wysoka Izbo, w Hongkongu. Panie Marszałku, gdybym powiedział pomidor to rozumiem, ale powiedziałem Hongkong. Być może posłowie Prawa i Sprawiedliwości nie wiedzą, co to jest Hongkong, ale gdyby się położyli na kuli ziemskiej. Panie Marszałku zadaję pytanie. Panie Marszałku, Wysoka Izbo, w Hongkongu istnieje urząd antykorupcyjny…”

Piotr Gadzinowski (1957) polski dziennikarz i polityk lewicowy

Źródło: Polskie Radio, transmisja z obrad Sejmu

O sprawiedliwości

„Wydaje mi się, że nie zadają sobie pytań ci, którzy w swoim mniemaniu osiągnęli wszystko. Chociaż z drugiej strony myślę, że i do nich w pewnym momencie dotrą pytania związane z tym – gdzie jedziemy? Właśnie wszyscy odbywamy tę wspólną podróż. Nie powiem gdzie, ale powiem, że do…”

Krzysztof Franieczek (1958)

Źródło: „Gazeta Wrocławska”, 27 sierpnia 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/cwpt.htm

O myślach, O myśleniu

„Kto mieszka w Piekle? Znałam odpowiedź na to pytanie. Diabeł i umęczone dusze. Kim byłam ja? Przeważnie myślałam, że na to pytanie też umiem odpowiedzieć. Ale chwilami czułam się tak, jakbym sama zmieniła się w diabła.”

John Marsden (1950) Pisarz australijski

Seria Jutro, Jutro 4: Przyjaciele mroku

O duszy, O myślach, O myśleniu

„Wieczorem zaczęło się kuszenie innego rodzaju, pomiędzy 8 a 9, gdy czytałem o cudach Bożych uczynionych przez Mojżesza. Poczułem, że miesza się w to trochę mój umysł i że nie mogę zdobyć na tak mocną wiarę, jak należy. Wierzyłem i nie wierzyłem zarazem. Pomyślałem, że to dlatego aniołowie i Bóg ukazują się pasterzom, a nie filozofowi, który pozwala, aby brał w tym udział jego rozum. Zawsze bowiem można zadać pytanie: dlaczego [Pan] musiał się posłużyć wiatrem, żeby ściągnąć szarańczę, dlaczego zatwardził serce Faraona, zamiast działać od razu, i tym podobne, które – choć w duchu się z nich śmiałem – sprawiały, że moja wiara nie była dość mocna.”

Emanuel Swedenborg (1688–1772)

Dziennik snów
Źródło: wpis czterdziesty dziewiąty

O Bogu, O wierze, O aniołach, O czytaniu

„Najgorsze zdanie w języku angielskim to „Skąd jesteś?” Na to pytanie każda odpowiedź w Los Angeles może być zgubna.”

Danny Trejo (1944) aktor amerykański

O losie

„Po przyjeździe do Etiopii nie przeżyłem żadnego szoku kulturowego. Zupełnie inaczej było po powrocie tutaj. Zacząłem zadawać sobie podstawowe pytania dotyczące życia w Pierwszym Świecie przeciwstawionym Trzeciemu. Ludzie, których zostawiłem za sobą mieli w sobie tak silnego ducha, że do dziś nie mogę ich zapomnieć, podczas gdy ja wróciłem do tego tłustego, zepsutego dzieciaka Zachodu i wszystko mi się pomieszało. Nasze miasta jawiły mi się niczym obraz ziemi jałowej. Choć nie żyjemy w biedzie, zacząłem dostrzegać w nas duchowych biedaków”

Bono (1960)

o wrażeniach z podróży do Etiopii.

O ludziach, O wrażeniach, Obraz

„Na egzaminie Ewa Lassek spytała Zygarlicką, czemu chce być aktorką? Uzasadnione, choć banalne pytanie, odpowiedź bywa zwykle rutynowa. – A ja na to – mówi Zygarlicka – że chciałabym mieć taką pracę, do której się chodzi na dziesiątą. Wstydziłam się mówić o ideach. I nie wiedziałam, co powiedzieć, żeby nie zabrzmiało pretensjonalnie. A Lassek, wielka, poważna aktorka, zaskoczona, zapytała z nadzieją: To może ma pani jakieś rodzinne związki z teatrem? Na co ja: Tak, pochodzę ze znanej cyrkowej rodziny.”

Beata Zygarlicka

A ona – uspokojona chyba – to ja wpiszę, że na decyzję miał wpływ cyrk. O Beacie Zygarlickiej Źródło: Artur D. Liskowacki, Zygarlicka: Bez czułości, „Dialog” nr 1/01-11, 27 stycznia 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/110088.html

O decyzjach

„Dla mnie odpowiedź na pytanie o moją narodowość jest oczywista. Spis ludności to pierwsza okazja, kiedy będę mógł w rubryce narodowość wpisać śląska. Do tego samego zachęcam tych wszystkich, którzy również uważają się za Ślązaków.”

Jerzy Gorzelik (1971)

Źródło: Młodzież Wszechpolska przeciwko śląskim separatystom, 24 stycznia 2011 http://narodowcy.net/mlodziez-wszechpolska-przeciwko-slaskim-separatystom/2011/01/24/

O młodzieży

„Marksizm-leninizm nie interesuje się pojedynczym człowiekiem i nurtującymi go pytaniami. Jedyną moralną wartością jest postęp w kierunku komunizmu.”

