Cytaty na temat podstawowa
strona 2

„Od 500 lat, czyli od momentu, kiedy Kolumb odkrył dla Europy Amerykę, narody indiańskie doznały ogromnych cierpień. Otrzymaną nagrodę [Nobla] uważam za wyraz hołdu dla walki o podstawowe prawa człowieka, którą prowadzi indiańska i czarna ludność obu Ameryk.”

Rigoberta Menchú Tum (1959) gwatemalska działaczka demokratyczna, noblistka w dziedzinie pokoju

Źródło: Kronika kobiet pod red. Mariana B. Michalika, wyd. Kronika-Marian B. Michalik, Warszawa, 1993, ISBN 8390033100, s. 624.

O kobietach, O cierpieniu, O walce

„Wychowany na przedwojennej polskiej awangardzie lat 20. i 30., z pracami Themersonów na czele, absolwent historii sztuki, twórca i animator życia artystycznego, którego główny etap twórczy przypada na lata komunizmu, nigdy nie porzucił swojej podstawowej zasady, nie tyle nawet stricte artystycznej, ile życiowej – zasady permanentnego eksperymentowania i szlifowania własnego języka. Jeśli robić sztukę, to tylko po swojemu, a jednocześnie ciągle poszukiwać i poszerzać granice procesu twórczego w kierunku multimedialności i interdyscyplinarności. Fotografia, akcjonizm, performance, happening, instalacje – zawsze chodziło o otwieranie się na inne dziedziny doświadczenia, które można połączyć z ideą kina.”

Józef Robakowski (1939)

Źródło: Aleksandra Hirszfeld, Robić sztukę po swojemu http://www.dwutygodnik.com/artykul/3875/, Dwutygodnik.com nr 90/2012

O historii, O poszukiwaniu

„Zastanawiałem się, obserwując ostatnie manifestacje Komitetu Obrony Demokracji, czy nie jest to kolejne posunięcie w ramach wojny hybrydowej. KOD demonstruje w obronie donosiciela, płatnego kapusia, który niszczył ludzi. Co to znaczy, gdy wzywamy tysiące ludzi do solidarności z kimś, kto łamał i łamie podstawowe zasady moralne i logiki? Wzywamy ludzi do solidarności ze złem i kłamstwem, a to może powodować nieodwracalne szkody psychiczne.”

Andrzej Zybertowicz (1954) socjolog polski

o demonstracjach Komitetu Obrony Demokracji w obronie Lecha Wałęsy. Źródło: tvn24.pl http://www.tvn24.pl/zybertowicz-jest-presja-obozu-wladzy-by-przestrzegac-prawa,623641,s.html, 1 marca 2016.

O wojnie, O ludziach, O kłamstwie, O demokracji

„Informacja i perswazja są też podstawowym wyróżnikiem reklamy w ujęciu marketingowym.”

Ewa Szczęsna (1967)

Poetyka reklamy
Źródło: s. 15

„Istnieje przekonanie, że wszyscy ludzie należący do jednego narodu mówią tym samym językiem. W ogólności rzeczywiście tak jest. W sprawach ogólnych i podstawowych każdy Polak porozumiewa się z innymi Polakami tymi samymi wyrazami. Ale kiedy dochodzimy do szczegółów, okazuje się, że w różnych okolicach Polski te same przedmioty mają różne nazwy. Na przykład rośliny, gatunki grzybów albo owoców leśnych.”

Krystyna Pisarkowa (1932–2010) polska językoznawczyni, polonistka

Wyliczanki polskie (1975)
Źródło: s. 6

O ludziach

„W powieści Pawła Huelle zawarta jest tęsknota za tym czasem i tymi momentami w naszym życiu, kiedy byliśmy beztroscy, kiedy świat odbieraliśmy wszystkimi zmysłami, kiedy potrafiliśmy naprawdę opisać szczęście, a nie zręcznie sformułować slogan. Kiedy miłość była miłością, a ból był bólem. Kiedy nie baliśmy się śmierci, bo ona stanowiła dla nas wyzwanie. Dojrzewając, zaczynamy tęsknić za tymi czasami, kiedy byliśmy naprawdę autentyczni. Dorosły nie cieszy się już pełnią życia. Zaczyna kalkulować, manipulować, uczy się jak zbudować tarczę, chroniącą go przed prawdziwymi emocjami. Żyje, ale tak naprawdę jest to namiastka prawdziwego życia, ponieważ owa tarcza nie dopuszcza do niego ani bolesnych, ani cudownych doznań, które płyną z otaczającego go świata. To jest podstawowy powód, dla którego ja obsesyjnie powracam do dzieciństwa i dla którego zdecydowałem się zrealizować Weisera.”

Wojciech Marczewski (1944)

Źródło: wywiad, 2001 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=2117

O miłości, O śmierci, O bólu, O szczęściu

„W każdym państwie kupieckim, bez względu na oficjalne pretensje do równości, przepych nielicznych musi przygnębiać wielu (…). Demokracja nie może działać tam, gdzie z powodu samego tylko bogactwa lub biedy jedną klasę ludzi uważa się za wyniesioną, a drugą za poślednią. (…) [Kapitalizm] wykorzystuje podstawowe zasady, na których zbudowano wolność (…) w służbie tyranii.”

Adam Ferguson (1723–1816) szkocki ekonomista i myśliciel polityczny

Źródło: Zasady nauki moralnej i politycznej (1792)

O ludziach, O demokracji, O wolności, O nauce

„Zostały rozwiązane fundamentalne problemy narodowe – sprawiedliwych granic, trwałych gwarancji niepodległości, suwerenności i bezpieczeństwa, opartych na niezawodnych sojuszach, a przede wszystkim na sojuszu, przyjaźni i współpracy ze Związkiem Radzieckim. Podstawowe przemiany społeczne, uprzemysłowienie i urbanizacja zapewniły najszerszym rzeszom ludowym, całemu narodowi awans cywilizacyjny i kulturowy, nowe godne warunki bytu, otwierające szerokie perspektywy rozwojowe.”

Edward Gierek (1913–2001) polski polityk komunistyczny, I sekretarz KC PZPR

z przemówienia z okazji wizyty papieża Jana Pawła II z 1979.

O przyjaźni, O współpracy

„To prawdziwy „cud nad Wisłą”. A wziął się z krótkotrwałego zaistnienia IV Rzeczpospolitej. W pewnym momencie można było więcej zrobić. Namawiałem do realizacji tego projektu prezesa Andrzeja Urbańskiego. Ale w TVP zmieniły się władze, na czele instytucji stanął Piotr Farfał. Udało mi się przekonać go do pomysłu. Potem do władz telewizji wrócili koledzy z PiS, dofinansowali mój film i tak powstała część podstawowa. Pan prezes Bogusław Szwedo, jestem mu za to wdzięczny, dofinansował to, co wcześniej rozpoczął prezes Farfal. Tu zdarzył się kolejny cud – część pieniędzy dostałem od Państwowego Instytutu Sztuki Filmowej. A następnie udało mi się namówić do współpracy SKOK, i tak powstał budżet „Roja”.”

Jerzy Zalewski (1960) reżyser i scenarzysta polski

Źródło: Najważniejsze to pokazać film ludziom, „Gazeta Polska”, 9 marca 2011

O współpracy

„Czego szukają w powieściach kryminalnych wytrawni czytelnicy? Przede wszystkim atrakcyjnej intrygi, wartkiej akcji i wyrazistej postaci głównego bohatera, tego kogoś (policjanta, prywatnego detektywa, prokuratora, dziennikarza i tak dalej), kto po licznych perypetiach rozwiązuje mroczne zagadki. Tak, to są – bez wątpienia – najważniejsze składowe prozy kryminalnej. Jednak jej autorzy dbają także o to, aby ich książki jak najbardziej wyróżniały się spośród setek innych propozycji tego rodzaju, starają się więc dodawać do podstawowego schematu coś jeszcze – ekstrabonus, który przyciągnąłby uwagę czytelników, ale także podniósł rangę kryminałów, wciąż jeszcze przez wielu znawców literatury uważanych za prozę pośledniego sortu. W ten sposób powstają rozmaite odmiany powieści kryminalnej.”

Robert Ostaszewski (1972)

Źródło: Miasto mój bohater (i nie tylko), „Dekada Literacka” 2008, nr 1 (227)

O książkach, O literaturze

„Wyróżniamy pięć podstawowych gałęzi wiedzy, a mianowicie: logikę, która w naukach daje równowagę; fizykę, która obejmuje rzeczy postrzegane zmysłami w ruchu i zmianie; astronomię badającą podstawy świata, ruchy niebios i gwiazd, albowiem zostało udowodnione, że należy poznać istotę tych ruchów; muzykę, by wskazać przyczyny harmonii i dysharmonii dźwięków i zasady kompozycji; oraz naukę o tym, co jest poza naturą – czyli metafizykę.”

Awicenna (980–1037) perski lekarz, filozof i uczony

Księga wiedzy

O wiedzę, O naturze, O nauce

„Niegrzeszący przesadną inteligencją i bystrością Bierut, niemający własnego zaplecza w partii, lecz cieszący się zaufaniem Kremla (był sowieckim agentem od końca lat 20.), nadawał się wręcz idealnie na marionetkę, którą można było zręcznie sterować. O ile Berman i Minc posiadali wyższe wykształcenie, a nawet doktoraty, władali też obcymi językami, o tyle Bierut zakończył edukację na piątej klasie szkoły podstawowej, nie kończąc jej zresztą.”

Bolesław Bierut (1892–1956) polski polityk komunistyczny

O Bolesławie Bierucie Źródło: Bogdan Musiał, Moskwa wybiera Bermana http://www.rp.pl/artykul/292965.html, „Rzeczpospolita”, 18 kwietnia 2009.

