Cytaty o wolności
strona 6

„Trzydzieści cztery złote to wolność dysponowania trzydziestoma czterema złotymi. Dlatego trzydzieści cztery złote to więcej niż jakakolwiek równowartość trzydziestu czterech złotych. Trzydzieści cztery złote to władza nad nieskończoną liczbą przedmiotów kosztujących trzydzieści cztery złote, między którymi dokonujesz wyboru.”

Tomasz Piątek (1974) polski pisarz i dziennikarz

Bagno

„Nasze instytucje mogły ucierpieć i zużyć się z powodu upływu czasu; odpowiedzią na to nie jest niszczenie tego, co zostało zbudowane, ale przebudowa, tak, by mogło się to stać silniejsze niż przedtem. Instytucje są strażnikiem naszej wolności.”

Pranab Mukherjee (1935)

Źródło: Marta Strzelec, Pierwsze orędzie prezydenta Mukherjee, polska-azja.pl, 15 sierpnia 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/08/15/pierwsze-oredzie-prezydenta-mukherjee/

O czasie

„Jeśli wiesz, że ciało jest nieczyste, to go nie pokochasz. Bez miłości nie będzie przywiązania. Brak przywiązania jest wolnością.”

Budda Siakjamuni (-563–-483 p. n. e.)

Źródło: The Amitabha Sutra, Dharma Realm Buddhas Association, San Francisco 1974.

„Nie ma już Wandei, obywatele republikanie. Wraz ze swymi kobietami i dziećmi zginęła pod naszą wolną szablą. Grzebię ją w bagnach i lasach Savenay. Zgodnie z rozkazami, któreście mi dali, miażdżyłem dzieci kopytami koni, masakrowałem kobiety, które – przynajmniej te właśnie – nie będą już rodzić bandytów. Nie mam na sumieniu wzięcia chociażby jednego jeńca. Tępiłem wszystkich… Moi huzarzy mają przy końskich ogonach strzępy bandyckich sztandarów. Drogi są zasłane trupami. Jest ich tyle, że w wielu miejscach tworzą piramidy. Bez przerwy rozstrzeliwuje się w Savenay, ponieważ ciągle przybywają bandyci chcący się poddać… My nie bierzemy jeńców; trzeba by im było dawać chleb wolności, litość zaś to nie rewolucyjna sprawa.”

François Joseph Westermann (1751–1794)

raport dla Komitetu Ocalenia Publicznego, 24 grudnia 1793 r.
Źródło: Paweł Jasienica, Rozważania o wojnie domowej, Warszawa 2008.

O kobietach, O wojnie, O dzieciach, Koń

„Wolność słowa wyraża zgodę na istnienie przeciwstawnych poglądów.”

Salman Rushdie (1947) pisarz brytyjski

„Dzień ten jest historycznie piękny – rocznica powstania warszawskiego. Dzień ten jest nie tylko piękny, ale też historycznie bardzo ważny, bo kiedy wybiła godzina „W”, poderwali się warszawiacy do zbrojnej walki o należną narodowi wolność.”

Henryk Gulbinowicz (1923) kardynał polski, emerytowany arcybiskup wrocławski

wypowiedziane 1 sierpnia 2000.
Źródło: Norman Davies, Powstanie ’44, Kraków 2008, s. 826.

O walce

„Chcę jednak podkreślić, że tę walkę o wolność widzimy szerzej, nie chodzi tylko o Telewizję Trwam i Radio Maryja. Widzieli panowie, co działo się w trakcie Marszu Niepodległości. Przyjeżdżają niemieccy bojówkarze, dzieci i wnuki tych, którzy tę Polskę niszczyli. I w Warszawie, mieście tak straszliwie doświadczonym, atakują Polaków tylko za to, że idą z narodowymi flagami. To skandal niewyobrażalny.  A jeszcze gorsze jest to, że ci ludzie zostali zaproszeni przez organizację utrzymywaną przez Ministerstwo Kultury, wspieraną hojnie przez prezydent Warszawy. To niewyobrażalne! Na szczęście jest wielu ludzi, którzy się temu sprzeciwiają, są solidarni w obronie biednych i krzywdzonych.”

Tadeusz Rydzyk (1945) polski duchowny katolicki, publicysta

Źródło: Bez mediów nie obronimy naszych wartości, „Uważam Rze”, 5 lutego 2012

O szczęściu, O dzieciach, O ludziach, O walce

„Anarchizm, tak samo jak socjalizm, ma za podstawę, punkt wyjścia, równość warunków; hasłem jego solidarność, a metodą wolność. Nie jest on doskonałością; nie jest bezwzględnym ideałem, który oddala się jak horyzont w miarę naszego zbliżania się; lecz jest on drogą otwartą dla wszelkiego postępu, do wszystkiego doskonalenia, a to w interesie ogółu. […] Nie wiemy, czy w przyszłej rewolucji anarchia i socjalizm zwyciężą, […] ale nigdy nie uznamy za pożyteczne pozostawienie w życiu cząstki złego systemu, który jest przyczyną cierpień ludzkości. W każdym razie będziemy mieli wpływ na wypadki, który da nam nasza ilość, nasza energia, nasza inteligencja, nasza wytrwałość; nawet jeżeli będziemy zwyciężeni, nasza praca nie będzie bezużyteczna, gdyż im bardziej będziemy zdecydowani na wykonanie całego naszego programu, w nowym społeczeństwie mniej będzie panowania i własności. I dokonamy wielkiego dzieła, ponieważ postęp ludzki mierzy się właśnie według zmniejszenia władzy i prywatnej własności. I jeśli dziś padniemy, nie wypuszczając z rąk naszego sztandaru, możemy być pewni zwycięstwa jutro!”

Errico Malatesta (1853–1932) włoski myśliciel polityczny, anarchista

Państwo i władza

O inteligencji, O cierpieniu

„Kiedy wmawiano nam, że przez wolność rozumiemy wolną konkurencję, niewiele robiliśmy, żeby zdementować to monstrualne łgarstwo, a bardzo często postępowaliśmy tak, jakbyśmy wierzyli, iż w powojennym konflikcie pomiędzy Zachodem, a „rewolucyjnymi” krajami Wschodu chodzi wyłącznie o zamożność. Bogactwo i ekonomiczny dobrobyt to owoce wolności, twierdziliśmy, choć pierwsi powinniśmy wiedzieć, że taki rodzaj „szczęścia” stanowił dobrodziejstwo Ameryki na wiele lat przed rewolucją, a jego przyczyną była naturalna obfitość i dostatek w warunkach „łagodnego rządu” – nie zaś wolność polityczna ani też nieskrępowana, rozpasana inicjatywa kapitalizmu, która wszędzie tam, gdzie brakło naturalnego bogactwa, wiodła do nieszczęścia i masowej nędzy.”

Hannah Arendt (1906–1975) amerykańska teoretyk polityki, filozof i publicystka

O rewolucji

O bogactwie

„Jesteśmy bez broni, bez broni, ale nie bez honoru. Oczywiście, wrogowie chcą się dobrać do naszego honoru, co do tego nie ma wątpliwości. Ale w to, że zamach na nasz honor zwróci się kiedyś przeciwko jego sprawcom, bo to nie nasz honor zostanie zniszczony w tej światowej tragedii, w to będę wierzył do ostatniego tchu. (…) Można nam odebrać wolność i życie, ale nie godność.”

Otto Wels (1873–1939)

mowa w Reichstagu, 23 marca 1933.
Źródło: Przeciwko ustawie o uprawnieniach, tłum. Henryk Stanke, w: Wielkie mowy historii, t. 3, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006.

O życiu, O ustawie, O historii

„Wolność, godność, honor – tego nic nie zastąpi.
Powstańcom chwała, Warszawa nie zapomni.”

Wilku (1977)

Hemp Gru, Droga
Źródło: 63 dni chwały

„Cienia i wolności nie przydepniesz butem.”