Józef Maria Bocheński (1902–1995) polski duchowny katolicki, dominikanin, filozof

Marksizm-leninizm. Nauka czy wiara?
Źródło: s. 113

„Osobisty film to taki, którego realizacją zajmuję się z czystego zainteresowania danym tematem. Jeśli czuję, że jakiś problem mnie nurtuje, jeśli zadaję sobie jakieś pytania, na które film może mi odpowiedzieć – to wówczas podchodzę doń z olbrzymim wyczuciem, jak gdyby od realizacji tego projektu zależało coś bardzo ważnego w moim życiu. Oczywiście otwarta pozostaje kwestia, na ile widzów zainteresują moje osobiste przemyślenia i ile z nich zrozumieją. Każdy z nas pewne rzeczy rozumie instynktownie, na swój sposób. Gdyby, dajmy na to, niespodziewanie odwiedził nas jakiś Marsjanin i zaczął zadawać pytania: co to jest człowiek? Co to jest świadomość? – to każde z nas udzieliłoby odpowiedzi bazującej na jednostkowych, subiektywnych doświadczeniach. Na podobnej zasadzie, kręcąc film, ryzykuję, że moja personalna wypowiedź może spotkać się z obojętną reakcją publiczności. To, co mnie porusza, co daje mi do myślenia, nie musi wcale interesować drugiego człowieka. Jakimś cudem jednak widzów nadal interesuje, co mam do powiedzenia.”

Francis Ford Coppola (1939) reżyser, scenarzysta, kompozytor, producent filmowy i aktor amerykański

Źródło: Yola Czaderska-Hayek, Francis Ford Coppola specjalnie dla Stopklatki!, stopklatka. pl, 11 lipca 2008 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=47140

O myślach, O problemach, O myśleniu

„Książki nie dają odpowiedzi, nawet te najmądrzejsze, ale pomagają stawiać pytania.”

Dorota Terakowska (1938–2000) polska pisarka i dziennikarka

Ono

O książkach

„Fotografowanie jest zdecydowanie aktywniejszym sposobem do poznawania świata niż patrzenie. Pozostawia znacznie głębsze ślady w nas samych, w naszej świadomości i przestrzeni duchowej, budząc jednocześnie niepokój i rodząc pytanie: czy to, co chcę utrwalić na zdjęciach ma jakiś sens, poza mną samym?”

Mirosław Araszewski (1941)

Źródło: Wywiad, 2008 http://www.fotal.pl/miroslaw-araszewskifotografia

Sens

„Jestem bardzo zaniepokojony postawą krajów, które w zasadzie chcą powiedzieć, że robienie szmalu jest ważniejsze niż nasza architektura bezpieczeństwa. (…) Pojawia się pytanie, kto będzie następny?”

Toomas Hendrik Ilves (1953)

poddając ostrej krytyce politykę wobec Rosji w związku z wojną na Ukrainie
Źródło: Bohdan Melka, Przegląd tygodnia, „Angora” nr 22 (1302), 31 maja 2015, s. 69.

O wojnie

„Uwielbiam myśl Waltera Benjamina, który studiował historię z filozoficznego punktu widzenia i w swoich teoriach wierzył, że nie rozwija się ona linearnie. Proponował, aby analizując pewne wydarzenia historyczne poruszać się tak, jakby czesałoby się pod włos i sądzę, że to podejście ma sens. Nie boję się bowiem nasilenia ruchów buntowniczych, bo dużo bardziej przeraża mnie ludzka bierność. Obawiam się społeczeństw, które nie zadają sobie pytań i bezkrytycznie akceptują wszystko, co jest im podsuwane. Cieszę się, że się budzimy i zdajemy sobie teraz sprawę, iż kredyty, które wzięliśmy na mieszkania są nieprzydatnymi papierami. To się dzieje dlatego, że w naszych krajach nie toczą się żadne prawdziwie demokratyczne rozmowy i stąd wynika głęboki kryzys tego ustroju politycznego, reagowanie na niego brakiem zaufania. W każdym ustroju, dyktaturach i komunizmie także, ludzie poddają się jakiemuś mechanizmowi. On może im się nie podobać, ale oni wierzą, że on działa i jest dla nich najlepszy. A pewnego dnia po prostu się budzisz i orientujesz się, że jesteś w środku wojny.”

Daniele Vicari (1967)

Źródło: Urszula Lipińska, Transatlantyk. Jesteśmy w środku wojny, stopklatka.pl, 26 sierpnia 2012 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=90297

O wojnie, O ludziach, O zaufaniu, O historii

„Sądzę, że na świecie istnieje jedna, tylko jedna historia – ta która napawa nas lękiem i natchnieniem, tak że żyjemy jakby w pewnym seryjnym filmie nieustających myśli i roztrząsań. Ludzie w swym życiu, w rozumowaniu, w pożądaniach i ambicjach, w swym skąpstwie i okrucieństwie, a także w dobroci i wspaniałomyślności – są uwikłani w matnię dobra i zła. Myślę, że to jest jedyna nasza historia i że rozgrywa się ona na wszystkich poziomach uczuć i inteligencji. Cnota i występek były wątkiem i osnową naszej najpierwszej świadomości i pozostaną tkaniną ostatniej, i to na przekór wszelkim przemianom, jakie możemy narzucić polom, rzekom i górom, ekonomii i obyczajom. Nie ma innej historii. Człowiekowi, który strząśnie już z siebie pył i śmierć życia, pozostaną tylko twarde, jasne pytania: czy to życie było dobre, czy złe? Czy postępowałem dobrze, czy źle?”

John Steinbeck książka Na wschód od Edenu

Na wschód od Edenu

O życiu, O śmierci, O ludziach, O emocjach

„To ja stałam się systemem komunikującym otoczenie o tym, co mi się nie podoba, o tym, jakie są moje problemy, rozterki i pytania wobec siebie oraz wobec sztuki, którą tworzę.”