O wykształceniz, O zaufaniu, O inteligencji

„Pogarda Polaków dla władzy, pogarda dla siły – o której nie mają pojęcia, czym jest, bo zbyt długo już bezrefleksyjnie jakiejś sile obcej zawsze podlegają (…) – sprawia, że nie ma tutaj ani z kim, ani o czym rozmawiać. Apelowanie do Polaków o równe prawa dla kogoś? O przestrzeganie prawa powszechnego? O szacunek dla państwa, które sami żeśmy sobie stworzyli? Przecież bywaliśmy czasami silniejsi wobec biedniejszych od nas lub różniących się od nas językiem, religią, zachowaniem. Bywaliśmy silni wobec Żydów, wobec Ukraińców, bywamy silni wobec gejów (…) Jesteśmy silniejsi od wyrzucanych z pracy czy tych, którzy w imię „elastyczności rynku pracy” pozbawiani są podstawowej prawnej osłony przed silniejszymi, jaką jest umowa o pracę.”

Cezary Michalski (1963) polski eseista i prozaik

Źródło: Jedynie władza jest ciekawa, krytykapolityczna.pl, 29 czerwca 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/CezaryMichalski/Jedyniewladzajestciekawa/menuid-291.html

O religii, O zachowaniu, O sile

„Wcześniej, gdy byłem rezerwowym, marzyłem o tym, by grać w podstawowej szóstce. Potem, kiedy już zacząłem wychodzić na boisko w pierwszym składzie, zacząłem marzyć o grze w reprezentacji, a teraz moim największym marzeniem są Igrzyska Olimpijskie.”

Marcin Wika (1983) siatkarz polski

O grach

„Urodziłem się w Wilnie, ale zarejestrowany zostałem w Nowej Wilejce. Tam mieszkali rodzice. Jednak moje korzenie to Piotrków Trybunalski. Rodzice przyjechali do Wilna w poszukiwaniu pracy. Trzeba pamiętać, że było to zaledwie dwa lata po zawarciu traktatu ryskiego. Po pewnym czasie mama wróciła ze mną do Piotrkowa Trybunalskiego. Ojciec zmarł. Wychowywałem się więc w domu dziadka. Piotrków Trybunalski był moją ojczyzną lat dziecinnych. Tam również uczęszczałem do szkoły podstawowej, a potem do gimnazjum. Moja edukacja została brutalnie przerwana w wieku 16 lat, kiedy wybuchła wojna. W Piotrkowie Trybunalskim przeżyłem również okres okupacji. Dużo wtedy czytałem, korzystając z księgozbiorów prywatnych. Mamy nie było stać na tajne komplety, więc uczyłem się sam. Czytałem nawet więcej niż moi rówieśnicy. Starałem się wykorzystać na edukację każdą wolną chwilę. Sprzyjała temu praca kolejarza. Pracowałem w miejscowej parowozowni. Właśnie na kolei w 1943 r. poznałem żonę.”

Stefan Kurowski (1923–2011) polski ekonomista

Źródło: Moja droga, moja walka, naszdziennik.pl, 10 maja 2008 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20080510&id=my61.txt

O wojnie, O domu, O poszukiwaniu, O rodzicach

„W skład zawodów pieniężnych wpływających na utrwalenie temperamentu łupieżczego wchodzą zawody związane bezpośrednio z posiadaniem własności – czyli stanowiące właściwe zajęcia klasy próżniaczej – oraz pomocnicze funkcje łączące się z przywłaszczaniem i gromadzeniem majątku. Chodzi tu o osoby związane z posiadaniem przedsiębiorstw zaangażowanych w walkę konkurencyjną – zwłaszcza zaś o tak podstawowy element zarządzania gospodarką jak operacje finansowe. Można do tej kategorii zaliczyć również większość zawodów powiązanych z handlem. Najdoskonalszym wcieleniem człowieka uprawiającego zawód „pieniężny” jest „kapitan przemysłu”. Jest to człowiek raczej sprytny niż pomysłowy, a jego pozycja ma raczej charakter finansowy niż produkcyjny. Zarządza on przemysłem w sposób dowolny. Pieczę nad technicznymi szczegółami produkcji i organizacji przemysłu zleca podwładnym o mniej „praktycznym” umyśle – ludziom posiadającym instynkt pracy, a nie takim, którzy posiadają zdolności administracyjne. Jeśli chodzi o kształtowanie natury ludzkiej poprzez wychowywanie i selekcję, ogół zawodów „nieekonomicznych” należy zaliczyć do tej samej kategorii, co zawody pieniężne. Taki właśnie charakter ma zawód polityka, duchownego i wojskowego.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O charakterze, O naturze, O walce

„Sułek jest rzeczywiście niczym Lenin – wiecznie żywy. To prawdziwy fenomen, bo „Trójka” nadaje ciągle powtórki, a – jak świadczą listy – niektórzy słuchacze, zwłaszcza młodzi, sądzą, że to jest pisane na bieżąco. Historia starej panny, nieco egzaltowanej, zakochanej od lat w jakimś bęcwale, który nadal chodzi do szkoły podstawowej, wciąż śmieszy.”

Marta Lipińska (1940) Polska aktorka

o audycji Kocham pana, panie Sułku. Źródło: Jan Bończa-Szabłowski, Uśmiechać się, a nie rechotać, rp.pl, 10 marca 2008 http://www.rp.pl/artykul/104528.html

O historii

„Zgorszeni jesteśmy tym, że (…) list papieski wyraża narodowi niemieckiemu tylko serdecznie współczucie, a wcale nie wzywa tego narodu do pokuty (…) Ojciec Święty nazywa „odwetem” to, co jest tylko częścią sprawiedliwego wyrównania krzywd (…). Ale jeżeli jest w dziejach ludzkich ślad Bożej sprawiedliwości, to granica polsko-niemiecka stać będzie na Odrze-Nysie. I to będzie jedna z podstawowych skutecznych gwarancji pokoju między narodami europejskimi”

Jan Zieja (1897–1991) polski duchowny katolicki, kapelan Szarych Szeregów i Armii Krajowej

w oświadczeniu wydanym w marcu 1948 r. w reakcji na list Piusa XII do biskupów niemieckich, który m.in. kwestionował zachodnią granicę Polski. Źródło: Magdalena Grochowska, Zieja. Stoję na rynku nienajęty, wyborcza.pl, 12 września 2011 http://wyborcza.pl/1,76842,10263125,Zieja__Stoje_na_rynku_nienajety.html?as=18&startsz=x

O pokoju, O sprawiedliwości

„Miłość jest starsza od „prawa małżeńskiego”. Rzecz zrozumiała, że to, co starsze i podstawowe, nie może poddać się temu, co nowe i dodatkowe.”

Wasilij Rozanow (1856–1919)

O miłości

„co się zaś tyczy pojęcia „dobra” i dążeniu ku niemu, to uznanie pomocy wzajemnej za podstawowy rys w życiu wszystkich istot żywych niewątpliwie stanowi prawdę budzącą entuzjazm”

Piotr Kropotkin (1842–1921)

Egalitaryzm

O pomocy

„Mam nadzieję, że przegrywa taka władza, która walczy z prawem, z praworządnością w znaczeniu poszanowania do podstawowych praw człowieka i obywatela. Konstytucja mówi, że Polska jest demokratycznym państwem prawnym, urzeczywistniającym zasady sprawiedliwości społecznej. Mamy alternatywę, zamiast rządów prawa – bezprawie, gdzie nie liczą się racje, prawa i wolności, ale siła, układy i strach.”

Krystian Markiewicz (1976) profesor prawa

Źródło: Krystian Markiewicz: Przegrywa władza, która walczy z prawem, z praworządnością http://www.dziennikzachodni.pl/wiadomosci/a/krystian-markiewicz-przegrywa-wladza-ktora-walczy-z-prawem-z-praworzadnoscia-rozmowa,11708234/, dziennikzachodni.pl, 19 stycznia 2017.

O strachu, O sprawiedliwości, O wolności, O sile

„Każdy człowiek interesujący się poezją i próbujący w niej swych sił powinien mieć podstawowe informacje na temat wersyfikacji (…). Należy też wiedzieć, czego unikać i co w poezji jest jej istotą.”

Elżbieta Śnieżkowska-Bielak (1947)

Źródło: Co poeta wiedzieć powinien, „Sekrety ŻAR-u” 2010, nr 4, s. 20

„(…) przykre było obserwowanie egzystencji rezydentek, które niczym się nie naraziły i trwają, bo są pracowite i lojalne. Godzą się na coraz gorsze stanowiska, coraz gorsze płace, gorsze traktowanie, byle tylko przetrwać, bo gdzie one, starzejące się, mądre i pracowite, znajdą pracę? Na moich oczach rozgrywał się najgorszy spektakl upodlenia. Mądre, inteligentne, kompendia wiedzy o pracy w telewizyjnym medium są wobec młodszych koleżanek dość miłe, ale tylko tyle, ile wymaga podstawowa grzeczność. Boją się piranii. Piranie, młodziutkie i ładniutkie, są początkowo przymilne, z czasem jednak hardzieją i pokazują, kto tu rządzi. Nieliczne mają tyle kultury, by szanować starsze koleżanki i liczyć się z nimi, a przynajmniej ich nie lekceważyć.”

Małgorzata Kalicińska (1956) polska powieściopisarka

Cykl Rozlewisko, Dom nad rozlewiskiem
Źródło: rozdział 1, Koloseum, czyli pracowałam w TVP

O wiedzę, O czasie

„Przez całe życie [babka] buntowała się przeciwko władzy męża, z którym została zaręczona jako dwunastoletnia dziewczynka z zamożnej rodziny. Prosta kobieta, której ambicje intelektualne nie wychodziły poza podstawowe modlitwy i napisanie listu w łamanym jidysz, kpiła sobie z uczoności męża i jego surowej, męskiej natury. Najbardziej nie mogła mu wybaczyć jego małomówności. Przez całe lata ledwo co zamieniał parę słów z kobietą, z którą miał pół tuzina dzieci. Od samego dnia ślubu, który nastąpił gdy ona miała czternaście, a on piętnaście lat, ich życie toczyło się własnymi drogami.”