Antoni Regulski

Kolacja u Pascala

O butach

„Darzę Pana wielkim podziwem, szanuję Pana, Pańską opinię i to, co zrobił Pan dla Polski, ale nie mogę przerwać strajku głodowego. Wybrałem ten sposób walki z totalitaryzmem, walki o wolność na Kubie i muszę być konsekwentny. Jeżeli umrę, proszę Pana tylko o to, by złożył Pan kwiaty na moim grobie, gdy Kuba będzie wolna.”

Guillermo Fariñas (1962)

słowa skierowane do Lecha Wałęsy. Źródło: „Proszę złożyć kwiaty na moim grobie” – kubański dysydent do Wałęsy, wyborcza.pl, 12 marca 2010 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80708,7656391,_Prosze_zlozyc_kwiaty_na_moim_grobie____kubanski_dysydent.html

O Kwiatach, O walce

„W lotniskach jest coś fascynującego – dają poczucie wolności, swobody i wielu możliwości. Można przecież udać się stamtąd w podróż w każdym kierunku świata. To także brama do innego wymiaru. Kiedy człowiek patrzy na startujący samolot nie może nie myśleć o wszechświecie.”

Petr Zelenka (1967) reżyser i scenarzysta czeski

Źródło: Wywiad, 2008 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=45527

O myślach, O myśleniu

„Mamy nareszcie wolność, demokrację i niepodległość. Nie zmarnujmy jednak tych wielkich darów. (…) Nie bądźmy bezradni wobec panoszącego się wokół zła, wyrażającego się w przemocy, pijaństwie, narkotykach, bandyckich napadach, kradzieżach, w oszustwach, w rozpowszechnianej pornografii i rozpuście, a także w wulgarnym języku używanym dzś powszechnie i bez zahamowań już nie tylko w środowiskach zdegradowanych moralnie, lecz także przez matki i ojców chrześcijańskich rodzin, przez młodzież szkolną, a nawet przez przedszkolne dzieci.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w lubelskiej archikatedrze podczas 51. rocznicy tzw. Cudu lubelskiego, 3 lipca 2000

O dzieciach, O młodzieży, O demokracji, O matce

„Długo nie mogłam się pozbierać po śmierci Dereka. (…) Zaczęłam pracować ze Scottem McGehee, Spikiem Jonze’em, Lynn Hershman, Mikiem Millsem, Timem Rothem. Oni pomogli mi wyjść na prostą. Na planach ich filmów wszystko wydawało mi się znajome. Atmosfera, artystyczna wolność, zainteresowanie dążeniem do prawdziwej sztuki. Zaczęłam jeździć na festiwal Sundance i stałam się częścią tego świata. Jakoś wypełniłam wewnętrzną pustkę, która została we mnie po 1994 roku.”

Tilda Swinton (1960) aktorka brytyjska

Źródło: Krzysztof Kwiatkowski, Dwuznaczna Tilda, „Gazeta Wyborcza” dodatek „Wysokie Obcasy”, 23 listopada 2007 http://www.gazetawyborcza.pl/1,76842,4700263.html

O śmierci

„To nie jest szef mafii narkotykowej, tylko 17-letni chłopak, więc kara grzywny byłaby nielogiczna. A w przypadku orzeczenia kary pozbawienia wolności w zawieszeniu może zobowiązać skazanego do najróżniejszych obowiązków.”

Anna Wesołowska (1954) polska sędzia

o orzeczeniu nakładającym na 17-letniego handlarza narkotyków obowiązek ostrzegania młodzieży na lekcjach wychowawczych przed handlem i używaniem narkotyków. Źródło: Dealer ma za karę ostrzegać w szkole przed narkotykami – Gazeta.pl, „Wyborcza Kraj”, 20 grudnia 2001 http://72.14.221.104/search?q=cache:IDhKX0l-p1IJ:www.hyperreal.info/drugs/go.to/art/973/print+%22lekcjach+wychowawczych%22+weso%C5%82owska&hl=pl&gl=pl&ct=clnk&cd=14

O młodzieży, O karze, Chłopak

„Ten wielki nowożytny ruch demokratyczny zaczął się niby wybuch wulkanu, niby trzęsienie ziemi wraz z Rewolucją Francuską. Od razu też została rzucona w świat nowa doktryna i rozleciała się na wszystkie strony świata, niby dobra nowina, nowa ewangelia, na skrzydłach haseł Wolności, Równości i Braterstwa. Te ideały miały losy szczególne. Braterstwa nie próbowano nigdy. Wolność szybko skończyła swą karierę. Dla jakobinów, twórców doktryny demokratycznej, była to zawsze wolność… myślenia tak jak oni (…) Równość pogrzebała Wolność. Pokazało się, po głębszem zastanowieniu, że niema sposobu zaprowadzenia Równości, jeżeli się pozostawi ludziom Wolność (…)”

Wincenty Kosiakiewicz (1863–1918)

Fragment książki Idea konserwatywna. Próba doktryny, Warszawa 1913, s. 9–10.

O losie, O książkach, O świecie, O myślach

„Dziś podnoszą się głosy domagające się kapitalizmu z ludzką twarzą. Tymczasem pytanie brzmi: czy obecne problemy da się rozwiązać w ramach istniejącego systemu? Odpowiedź jest jednoznaczna: nie.”

Slavoj Žižek (1949) słoweński socjolog, filozof, psychoanalityk i krytyk kulturalny

Źródło: rozmowa Arno Widmanna, Cena wolności, „Frankfurter Rundschau”, tłum. „Forum”, 23 stycznia 2012.

Pytanie

„Ja uważam, że jest tak jak z PRL – nie ma co reformować, trzeba obalić. Jakim prawem władza przydziela miejsca na multipleksie lub częstotliwości w eterze? Nie na tym polega wolność. Wolność jest wtedy, gdy każdy, kto chce, może sobie częstotliwość wykupić i robić z nią, co mu się podoba. Wystarczy urząd, który będzie rejestrował zajęte częstotliwości, a nie taki, który je przydziela. Bo kto daje, może zabrać. Krajową Radę Radiofonii i Telewizji należy zlikwidować, a tajni współpracownicy powinni na zawsze zostać pozbawieni prawa do sprawowania funkcji państwowych. Wiem, wiem, jestem radykał. No, ale wolność i tolerancja polegają na tym, że taki radykał też ma prawo istnienia.”

Wojciech Cejrowski (1964) polski dziennikarz i podróżnik

Źródło: Czas radykałów, naszdziennik.pl, 14 kwietnia 2012 http://naszdziennik.pl/index.php?dat=20120414&typ=my&id=my07.txt

O czasie

„W demokracji prawdziwie wolnościowej (…) sprawa swobodnego rozwoju pewnej odmiennej grupy lub pewnego prądu nie powinna być uwarunkowana zdobyciem większości. Nie chodzi już o to, czy zdobycie takie jest możliwe, czy nie, lecz, że jest ono przeciwwolnościowe, że jest zdobywaniem wolności dla siebie kosztem wolności innych, podstawianiem jednej normy przymusowej, na miejsce drugiej.”

Edward Abramowski (1868–1918) polski filozof i działacz polityczny

Źródło: Polityka socjalizmu bezpaństwowego w: Edward Abramowski, Pisma, tom II http://dir.icm.edu.pl/pl/Pisma/Tom_2/367, Warszawa 1924.

O demokracji

„Zapomnieli, jak mówi się niewypowiedziane dotąd słowa, i coś dławiło ich w gardle. To „coś” to były ich serca, ich ciała, ich zakochane dusze, ich łzy, ich śmiech, który wyrywał się na wolność. Nadchodził kres czekania bez końca, martwych godzin, smutnej samotności. Znikły poranki zasnute nieprzyjemną mgłą, noce przepełnione koszmarnymi snami, nicość życia bez sensu, strach przed śmiercią, zaciekła walka o pamięć, ciągłe borykanie się z zapominaniem. Wszystko sprawił boski cud, że byli razem.”

Ángela Becerra (1957)

Przedostatnie marzenie

O śmierci, O strachu, O duszy, O samotności

„Odpowiedzialność nie jest afirmacją czegoś zewnętrznego, jest zwykłym wymogiem logicznym wypływającym z naszej wolności.”