Laura Pawela (1977) polska rzeźbiarka

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_pawela_laura

„Kobiety mają chyba troszkę dość bycia Matką Polką i tylko Matką Polką. Świat Magdy M. nie jest jednoznaczny, nie jest mieszaniem herbaty, ani bawieniem dzieci, jest zadawaniem sobie pytań i odpowiadaniem na nie. Myślę, że to gdzieś tam tkwi tajemnica.”

Joanna Brodzik (1973) polska aktorka

O kobietach, O dzieciach, O tajemnicy, O świecie

„Ujawniony niedawno fakt wieloletniej współpracy naszego kolegi, redaktora i publicysty Leszka Maleszki z peerelowską Służbą Bezpieczeństwa był ciosem dla całego zespołu i środowiska „Gazety Wyborczej”. (…)
Przez 25 lat nikomu nigdy nie powiedział, co robił. I żył z tym przez 25 lat. Jest to świadectwo człowieka złamanego i zakłamanego, ze wszystkimi straszliwymi tego konsekwencjami. I, niestety, jest to świadectwo wymuszone – gdyby fakt współpracy z SB nie wyszedł na jaw, Leszek Maleszka prawdopodobnie sam by się nie przyznał. Pogrzebałby w sobie tę prawdę. (…)
Zawsze uważaliśmy i nadal uważamy, że w wolnej Polsce więcej złego niż dobrego przynosi sądzenie i skazywanie takich ludzi, publiczne roztrząsanie jako dowodów w ich sprawie raportów, zeznań, SB-ckich fałszerstw – świadectw ludzkiej słabości, strachu i upodlenia. O tym wszystkim pamiętamy i będziemy pamiętać; o tym trzeba wiedzieć, to także budzi moralne obrzydzenie.
Nikt ze środowiska „Gazety” nie znał prawdziwej przeszłości Leszka Maleszki. Znaliśmy kogo innego. Dzisiaj musimy się zmierzyć z faktem, że przez wiele lat cieszył się w zespole autorytetem znakomitego redaktora i autora, ogłaszał na naszych łamach teksty, do których publikowania – dzisiaj już to wiemy – nie miał tytułu moralnego. Leszek Maleszka stracił w naszych oczach wiarygodność i szacunek. Jego nazwisko musi na długie lata zniknąć z łam „Gazety”, bo to nazwisko wprowadzało nas i Czytelników w błąd.
Czy można się podnieść z moralnego upadku? Czy człowiek może wrócić z tak dalekiej podróży? Czy możemy i powinniśmy mu w tym pomóc?
Nie wiemy. Ale byłoby okrutną pychą z naszej strony wykluczyć pozytywne odpowiedzi na te pytania.”

Lesław Maleszka (1952) dziennikarz polski

O Lesławie Maleszce

O ludziach, O strachu, O błędach, O przeszłości

„Aby odpowiedzieć sobie na pytanie, czym powinny być grupy literackie, należałoby chyba wpierw zadać pytanie – czym one nie powinny być. Nie powinny być to z pewnością gremia zbyt mocno sformalizowane, obarczone administracyjno-organizacyjnymi sztywnymi schematami. Twórca jest osobnikiem wolnym, wielbiącym wznosić się ponad zielone sukna stołów prezydialnych, sztywne paragrafy i wszelakie regulaminy. Małe grupy literackie nie powinny być zbyt hermetyczne, zamknięte, kiszące się we własnym sosiku i ciepełku wzajemnej adoracji.”

Piotr Stanisław Król (1954)

Źródło: kącik literata, „Sekrety ŻAR-u” 2005, nr 3 http://www.pzn-mazowsze.org.pl/kultura/klub_zar/sekret10/sek_10.html#felietonMały

„Nie złożę już więcej oświadczeń, nie odpowiem na żadne pytania. Spędziłem moje życie w służbie dla Francji. Dzisiaj, w wieku prawie 90 lat wtrącony do więzienia, pragnę jej nadal służyć, zwracając się do niej raz jeszcze…”

Philippe Pétain (1856–1951) marszałek Francji, szef rządu Vichy

Źródło: Philippe Pétain – bohater czy zdrajca? http://www.polskieradio.pl/39/156/Artykul/830955,Philippe-P%C3%A9tain-bohater-czy-zdrajca/?utm_source=box&utm_medium=link&utm_campaign=related, polskieradio.pl, 23 lipca 2014.

O życiu, O wieku

„Mam poczucie, że Jarosław Kaczyński zrobi wszystko by wyjaśnić tę tragedię do ostatniego znaku zapytania. I sądzę, że ten cel osiągnie. A Donald Tusk ma już naprawdę ostatni moment by odepchnąć bardzo twarde pytania od siebie.”

Artur Balazs (1952) polski polityk

o tragedii smoleńskiej. Źródło: Nasz wywiad. Artur Balazs: To Tusk buduje swoją karierę na tragedii smoleńskiej, na tych trumnach. Ceną jest blokowanie śledztwa, wpolityce.pl, 13 kwietnia 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/26600-nasz-wywiad-artur-balazs-to-tusk-buduje-swoja-kariere-na-tragedii-smolenskiej-na-tych-trumnach-cena-jest-blokowanie-sledztwa

„Nie chodź za mną dłużej, Judy – powiedział. Położył jej rękę na twarzy i czuł, jak puchaty policzek przyciska się do jej dłoni. – Nie będę nigdy z tobą i nic nie mogę na to poradzić. Będziesz się tylko upijać i złościć, ile razy mnie zobaczysz. Chciałbym to powiedzieć inaczej, ale po prostu nie umiem.
– Ale dlaczego? – powiedziała. – Dlaczego tak musi być?
– Nie wiem tego. Może po prostu dla tego, że wszyscy się mylą. Życie ludzkie jest pytaniem, a nie odpowiedzią. I do tego czasu, jeśli się tego nie zrozumie, nie można nic zrobić.
– A co trzeba zrobić, jeśli się to już zrozumie?
– Zastrzelić się.”