Israel Joszua Singer (1893–1944) pisarz, dramaturg i dziennikarz żydowski tworzący w języku jidysz

O świecie, którego już nie ma

O życiu, O kobietach, O dzieciach, O naturze

„Przywiązanie to według wielu hinduskich filozofów podstawowy grzech. Trzeba kochać, uczyć się, doceniać, ale nigdy nie wolno doprowadzać do przywiązania.”

Krzysztof Kotowski (1966)

Kapłan

Kochać się

„Lewica to: Nieodwracalność podstawowych zdobyczy państwa opiekuńczego. Nieodwracalność ewolucji myśli liberalnej, w kierunku liberalizmu socjalnego. Nazywanie rzeczników odwrócenia tej ewolucji po imieniu, a więc określeniem „wstecznicy” – nie jest to bowiem epitet – ale dokładna nazwa zwolenników „ruchu wstecz”.”

Andrzej Walicki (1930) filozof i historyk polski

Źródło: Idee i ludzie – próba autobiografii, Warszawa 2010

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Traktuję tę sprawę koncesji dla TV Trwam, i myślę że nie ja jeden, jako walkę o coś znacznie ważniejszego niż miejsce na multipleksie dla konkretnej stacji. Choć oczywiście jest bezpośredni impuls i symbol manipulacji, których się władza dopuszcza. Bez TV Trwam ciągle grozi nam powtórzenie się sytuacji z Marszu Niepodległości - a więc taki przypadek, gdy zupełnie co innego będzie działo się na ulicy, a coś zupełnie innego będą pokazywały telewizje. Wówczas, jeżeli nie będzie TV Trwam, przeciętny obywatel nie będzie miał możliwości zajrzeć na taki kanał, który będzie pokazywał prawdę. Myślę że taka jest jedna z podstawowych motywacji rządzących, którzy się tej - bardzo prowokacyjnej - akcji przeciwko TV Trwam dopuścili. Ta władza, jak wielokrotnie widzieliśmy, boi się ludzi zorganizowanych, więc ta sprawa jest do wygrania i każdy człowiek jest potrzebny, żeby przybliżyć zwycięstwo.”

Rafał A. Ziemkiewicz (1964) polski pisarz

Źródło: Ziemkiewicz dla wPolityce.pl: przyjdźcie na sobotni Marsz! - "w proteście przeciwko temu, co wyrabia się z naszymi mózgami", wpolityce.pl, 20 kwietnia 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/27040-ziemkiewicz-dla-wpolitycepl-przyjdzcie-na-sobotni-marsz-w-protescie-przeciwko-temu-co-wyrabia-sie-z-naszymi-mozgami

O ludziach, O motywacji, O myślach, O zwycięstwie

„Zamiast rozmyślać w kategoriach systemowych, zastanówmy się lepiej nad podstawowymi pojęciami, takimi jak praca, własność. Jaki jest na przykład nasz stosunek do rzeczy? Czyż to nie rzeczy narzucają nam sposób, w jaki będziemy żyć?”

Paul Jorion (1946)

Źródło: rozmowa Jean-Gabriela Fredeta, „Le Nouvel Observateur”, tłum. „Forum”, 26 kwietnia 2011.

„Gowin nie jest uparciuchem, ale skrajnym konserwatystą, wiernym instytucji, która od kilku dekad zwalcza używanie słowa „gender” w dokumentach ONZ. I w sumie ma rację, bo w słowo „gender” zawarty jest obcy mu sąd polityczny: że nierówność płci to coś złego, a kobiecość i męskość to role społeczne, które można i należy negocjować i kształtować. Dla Gowina, biskupów, arcybiskupów i papieża to jest groźna ideologia. To nie jest nieporozumienie, lecz głęboki konflikt polityczny, który dotyczy podstawowych wartości. Konflikt między liberalizmem a religijnym fundamentalizmem.”

Agnieszka Graff (1970) pisarka polska i publicystka

Źródło: Cała Polska tłumaczy Gowinowi, co to „gender”, wysokieobcasy.pl, 13 maja 2012 http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,96856,11716220,Cala_Polska_tlumaczy_Gowinowi__co_to__gender_.html

„Z TS-LKD zgadzamy się prawie we wszystkim, nawet w sprawach rodziny. Zgadzam się z tym, że rodzina jest podstawową komórką społeczeństwa i dlatego powinna być wspierana i wzmacniana na wszystkie możliwe sposoby. Żywimy podobne przekonanie i zrozumienie, że nikt nie ma prawa zakazać dwóm osobom, niezależnie od płci i seksualnej orientacji, wspólnego budowania życia i dzielenia owoców bycia razem. Na Litwie jest jednak tak, że ludzie nie chcieliby tego nazywać „małżeństwem”. Ponieważ jeśli mówisz o małżeństwie, ludzie zaraz wyobrażają sobie Boga, kościół, ołtarz, księdza stojącego przed nimi, pana młodego i pannę młodą klęczących przed nim. Zwyczajnie nie potrafią wpasować pary gejowskiej w ten obrazek, co więcej, sam pomysł, by taka para brała ślub w kościele powoduje napięcie w ich wyobraźni i z tego się bierze problem. Ale dopóki parę gejowską nazywać „związkiem”, a nie „małżeństwem” i zostawić Kościół katolicki z jego prawem nieuznawania małżeństw gejowskich na boku, to każdy wtedy zaczyna słuchać i nawet akceptować prawo do związku.”

Rokas Žilinskas (1972–2017)

o sytuacji homoseksualistów na Litwie.

O Bogu, O małżeństwie, O ludziach, O rodzinie

„Boli mnie też to, że przeciętny młody Polak w szkole podstawowej czy w gimnazjum, a potem w liceum nie jest w stanie ze względów finansowych zobaczyć Krakowa.”

Michał Rożek (1946–2015) historyk sztuki, znawca Krakowa

Źródło: Rita Pagacz-Moczarska, NIE LUBIĘ TRACIĆ CZASU… Rozmowa z historykiem kultury i sztuki prof. Michałem Rożkiem, „Alma Mater”, nr 100, luty 2008, s. 89.

O czasie

„Pakistan wielokrotnie wzywał Indie aby przestały prześladować muzułmanów i chroniły ich podstawowe, ludzkie prawa. Z tą sprawą zwróciliśmy się do Organizacji Narodów Zjednoczonych w nadziei na pobudzenie sumienia świata. Opinia światowa, a szczególnie opinia w krajach muzułmańskich powinna zmobilizować się i wywrzeć presję w tym względzie na rząd Indii… Nie ma potrzeby mówić, że w najszerzej pojętym interesie Indii leży, aby 50 milionów Indusów, którzy są muzułmanami żyło bezpiecznie zamiast tego, aby poświęcać ich na ołtarzu bigoterii… Niesprawiedliwość, jakiej doznają muzułmanie w Kaszmirze z rąk Indusów stwarza największe zagrożenie dla świata islamu.”

Zulfikar Ali Bhutto (1928–1979) pakistański polityk

Źródło: Barbara Wizimirska, Drogi kariery. Zulfikar Ali Bhutto i jego partnerzy: Indira Gandhi i Mujibur Rahman, op. cit., s. 52.

„Jimmy zachował się jak wandal i złamał podstawową zasadę, która mówi, że moc decyzyjna znajduje się w rękach społeczności.”

Florence Devouard (1968)

o usunięciu kilkudziesięciu obrazów przez Jimmy’ego Walesa, które budziły jego zastrzeżenia. Źródło: interia.pl, 10 maja 2010 http://nt.interia.pl/news/pornoafera-w-wikipedii,1476246

O zachowaniu

„Powiedzmy, że wiem, co piszę. Jeśli chodzi o procedury odnoszące się do ucieczki przed pościgiem z psami, to są autentyczne, choć – ze zrozumiałych względów – poruszyłem tam jedynie kwestie podstawowe.”

Adam Przechrzta (1965)

Źródło: Wywiad z Adamem Przechrztą, autorem książki „Chorągiew Michała Archanioła”, konflikty.pl http://www.konflikty.pl/a,1942,Wywiady,Wywiad_z_Adamem_Przechrzta_autorem_ksiazki_Choragiew_Michala_Archaniola.html

O książkach

„Pokazanie świata postrzeganego za pomocą nosa było dla nas, jako filmowców, wielkim wyzwaniem. I dlatego chcieliśmy to zrobić. Robienie filmu, który mógłby nakręcić każdy, kto zna podstawowe reguły warsztatu jest śmiertelnie nudne.”

Tom Tykwer (1965) reżyser niemiecki

Źródło: Wywiad, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=35523

O pomocy

„Są dwie takie szczególne sytuacje, w których Jan Paweł II ukazuje się nie jako cukierkowaty „nasz papież” od kremówek, ale faktycznie zatroskany o to, czy Polacy rzeczywiście przyjmują jego przekaz. Oba stwierdzenia pochodzą z Kielc z 1991 roku. Zebrany wówczas tłum uczestniczący we Mszy świętej jakoś nie miał zbyt wielkiej ochoty klaskać, ponieważ w pewnym momencie papież niemal wykrzyczał: „Przestańcie klaskać, zacznijcie mnie słuchać!”. A później dodał: „Może dlatego mówię tak, jak mówię, ponieważ to jest moja matka, ta ziemia! To jest moja matka, ta Ojczyzna! To są moi bracia i siostry! I zrozumcie, wy wszyscy, którzy lekkomyślnie podchodzicie do tych spraw, zrozumcie, że te sprawy nie mogą mnie nie obchodzić, nie mogą mnie nie boleć! Was też powinny boleć!”. Polacy spodziewali się, że po „odzyskaniu wolności” Jan Paweł II przyjedzie poklepać ich po ramieniu, a tymczasem zwyczajnie przypomniał o dekalogu, o podstawowych wartościach, i to wcale nie w miłych słowach.”

Kajetan Rajski (1994) pisarz

Źródło: Małgorzata Kupiszewska, Historyk to prorok patrzący wstecz – rozmowa z Kajetanem Rajskim http://pressmania.pl/?p=14846, pressmania. pl, 29 maja 2015

O matce, O siostrze, O wolności, O ojczyźnie

„Myślę, że cel pisania nigdy nie ulega zmianie, jeśli przyjmiemy, że opis życia ludzkiego jest celem podstawowym. (…) Zmiana ustroju i odzyskanie niepodległości przez Polskę wpłynęły na sytuację życiową pisarzy, ale raczej nie na ich twórczość. Sądzę, że każdy pozostaje wierny swoim tematom do końca życia.”