Jean-Paul Sartre (1905–1980) powieściopisarz, dramaturg, eseista i filozof francuski, noblista

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

O myślach, O myśleniu

„Chcemy umożliwić przeszkolenie wojskowe afrykańskim bojownikom o wolność.”

Ibrahim Abboud (1900–1983) sudański wojskowy i polityk

na konferencji szefów państw afrykańskich w maju 1963.
Źródło: Ryszard Kapuściński, Gdyby cała Afryka…, Agora SA, Warszawa, 2011, ISBN 9788326805264, s. 61.

„(…) biada narodom, które kochają więcej wolność niż ojczyznę.”

Jacek Piekara (1965) polski pisarz

Charakternik

O ojczyźnie, Kochać się

„Przyszedłem wyrazić moją solidarność z Białorusią. Białoruś musi się rozwijać, a nie ma rozwoju bez demokracji. Rozwój robią wolni ludzie. My wiemy co to znaczy dyktatura i wiemy, co znaczy wolność. Tym bardziej nie możemy o Białorusinach zapominać.”

Tadeusz Mazowiecki (1927–2013) polski polityk, premier RP

Inna wersja: Przyszedłem po to, aby razem z Wami wyrazić solidarność z wolną Białorusią! (…) Nie zapomnimy o naszych braciach na Białorusi. Wiemy, co znaczy dyktatura, wiemy, co znaczy wolność. Dlatego opozycja demokratyczna, siły demokratyczne powinny przekonać naród i walczyć. Wolność musi wcześniej czy później zwyciężyć. wypowiedź ze sceny w trakcie koncertu „Solidarni z Białorusią”, 22 kwietnia 2012. Źródło: gazeta.pl, 22 kwietnia 2012 http://warszawa.gazeta.pl/warszawa/1,34862,11592754,Echo_wolnej_Bialorusi_w_Warszawie_po_raz_szosty.html,, polskieradio.pl, 22 kwietnia 2012 http://www.polskieradio.pl/75/921/Artykul/590622,Tadeusz-Mazowiecki-nie-zapomnimy-o-braciach-na-Bialorusi-,

O ludziach, O demokracji, O zapominaniu

„Kto by myślał bez prawideł wolności i równości zaczynać rewolucję, ten nadaremnie chce przelewać krew […]. A przy tym po co rozpoczynać boje, nie mając na celu szczęścia ogólnego narodu? Im więcej zapału wolności mieli Francuzi, tym straszniejszymi byli nieprzyjacielowi. Czegóż nie dokażą Polacy, gdy się przejmą tym duchem, dziedzicząc wielkie siły osobiste fizyczne, jak żaden z narodów w Europie? Któryż lud miał tak szczęśliwe zdarzenia wybijając się na niepodległość, jakie my posiadamy? Inni nie wiedzieli, czy walczyć mogą z regularnym żołnierzem. Włościanie nasi mają cokolwiek doświadczenia, już bywali w ogniu, a w prowincjach, które nie powstały, wiedzą, że bracia ich bili się i odpierali armaty kosami. Już duch wolności rozszedł się w Polsce między ludem. Jeżeli kto za pierwszym razem nie widział zapału, jakiego by żądał, znajdzie go z czasem, skoro sam będzie miał stateczność ducha i starać się nie przestanie wlewać go w drugich.”

Józef Pawlikowski (1767–1828) polski powstaniec i działacz polityczny

Czy Polacy mogą wybić się na niepodległość (Paryż 1800)

O ludziach, O myślach, O sile, O czasie

„Grecki duch jako pierwszy w dziejach sprzeciwi się tyraństwu i totalitaryzmowi. Jako pierwszy odkryje zasadę demokracji i spróbuje zastosować ją w praktyce. Ale nade wszystko grecki duch będzie miłował wolność.”

Leszek Jańczuk (1965) biblista, duchowny protestancki

Filozofia historii

O demokracji

„Nie dążymy do doskonałości, ponieważ dobrze wiemy, że nie ma jej w świecie ludzkim, lecz poszukujemy dla ludzi takiej konstytucji, która obciążona jest najmniejszymi lub najbardziej wybaczalnymi wadami.”

Algernon Sidney (1623–1683)

Źródło: Friedrich August von Hayek, Konstytucja wolności, Warszawa 2006, Wydawnictwo Naukowe PWN

O ludziach, O poszukiwaniu

„O wolności wiemy tylko tyle, że istnieje, i opisujemy ją jak ślepcy słonia, obmacując części ogromnego i niewidocznego dla nas ciała.”

Mykoła Riabczuk (1953)

Saturday Night. Przerwa w podróży

„Moi Drodzy Żołnierze! Mija 50 dzień naszej otwartej walki. Dnia 1 sierpnia wyszliśmy z podziemi, aby uderzyć na odwiecznego wroga, który przez pięć lat pastwił się nad naszym narodem. Niewystąpienie nasze do walki sprowadziłoby na nas większe straty niż otwarta walka. Zdobyte przez Was w tym boju wartości są bezcenne, tak jak bez ceny jest Wasza krew przelana, jak bez ceny są ofiary złożone przez całą Warszawę i jej lud. Powstanie nasze przeszło już do historii, jako nieporównany czyn Narodu, który chce żyć tylko w wolności.”

Antoni Chruściel (1895–1960) generał polski

fragment rozkazu gen. „Montera” do żołnierzy na 50. dzień powstania, 19 września 1944, Warszawa.
Źródło: Andrzej Krzysztof Kunert, Komendant Podziemnej Warszawy. Generał Monter Antoni Chruściel, Świat Książki, Warszawa 2012, s. 285–286

O ludziach, O książkach, O świecie, O historii

„Powstanie dało nam wolność i zjednoczenie. Ludzie czynili sobie nawzajem dobro, różni ludzie… Dorośli i zupełnie starzy obdarzali młodych ciepłem, dzielili się z nami coraz uboższym mieniem. Stanowiliśmy wszyscy jedną wielką wspólnotę.”

Teresa Sułowska-Bojarska (1923–2013) polska poetka i prozaik

o powstaniu warszawskim. Źródło: Państwo tajemne http://niezalezna.pl/44331-panstwo-tajemne, niezalezna.pl

O ludziach

„Państwo jest (…) czynnikiem które w ciągu całej swojej historii, służyło dla przeszkadzania jednoczenia się ludzi, dla paraliżowania inicjatywy miejscowej dla tłumienia istniejących wolności i zabijania w zarodku nowych. Wiemy przy tym, że organizacja, która ma już za sobą parę stuleci istnienia i która silnie ukształtowała się w pewną formę, w celu wypełnienia w dziejach określonej roli, nie może przystosować się do odegrania roli biegunowo przeciwnej.”

Piotr Kropotkin (1842–1921)

Państwo, władza

O ludziach, O historii

„Przecież możliwość wyboru to sens wolności.”

Nora Roberts (1950)

Czas niepamięci

Sens

„Wolny zawód kojarzy mi się często w Polsce z wolnością robienia kogoś w ciula”

Manuela Gretkowska (1964) pisarka polska

„artysty”
Polka

„Jeśli każdy ma wierzyć temu, co wyczytał w Piśmie św., a każdy co innego wyczytał, to daremny trud, byśmy coś na pewne o objawieniu wiedzieć mogli, najmądrzej tedy będzie wierzyć tylko w to, co sam rozum mówi, nie oglądając się na objawienie Boże. A to już jest czyste niedowiarstwo. Historja też uczy, że racjonalizm angielski w XVIII w. – deizmem zwany – później przeszczepiony do Francji i do całej Europy, gdzie przemienił się w bezbożność, wyrósł na zasadzie protestanckiej wolności tłumaczenia Pisma św.”

Maciej Sieniatycki (1869–1949)

Źródło: Dogmatyka katolicka, Kraków 1930, s. 225

O Bogu

„To kino mojej młodości. Obrazy o wolności, marzeniach, normalnych ludziach. Choć dotyczyły ówczesnej rzeczywistości, nadal są aktualne.”