Marek Hłasko książka Palcie ryż każdego dnia

Palcie ryż każdego dnia

O życiu, O czasie

„Ale już sama rozmowa między dziennikarzami na temat ewentualnych pytań (zorientowaliśmy się na parę minut przed wejściem na antenę, że nikt z nas nie będzie pytał o reformę służby zdrowia, a przez cały dzień sztaby powtarzały, że kandydaci chcą o tym rozmawiać) nie wydaje mi się czymś potwornym. Ot, był to raczej zwyczajny small talk, w którym nikt nikomu niczego nie zdradził.”

Katarzyna Kolenda-Zaleska (1963) dziennikarka polska

o debacie podczas wyborów prezydenckich w 2010 Źródło: gazeta.pl, 6 lipca 2010 http://wyborcza.pl/1,76842,8105733,Debata__czyli_small_talk.html#ixzz0weoKgqMB

„Pytanie wydaje się brzmieć nie tyle: „za czy przeciw energii jądrowej”, ile raczej „za czy przeciw pełnomocnictwu” dla tych, którzy przekształcają elektrownie jądrowe w okazję do pomnażania własnych korzyści i zbijania ogromnych zysków, w instrumenty paramilitarne, przedsionki do handlu atomem w celach wojskowych i w potencjalne bomby atomowe ulokowane na obrzeżach miast, gdzie ludzie żyją, kochają i pracują.”

Michel Onfray (1959)

Źródło: Strach się leje, „Le Point”, tłum. „Forum”, 18 kwietnia 2011.

O ludziach, O strachu, Kochać się

„Można przeprowadzić ćwiczenie umysłowe: co by się stało, gdyby eksport spadł o 25 procent, a import o 60 procent? No cóż, bilans handlu zagranicznego byłby jeszcze lepszy, a wkład tego czynnika we wzrost PKB byłby większy. A przecież byłaby to tragedia zarówno dla zatrudnionych w firmach związanych z handlem zagranicznym, jak i dla budżetu (mniejsze podatki). PKB wzrośnie też, jeśli wzrosną zapasy. Pozostaje jednak pytanie: dlaczego zapasy rosną? Czy dlatego, że firmy wierzą w ożywienie i zapasy zwiększają, czy dlatego, że spada popyt?”

Piotr Kuczyński (1928–2013) piłkarz polski

Źródło: PKB prawdy ci nie powie, krytykapolityczna.pl, 11 marca 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/felietony/20130311/pkb-prawdy-ci-nie-powie

O ćwiczeniach

„Po odpowiedzi na pytanie: kto to jest kobieta – można określić wiek każdego mężczyzny.”

Aleksander Świętochowski (1849–1938) polski pisarz, publicysta, filozof i historyk

O kobietach, O wieku

„Inflacja jest na poziomie astronomicznym, gospodarka jest w stanie opłakanym. Ludzie zadają pytanie, dlaczego bierzemy udział w wojnie, kiedy mamy tak wiele palących problemów wewnątrz kraju. Nie możemy sobie na to pozwolić.”

Morgan Tsvangirai (1952–2018)

o udziale Zimbabwe w wojnie z Kongiem w celu utrzymania u władzy prezydenta Laurenta-Désiré Kabili, na jaką zdecydował się Robert Mugabe.
Źródło: „Guardian”, 14 listopada 1998, cyt. za: Shelley Klein, Najgroźniejsi dyktatorzy w historii, tłum. Jolanta Sawicka, wyd. Muza, Warszawa 2008, ISBN 9788374953238, s. 210.

O wojnie, O ludziach, O historii

„Nie przeszkadza mi (…) zadawanie wnikliwych pytań, bo jest to jedyna droga do poznania istotnych faktów.”

Andrzej Trzos-Rastawiecki (1933–2019) polski reżyser i scenarzysta

Źródło: Grzegorz Wojtowicz, Rozmowa z Andrzejem Trzos-Rastawieckim, reżyserem serialu „Marszałek” https://archiwum.stopklatka.pl/news/rozmowa-z-andrzejem-trzos-rastawieckim-rezyserem-serialu-marszalek-150739, stopklatka.pl, 27 listopada 2000

„Stare pytanie społeczeństwa przemysłowego – w istocie kamień węgielny klasycznej ekonomii politycznej – „czym jest wartość?” nie znajduje definitywnej odpowiedzi w globalnym społeczeństwie sieci. Wartością jest wszystko to, co jest przetwarzane w każdej z dominujących sieci w każdym momencie i w każdym skrawku przestrzeni zgodnie z hierarchią zaprogramowaną w sieci przez oddziałujących na sieć aktorów.”

Manuel Castells (1942) socjolog hiszpański

Źródło: Communication Power, Oxford 2009.