Kazimierz Orłoś (1935) polski pisarz, scenarzysta filmowy i telewizyjny

Źródło: Eliza Kącka, Kazimierz Orłoś http://www.culture.pl/baza-literatura-pelna-tresc/-/eo_event_asset_publisher/eAN5/content/kazimierz-orlos, culture.pl, styczeń 2011.

O literaturze, O myślach, O zmianach, O myśleniu

„Wbrew potocznej opinii, przypisującej decyzję podjęcia walki w Warszawie jedynie dowódcy AK i jego sztabowi, podjęło ją gremium znacznie szersze i o kompetencjach nie tylko wojskowych. Przede wszystkim zgodę na powstanie w Warszawie wyraził premier rządu polskiego Stanisław Mikołajczyk, przekazując ostateczną decyzję w ręce delegata rządu na kraj, Jana Stanisława Jankowskiego. O decyzji tej powiadomieni byli i poparli ją bądź nie zgłosili zasadniczych zastrzeżeń: przewodniczący Rady Jedności Narodowej Kazimierz Pużak, członkowie Komisji Głównej RJN, reprezentujący najważniejsze stronnictwa, oraz członkowie Krajowej Rady Ministrów, najbliżsi współpracownicy delegata, który miał wówczas tytuł wicepremiera. Była to decyzja generalna: że w Warszawie będzie powstanie, że dojdzie do próby opanowania stolicy Polski. Ostateczna decyzja pozostawała jednak rzeczywiście w dużym stopniu w rękach generała Tadeusza Komorowskiego: on bowiem stawiał wniosek co do terminu powstania, chociaż o samym wybuchu zdecydować miał wspólnie z delegatem rządu i przewodniczącym RJN. Ostateczne postanowienie podjęli pod wieczór 31 lipca 1944 r. delegat rządu i dowódca AK, gdyż na ściągnięcie Pużaka zbrakło już czasu. Ale była to tylko sprawa terminu – decyzja zasadnicza zapadła kilka dni wcześniej. Nad sprawą powstania w Warszawie zastanawiały się więc najbardziej kompetentne czynniki polskiego państwa podziemnego. Jest to fakt o znaczeniu podstawowym, na który w literaturze przedmiotu nie zwraca się dostatecznej uwagi.”

Tomasz Strzembosz (1930–2004) polski historyk

Refleksje o Polsce i Podziemiu 1939–1945
Źródło: s. 113–114

O literaturze, O decyzjach, O czasie, O walce

„Sprzeciw wobec tortur, bezwzględny i bezwyjątkowy, to żadne pięknoduchostwo, lecz niezgoda na erozję podstawowego systemu wartości: protestuje, by chronić siebie samego. Tylko tyle i aż tyle.”

Draginja Nadażdin (1975)

Źródło: Paweł Smoleński, Ofiara nie musi się mścić, „Gazeta Wyborcza”, 11–12 grudnia 2010.

„Jak mogę pozostać obojętna wobec tekstu na temat pluralizmu oraz skupienia władzy w rękach organów regulacyjnych, jak te określone w jeszcze gorącej węgierskiej ustawie medialnej? Wszyscy powinniśmy obawiać się o demokrację, gdy partia rządząca uchwala ustawy ugruntowujące jej władzę w sposób znacznie wykraczający czasowo poza jej kadencję i ograniczające znaczenie przyszłych wyborów, i powinniśmy się bać przywódców politycznych posuwających się do pisania lub zmiany podstawowych ustaw w sposób odpowiadający tylko ich kredo politycznemu lub polityce gospodarczej.”

Renate Weber (1955)

podczas debaty o konstytucji węgierskiej w PE, 8 czerwca 2011. Źródło: 11. Zmieniona konstytucja węgierska (debata), europarl.europa.eu, 8 czerwca 2011 http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+CRE+20110608+ITEM-011+DOC+XML+V0//PL&language=PL

O ustawie, O demokracji

„Musicie przyzwyczaić się do skromnego pożywienia, do niewyszukanych ubrań, do znajdowania schronienia w namiocie, gdzieś poza domem – musicie znać smak radości pochodzącej z takiego sposobu życia (…) nawet jeśli twoje życie będzie krótkie, ale będziesz ciężko pracował, zostaniesz rozpoznany przez Boga (…) podstawową kwestią w tym życiu jest, jak ciężko pracujesz i jak wiele owoców przynosisz. Musisz pracować z narażeniem i kosztem swojego życia.”

Sun Myung Moon (1920–2012)

Źródło: przemówienie z 1973; cyt. za Dariusz Kuncewicz, Kościół Zjednoczenia – charakterystyka i przekrój doktrynalno-socjologiczny organizacji, psychomanipulacja.pl http://www.psychomanipulacja.pl/art/kosciol-zjednoczenia-charakterystyka-i-przekroj.htm

O życiu, O Bogu, O domu

„Nie jestem malarzem abstrakcyjnym… zależy mi na wyrażeniu podstawowych ludzkich emocji.”

Mark Rothko (1903–1970) malarz amerykański

Źródło: Susie Hodge, Mark Rothko, w: 501 wielkich artystów pod red. Stephena Farthinga, wyd. MWK, Warszawa 2009, ISBN 9788361065326, tłum. Dominika Zielińska, Ryszard Jacoby, s. 400.

„Jadę do Polski i oglądam cięgiem wszystkie dzienniki telewizyjne w kraju. Jest albo sama polityka, albo totalne pierdoły. Pomieszanie tematów lokalnych, nieinteresujących krajowego odbiorcę, z ważnymi tematami dotyczącymi wszystkich. W newsowych stand-upach jakiś gówniarz z mikrofonem w ręku i miną wszechwiedzącego wieszcza mówi mi, jak mam żyć. To wszystko z podstawowymi błędami warsztatowymi, niezbalansowanymi kamerami, fatalną dykcją, błędami fonetycznymi i czytaczami z promptera, którzy mylą się w 30 proc. zapowiedzi. Przełączam na telewizję śniadaniową i widzę relację z lodowego igloo z prowadzącą Królewną Śnieżką z nogami związanymi w supeł, której jedynym celem jest, by dobrze wypaść. Otwieram gazety i widzę "publicystów" skaczących sobie do gardeł o byle co. Czułem się jak Jack Nicholson w "Locie nad kukułczym gniazdem."”

Mariusz Max Kolonko (1965) Polski dziennikarz

Wywiady z Kolonką Źródło: Piotr Kozanecki, Mariusz Max Kolonko: jakiś gówniarz mówi mi, jak mam żyć http://wiadomosci.onet.pl/tylko-w-onecie/mariusz-max-kolonko-jakis-gowniarz-mowi-mi-jak-mam,1,5282153,wiadomosc.html, onet.pl, 21 października 2013

O relacjach

„W szkole podstawowej tańczyłam w zespole. Na jednym z występów poślizgnęłam się i… rozdarłam spódnicę. Czułam się strasznie, ale zaczęłam udawać, że tak miało być. I wszyscy uwierzyli.”

Miley Cyrus (1992) aktorka i piosenkarka amerykańska

„Sądzę, że podstawowym celem naszej egzystencji jest poznawanie.”

James Dean (1931–1955) aktor amerykański

„W jednym z eksperymentów, które tu prowadzimy, hodujemy w szalce komórki nerwowe, które potem łączymy z zabawkowym robotem. I one uczą się kontrolować tego robota. Chodzi oczywiście o bardzo proste, podstawowe odruchy, np. chodzenie. Podłączyliśmy mu sonar, ten sam, z którego ja korzystałem, i dzięki niemu robot nie zderza się z otaczającymi go przedmiotami.”

Kevin Warwick (1954)

Źródło: wyborcza.pl, 29 grudnia 2010 http://wyborcza.pl/1,75476,8878308,Ja__cyborg.html?as=3&startsz=x#ixzz19bG7jopz

„Dzisiaj nie sposób oprzeć się wrażeniu, że mamy do czynienia z garstką ruin gmachu psychoanalizy, który okazał się zbudowany bez fundamentów, z nietrwałej zaprawy, byle jak, choć z wielką dbałością o zewnętrzny blichtr. Budowla nie przetrwała nawet stu lat. Nikt, kto podchodzi poważnie do nauki, nie traktuje już serio psychoanalizy, a jednak na ironię zakrawa fakt, że ów twór myślowy, stworzony przez pseudonaukowców, oparty na fałszerstwach i przekłamaniach, funkcjonuje nadal w powszechnej świadomości, jako jeden z podstawowych kanonów uprawiania psychologii.”

Tomasz Witkowski (1963)

Zakazana psychologia. Tom I
Źródło: s. 139.

O wrażeniach, O nauce

„Podstawowa zasada – być wiernym samemu sobie.”

Paweł Małaszyński (1976) polski aktor

„Cóż, nie można było kupić biletu i, ot tak, sobie polecieć. Paryż… To było dla mnie coś niewiarygodnego, nieprawdopodobnego! Tam wszystko wyglądało inaczej. Mekka mody. Wybiegów. Wielkich projektantów. U nas praktycznie nie było agencji modelek, z małymi wyjątkami, które, gdy spojrzy się na nie z dzisiejszej perspektywy, bardzo odstawały od podstawowych standardów. A ja miałam swoje marzenia, wielkie aspiracje – Paryż, a potem… Hollywood. Tak, jak wiele młodych dziewczyn, które postawiły pierwszy krok w show-biznesie i którym wyśnił się Zachód! Poza tym straciłam wtedy mamę… Potrzebowałam tego wyjazdu.”