Martin Šulík (1962)

o kinematografii czechosłowackiej w latach 60. XX wieku. Źródło: Wywiad, 2004 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=22703

O rzeczywostości, O wieku, Obraz

„Wiara jest odważnym, ryzykownym krokiem naszej wolności poza ciasny krąg tego, co jest zagwarantowane dowodami.”

Tomáš Halík (1948)

Źródło: Co nie jest chwiejne, jest nietrwałe

O wierze

„Wolności siewca w rolę pustynną
Wyszedłem rankiem, za gwiazd;
Ręką przeczystą, ręką niewinną
W bruzd zbronowanych piach
Płodne rzucałem ziarno –
Trud poszedł jednak na marne,
Myśl tylko błogą straciłem i czas.”

Aleksander Puszkin książka Свободы сеятель пустынный

Свободы сеятель пустынный, Я вышел рано, до звезды; Рукою чистой и безвинной В порабощенные бразды Бросал живительное семя – Но потерял я только время, Благие мысли и труды… (ros.) Źródło: wiersz Wolności siewca http://wiersze.wikia.com/index.php?title=Wolności_siewca&useskin=monobook, 1823

O myślach, O czasie, O myśleniu

„Być może tli się światełko w tunelu w dzisiejszym porannym przemówieniu pani Merkel. Ponieważ mówiła pani przez długi czas o wolności. Zgadzam się z panią, to ważne. Dlatego pytam: czy pozwoli pani Europejczykom na wolność decydowania o swojej przyszłości w niezależnych i uczciwych referendach, zamiast narzucać im konstytucję za ich plecami? Jeśli pani tego nie zrobi, dalej będzie ignorować Europejczyków, wychowacie i stworzycie bardzo nietolerancyjne, ekstremistyczne i rasistowskie społeczeństwo – któremu jak sama pani twierdzi, się przeciwstawia. Na litość boską pozwólcie ludziom przemówić!”

Nigel Farage (1964)

O czasie, O przyszłości

„Polakowi miecza dobywać wolno jedynie w obronie wolności.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Andrzej Friszke, Adam Ciołkosz. Portret polskiego socjalisty, wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2011.

„Tylko jednością i siłą możemy wywalczyć sobie wolność: pewien jestem, że jeśli będziemy silni, nikt nie ośmieli się nas zaatakować. Nasz naród – cały – winien tworzyć wojsko, a ci, których obowiązki przykuwają do rodzinnego ogniska, mogą przy nim pozostać, ale jako żołnierze, z muszkietami w ręku.”

Giuseppe Garibaldi (1807–1882) rewolucjonista włoski

wypowiedziane we wrześniu 1859.
Źródło: Tomasz Wituch, Milion karabinów, s. 3

O sile

„Najwyższy czas, by słowa Jana Pawła II zostały przypomniane, podjęte i przemyślane. Nie jest tak, że Bóg i Kościół mają w świecie samych tylko przyjaciół. Zwodnicze są głosy, że najpotrzebniejsi Kościołowi są ci, którzy go bezwzględnie krytykują i szykanują. Od pewnego czasu, pod płaszczykiem wolności i demokracji, odbywa się bezkarne poniewieranie wiary chrześcijańskiej i opluwanie jej wyznawców. Wolność jest mylona ze swobodą, a nawet ze swawolą, nie do pomyślenia np. wobec Żydów i judaizmu, bo w ich przypadku nie ujdzie to płazem ani nie pozostanie bezkarne. Życie pokazuje bezdroża i porażkę tzw. Kościoła otwartego, który, głosząc pobłażliwą wyrozumiałość względem wszystkiego, co inne, a nawet wrogie wierze i wierzącym, z wyższością odcina się od wiernych z własnej wspólnoty religijnej, strzegących integralności oraz ciągłości wiary i tradycji.”

Waldemar Chrostowski (1951)

Źródło: Antyewangelizacja w natarciu, „Nasz Dziennik” nr 217 (4148), 17–18 września 2011

O życiu, O Bogu, O wierze, O demokracji

„Dziś musimy znaleźć odpowiedź na pytanie – jak mamy z tej wolności korzystać? Nie zgadzam się z tymi, którzy uważają, że naród nie potrzebuje Kościoła, rodziny i szacunku dla tradycji.”

Viktor Orbán (1963) węgierski polityk

Źródło: www.se.pl, 10 kwietnia 2010 http://www.se.pl/wydarzenia/opinie/viktor-orban-nie-musze-walczyc-z-jerzym-buzkiem_135961.html?p=3

Pytanie

„W całkowitej wolności chciałem złożyć śluby i uczyniłem to z wielką radością mojego serca. Od tego dnia cieszę się, żyjąc w zgromadzeniu, wielkim pokojem ducha i dziękuję Panu za to, że pozwolił mi poznać Towarzystwo Salezjańskie i powołał mnie do niego.”

August Czartoryski (1858–1893) polski duchowny katolicki, salezjanin, błogosławiony katolicki

Źródło: Bł. August Czartoryski http://www.donbosco.pl/archiwum-2011-07-1954, donbosco.pl

O pokoju, O ślubie, Serce, Radość

„Wielkość człowieka mierzy się wielkością wolności.”

Parmenides (-501–-470 p. n. e.)

„Tymczasem ci z hashslingrz i im podobni coraz głośniej wrzeszczą o „wolności internetu”, a jednocześnie oddają go pod kontrolę czarnych charakterów… Łapią nas na haczyk, bez pudła, wszyscy jesteśmy samotni, biedni, poniżeni, rozpaczliwie chcemy wierzyć w każdą żałosną imitację wspólnoty, jaką chcą nam wcisnąć… Jesteśmy pionkami w grze, Maxi, gra jest ustawiona i skończy się dopiero w chwili zniszczenia internetu.”

Thomas Pynchon (1937) amerykański pisarz

W sieci
Źródło: s. 478

O grach, O charakterze

„Niech wolno mi będzie powiedzieć kilka słów o filozofii reform. Cała historia postępu ludzkiej wolności pokazuje, że wszelkie ustępstwa, jakie czyniono na rzecz jej szlachetnych żądań, zrodziły się w walce (…). Bez walki nie ma postępu. Ci, którzy twierdzą, że sprzyjają wolności, a jednocześnie potępiają nastroje wzburzenia, to ludzie, którzy chcą uzyskać plon bez orki. Chcą deszczu bez grzmotów i błyskawic. Chcą oceanu bez strasznego huku fal. Walka może mieć charakter moralny, może również mieć charakter fizyczny lub też zarówno moralny, jak i fizyczny. Musi jednak być walką. Siła nie ustępuje, jeśli nie stawia się jej żądań. Nigdy nie uczyniła tego w przeszłości i nie uczyni tego nigdy w przyszłości.”

Frederick Douglass (1818–1895)

w 1857.
Źródło: Howard Zinn, Ludowa historia Stanów Zjednoczonych. Od roku 1492 do dziś, tłum. Andrzej Wojtasik, Wyd. Krytyki Politycznej, Warszawa 2016, s. 244.

O ludziach, O historii, O charakterze, O sile

„Sejmiki zaś pospolicie odprawiane tumultem, przemocą i po pijanemu, nieraz zrywającego, a nawet i przeczącego większemu zdaniu na szablach rozniosły, chyba że z dobranymi pomocnikami dopadł do kancelarii, podpisał manifest i nim się za nim z koła sejmikowego drużyna pijana wysypała — zdążył uciec z miejsca sejmiku. Wtenczas dopiero, obaczywszy manifest, wszyscy jednogłośnie osądzili, że nie można dalej sejmikować bez zgwałcenia prawa wolnego nie pozwalam, które pospolicie nazywano pupilla libertatis, źrenica wolności. A jeżeli kontradycenta [sprzeciwiającego się] doszli, zrąbali lub też na śmierć zabili, nim zaniósł manifest, to pupilla libertatis miana była za zdrową i całą, choć szablami pokrajana albo z okiem z łba wycięta.”