„Prawdę powiedziawszy, do tej pory nie mogę się otrząsnąć po tym filmie. (…) Z jednej strony postać Hanny Schmitz wydawała się fascynująca, z drugiej zaś przerażała mnie głębia emocjonalna tej kobiety. Każdego dnia zadawałam sobie pytanie: czy ja na pewno potrafię ją zagrać? Czy ja na pewno umiem wcielić się w tę Niemkę? Hanna nie miała ze mną nic wspólnego, stanowiła moje całkowite przeciwieństwo. Z reguły aktor pożycza granej przez siebie postaci odrobinę własnych odczuć. W tym przypadku taka ewentualność w ogóle nie wchodziła w grę. Musiałam stać się osobą, która była mi kompletnie obca. Wiele razy traciłam wiarę w siebie, myślałam, że nie dam rady. Na szczęście jakoś się udało. Wysiłek się opłacił.”

Kate Winslet (1975) aktorka angielska

o pracy nad filmem Lektor. Źródło: wywiad http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=53164

O kobietach, O szczęściu, O wierze, O myślach

„Dla mnie to oczywiste, że w świadomości jednej osoby funkcjonuję jako Maciek z BrzydUli, a w świadomości innej, jako Pan Młody z Wesela Wyspiańskiego. Wiem, ile osób ogląda telewizję, a ile chodzi do teatru. I do jednego widza, i do drugiego mam szacunek. Ale należy pamiętać, że to są dwa różne światy. Teatr zawsze będzie ważny, bo teatr daje możliwość nieustannego treningu warsztatowego, daje inny rodzaj skupienia, inną relację z widzem. Teatr to praca z tekstem, nad tekstem, to ciągłe zadawanie pytań. W serialu tych spraw jest dużo mniej, ale są inne trudności. A film to pewnie coś pomiędzy pracą w teatrze a pracą w serialu. Podczas kręcenia filmu budujący rolę aktor zadaje podobne pytania jak w teatrze, ale ponieważ stoją kamery, to czasu jest już mniej. Nie tak dramatycznie mało jak w serialu, ale mniej niż w teatrze.”

Krzysztof Czeczot (1979) polski aktor i dramaturg

Źródło: wywiad, 2010 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=69061

O relacjach, O czasie, Trening

„Zanim odpowiem na pytanie Wysokiego Sądu, czy przyznaję się do winy, czy nie… W świetle tego aktu oskarżenia – niewinny!”

Hermann Göring (1893–1946) niemiecki wojskowy i polityk nazistowski

na procesie norymberskim po odczytaniu aktu oskarżenia przeciwko wszystkim oskarżonym.
Źródło: Bogusław Wołoszański, Ten okrutny wiek, op. cit., s. 243.

O wieku

„Serial ogląda kilka milionów ludzi, a na spektakl do Narodowego przychodzi kilkaset osób. Często słyszę pytanie, czy po ośmiu latach bycia Hanką w „M jak miłość” nie powinnam zrezygnować. Pewnie, że miewam takie myśli. Jestem czasami Hanką znużona, żeby nie powiedzieć – umordowana. Ale potem przychodzi mi do głowy, że skoro moja Hanka jest tylu ludziom potrzebna, to znaczy, że ona nie jest już tylko moją własnością. Nie chcę, żeby to zabrzmiało pretensjonalnie. Ale coś w tym jest, że jak się tyle dostaje od widowni, to ma się poczucie pewnej odpowiedzialności.”

Małgorzata Kożuchowska (1971) aktorka polska

Źródło: „Polska Gazeta Wrocławska”, 24 września 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/uzagw.htm

O miłości, O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Niby dlaczego mamy umrzeć? (…) Jeśli człowiek może być nieśmiertelny, powinniśmy do tego dążyć. Nie powinniśmy się poddawać bez walki. Obietnica Świętego Graala może zostać spełniona (…) Przedłużanie życia to cel obecny w nauce od zawsze. Sądzę, że ludzie z chęcią wybraliby nieśmiertelność zamiast góry złota. Na poziomie fundamentalnym zmagamy się tutaj z pytaniem o odwracalność procesów starzenia się. Jeśli można zrozumieć systemy biologiczne w ujęciu „informacyjnym”, to może można je przeprogramować?”

Peter Thiel (1967)

Źródło: Biznesmen, który zamierza pokonać śmierć, polityka.pl, 31 sierpnia 2015 http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/rynek/1631419,1,biznesmen-ktory-zamierza-pokonac-smierc.read

O śmierci, O ludziach, O nauce, O walce

„Dla mnie jest ważniejsze pytanie, dlaczego w ogóle jechał taki bizantyjski orszak do tego Smoleńska.”

Bronisław Komorowski (1952) polski polityk, prezydent Polski

„Nie lubię pytań dotyczących sesji w „Playboyu”. Moje ciało to jest moje narzędzie pracy. Kiedy świecę własną pupą, to na własną odpowiedzialność.”

Anna Mucha (1980) aktorka polska

Źródło: onet. pl http://film.onet.pl/wiadomosci/plotki/polakom-nie-podoba-sie-kampania-reklamowa-playboya,1,3836539,wiadomosc.html

„Zadaję sobie pytanie, czy moje powołanie nie polega na złożeniu siebie w ofierze, siebie samego, łącznie ze swoim szczęściem i swoim rozwojem duchowym, aby walczyć z rzymską hydrą: by pomóc przyszłym pokoleniom, by nie zaznały wpływu tej Bestii. Jest walka, którą trzeba prowadzić, świadectwo, które trzeba składać.”

Yves Congar (1904–1995) francuski teolog katolicki, dominikanin, kardynał

Teolog na wygnaniu. Dziennik 1952–1956
Źródło: s. 347.

O szczęściu, O walce

„Jeśli masz zbyt wiele czasu, stawiaj sobie trudniejsze pytania.”