Agnieszka Jaskółka

Źródło: Wywiad, 2010 http://film.onet.pl/0,0,1625219,1,596,artykul.html

O marzeniach

„Reformatorzy muszą uwierzyć, że warto pójść na znaczne ustępstwa po to, by zachować decentralizację decyzji i władzy, co stanowi podstawową cnotę dawnego indywidualizmu. W świecie agresorów politycy muszą gorliwie chronić niejednolitą materię społeczeństwa, nawet jeśli będzie to oznaczać, że na niektóre nadużycia trzeba będzie przymknąć oko… Stara gwardia prawicy ze swej strony na pewno musi uznać, jeśli ma rozum i kieruje się roztropnością, że obecny system cechuje ewidentna niewydolność i że jego kontynuacja w niezmienionej formie, kiedy połowa świata się rozpada, to po prostu objaw sklerozy.”

John Maynard Keynes (1883–1946) angielski ekonomista

fragment artykułu z 29 lipca 1940 dla „New Republic” przedstawiającego polityczne nadzieje związane z powojennym społeczeństwem.
Źródło: Robert Skidelsky, John Maynard Keynes: A Biography, t. 3, Macmillan, Londyn 2001.

O zachowaniu, O decyzjach

„Trafia do mnie mnóstwo ludzi skrzywdzonych przez psychologów biegłych sądowych. Podstawowym problemem są metody diagnoz stosowane przez tych psychologów. Poza tym mamy do czynienia z piłatowym umyciem rąk: jako sędzia nie jestem w stanie ocenić wiarygodności świadka, więc powołuję psychologa, ale to ja-sąd stwierdzam, czy ten psycholog jest kompetentny.
Decyzja jest doskonale rozproszona. Jako sędzia nie czuję się w pełni odpowiedzialny za decyzję, bo wsparłem się biegłym, a biegły zupełnie nie czuje się odpowiedzialny za wyrok, bo to przecież decyzja sędziego. I w ten sposób jesteśmy w magicznym kręgu paragrafu 22.”

Tomasz Witkowski (1963)

Źródło: Karolina Głowacka, „W psychologii jest mnóstwo szarlatanerii, wróżenia z fusów. Trzeba zdemaskować niecne praktyki” http://www.tokfm.pl/Tokfm/1,103454,13897097,_W_psychologii_jest_mnostwo_szarlatanerii__wrozenia.html, tokfm.pl, 13 maja 2013

O ludziach, O decyzjach

„Obrona Trybunału Konstytucyjnego, obrona konstytucji jest naszym podstawowym obowiązkiem.”

Marek Zirk-Sadowski (1952) polski prawnik

podczas Nadzwyczajnego Kongresu Sędziów Polskich we wrześniu 2016. Źródło: Sędziowie przeciw monowładzy. „Koniec samowoli politycznych harcowników” http://wyborcza.pl/1,75398,20643924,sedziowie-przeciw-monowladzy-koniec-samowoli-politycznych.html, wyborcza.pl, 5 września 2016.

„I nie możemy mówić tak, że Watykan jest otwarty, bo to głosimy od roku odkąd nastał papież Franciszek, a Kościół w Polsce jest zamknięty. (…) Proszę zobaczyć, jak ten Kościół wygląda. On jest szalenie postępowy, szalenie nowoczesny i zawsze był. (…) Jak popatrzycie państwo z punktu widzenia całej historii Kościoła, to widzicie państwo, że ten Kościół zawsze chciał być opiniotwórczy, kulturotwórczy i musiał postępować z duchem czasu, by nigdy z tej roli nie wypaść. To Kościół wracał do tych fundamentalnych wartości, o których przypomina nam dzisiaj, tych podstawowych, dobra i zła, i chciałam też przypomnieć, że cywilizacje właśnie upadały wówczas, kiedy upadało morale i Kościół zawsze bardzo tego bronił. (…) Ja się bardzo cieszę, że jest instytucja, która cały czas do tych fundamentalnych wartości się odnosi, w bardzo trudnych czasach obecnie…”

Magdalena Ogórek (1979) polska historyczka, doktor nauk humanistycznych

w trakcie debaty o roli Kościoła w Polsce organizowanej 30 czerwca 2014 przez Polskie Radio RDC oraz Towarzystwo Absolwentów Oxford i Cambridge. Źródło: Czy Kościół hamuje rozwój nowoczesnej Polski, Youtube.com https://www.youtube.com/watch?v=2HS9g0UskK0

O historii, O czasie

„Ręcznie robiona srebrna łyżka, warta dziesięć do dwudziestu dolarów, nie jest bardziej użyteczna – w podstawowym znaczeniu tego słowa – od łyżki z tego samego metalu wykonanej fabrycznie. Może nawet nie być bardziej użyteczna od łyżki wykonanej fabrycznie z jakiegoś „podłego” metalu, np. z aluminium, która kosztuje około dziesięciu, dwudziestu centów. Srebrna łyżka jest zwykle nawet mniej wygodna i mniej praktyczna w zastosowaniu domowym. Oczywiście łatwo zwrócić uwagę, że jedna z głównych funkcji, jeżeli w ogóle nie główna, kosztowniejszej łyżki została w tym rozumowaniu pominięta; ręcznie robiona łyżka odwołuje się do naszego smaku estetycznego, zaspokaja poczucie piękna, podczas gdy fabryczna, wykonana z pospolitego metalu nie duży niczemu prócz zwykłej funkcji jedzenia. Rzecz wygląda rzeczywiście tak, jak głosi przytoczona uwaga, lecz po bliższym zastanowieniu okaże się, że uwaga ta jest tylko pozornie słuszna. Albowiem: 1) chociaż oba materiały, z których są zrobione nasze łyżki, są ładne i przydatne do celów, do których zostały przeznaczone, materiał, z którego zrobiona jest ręcznie kuta łyżka, jest sto razy kosztowniejszy, mimo że bardzo nieznacznie przewyższa ten drugi fakturą i koloiytem i nie jest wiele lepszy w praktycznym użytkowaniu; 2) gdyby okazało się, że łyżka rzekomo ręcznie robiona jest tylko zręczną imitacją ręcznego wyrobu, mimo że tak dobrą, iż różnicę w fakturze i linii może zauważyć tylko fachowe oko po dokładnym przyjrzeniu się, wartość użytkowa tej łyżki, włączając satysfakcję, jaką czerpie użytkownik z podziwiania jej piękna, spadłaby natychmiast o osiemdziesiąt, dziewięćdziesiąt procent, lub nawet więcej; 3) jeśli obie łyżki byłyby do tego stopnia identyczne, że maszynowy wyrób zdradzałaby tylko waga – identyczność formy i koloru przydałaby bardzo niewiele wartości łyżce fabrycznej, ani nie apelowałaby do „poczucia piękna” użytkownika, chyba że tańsza łyżka byłaby modną nowością lub koszt jej produkcji byłby wyższy od nominalnego.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O jedzeniu

„Podstawowa przestrzeń, w której duża część Polaków funkcjonuje, w której realizuje praktyki społeczne, to klanowo rozumiana rodzina. Tyle że ona jest wymierzona przeciwko reszcie społeczeństwa, przeciwko innym klanom, a jej partykularny interes realizowany jest kosztem dobra publicznego. To cecha typowa społeczeństw, którym przez długi czas brakowało instytucjonalnej autonomii i zbiorowej podmiotowości. I nie myślę tu tylko o zaborach, ale o wielowiekowej kondycji chłopskiej. Taka podstawowa struktura funkcjonowania jest zarazem bardzo konserwatywna, bo zakłada naturalną nierówność i niemal permanentny konflikt – nie konflikt polityczny, ale klanowy – jako swój modus działania. I kiedy myślimy o przejściu członków takiej struktury do jakiejś szerszej, bardziej pojemnej wspólnoty, to naturalnie będzie nią naród rozumiany w kategoriach etniczno-religijnych; naród to taki wielki klan, religia zaś to właściwie jedyny dostępny język uniwersalny.”

Andrzej Leder (1960)

Źródło: rozmowa Michała Sutowskiego, Pustka po lewicy http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20151218/leder-pustka-po-lewicy, krytykapolityczna.pl, 19 grudnia 2015.

O rodzinie, O religii, O myślach, O czasie

„Myślę, że podstawową rzeczą jest ufać sobie. Nie naśladować, nie kopiować tzw. mistrzów. Bo z mistrzami różnie bywa. Zwłaszcza dziś. Lepiej wsłuchiwać się w siebie. Dużo czytać. Dużo oglądać. Być otwartym. Bardzo otwartym na wszystko, co się dookoła dzieje. Nie tylko na sprawy związane ze sztuką, ale i na społeczne. Znaczy: wiedzieć, gdzie się jest, co się robi, skąd się jest. Znać swoją tożsamość. Myślę, że jeśli ktoś ma osobowość, wcześniej czy później się przebije, niezależnie od tego, gdzie mieszka.”

Przemysław Bluszcz (1970) polski aktor

Źródło: „Gazeta Lubuska”, 9 sierpnia 2006 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/mdlu.htm

O myślach, O czytaniu, O osobowości, O myśleniu

„Jesteśmy ruchem swobód obywatelskich nowej generacji. Nie podoba nam się sposób, w jaki niektórzy politycy traktują internet – jak zabawkę, którą można odebrać niegrzecznym dzieciom. Uważamy, że internet to integralna część społeczeństwa – narzędzie, przy pomocy którego obywatele realizują swoje podstawowe prawa.”

Rickard Falkvinge (1972)

Źródło: Wikianarchia, dwutygodnik.com http://www.dwutygodnik.com/artykul/3105-wikianarchia.html

O dzieciach, O pomocy

„Opisujemy świat w kategoriach moralnych, niczym sędziowie, a powinniśmy najpierw w kategoriach metafizycznych i duchowych. Prawdziwa wiara to komunia, wspólnota i miłość.
I modlitwa, która jest wcześniejsza i bardziej podstawowa niż przykazania, kodeksy, encykliki czy bioetyka, o której tyle w Polsce rozprawiamy. Bez pokory i prostoty właściwej modlitwie te rozmowy nie mają większego sensu, bo to już nie są rozmowy, tylko rzucanie kamieniem z odległego brzegu.”