Jędrzej Kitowicz książka Opis obyczajów za panowania Augusta III

Opis obyczajów za panowania Augusta III
Źródło: str. 597.

O śmierci

„Wolimy ubóstwo i wolność niż bogactwo w niewoli.”

Ahmed Sekou Touré (1922–1984) polityk gwinejski

Źródło: Przewodnik po świecie. Ilustrowana encyklopedia geograficzna, rozdz. Gwinea, wyd. Przegląd, Warszawa 1998, s. 248.

O bogactwie

„Wszelkie problemy gospodarcze, jakie nas dzisiaj nękają, wymknęły się spod kontroli demokratycznej. Tam, gdzie jest to istotne, demokracja nie działa.”

Slavoj Žižek (1949) słoweński socjolog, filozof, psychoanalityk i krytyk kulturalny

Źródło: rozmowa Arno Widmanna, Cena wolności, „Frankfurter Rundschau”, tłum. „Forum”, 23 stycznia 2012.

O demokracji

„Większość ludzi przedkłada siłę nad wolność.”

John Stuart Mill (1806–1873) angielski filozof, politolog i ekonomista

O ludziach, O sile

„Terroryści starają się przeszkodzić Irakijczykom w staniu się panami własnego losu. Transatlantyckie połączenie krajów oznacza wolność.”

José María Aznar (1953) hiszpański polityk

Źródło: BBC, 11 lutego 2004

O losie

„Im mniej polityki, tym więcej wolności.”

Hannah Arendt (1906–1975) amerykańska teoretyk polityki, filozof i publicystka

Źródło: La crise de la culture, 1972.

„Tylko Kościół autentycznie stał na drodze Hitlerowi w jego kampanii na rzecz wyparcia prawdy. Nigdy wcześniej się Kościołem nie interesowałem, ale teraz odczuwam wielkie wzruszenie i podziw, ponieważ tylko jeden Kościół miał odwagę i upór by stać po stronie intelektualnej prawdy i duchowej wolności. Przez to jestem zmuszony przyznać, że to, czym kiedyś pogardzałem, dziś wychwalam bez powściągliwości”

Albert Einstein (1879–1955) fizyk niemiecki, noblista

Źródło: German Martyrs, „Time”, 23 grudnia 1940

„Ja nie wiem skąd się bierze ta miłość do chłopów, bo oni częściej dobijali powstańców i ściągali kamasze, niż brali udział w walce o wolność.”

Władysław Frasyniuk (1954) polski polityk

Źródło: TVN24, 17 marca 2009

O miłości, O walce

„Słychanaż jest rzecz, aby na końcu ośmnastego wieku, w tym czasie, gdzie niewolnicze narody odważnie swe potargały kajdany, Polska jedna w przeciągu lat dwóch, (…) została się bez rządu, bez wolności, bez pewnej nadal egzystencyi?”

Hugo Kołłątaj (1750–1812) polski polityk, publicysta oświeceniowy, pisarz polityczny, katolicki prezbiter, kanonik

O potrzebie reformy państwa (1790)
Źródło: O potrzebie reformy państwa Kołłątaj anonimowo

O czasie, O wieku

„Różnowierstwo mniej było u nas prześladowane niż gdzie indziej, traciło za to wolność, jakiej nigdzie nie było. Rzeczpospolita przestała poręczać zupełną niezależność sumień. Kontrreformacja spychała ją z europejskiego szczytu (…)”

Paweł Jasienica (1909–1970) polski pisarz i eseista

Polska anarchia
Źródło: s. 132

„Zrobiliśmy bardzo dużo dla wolności nie tylko europejskiej, ale i światowej. Dlatego mamy mocną legitymację do tego, by mówić, że należy nam się rekompensata, bo nas zdradzono, bo była Jałta.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

słowa wypowiedziane na konwencji wyborczej PiS w Rzeszowie (przed wyborami do Europarlamentu) w maju 2009. Dotyczą uznania prawa Polski do rekompensaty od Europy Zachodniej za „zdradę jałtańską”. Źródło: Od Europy należy nam się rekompensata za zdradę http://www.tvn24.pl/-1,1601696,0,1,od-europy-nalezy-nam-sie-rekompensata-za-zdrade,wiadomosc.html, TVN24.pl, 24 maja 2009

O zdradzie

„Bunt nie jest żądaniem totalnej wolności, na odwrót, występuje przeciwko niej. Neguje nieograniczoną władzę, która zezwala władzy na naruszenia nienaruszalnej granicy.”

Albert Camus książka Człowiek zbuntowany

Człowiek zbuntowany

„Czy zatem zimna wojna rzeczywiście się zakończyła wraz z upadkiem muru berlińskiego? Może trwa, lecz tym razem żelazna kurtyna nie biegnie wzdłuż ściśle wytyczonych granic chronionych drutem kolczastym, ale w głowach, duszach i mentalności Europejczyków? Może nadal istnieje żelazna kurtyna, która oddziela ludzi wolnych, przywiązanych do dawnych wartości, Boga, Honoru, Ojczyzny, od tych, którzy stali się mimo woli spadkobiercami sowieckiego nihilizmu i niewolnikami pseudolaickiej wolności?”

Tomasz Łysiak (1970) polski aktor i scenarzysta

Źródło: Żelazna kurtyna, „wSieci”, nr 12 (173), 21–27 marca 2016, s. 17.

O Bogu, O wojnie, O ludziach, O duszy

„Wolność Kościoła podawał w jarzmo niewoli.”

Władysław III Laskonogi (1165–1231) książę wielkopolski i krakowski

Źródło: list papieża Innocentego III do Władysława Laskonogiego zamieszczony (w:) J. Bardach, A. Gieysztor, H. Łowmiański, E. Maleczyńska, Historia Polski do 1466 roku

O historii

„Gdy wyjdę na wolność znów poczuję to samo. Wszystko trwało od 5 do 15 minut. Byłem bardzo dokładny. Długo upewniałem się, że na pewno są martwe. Przykładałem lusterko by sprawdzić czy oddychają. Czasami musiałem je zabić ponownie.”

Pedro López (1948)

z wywiadu udzielonego w styczniu 1999. Źródło: Michał Filipczak, López Pedro http://killer.radom.net/~sermord/New/zbrodnia.php-dzial=mordercy&dane=LopezPedro.htm, zbrodnia.of.pl

„Chciał skazać swą kochankę na wolność. Czegoś takiego kobieta w żadnym wypadku nie zniesie.”

Karl Kraus (1874–1936)

O kobietach

„Moje życie nie było łatwe. Gdy miałem 16 lat, straciłem wolność. Gdy miałem lat 24, straciłem ojczyznę, a od prawie 50 lat z mojego domu płyną głównie złe wiadomości.”

Dalajlama XIV (1935) Dalajlama, duchowy i polityczny przywódca Tybetu

Wypowiedzi, oświadczenia i przemówienia Źródło: Prosty mnich przemierza świat, „Rzeczpospolita”, 12 grudnia 2008 http://www.rp.pl/artykul/233342.html

O życiu, O świecie, O domu, O ojczyźnie

„O Kaukazie! Kraju daleki!
Ziemio wolności i niepokornych!
I nieszczęść pełna aż po brzegi
Skrwawiona wskroś latami wojny!..”

Michaił Lermontow Кавказ

Кавказ! Далекая страна! Жилище вольности простой! И ты несчастьями полна И окровавлена войной!.. (ros.) Źródło: Do Kaukazu http://wiersze.wikia.com/index.php?title=Do_Kaukazu&useskin=monobook, 1830 rok

O wojnie, O nieszczęściu

„Im więcej zastanawiałem się nad chrześcijaństwem, tym bardziej odkrywałem, że nie tylko ustanawia ono pewien ład, ale czyni to głównie po to, by móc wypuścić na wolność wszystko, co dobre.”