Piotr Szreniawski (1976)

O czasie

„Wtedy, gdy opuszczałem Polskę normalnym było pytanie: dlaczego nie wyjechać? Był to, chyba, najgorszy okres w dziejach PRL-u. Ta właśnie końcówka, pokazała, jak bardzo komunizm zniszczył indywidualność. Homo sovieticus otrzymywał ostateczny szlif. ** Źródło: Tytuł nie jest potrzebny”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

rozmowa Marii Kalczyńskiej – „Kurier” (Hamburg) Nr 10/1999

„Internet stał się przestrzenią kapitalistycznej ekspansji i koncentracji, dokładnie w ten sam sposób, jak wcześniej było z innymi ważnymi innowacjami. Pytanie tylko, czy podczas tego procesu straci internet swą najważniejszą cechę: wolnościowy potencjał Sieci wynikał z tego, że była ona otwartą platformą dla innowacji. Jeśli choć niewielka część cyberprzestrzeni pozostanie otwarta, nie musi być źle. Jeśli nie, wrócimy do czasów (nie tak odległych, bo do lat 80.), kiedy nawet na podłączenie aparatu telefonicznego trzeba było mieć zgodę operatora”

Edwin Bendyk (1965) polski publicysta

tak było w większości krajów obsługiwanych przez monopole Źródło: Antymatrix, 6 września 2010 http://bendyk.blog.polityka.pl/?p=805

O stracie, Odległy

„Kwestia pomyłek w ocenie polityki Stalina – jeżeli obserwujemy ją przez pryzmat całego łańcucha takich pomyłek popełnianych przez ówczesnych najwybitniejszych przywódców wolnego świata – nie może specjalnie dziwić. Z drugiej strony mylne polskie oceny stanowiska mocarstw zachodnich wynikały z przyczyn, o których już była mowa. Polscy przywódcy sądzili – mylnie – że własny dobrze pojmowany interes anglosaski, a zwłaszcza amerykański, w zahamowaniu ekspansji sowieckiej jest tak oczywisty, iż w pewnym momencie odejdą oni od polityki ustępstw wobec Stalina. Nie zdawano sobie sprawy, że w istocie w Waszyngtonie zwyciężyła koncepcja przyjaznej współpracy dwóch supermocarstw, czyli nowy podział świata. O tym, że Roosevelt nie docenił globalnych apetytów Stalina zaczęto w USA mówić głośno dopiero w latach pięćdziesiątych, kiedy Amerykanie przeżyli szok inwazji komunistycznej na Koreę Południową i próbę zmuszenia mocarstw alianckich do wycofania się z Berlina Zachodniego. Wcześniej dość powszechnie podzielano przekonanie, że polityka Roosevelta była w sumie korzystna dla Stanów Zjednoczonych. Dziś również nie brakuje zwolenników poglądu, iż najlepszym zabezpieczeniem „porządku” w Europie Wschodniej jest silna Rosja. Zasadnicze, a zarazem najtrudniejsze ówcześnie do prawidłowego rozpoznania było pytanie, czy tendencja anglosaska do ustępstw wobec Stalina w sprawie polskiej jest tendencją odwracalną, czy trwałą? I czy są granice tych ustępstw? Wielu polskich (i nie tylko polskich) przywódców tego okresu uważało, że tendencja owa jest w jakiejś mierze bądź podatna na zmianę (a więc odwrócenie trendu), bądź na dłuższą metę ulegnie nieuchronnie odwróceniu.”

Stanisław Salmonowicz (1931) polski historyk

Powstanie warszawskie z perspektywy półwiecza
Źródło: s. 36.

O historii, O odejściu, O współpracy

„Jadąc tramwajem elektrycznym do opery, można zadać sobie pytanie: co w tym przypadku ma większą użyteczność, tramwaj czy opera?”

Miguel de Unamuno (1864–1936)

O poczuciu tragiczności życia wśród ludzi i wśród narodów

„Szef KRUS Roman Kwaśnicki najwyraźniej oniemiał ze zdziwienia na wieść o nieprawidłowościach w swojej firmie, bo nie odpowiada na pytania kontrolerów.”

Roman Kwaśnicki (1956)

Źródło: Superstacja, 2 września 2008

„Być albo nie być! Oto jest pytanie!”

William Shakespeare (1564–1616) angielski poeta i dramatopisarz

To be or not to be! That is the question! (ang.)
Hamlet

„Szczęście to pytanie bez odpowiedzi, jak na przykład: „Kim jestem?”. To nie są pytania użyteczne. Niemniej jednak ludzkość nie bez powodu strawiła tysiące lat na szukanie tego próżnego szczęścia. Dla mnie szczęście to coś bardzo abstrakcyjnego. I tak naprawdę nigdy nie jestem szczęśliwy.”

Paulo Coelho (1947) pisarz brazylijski

Zwierzenia pielgrzyma. Rozmowy z Paulem Coelho, Juan Arias

O szczęściu

„Gdyby ktoś mnie kiedyś zapytał, na czym polega wartość każdego człowieka, to nie miałbym wątpliwości z udzieleniem odpowiedzi na to pytanie. Wiem bowiem, że każdy człowiek ma swoją ludzką godność i jeżeli do końca ją sponiewieramy, to naprawdę w niczym nie będziemy różnili się od zwyczajnych barbarzyńców. Ta godność łączy Europejczyka, rodowitego mieszkańca Afryki, Chińczyka, wyznawcę islamu, Jezusa Chrystusa, geja i heteroseksualistę. Najpierw bowiem jesteśmy ludźmi, a dopiero potem narodami.”