Krzysztof Mądel (1966) polski jezuita, filozof, teolog moralista, etyk rynku i demokracji

Źródło: rozmowa Aleksandry Klich, Kto się boi Franciszka?, „Gazeta Wyborcza”, 3–4 sierpnia 2013.

O miłości, O świecie, O wierze, Sens

„Pedagogiem, któremu zawdzięczam wszystko począwszy od wiedzy podstawowej poprzez wiarę w to, że poezja może być użyteczna, a skończywszy na opiece praktycznej w pierwszych latach pobytu na scenie w teatrze katowickim, był – Władysław Woźnik. W moim pojęciu największy ze wszystkich znawca sztuki teatru, jakich spotkałem w życiu.(…) Okres katowicki 1949–1956–wspomina dalej – to była podstawowa szkoła aktorska w konfrontacji z widzem najlepszym i najbogatszym, bo graliśmy dla robotników i młodej inteligencji (tej najbujniejszej, która rozkwitła po wojnie), mieliśmy straszliwy objazd – około 150 tysięcy kilometrów autobusem, w tym 40 miejscowości Śląska, które odwiedzaliśmy stale.”

Gustaw Holoubek (1923–2008) polski aktor teatralny i filmowy, reżyser

Źródło: M. Czanerle, Gustaw Holoubek. Notatki o aktorze myślącym, WAiF, Warszawa 1972

O wojnie, O szkole, O wierze, O inteligencji

„Kościół bardzo często chcąc być w większości, staje się przez to mniejszością. A mnie się wydaje, że podstawowy przekaz moralny, jaki Kościół ma do opowiedzenia światu, jest ważniejszy niż manifestowanie swojej obecności w każdej instytucji państwowej.”

Wiesław Walendziak (1962) polityk polski

Źródło: rozmowa ze Sławomirem Sierakowskim, „Krytyka Polityczna” nr 22/2010

O świecie

„Ludzie nie wiedzą, co się dzieje. Dostają propagandę i pozwalają się oszukiwać. Nie znają podstawowych faktów. Np. takich, że zagraniczne banki zarabiają w Polsce 15 mld zł rocznie. A myśmy sprzedali wszystkie nasze banki za 25 mld, choć były warte 200 mld zł! I dziś nie mamy bankowości. To jak nie mieć broni, idąc na front.”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Jacek Karnowski, Michał Karnowski, Okradli nas jak okradli Afrykę, „W Sieci”, 42 (46) 2013, 21–27 października 2013

O ludziach, O oszukiwaniu

„Leon Kieres, prezes IPN, od początku pracował z tezą, by za wszelką cenę dowieść winy Polaków, i to możliwie w jak najszerszym stopniu, bez akcentowania podstawowego faktu, że za wszystko, co się działo wówczas na terenach podbitej Polski, odpowiadali niemieccy okupanci. I to ich prezydent, a nie prezydent RP, powinien dziś przepraszać ofiary z Jedwabnego. Potężne lobby żydowskie w USA potrzebuje jednak jak najsilniejszego upokorzenia Polski i Polaków, przedstawiania nas jako rzekomego „narodu katów”, aby tym łacniej wydusić na Polsce 65 miliardów dolarów roszczeń za żydowskie mienie.”

Jerzy Robert Nowak (1940) polski historyk

Źródło: Przemilczane zbrodnie na Polakach http://www.jerzyrobertnowak.com/artykuly/Nasz_Dziennik/2003/przemilczane_zbrodnie_na_polakach.htm

„Trzeba strzec rodziny, bronić jej wobec tak licznych dzisiaj zagrożeń. Szczególnie trzeba dbać o ustanowienie mądrych praw, które szanują naturę małżeństwa i rodziny, które tych instytucji podstawowych dla egzystencji człowieka nie niszczą lecz wspomagają. Niestety wiemy, że często bywa inaczej. Nie możemy w tej dziedzinie milczeć i pozostawać obojętni.”

Stanisław Ryłko (1945) polski duchowny katolicki, kardynał

Źródło: Kościół szykuje ofensywę. Kard. Ryłko: Nie można milczeć wobec zagrożeń dla rodziny http://polska.newsweek.pl/kosciol-szykuje-ofensywe--kard--rylko--nie-mozna-milczec-wobec-zagrozen-dla-rodziny,92750,1,1.html, polska.newsweek.pl, 3 czerwca 2012

O małżeństwie, O naturze

„Z chwilą, gdy transakcje pieniężne zostają sprowadzone do czystej rutyny, można obyć się bez kapitanów przemysłu. Nie potrzeba chyba mówić, że zakończenie tego procesu należy jeszcze do dalekiej przyszłości. Ulepszenia nowoczesnych instytucji faworyzujące finansową stronę interesów powodują zastępowanie kapitanów przemysłu przez „bezduszne” spółki akcyjne, przez co podstawowa funkcja klasy próżniaczej – posiadanie własności – staje się zbędna.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O przyszłości

„Polskie Państwo Podziemne składało się z dwóch członów, o czym nigdy nie powinniśmy zapominać. Z członu cywilnego i członu wojskowego. To bowiem był fakt podstawowy, który stanowił o wyjątkowości polskiego podziemia, polskiego ruchu oporu, polskich wojsk, polskiej walki z okupantem. Wyjątkowość polegała nie na tym, że było najaktywniejsze, że było najbardziej powszechne, że było najliczniejsze, ale na tym właśnie, że było zorganizowane w formie państwa.”

Zofia Korbońska (1915–2010)

O walce, O zapominaniu

„Podstawową przesłanką organicznej konstrukcji państwa jest wypalenie wszystkich nor, z których w godzinach najbardziej wytężonego wysiłku niczym z konia trojańskiego zdrada wysłać może swoje oddziały interwencyjne.”

Ernst Jünger (1895–1998) pisarz niemiecki

Robotnik

O zdradzie, O wysiłku, Koń

„Pęk barw podstawowych otoczył Erica niczym iluminowany wiatr; to wiatr życia, pomyślał, owiewa mnie, niesie, gdzie chce, nie zważając na moje marne pragnienia. Po chwili wiatr zrobił się czarny: nie był już wiatrem życia, ale gęstym dymem śmierci.”

Philip Kindred Dick (1928–1982) amerykański pisarz

Teraz czekaj na zeszły rok (1963)

O śmierci

„Wszystko mogę wytłumaczyć lepiej poprzez muzykę. Hipnotyzuję ludzi, aż dochodzą oni do podstawowego stanu, a gdy osiągnę moment największej słabości, mogę przemówić do ich podświadomości i wmówić im, co chcę.”

Jimi Hendrix (1942–1970) brytyjski muzyk rockowy, gitarzysta

O ludziach

„Nauczanie śląskiego powinno być fakultatywne, natomiast wszystkim uczniom na Górnym Śląsku warto przekazać podstawową wiedzę o mowie śląskiej. Tak, by nie postrzegali w niej żargonu, czy zepsutej polszczyzny, lecz by nauczyli się szacunku dla językowej różnorodności.”

Jerzy Gorzelik (1971)

Źródło: gazeta.pl, 30 listopada 2010 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80273,8741572,Niezalezny_Slask_od_2020___Autonomia_to_rozwiazanie.html

„Zasadą podstawową jest nie zwracać uwagi na histerię medialną (…) Ja ignoruję i zapisuję, ale nie poddaję się histerii. Poczekam, zrobię swoje i to opiszę. Nadejdą takie czasy, że medialna histeria nie będzie się sprzedawać.”

Marek Jan Chodakiewicz (1962) amerykański historyk polskiego pochodzenia

Źródło: Bo wolnych ludzi nic nie złamie!, blogpress.pl, 3 lipca 2012 http://www.blogpress.pl/node/13488

O ludziach

„Prawda ma podstawową wyższość nad fałszem i jeśli w starciu z nim nie zwycięża, to dlatego, że jej obrońcom brak zdolności perswazyjnych.”

Arystoteles (-384–-321 p. n. e.) Filozof starożytnej Grecji

Źródło: Walery Pisarek, Słowa między ludźmi, Wydawnictwa Radia i Telewizji, Warszawa 1985, s. 111.

O prawdzie

„Wiem, że klub dokonał wielu wzmocnień, a głównym celem jest walka o mistrzostwo. Poza tym na razie nie wiem nic, nawet nie miałem okazji, żeby obejrzeć jakiś mecz Legii. Ale teraz, kiedy jestem już na miejscu, na pewno to zrobię. A jeśli chodzi o kraj to wiem tylko podstawowe rzeczy, o których mówił mi agent. Ale na poznanie Polski mam cały rok, więc wkrótce na pewno będę wiedział coś więcej.”

Alejandro Cabral (1987) fotbalist argentinian

Źródło: Barbara Bardadyn, Nowy piłkarz Legii: Koledzy byli zaskoczeni, 30 czerwca 2010 http://www.sports.pl/Pilka-nozna/Rozmowa-z-Alexandro-Arielem-Cabralem,artykul,80121,1,721.html

O walce

„Podstawową zasadą społeczną etyki absolutnej jest założenie, iż tak jak życie jest celem samym w sobie, tak każda żywa istota ludzka stanowi cel sam w sobie, a więc nie może być środkiem do celów czy dobrobytu innych, z czego wynika, że „osiągnięcie własnego szczęścia jest najwyższym moralnym celem człowieka.””

Ayn Rand książka Cnota egoizmu

Cnota egoizmu

O życiu

„Jego [Napoleona] życie można opisać jako poemat akcji. (…) Jego seksualne wyczyny warte były pióra Arthura Schnitzlera. Był jednym z tych niepospolitych ludzi, którzy tworzyli historię i kształtowali przeznaczenie swych czasów i generacji, które miały przyjść – w bardzo konsekwentny sposób. Świat, w którym przyszło mu żyć, był całkowicie wykreowany przez niego, tak jak współczesny, europejski i światowy ład jest wynikiem II wojny światowej. Poza tym nie było dotychczas żadnego dobrego filmu o Napoleonie. Odkryłem, że wszystkie tematy, które koncentrują się w historii Bonapartego, są bardzo żywotne we współczesnym świecie: odpowiedzialność i nadużycia wynikające z posiadania władzy, dynamizm społecznych przemian, związki między jednostką a narodem, wojną, militaryzmem etc., stąd film o Napoleonie nie byłby jeszcze jednym, pustym, historycznym brykiem, ale filmem o podstawowych problemach także naszych czasów, obecnych również w czasach napoleońskich. Pomijając jednak wszystkie mądrości płynące z historii Bonapartego, klarowność i moc życia Napoleona to fantastyczny materiał na wciągający film biograficzny.”