Gilbert Keith Chesterton (1874–1936) pisarz angielski

Ortodoksja
Źródło: s. 167

„Przez 5 lat, od chwili powstania państwa polskiego przemysł nasz pracował wyłącznie prawie kosztem państwa i społeczeństwa. (…) Wszelką ingerencję państwa, dającego środki ma prowadzenie przemysłu i roszczącego sobie słusznie z tego tytułu prawo do regulowania jego stosunków, zwłaszcza odnośnie do lichwiarsko śrubowanych cen, przemysłowcy zdołali zwalczyć w imię „wolności” przemysłu, zachować sobie jedno tylko prawo: bezgranicznego czerpania funduszów ze skarbu państwa.(…) I cały ten kolosalny majątek państwowy wsiąknął do prywatnych kieszeni polskich i obcych przemysłowców. Nie polepszono zań przestarzałych urządzeń, nie zmodernizowano fabryk, by można było skutecznie konkurować na rynkach zagranicznych, lecz rozdrapano go, pobudowano wille, pokupowano majątki, rozdano zyski (…) dyrektorom i członkom rad nadzorczych. A dziś… brak środków obrotowych do prowadzenia przemysłu – i stąd pretensje do całego świata. Niech da rząd, niech da zagranica, bo przedsiębiorcy otrzymane od państwa za darmo pieniądze rozdrapali dla siebie.”

Zygmunt Żuławski (1880–1949)

Źródło: Kryzys w przemyśle a klasa robotnicza, „Robotniczy Przegląd Gospodarczy”, nr 7/1924 http://lewicowo.pl/kryzys-w-przemysle-a-klasa-robotnicza/.

O pieniądzach, O zachowaniu

„Drzewo Wolności trzeba podlewać od czasu do czasu krwią patriotów i tyranów.”

Thomas Jefferson (1743–1826) 3. prezydent Stanów Zjednoczonych

The tree of liberty must be refreshed from time to time with the blood of patriots and tyrants. Źródło: List https://web.archive.org/web/19991115034104/http://odur.let.rug.nl/~usa/P/tj3/writings/brf/jefl64.htm do Williama S. Smitha, 13 listopada 1787.

O drzewach, O czasie

„I Stalin mówi: Zwyciężymy!
Wschodzi wolności pierwszy kłos.”

Wiktor Woroszylski (1927–1996) polski pisarz

Źródło: Antologia poezji głupich i mądrych Polaków, wybór L. Stomma, Gdańsk 2000.

„Najbardziej udaną tyranią jest nie ta, która w celu zniewolenia używa siły, lecz ta, która odbiera wszelką wiedzę na temat tego jak wygląda wolność, czyniąc ją niepojętą, ta, która odbiera wszelką świadomość tego, że istnieją inne drogi, ta, która odbiera poczucie jakiejkolwiek zewnętrznej rzeczywistości.”

Allan Bloom (1930–1992) amerykański filozof

The most successful tyranny is not the one that uses force to assure uniformity but the one that removes the awareness of other possibilities, that makes it seem inconceivable that other ways are viable, that removes the sense that there is an outside. Źródło: The closing of the American mind http://books.google.pl/books?id=cfr2ePZfFC4C&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false, Simon and Schuster, 1988, s. 249.

O rzeczywostości, O sile

„W kolejce po schedę po Ryszardzie stanął jego dwulicowy brat Jan. Młode lata spędził na spiskowaniu i zwalczaniu własnej rodziny. Już jako król do tego stopnia rozgniewał papieża, że ten ekskomunikował całą Anglię. Jan miał charakter równie okropny jak jego ojciec. Rozwiódł się z żoną, bo nie urodziła mu dzieci, a wreszcie zadarł z baronami, którzy zbuntowali się przeciwko niemu i zmusili do podpisania Wielkiej Karty Wolności (Magna Carta). (…) Jan cieszy się straszną opinią. Współcześni historycy sugerują jednak, że może nie był taki zły; przynajmniej przez cały czas przebywał w Anglii. Pod koniec swoich rządów zaczął podróżować. Gdziekolwiek się ruszał, zabierał ze sobą klejnoty Korony i skarbiec. Zerwał z tym zwyczajem, kiedy podczas przeprawy przez rzekę wóz ze skarbami wywrócił się, a klejnoty zaginęły w piasku.”

Jan bez Ziemi (1166–1216) król Anglii

Autorzy: Nigel Blundell, Susan Blackhall, Upadek domu Windsorów, tłum. Grażyna Jagielska, Wydawnictwo Prolog, Warszawa 1993, ISBN 8385763058, s. 33.

O dzieciach, O podróżowaniu, O charakterze, O zerwaniu

„Ze spółek Skarbu Państwa wywalani są menedżerowie, bo są kompetentni, ale nie nasi. Odzyskiwane jest MSZ, minister sprawiedliwości przekreśla fundamentalną zasadę domniemania niewinności, bank centralny przejmuje człowiek, który nie potrafi wydukać odpowiedzi na żadne pytanie. A Trybunał Konstytucyjny, ostatni bastion obrony przed samowolą władzy, nieustannie poddawany jest presji. Czy to jest zwiększanie obszaru wolności? W te reguły gry wpisuje się lustracja. Nie chodzi o to, by zlustrować, tylko by lustrować. Żeby mieć młot, którym zawsze można komuś przyłożyć: za rok, za dwa lata, a może za dziesięć.”

Tomasz Lis (1966) polski dziennikarz telewizyjny

Źródło: Pardon.pl, 19 marca 2007

O sprawiedliwości, Pytanie

„Lud polski to jest niedzielna msza i tygodniowa porcja tabloidów, obrona dziecka poczętego i porno w domowym internecie, pielgrzymka na Jasną Górę i codzienny język brudnych przekleństw, miłość do Ojczyzny i twarde pragnienie, by z Ojczyzny wyjechać na zawsze gdzieś, gdzie będzie lepiej, nienawiść do Niemców i pragnienie, by pracować u Niemca, bo dobrze płaci, chociaż jest potomkiem Hitlera, stawianie talerza dla wędrowca na wigilijnym obrusie i ochota, by walnąć kijem bejsbolowym „ciapatych”, którzy uciekają do Europy przed straszną wojną w Syrii. Lud polski – takie jest moje podejrzenie – nie lubi wolności.”

Stefan Chwin (1949) polski pisarz

Źródło: Samotność mędrka, „Gazeta Wyborcza”, 29–30 października 2016, nr 254, s. 24.

O miłości, O nienawiści, O wojnie, O dzieciach

„Mamy dwa wyrazy: swoboda i wolność. Swoboda, zda mi się oznacza posiadanie: rozporządzam swoją osobą. W wolności mamy pierwiastek woli, więc czynu zrodzonego z dążenia.”

Janusz Korczak (1878–1942) polski pisarz, lekarz

Źródło: Igor Newerly, Żywe wiązanie, wyd. Czytelnik, 2001, s. 164.

„To my prezentujemy prawdę, demokrację i wolność. My jesteśmy partią wolności. Polska jest dzięki nam dzisiaj krajem wolności, jednym z niewielu w Europie (…) Ci, którzy by chcieli przywrócić te zasady, (…) zasady darwinizmu społecznego, (…) dzisiaj z nami zaciekle w Polsce i za granicą walczą, bo oni w ramach tych zasad byli dobrzy, bo byli silni, bo byli w stanie wszystko sobie załatwić i są oczywiście tacy, którzy po prostu dają się oszukiwać, którzy są naiwni, którzy spojrzą na jakąś telewizję i przyjmują, że to co tam mówią, czy pokazują to jest prawda. Otóż nie, to jest nieprawda. Jest wielki mechanizm kłamstwa w Polsce, oszukiwania ludzi, ale mimo tego mechanizmu zwyciężyliśmy, zwyciężamy i zwyciężymy.”