Jarosław Hebel (1974) dziennikarz polski

Chciałbym umrzeć z miłości

Chrystus

„Max Weber w każdej chwili był gotów odpowiedzieć na pytanie wprawiające w zakłopotanie wszystkich naszych politycznych amatorów: „Co byś zrobił, gdybyś był ministrem?”. (…) Jeśli się nie ma nic do powiedzenia o polityce poza tym, że się wyjaśnia, co robią inni ludzie, to lepiej w ogóle o niej nie pisać.”

Raymond Aron (1905–1983) francuski filozof, socjolog, teoretyk polityki i publicysta polityczny

Źródło: Tony Judt, Brzemię odpowiedzialności…, op. cit., s. 215.

O ludziach

„Dzisiaj słyszymy zapewnienia przedstawiciela przyszłych, niedoszłych właścicieli majątku stoczniowego o tym, że produkcja statków będzie tylko w Gdyni, a w Szczecinie konstrukcji stalowych. To oznacza, iż przemysł okrętowy w Szczecinie został zlikwidowany przez rząd premiera Tuska, a góra 15 proc. powierzchni po stoczni może być potrzebna do ww. produkcji. Nasuwa się jeszcze jedno pytanie: skoro wątpliwości dotyczyły tylko majątku stoczni w Szczecinie, to dlaczego inwestor nie zapłacił za majątek stoczni w Gdyni?.”

Krzysztof Zaremba (1972) polski polityk

Źródło: QInvest: Nie kupiliśmy stoczni, naszdziennik.pl, 27 lipca 2009 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20090727&typ=po&id=po03.txt

O górach

„Zadaję sobie pytanie, czy pragnienie sprawiedliwości nie jest w człowieku silniejsze od pragnienia wolności, równości i braterstwa.”

Gustaw Herling-Grudziński (1919–2000) polski pisarz

Źródło: Łuk sprawiedliwości

O sprawiedliwości, O wolności

„Moją obawę budzi to, że jedno i drugie [rynek i inżynieria genetyczna] twierdzi, że jest w stanie zastąpić refleksję na temat moralności. W pierwszym przypadku mamy do czynienia z ekonomią, która udaje, że jest nauką ścisłą i neutralną pod względem etycznym. To nieprawda. W drugim – inżynierii genetycznej – chodzi o niebezpieczne założenie, że technologia może definiować swoje cele w oderwaniu od jakiejkolwiek refleksji moralnej na zasadzie „co jest możliwe, jest dobre”. W tym sensie ekonomia i inżynieria genetyczna są do sobie podobne, usuwają pytania moralne ze sfer kluczowych dla funkcjonowania naszych społeczeństw.”

Michael Sandel (1953)

Źródło: rozmowa Piotra Burasa i Magdy Tilszer, Nie daj się urynkowić, „Gazeta Wyborcza”, 5–6 lipca 2014.

O nauce, Sens

„Podstawowy błąd większości innowatorów polega na tym, że wyobrażają sobie, iż nowa liturgia zbliży świętą ofiarę Mszy Św. do wiernych, że pozbawiona starych rytuałów Msza Św. wkracza obecnie w sam nurt naszego życia. Pytanie brzmi jednak: czy bardziej zbliżyliśmy się do Chrystusa we Mszy Św. przez wznoszenie się do Niego, czy przez ściąganie Go w dół, do naszego własnego, przeciętnego, prozaicznego świata? Innowatorzy chcieliby zastąpić świętą bliskość Chrystusa niestosowną poufałością. Właśnie nowa liturgia grozi udaremnieniem kontaktu z Chrystusem, ponieważ osłabia szacunek wobec tajemnicy, uniemożliwia oddawanie czci i niweczy zmysł sacrum.”

Dietrich von Hildebrand (1889–1977)

Źródło: ks. Grzegorz Śniadoch IBP, Msza święta trydencka. Mity i prawda, wydanie II popr. i uzup., Centrum Kultury i Tradycji, Ząbki 2014, s. 140.

O prawdzie, O błędach, Chrystus

„– Z daleka do mnie przyjechaliście?
– Z Katowic.
– Aż z Katowic? Pieronie!
– O! Skąd ksiądz zna nasze słowo „pieronie”?
– Znam, bo w czasie wojny byłem w niemieckim wojsku we Włoszech. Miałem tam wielu kolegów z Górnego Śląska. No to jakie macie do mnie pytania?”

Georg Ratzinger (1924–2020) niemiecki duchowny katolicki, dyrygent chórów, brat papieża Benedykta XVI

Źródło: Józef nie ma czasu na melancholię, wywiad dla „Gościa Niedzielnego”, 28 maja 2006.

O wojnie, O czasie

„Cierpienie zadaje pytania.”

Paul Ricœur (1913–2005) filozof francuski

O cierpieniu

„Wybory i sukces Napieralskiego odpowiedziały na jedno zasadnicze pytanie: kto jest liderem Lewicy. Pozycja Grzegorza jest tak mocna, że nikt i nic nie jest w stanie jej zagrozić. Ani rozbić partii. O skuteczności Napieralskiego świadczy także to, że dyktował to, co się działo w drugiej turze. Rozpoczął np. dyskusję o in vitro. No i lewica zyskała możliwość „wrzucania” swoich projektów, chociaż jest opozycją.”

Katarzyna Piekarska (1967) polski polityk

Źródło: wyborcza.pl, 13 lipca 2010 http://wyborcza.pl/1,76842,8134883,Lewica_jest_trendy.html

O sukcesie

„Od wielu rządów w Polsce, poczynając od rządu na uchodźstwie, otrzymałem Złoty Krzyż Zasługi, następnie Krzyż Komandorski Zasługi, order oświęcimski, order za kulturę od ministra z PSL, duży krzyż kombatancki, dostałem złotą komandorię z gwiazdą za ustanowienie Dnia Osadnika Polskiego w Argentynie od Prezydenta Kwaśniewskiego. To jest pytanie nielogiczne.”