Stanley Kubrick (1928–1999) amerykański reżyser filmowy

w wywiadzie dla Josepha Gelmisa.
Źródło: Piotr Kletowski, Filmowa odyseja Stanleya Kubricka, wyd. Korporacja Ha! art, Kraków 2006, ISBN 9788389911469, s. 53, 54.

O życiu, O wojnie, O ludziach, O świecie

„Naszym podstawowym celem jest wyzwolenie od Żydów ziemi od Morza Śródziemnego, po rzekę Jordan. Nie ma znaczenia ani wojna z 1967 ani jej konsekwencje. Podstawą palestyńskiej rewolty jest wykorzenienie syjonistów z tej ziemi i wyzwolenie jej.”

Jaser Arafat (1929–2004) palestyński polityk i przywódca

Martin Gilbert, Israel: a history. Doubleday, 1998, ISBN 9780385404013 (p418, sierpień 1970)

O wojnie

„To początek nowego okresu w dziejach Ameryki. Uświęciliśmy zasadę, że każdy powinien mieć pewne podstawowe bezpieczeństwo w zakresie opieki zdrowotnej.”

Barack Obama (1961) Amerykański polityk, 44. prezydent USA

podczas podpisywania ustawy reformującej opiekę zdrowotną.
Źródło: Adam Leszczyński, Świata nie zbawili, ale poprawili, „Gazeta Wyborcza”, 27–28 marca 2010

„Nie chcę, żeby pod hasłem rozwoju energetyki obywatelskiej wytwarzanie energii przez tzw. prosumentów stało się po prostu biznesem, podstawowym sposobem na zarabianie i na życie.”

Krzysztof Tchórzewski (1950) inżynier elektryk i działacz polityczny

Źródło: K. Tchórzewski, ME: chcemy przywrócić współspalanie, ale na innych zasadach, wnp.pl, 13 lutego 2016 http://energetyka.wnp.pl/k-tchorzewski-me-chcemy-przywrocic-wspolspalanie-ale-na-innych-zasadach,267368_1_0_1.html

O życiu, O biznesie

„Heroizm to podstawowa barwa ludzkiej egzystencji.”

Józef Tischner (1931–2000) filozof polski, ksiądz katolicki

„Niewątpliwie, empatia w stosunku do pacjenta jest jednym z podstawowych obowiązków pracowników służby zdrowia.”

Konstanty Radziwiłł (1958) polski lekarz, prezes Naczelnej Izby Lekarskiej, książę

Źródło: Minister zdrowia o porodzie na szpitalnej podłodze: „W Starachowicach nie popełniono błędu medycznego. Zabrakło serca, empatii i komunikacji” http://wpolityce.pl/spoleczenstwo/315793-minister-zdrowia-o-porodzie-na-szpitalnej-podlodze-w-starachowicach-nie-popelniono-bledu-medycznego-zabraklo-serca-empatii-i-komunikacji, wpolityce.pl, 17 listopada 2016.

O błędach, O komunikacji

„Możemy ujawniać najbardziej skryte pragnienia, plany, koncepty dotyczące literatury, wskazując na podstawowy w naszym przypadku fakt, że czytając kogoś, jednocześnie piszemy siebie. Od początku tak naprawdę interesowało mnie tylko to: czy dasz mi coś, czego jeszcze nie mam, i jak mnie to wzbogaci, rozszerzy, w efekcie rzutując na to, co sam piszę? Jak we wszystkim, tak i tu chodzi o budowanie świata ze zbieranych kawałków. Każdej książce jakiś kawałek owej budowli zawdzięczam. Recenzja, szkic, felieton tworzą dokumentację tego procesu, są zapiskami z placu nieustającej budowy. Wznoszenie (się) musi mieć solidne podstawy fundowane na wspomnianym wcześniej recenzenckim rzemiośle; metafory „czeladnika” i „mistrza” wydają się tu być zupełnie na miejscu. Najpierw my służymy literaturze po to, by wreszcie ona zaczęła służyć nam.”

Karol Maliszewski (1960) polski poeta, prozaik, krytyk literacki

Źródło: Literatura, rozkwit osobny http://szafa.kwartalnik.eu/45/htm/esej/maliszewski.html, sZAFa, kwartalnik literacko-artystyczny, nr 45, grudzień 2012.

O literaturze, O czytaniu

„Doszło do wielkiej narodowej tragedii, zginęli prezydent Polski i wielu ważnych urzędników oraz polityków. Tymczasem rosyjscy śledczy nie odpowiedzieli nawet na podstawowe pytania. W dodatku nasi polscy przyjaciele zwracają uwagę, że władze w Warszawie zachowują się niezwykle pasywnie, a polscy eksperci nie biorą bezpośredniego udziału w śledztwie. Taka sytuacja jest bardzo dziwna (…) Niewłaściwie też zabezpieczono miejsce katastrofy. Zwykli ludzie chodzili tam i znajdowali różne przedmioty należące do ofiar, a nawet fragmenty samolotu. Co to za śledztwo?!”

Władimir Bukowski (1942–2019) rosyjski dysydent, pisarz, obrońca praw człowieka

o śledztwie dotyczącym katastrofy smoleńskiej. Źródło: Dlaczego zostawiliście śledztwo w rękach ludzi rodem z KGB?, naszdziennik.pl, 29 maja 2010 http://www.naszdziennik.pl/index.php?typ=my&dat=20100529&id=my61.txt

O ludziach, Pytanie

„Rozszerzenie Unii Europejskiej na Wschód, a także dążenie do stabilizacji monetarnej powinny prowadzić do coraz ściślejszego wzajemnego powiązania narodów, przy zachowaniu tożsamości i historycznych tradycji każdego z nich, tak by mogły dzielić się niejako dziedzictwem wartości, które ukształtowało się przy ich współudziale, a do którego należy godność człowieka, jego podstawowe i niezbywalne prawa, nienaruszalność życia, wolność i sprawiedliwość, zmysł solidarności i odmowy dyskryminacji kogokolwiek.”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

13
Źródło: przemówienie do parlamentarzystów austriackich, Rzym, 23 marca 1997.

O sprawiedliwości, O zachowaniu, O wolności

„W Australii się urodziłem i opuściłem ją, kiedy miałem dwadzieścia pięć lat. Nie pracowałem więc tam jako aktor aż do momentu, gdy zaangażowano mnie do roli w Klapsie. Za podstawową różnicę należy uznać budżet, który oznacza mniej czasu na nakręcenie tego samego materiału. Nie ukrywam, że kocham entuzjazm, z jakim pracuje się w zawrotnym tempie w australijskiej telewizji, co stoi w opozycji do amerykańskich produkcji. Chodzi mi o pewną energię i sposób, w jaki prowadzi ona do końcowego efektu. Zresztą, znowu jestem w Australii, gdzie gram w piątej serii miniserialu Underbelly, co jest niesamowicie ekscytujące.”

Jonathan LaPaglia (1969) aktor australijski

Źródło: Michał Hernes, Nie zadzierać z Tonym Soprano, stopklatka. pl, 25 kwietnia 2012 http://archiwum.stopklatka.pl/news/nie-zadzierac-z-tonym-soprano,wiecejNewsow,9

O czasie, Kochać się

„Po co założyłam orkiestrę? Bo dla dyrygenta jest ona instrumentem podstawowym! Jak to zrobiłam? Po prostu zebrałam grupę muzyków – koleżanek i kolegów.”

Agnieszka Duczmal (1946) polska dyrygentka

Źródło: Ewa Kłodzińska Życiorys niepospolity Agnieszki Duczmal, Portal Nasza Wielkopolska, 17 sierpnia 2010 http://www.nasza-wielkopolska.eu/Wybitni_Wielkopolanie/Agnieszka_Duczmal/Zyciorys_niepospolity_Agnieszki_Duczmal.html

„Polakom bardzo trudno zrozumieć, że podstawowym celem Churchilla i Roosevelta, narzuconym jakoś przez Stalina, było bezwarunkowe pokonanie Hitlera. Powtarzali to na okrągło i nic innego się nie liczyło. To niewiarygodne, jaką moc miała ta opinia np. w brytyjskim ministerstwie spraw zagranicznych, jak szczelnie przykryła wszystko inne, zasłoniła całe skomplikowanie II wojny światowej. Dlatego alianci nie zbombardowali linii kolejowych do Auschwitz, mimo błagań społeczności żydowskiej, bo liczył się tylko wysiłek na froncie, nie można było go rozdrabniać. Dlatego nie podjęli żadnych prób kontaktu z niemieckim ruchem oporu, bo wątły, ale jednak niemiecki sprzeciw był z tego punktu widzenia nieważny. I nie pomogli powstaniu – bo jak pokonać Hitlera przy skomplikowanych stosunkach z Sowietami? Dzisiaj, gdy znamy np. skutki Zagłady, nie umiemy sobie wyobrazić, dlaczego nie zrobiono praktycznie nic, by jej zapobiec albo ograniczyć mordowanie. Ale wówczas pogląd „musimy pokonać Hitlera” miał niezwykłą moc polityczną i na dodatek był słuszny z militarnego punktu widzenia. Lecz – patrząc na Holocaust, na powstanie warszawskie – moralnie wątpliwy, bo nie zapobiegł największym zbrodniom tamtej wojny.”

Alexandra Richie (1961)

Źródło: rozmowa Pawła Smoleńskiego, Warszawski kompleks Hitlera, wyborcza.pl, 1 sierpnia 2014 http://wyborcza.pl/magazyn/1,139949,16415475,Warszawski_kompleks_Hitlera.html#CukGW

O wojnie, O wysiłku

„I nie zgodzę się na wykorzystywanie żadnych moich innych zdjęć w celu propagowania polityki obecnego rządu, który kultywuje dawne praktyki i każe nam znowu walczyć o podstawowe prawa demokracji.”