Jarosław Kaczyński (1949) polski polityk, premier RP

Źródło: Kaczyński: to my prezentujemy prawdę, demokrację i wolność http://www.tvn24.pl/wiadomosci-z-kraju,3/80-miesiecznica-smolenska-kaczynski-to-my-prezentujemy-prawde,698777.html, 3:39 minuta, TVN24.pl, 10 grudnia 2016

O ludziach, O prawdzie, O kłamstwie, O demokracji

„Za wolność śpiewu pod deszczem
trzeba będzie dać wszystko
Za wolność ciasnego spojenia
z mocnym i miękkim sercem ludu
trzeba będzie dać wszystko
Za wolność jak słonecznik otwarty zwrócony twarzą
na świt fabryk rozpalonych i oświetlonych szkół
I na ziemię co pęka bruzdami i na dziecko które się budzi
trzeba będzie dać wszystko
Nie ma wyboru gdy jest do wyboru wolność
Nie ma drogi innej niż wolność
Nie ma innej ojczyzny niż wolność
Nie będzie poezji bez potężnej muzyki wolności”

Fayad Jamis (1930–1988)

Źródło: Za wolność, „Życie Literackie” nr 18, 3 maja 1964, s. 5 http://mbc.malopolska.pl/dlibra/doccontent?id=1605, tłum. Zofia Szleyen

O życiu, O dzieciach, O ludziach, O ojczyźnie

„Szatan jest małpą Pana Boga. Wszystko czyni Mu na przekór. Zamiast dobra wprowadza zło, zamiast ładu – chaos, zamiast miłości – nienawiść, zamiast pokoju – wojnę, zamiast prawdy – kłamstwo, zamiast zgody – kłótnię, zamiast jedności – rozdział i rozproszenie, zamiast obiecywanej ciągle całkowitej wolności – anarchię moralną, która przynosi najgorsze zniewolenie.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: List pasterski na Wielki Post, 2003

O Bogu, O nienawiści, O kłamstwie, O pokoju

„Kto się rozczarowuje wolnością, ten ją zdradza i sam sobie wystawia świadectwo skretynienia.”

Jacek Kaczmarski (1957–2004) polski bard, poeta i prozaik

Źródło: rozmawiała Ewa Gil-Kołakowska, Nigdy niczego nie żałowałem, „Przegląd” nr 17/2004, 19 kwietnia 2004.

„Mam świadomość słabości polskiej demokracji. Jestem zmęczony jakością debat. Krążę po świecie i widzę, że w porównaniu z krajami starych demokracji mamy wiele do zrobienia. Ale kiedy wracam z bratnich krajów postkomunistycznych, od bałtyckich po Bułgarię, nawet wschodnie landy Niemiec, widzę, że Polska jest w lepszym stanie. Ma demokrację dojrzalszą, skuteczniejszą. Polska wolność daje się zagospodarowywać demokratycznie.”

Aleksander Kwaśniewski (1954) polski polityk, przezydent Polski

Źródło: rozmowa Macieja Stasińskiego, wyborcza.pl, 7 sierpnia 2011 http://wyborcza.pl/1,97863,10070745,Duch_polski_nie_glosuje.html?as=1&startsz=x

O demokracji

„Ameryka została ustanowiona nie dla tworzenia bogactw, lecz dla realizowania wizji, dla wcielania ideału – dla odnajdywania i podtrzymywania wolności ludzkiej.”

Thomas Woodrow Wilson (1856–1924) prezydent USA

Źródło: Waldemar Łysiak, Salon 2. Alfabet szulerów. Cz. 2, Wydawnictwo Nobilis, Warszawa 2006, s. 380.

O bogactwie

„Łatwo zauważyć, że „zaawansowany liberalizm” Giscarda d’Estaing w okolicach roku 1975 przywiódł Francję do socjalizmu; ale uważa się w dobrej wierze, że „prawo liberalne” może nas obronić przed uciskiem totalitaryzmu. Ludzie o dobrych intencjach tak naprawdę nie wiedzą czy powinni aprobować, czy uważać za błędną „liberalizację aborcji”. Ale byliby gotowi do podpisania petycji domagającej się liberalizacji eutanazji. W gruncie rzeczy, wszystko, co opatrzone jest etykietą wolności, przez dwa wieki było otaczane aurą prestiżu, właściwą takiemu słowu, które oznacza świętość. Ale, mimo to, właśnie przez to słowo giniemy. To liberalizm dotknął swoim jadem zarówno świeckie społeczeństwo, jak i Kościół.”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

O ludziach, O wierze, O wieku

„Wolność i władza mają tylko jedną wspólną cechę: nadużywanie.”

Karol Bunsch (1898–1987) polski pisarz

„Dziś jest nas mało, zbyt mało by pójść po wolność, za krew, za naród poświęcić życie swe.”

Mariusz Szczerski (1970–2005) wokalista polski (Honor)

Cytaty z utworów zespołu Honor
Źródło: Stal zemsty

O życiu, O zemście

„Potrzebujemy Bożej opieki, Bożej mocy. Potrzebujemy wolności i prawdy, które dał Bóg i których to wartości drugi człowiek nie ma prawa kogokolwiek z nas pozbawić.”

Wiesław Mering (1945)

Źródło: Bp Mering: metody walki Hitlera z Kościołem wciąż aktualne. O historii: fałszowana przez całe dziesięciolecia znowu zaczyna przeszkadzać?, wpolityce.pl, 4 maja 2012 http://wpolityce.pl/wydarzenia/27889-bp-mering-metody-walki-hitlera-z-kosciolem-wciaz-aktualne-o-historii-falszowana-przez-cale-dziesieciolecia-znowu-zaczyna-przeszkadzac

O Bogu, O historii, O walce

„Pozwólcie przeto, że tak jak zawsze przy bierzmowaniu biskup, i ja dzisiaj dokonam owego apostolskiego włożenia rąk na wszystkich tu zgromadzonych, na wszystkich moich rodaków.
Pragnę wam dziś przekazać tego Ducha, ogarniając sercem z najgłębszą pokorą to wielkie „bierzmowanie dziejów”, które przeżywacie.
I dlatego – zanim stąd odejdę, proszę was, abyście całe to duchowe dziedzictwo, któremu na imię Polska, raz jeszcze przyjęli z wiarą, nadzieją i miłością
– taką, jaką zaszczepia w nas Chrystus na chrzcie świętym,
– abyście nigdy nie zwątpili i nie znużyli się, i nie zniechęcili,
– abyście nie podcinali sami tych korzeni, z których wyrastamy.
Proszę was:
– abyście mieli ufność nawet wbrew każdej waszej słabości, abyście szukali zawsze duchowej mocy u tego, u którego tyle pokoleń ojców naszych i matek ją znajdowało,
– abyście od niego nigdy nie odstąpili,
– abyście nigdy nie utracili tej wolności ducha, do której on wyzwala człowieka,
– abyście nigdy nie wzgardzili tą miłością, która jest największa, która się wyraziła przez krzyż, a bez której życie ludzkie nie ma ani korzenia, ani sensu.
Proszę was o to…”

Jan Paweł II (1920–2005) papież, święty Kościoła katolickiego

13
Źródło: w 1979 na krakowskich Błoniach podczas wielkiego bierzmowania narodu.

O życiu, O wierze, O matce, O odejściu

„Ów bezimienny piekielny potępieniec – pół bestia, pół człowiek – wciąż przebywa na wolności i grasuje po naszym mieście. Ohydne, nieludzkie zło, śmiertelnie niebezpieczna przebiegłość, nienasycona żądza krwi – oto cechy charakteryzujące tego szalonego zabójcę. Ta upiorna kreatura, podążająca śladem swych ofiar niczym tropiący zwierzynę Indianin, upaja się krwią, a mimo to wciąż pozostaje nienasycona.”

Kuba Rozpruwacz (1865) Seryjny morderca działający w okolicach Londynu

Źródło: „Star”, cyt. za: Simon Sebag Montefiore, Potwory. Historia zbrodni i okrucieństwa, op. cit., s. 175.