Jan Kobylański (1923–2019) polski przedsiębiorca

Źródło: Zeznania Jana Kobylańskiego, usopal.com, 13 listopada 2010 http://www.usopal.pl/usopal/319-zeznania-pana-prezesa-jana-kobylaskiego,

„Nigdy tej sprawy nie ukrywałem, ale proszę zwrócić uwagę, że jestem jedyną osobą, którą się pyta o alimenty, choć w życiu publicznym jest wiele osób, które mają w tej kwestii poważniejsze problemy. Ja mogę podkreślić, że nigdy nie prowadzono przeciwko mnie żadnego postępowania o uchylanie się od płacenia alimentów. Ten dziennikarz z bulwarówki, który napisał o moich alimentach, zrobił to w dość niesmaczny sposób: wypytywał o wszystko, co dotyczy KOD, a na koniec zadał krótkie pytanie o alimenty. I napisał tylko o nich. Zmarnował mi pół godziny.”

Mateusz Kijowski (1968) działacz społeczny, publicysta

Źródło: wywiad Renaty Kim, Kijowski - przypadkowy bohater http://polska.newsweek.pl/mateusz-kijowski-z-kod-przypadkowy-bohater,film,382660.html, newsweek.pl, 27 marca 2016.

„Ważne rozstrzygnięcia, dotyczące spraw najważniejszych, uwikłały się, pogubiły się w konfliktach narzuconych krajowi, partii i rządowi przez rozhulaną prawicę, przez samozwańczych wyrazicieli woli narodu i jego aspiracji. Są to kuglarze złej sprawy, antynarodowi kuglarze. To ich przede wszystkim obciąża tragiczny bilans odpowiedzi na pytania, które przypomniałem, i na wiele innych pytań.”

Stanisław Kociołek (1933–2015) polityk polski

Źródło: przemówienie na plenum IV Plenum KC PZPR, za: „Trybuna Ludu”, 19 października 1981

O ludziach

„Nigdy nie miałem poczucia aktora spełnionego. Na dużą rolę w światowym musicalu czekałem cierpliwie aż 7 lat od wyjazdu z kraju w 1987 roku. Cały czas doskonaliłem się. Mój wachlarz zainteresowań i doświadczeń rozciąga się od artysty ulicznego aż po uzyskanie dyplomu śpiewaka operowego w Kammeroper we Wiedniu. Występowałem i na ulicy i w operze. To dało mi siłę i odwagę w Londynie. Uczę się cały czas. W tym zawodzie, kiedy uznasz, że jesteś naprawdę dobry, kiedy tracisz ochotę na poznawanie czegoś nowego i odcinasz kupony – to trzeba zrobić przerwę i zająć się czymś innym. Dlatego po „The Phantom of the Opera” i „Tanz der Vampire” występowałem ponownie „na ulicy”, by nabrać dystansu i napełnić się nowymi emocjami. Jestem aktorem, który mam odwagę zadawać pytania dziecka reżyserowi czy partnerom. Ja muszę wszystko wiedzieć. Nie wstydzę się, że jest ktoś mądrzejszy, komu należy zadawać pytania. Nigdy też nie trzymałem się kurczowo jednej sceny, jednego gatunku artystycznego, czy jednej roli. Występowałem w operetce, operze, teatrze muzycznym, czy nowoczesnym musicalu.”

Jerzy Jeszke (1958) polski aktor musicalowy

Źródło: Jerzy Jeszke przed prapremierą „Sweeneya Todda”: Robię swoje, 5 maja 2012 http://www.mmsilesia.pl/411429/2012/5/5/jerzy-jeszke-przed-prapremiera-sweeneya-todda-robie-swoje?category=kultura

O dzieciach, O sile, O czasie, O czekaniu

„Żyjemy bardzo szybko, rozwijamy się, możemy komunikować się w ciągu ułamków sekund z całym światem, a zapominamy, że istnieje rodzina, ta piękna mała komórka, która trwa i która nie może być mgnieniem. Dziecko rodzi się, idzie do przedszkola, szkoły podstawowej, średniej, na studia i w pewnym momencie pyta się rodziców, a gdzie wy byliście w tym czasie, dlaczego was przy tym wszystkim nie było. To jest odwieczne pytanie.”

Jerzy Antczak (1929) polski reżyser

Źródło: Wywiad, 2000 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=1231

O dzieciach, O świecie, O rodzinie, O rodzicach

„O tak, nie chcę jak większość ludzi żyć bez sensu. Chcę przynosić pożytek lub rozrywkę ludziom, którzy żyją dookoła mnie, a którzy mnie jednak nie znają, chcę żyć nadal, również po śmierci! I dlatego taka jestem wdzięczna Bogu, że przy narodzeniu dał mi już jedną możliwość, żebym się rozwijała i żebym pisała, a więc żebym wyrażała wszystko, co jest we mnie! Pisząc wyrzucam z siebie wszystko, moje zmartwienie znika, moja odwaga odżywa! Ale, i to jest wielkie pytanie, czy będę jeszcze kiedyś mogła napisać coś wielkiego, czy zostanę jeszcze kiedyś dziennikarką i pisarką? Mam nadzieję, że tak, o, mam taką nadzieję, bo pisząc mogę wszystko utrwalić, moje myśli, ideały, fantazje.”

Anne Frank (1929–1945) Żydówka, autorka dziennika

O śmierci, O Bogu, O ludziach, O fantazji

Cytaty o wątpliwościach strona 6

Cytaty o wątpliwościach
strona 6