Chris Niedenthal (1950)

po próbie wykorzystania przez posła Patryka Jakiego fotografii autorstwa Chrisa Niedenthala na potrzeby obchodów 35. rocznicy stanu wojennego w Polsce. Źródło: Opole: Patryk Jaki nie będzie patronem obchodów rocznicy stanu wojennego http://opole.onet.pl/opole-patryk-jaki-nie-bedzie-patronem-obchodow-rocznicy-stanu-wojennego/18jep6e, onet.pl, 11 grudnia 2016.

O demokracji

„Gdy byłam w przedszkolu chciałam być panią nauczycielką. W I klasie szkoły podstawowej, gdy zobaczyłam, jak naprawdę wygląda praca nauczyciela, zapragnęłam być panią doktor. Za to w II klasie podstawówki przygotowywaliśmy się do wystawienia na koniec roku spektaklu. Dostałam rolę Wróżki ABC i byłam tym okropnie przejęta! Pamiętam piękny kostium, który Mama uszyła mi ze swojej ślubnej sukni… Niestety, rozchorowałam się i, na miesiąc przed końcem roku szkolnego, Mama wysłała mnie nad morze – żebym nawdychała się jodu. No i nie zagrałam wymarzonej roli… Od tego momentu postanowiłam: zostanę aktorką! Moja nauczycielka historii myślała, że wybiorę historię. Moja nauczycielka niemieckiego, że germanistykę. Mama, że będę prawnikiem… A ja, wbrew wszystkim, złożyłam papiery do Filmówki!”

Anna Zagórska (1964) polska aktorka

Źródło: Anna Zagórska – Mama marzyła, że zostanę prawnikiem http://www.m-jak-milosc.pl/Wywiady/822/Anna-Zagorska-Mama-marzyla-ze-zostane-prawnikiem.html

O historii, O myślach, O nauczycielach, O morzu

„Jasność – podstawowa wartość rzeczy.”

Arystoteles (-384–-321 p. n. e.) Filozof starożytnej Grecji

Źródło: Myślę, więc jestem : aforyzmy, maksymy, sentencje. Czesława i Joachim Glenskowie (oprac.). Opole : Instytut Śląski w Opolu, 1986. S. 25.

„Calderon świadomie mieszał różne historyczne rzeczywistości.(…) Problem dyletanctwa Calderona nie dotyczy jednak tylko historii jako takiej. To jest jakby wyraz jego sprzeciwu wobec wszelkich reguł, w tym tej podstawowej: zgodności czasu, miejsca i akcji.”

Antonio Regalado (1932–2012)

Źródło: Wojciech Stańczyk, Nie doić Szekspira http://mbc.malopolska.pl/dlibra/docmetadata?id=61157, „Przekrój”, nr 28/2611, 9 lipca 1995, s. 28–29.

O historii, O problemach, O rzeczywostości, O czasie

„Podstawową zasadą dialogu jest głębokie słuchanie. To znaczy respektowanie tego, co ktoś do nas mówi, nawet jeśli się z tym nie zgadzamy.”

Małgorzata Braunek (1947–2014) polska aktorka

Źródło: „Zwierciadło” nr 7/1929, lipiec 2007

„Każdy konsument, który by za przykładem Diogenesa żądał wyeliminowania wszystkich prestiżowych, zbytkownych elementów ze swej konsumpcji, nie mógłby na współczesnym rynku zaspokoić swych najbardziej podstawowych potrzeb. A nawet gdyby chciał zaspokoić swoje potrzeby wyłącznie drogą własnego wysiłku, miałby trudności z pozbyciem się swoich nawyków myślowych. Nie mógłby więc wykonać dóbr potrzebnych do przeżycia jednego dnia nie wyposażając – instynktownie i przez przeoczenie – produktów przez siebie wytworzonych w jakieś prestiżowe, quasi-dekoracyjne elementy wymagające zbędnej pracy.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

O wysiłku

„W lęku przed ezoteryzmem lub prałackim dostojeństwem wielu współczesnych księży postrzega najbardziej wartościowe pod względem kulturowym cechy Kościoła – jak atmosfera świętości w liturgii – jako odwrócenie się od prostego człowieka. Wszędzie węszą oni objawy lekceważenia zwykłego człowieka, niechrześcijański arystokratyzm. I do pewnego stopnia obejmują tymi podejrzeniami strukturę hierarchiczną w ogóle. Ta niechęć do pontyfikalnej celebry przesłania im poważne zagrożenie, jakim jest pobłażanie samemu sobie, a przede wszystkim niebezpieczeństwo desakralizacji, cechującej nasz świat współczesny. Zdają się nie uświadamiać sobie podstawowego znaczenia świętości w religii. W ten sposób stępiają oni poczucie tego, co święte, a przez to podważają prawdziwą religię.”

Dietrich von Hildebrand (1889–1977)

Koń trojański w mieście Boga
Źródło: s. 213, 214

O świecie, O religii

„Podstawowy konflikt systemu kapitalistycznego jest zlokalizowany pomiędzy imperialistycznym monopolem [centrum światowego], a nadmiernie eksploatowanymi masami peryferii.”

Samir Amin (1931–2018) Egipsko-francuski ekonomista

Źródło: Adam W. Jelonek, Korzenie intelektualne i ideologiczne ruchu Czerwonych Khmerów http://web.archive.org/20110513221656/trzeciswiat.wordpress.com/2011/04/29/korzenie-intelektualne-i-ideologiczne-ruchu-czerwonych-khmerow/

„Podstawowym procesem nowożytności jest podbój świata jako obrazu.”

Martin Heidegger (1889–1976) filozof niemiecki

Czas światoobrazu
Źródło: s. 81

Obraz

„Posługuję się kolorem, materią i światłem. Z tych komponentów buduję swoje obrazy. Ich jakość i znaczenie są ze sobą bezpośrednio związane. To, co na początku jest barwą, w konsekwencji staje się materią obrazu, jego światłem i przestrzenią. Staram się te jakości zrozumieć i wyjaśnić w sposób racjonalny, tak aby tworzyły obraz czysty i logiczny – rodzaj znaku, który jest podstawowym elementem kodu informacyjnego. Taki obiekt, obraz – obojętnie jak nazwiemy przedmiot zbudowany według tych reguł (…) – może istnieć samodzielnie, bez dodatkowych tłumaczeń na inne języki, inne formy przekazu, w przeciwieństwie do takich działań, które bez dokładnego werbalnego opisu (…) łatwo jest przeoczyć. W swoim postępowaniu zwracam się ku obrazowi, by w jego wnętrzu odnajdywać logikę mojego działania. Innymi słowy, obraz jest dla mnie istotą, konkretem budującym konstrukcję alfabetu malarstwa.”

Tomasz Zawadzki (1956)

Źródło: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_zawadzki_tomasz

O malarstwie, Obraz

„sama istota państwa stanowi przeszkodę podstawową dla rozwoju społeczeństwa na zasadach równości i wolności, ponieważ państwo jest formą historyczną, która utworzona została w celu przeszkodzenia takiemu rozwojowi”

Piotr Kropotkin (1842–1921)

Państwo, władza

O wolności

„Chciałem zapytać, czy prawdą jest to, iż wolna niedziela w polskim prawie ma gwarancje konstytucyjne. Czy prawdą jest to, że tylko nieprecyzyjne, nieścisłe zapisy Kodeksu pracy powodują, iż wielu pracowników jest zmuszanych do pracy w niedzielę? Czy wobec tego również prawdą jest to, że w ten sposób łamane jest podstawowe prawo pracownicze w Polsce?”

Andrzej Mańka (1967) polski nauczyciel i polityk

Źródło: Wystąpienie na posiedzeniu Sejmu, 6 lipca 2007 http://orka2.sejm.gov.pl/Debata5.nsf/851e81387c160e4fc125745f00379393/ad0c0cb065309c4ac125746600403f7e?OpenDocument

„Na wicepremiera i ministra finansów, a więc ekonomicznego kierownika całej transformacji, wyznaczono dr. Leszka Balcerowicza, byłego członka PZPR, w latach 1978–1980 pracownika Instytutu Podstawowych Problemów Marksizmu-Leninizmu przy Komitecie Centralnym PZPR, który też nie miał żadnego praktycznego doświadczenia w kierowaniu zespołami ludzi w administracyjnych strukturach ani liczącego się dorobku naukowego (14 lat po uzyskaniu doktoratu nie miał jeszcze stopnia doktora habilitowanego, uzyskał ten stopień dopiero w pierwszym roku pracy jako wicepremier).”

Witold Kieżun (1922) polski ekonomista

Źródło: Z komunizmu w kolonialny kapitalizm http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20120225&typ=my&id=my03.txt, naszdziennik. pl, 25 lutego 2012

O ludziach

„Troska o dziecko jest pierwszym i podstawowym sprawdzianem stosunku człowieka do człowieka.”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

13
Źródło: Jan Paweł II naucza. O rodzinie. Tematyczny wybór tekstów papieża Jana Pawła II, Wydawnictwo M, 2011, s. 140.

O dzieciach, O rodzinie

„Posługa biskupa Stanisława [Wielgusa – przyp. ], który rozstaje się dziś z Kościołem płockim była (…) stałą, zdecydowaną i konsekwentną obroną podstawowych wartości ludzkich i chrześcijańskich; gorącą miłością i wiernością Kościołowi i Ojcu Świętemu (…), optymistycznym przeświadczeniem że dobra w ludziach jest więcej, silną wiarą, która wszystko zwycięża.”

Roman Marcinkowski (1942) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: homilia w katedrze płockiej na mszy kończącej pracę abp. Stanisława Wielgusa w diecezji płockiej, 31 grudnia 2006

O wierze

Cytaty na temat podstawowa strona 2

Cytaty na temat podstawowa
strona 2