O historii, O złu

„(…) demokracja jest rzeczywiście jak powiew świeżego powietrza, jak woń wiosennego kwiatu. Jest ona melodią wolności, bogatszą w doznania niż rzeczywiste dotknięcie. Ale demokracja jest czymś więcej niż odczuciem, jest bowiem fundamentalnym prawem, jest przywilejem dorosłych, sekretem urny wyborczej, wolną prasą, wolnością zrzeszania się, niezależnością sądownictwa, nadrzędnością władzy ustawodawczej, kontrolą nad organami wykonawczymi…”

Zulfikar Ali Bhutto (1928–1979) pakistański polityk

Źródło: Barbara Wizimirska, Drogi kariery. Zulfikar Ali Bhutto i jego partnerzy: Indira Gandhi i Mujibur Rahman, op. cit., s. 70.

O demokracji

„Od chwili aresztowania głupio wierzyłem w system, który był przeciwko mnie, za sprawą ludzi, których miałem za przyjaciół, w życiu, którego już nie pamiętam. Im bliżej jestem prawdy, tym głośniej słyszę szepty o mojej egzekucji i odpowiedniej dla niej chwili. Wiem, że biorę udział w wyścigu między przeznaczeniem a wolnością. Ale którekolwiek z nich wygra, tym razem nie odejdę w ciszy.”

David Clarke (1937–1976) archeolog brytyjski

From the moment of my arrest, I sat stupid and trusting, believing in a system rigged against me by the people that I knew as friends in a life that I can no longer remember. The closer I get to the truth, the louder the whispered voices around me, plotting my execution, choosing the time. I now know that I'm trapped in a race between fate and freedom. Whichever wins out, I won't go quietly, not again. (ang.)
z dziennika zostawionego Emily.
Wypowiedzi Davida
Źródło: sez. I, odc. 19, Rozgrzeszenie

O ludziach, O odejściu

„Są ludzie, którzy maja apetyt na cudzą wolność i ludzie, którzy boja się ciężaru własnej wolności.”

Janusz Pasierb (1929–1993) polski ksiądz, poeta, eseista, historyk sztuki

Wolność
Wariant: Są ludzie, którzy maja apetyt na cudzą wolność i ludzie, którzy boja się ciężaru własnej wolności.

O ludziach

„Najważniejsze i naprawdę święte są tylko ludzkie szczęście i wolność, natomiast religie, prawa społeczne i demokracja to tylko sposoby na osiągnięcie i ochronę tego szczęścia.”

Ole Nydahl (1941) duński mistrz buddyzmu

O szczęściu, O religii, O demokracji

„Wolność nie zstąpi do ludzi, to ludzie muszą wznieść się ku wolności.”

Buenaventura Durruti (1896–1936) hiszpański przywódca anarchistyczny

Źródło: Anarchistka w drodze do wolności, praca zbiorowa, „Przekrój” nr 37, 10 września 2012.

O ludziach

„Do tego Suu Kyi wygląda jak gwiazda filmowa. Jest piękną kobietą. Zawsze perfekcyjnie ubrana, ze świeżymi kwiatami we włosach. A przy tym ma w sobie tę delikatność, rodzaj tajemnicy, kruchości, taką niecodzienną aurę. Kobieca, asertywna, dumna. (…) Jestem pod wielkim wrażeniem jej oddania, niezłomnej wiary, jej siły. Jednak patrząc od strony czysto ludzkiej, jej decyzje wydają się moralnie dwuznaczne. Myślę, że dla wielu ludzi byłyby trudne do zrozumienia. To jest ten kruchy punkt w jej życiorysie. Dla walki o wolność Birmy zostawiła swoich bliskich, którzy jej potrzebowali. Synowie i mąż zostali w Anglii, przedwcześnie osieroceni. Nawet kiedy mąż ciężko zachorował na raka, zdecydowała się zostać w Birmie, nie mieli szansy spędzić ostatnich miesięcy jego życia razem, nie pojechała się z nim pożegnać. najbliższych.”

Aung San Suu Kyi (1945) polityk birmańska

Autorka: Anna Smolar, Pani z Birmy, e-teatr.pl http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/75078.html

O kobietach, O ludziach, O wierze, O gwiazdach

„Postanowiłem zrobić film Oszołom o nieżyjącym Michale Faltzmanie – odkrywcy afery FOZZ. Wydawało mi się, że to dobry moment, bo telewizją rządziła prawica. Faltzman, dociekliwy księgowy zdemaskował wielką aferę prania pieniędzy przeznaczonych na oddłużenie polskiego długu. Afera była tak oczywista i namacalna, że wzbudziła moją niechęć do narracyjnej tautologii. Opowiedziałem więc tę historię jako wstęp do realizacji filmu fabularnego. Aktor Jerzy Światłoń przygotowując się do tej roli rozmawia z wieloma ludźmi, którzy znali Faltzmana. I tu zaciera się właściwie granica między fabułą i dokumentem. Dodatkowo aktor gra w teatrze postać Konrada z Wyzwolenia Wyspiańskiego. Kwestie ze „sceny z maskami” zupełnie niewiarygodnie pasowały do opowieści o Faltzmanie. Padały jak memento. Ten film został przyjęty już znacznie gorzej. Ukazała się m. in. wzmianka w „Polityce”, że utrudniam działalność polityczną Balcerowiczowi, który właśnie miał zostać szefem Unii Wolności.”

Jerzy Zalewski (1960) reżyser i scenarzysta polski

Źródło: Prywatna wojna – rozmowa z Jerzym Zalewskim, poloniainfo.se, 23 lutego 2001 http://www.poloniainfo.se/artykul.php?id=363

O wojnie, O domu, O historii, O grach

„Uważam, że jesteśmy na nieodwracalnej drodze do większej wolności i demokracji – ale to może się zmienić.”

George W. Bush (1946) 43. prezydent USA

O Amerykanach i USA

O demokracji

„Koniec nad honorem ojczyzny naszej warty.
W ubeckiej katowni kończy Zarząd Czwarty.
Jeśli słuchasz tych kawałków, pewnie jesteś już gotów.
1 marca – znów zdrajcy mordują patriotów.”

Tadek (1982) polski raper

Tadek – Niewygodna prawda II. Burza 2014
Źródło: Wolność i Niezawisłość

O ojczyźnie

„(…) nie przychodzi im do głowy, że to uwięzienie może smakować wolnością (…).”

Wojciech Kuczok książka Senność

Senność

„Dla mnie ten wyrok jest w pierwszym stopniu, w tym momencie, satysfakcjonujący, bo nie muszę trafić do więzienia, to jest dla mnie bardzo ważne.”

Krzysztof Rutkowski (detektyw) (1960) detektyw polski, poseł na Sejm

o wyroku skazującym za pranie brudnych pieniędzy na 1,5 roku pozbawienia wolności (z uwagi na 10-miesięczny areszt bez wykonania pozostałej kary). Źródło: Krzysztof Rutkowski prawomocnie skazany na 1,5 roku więzienia, newsweek.pl, 11 grudnia 2013 http://polska.newsweek.pl/krzysztof-rutkowski-prawomocnie-skazany-na-1-5-roku-wiezienia,artykuly,276712,1.html

O karze

„Klimat wrogości zatruwa duszę narodu, podżega do brutalnej walki na śmierć i życie, zabija tolerancję i człowieczeństwo, jest przeszkodą na drodze do wolności i demokracji. Dlatego mam nadzieję, że uda mi się (…) przeciwstawić wrogości reżimu jak najlepsze intencje, rozbroić ją miłością.”

Liu Xiaobo (1955–2017) pisarz i literaturoznawca chiński, dysydent, noblista w dziedzinie pokoju

wypowiedziane podczas procesu.
Źródło: Jean-Philippe Beja, Liu Xiaobo więzień nr 1, „Gazeta Wyborcza”, 9–10 października 2010.

O życiu, O śmierci, O wrogości, O demokracji

„Instytucja sztuki jest dzisiaj przedsiębiorstwem. Obowiązkiem tego, kto je prowadzi jest występować w obronie wolności sztuki.”

Gerald Matt (1958)

Źródło: Gerald Matt, culturecongress.eu http://www.culturecongress.eu/people/matt_gerald

Cytaty o wolności strona 6

Cytaty o wolności
strona 6