Cytaty o wieku
strona 13

„(…) ten wybuch totalnej demokracji, to szaleństwo uwięzione w dodatku poprawnością polityczną, która wszystko dopuszcza, na wszystko zezwala, jest jakimś rodzajem odruchu histerycznego, reakcji na to, co przeżyliśmy podczas II wojny światowej, na ten szok, jaki ludzkość przeżyła, ludzkość moich pokoleń, szok zawalenia się wszystkich wartości, zawalenia się całej tej gigantycznej budowli humanistycznej wznoszonej przez wieki. Coś wstrząsającego: nagle nastąpił Holokaust i wszystko się zawaliło, wszystkie wartości poszły w błoto. Dziedziczy się w genach, nawet poza czystą chemią, pewne klimaty moralne, myślowe, duchowe.”

Tadeusz Konwicki (1926–2015) polski prozaik, scenarzysta, reżyser

Wypowiedzi w wywiadach prasowych
Źródło: wywiad Janusza Andermana Rzeka płynie, „Przekrój”, 25 czerwca 2010 (na podstawie rozmowy w filmie Co ja tu robię?, reż.J. Anderman, 2010)

O wojnie, O demokracji, O szaleństwie

„daj nam drugi wiek jagielloński zwycięski
złoty czas wielkiego pokoju wiek”

Józef Czechowicz (1903–1939) polski poeta

Źródło: co spływa ku nam

O pokoju, O czasie

„Wsie byłyby zaludnione i kwitnące, gdyby je uprawiał wolny lud. Chłopi polscy są przywiązani do ziemi, podczas gdy nawet w Azji niewolnicy pochodzą z handlu albo jeńców wojennych, zawsze cudzoziemców, Polska uderza w swe własne dzieci. Każdy pan jest obowiązany zapewnić mieszkanie swemu chłopu. Umieszcza się go w nędznej lepiance, gdzie nagie dzieci, narażone pospołu z bydłem na lodowate zimno, zdają się urągać naturze, że ich nie ubrała tak samo jak zwierząt. Niewolnik, który dał im życie, patrzyłby ze spokojem na płonącą lepiankę, ponieważ nic nie jest jego własnością. (…) wszystko należy do pana, który może sprzedać zarówno rolnika, jak wołu. Rzadko sprzedaje się kobiety, ponieważ one to przysparzają trzody. Nieszczęsna ludność, zimno zabija wielką jej część. Na próżno papież Aleksander III potępił poddaństwo na jednym z soborów w XII wieku. Polska jest bardziej oporna pod tym względem niż reszta chrześcijaństwa. Biada słudze, jeśli pijany pan uniesie się przeciw niemu gniewem. Można by powiedzieć, że to, czego natura odmówiła innym ludom, to właśnie Polacy lubią do szaleństwa: nadmiar wina i silnych trunków czyni w Rzeczypospolitej wielkie spustoszenia. Kazuiści przechodzą lekko nad pijaństwem jako nad skutkiem klimatu; sprawy publiczne załatwia się tylko ze szklanką w ręku.”

Denis Diderot (1713–1784) francuski pisarz, filozof

o Polsce.
Encyklopedia. Słownik rozumowany nauk, sztuk i rzemiosł

O życiu, O kobietach, O dzieciach, O ludziach

„Reformacja dążyła do oczyszczenia chrześcijaństwa z pogańskich naleciałości i powrotu do pierwotnego chrześcijaństwa, jej radykalizm doprowadził do daleko idącego redukcjonizmu w kulcie. Cała energia reformatorów skoncentrowana była na usunięciu wypaczeń z Kościoła, ale nie pomyślano o tym, by odzyskać to, co Kościół utracił. Dopiero w następnych wiekach podjęte zostały kolejne próby odzyskania tego, co zostało utracone przez chrześcijaństwo. Mniej więcej co sto lat w łonie protestantyzmu powstawać będzie nowy prąd reformacyjno-przebudzeniowy. W 1795 powstaje pietyzm akcentujący potrzebę narodzenia na nowo. Sto lat później - metodyzm, w połowie XIX wieku powstaje ruch uświęceniowy, a na początku XX wieku - ruch zielonoświątkowy, wraz z którym Reformacja zostaje niemalże sfinalizowana.”

Leszek Jańczuk (1965) biblista, duchowny protestancki

Filozofia historii

„Dla chcącego nie ma nic trudnego.”

Erazm z Rotterdamu (1466–1536) niderlandzki humanista

Źródło: Wiek XVI-XVIII w źródłach, wybór Melania Sobańska-Bondaruk, PWN, 1999, s. 217.

„Chciałbym kiedyś pogadać z Kamilem (Kurantem), który skręcił w ulicę Foksal, zanosząc się typowym dla gruźlików suchym kaszlem. Przejeżdżający obok dorożkarz lekko odwrócił się i porozumiewawczo uśmiechnął do siedzącej z tyłu niezbyt młodej już kobiety, mocno siekając batem konia. Jadąca w dorożce panna Leopard pogardliwie spojrzała na niego, gdy zdjął z głowy kapelusz i przez lekkie skinienie głowy oddał jej należny honor jako damie, którą nie była… On zaś był coraz bardziej rozgorączkowany i gdyby nie spadały z nieba lodowate wręcz płatki śniegu, dawno by już spłonął i odszedł na wieki. Gdy myślę o Kamilu, zawsze zadaję pytanie, jak należy żyć, żeby nasze życie było coś warte i żeby nie trzeba było go żałować? Jakich dokonywać w nim wyborów i w oparciu o jakie wartości? A zresztą… czy jesteśmy w stanie przewidzieć wszystko, co zgotuje nam los?”

Jarosław Hebel (1974) dziennikarz polski

Jeszcze będzie pięknie

O życiu, O kobietach, O losie, O myślach

„W XVIII wieku Europa odetchnęła z ulgą. Trzy kraje normalne, przewidywalne, jak na owe czasy, dokonały zaboru czwartego kraju. Kraju głupiego i swarliwego. Rozbiory. Teraz nikt nie miałby ochoty nawet nas rozbierać!”

Daniel Olbrychski (1945) polski aktor

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 19 kwietnia 2006

„Kobiety rzadko przekraczają czterdziestkę i mogą wiek ten zachować w nieskończoność.”

Christian Dior (1905–1957) francuski projektant mody

O kobietach, O zachowaniu

„Czytam wszystko, co się na temat powstania i konspiracji ukazuje. Do tego wszystkie dokumenty – tysiące stron. Początkowo miałem takie poglądy jak osoby przekonane, że powstanie było niezbędne, że jest czymś, powiedzmy, niepodważalnym w zakresie dyskursu. Potem, jako dorosły człowiek, historyk, mając coraz więcej wiedzy, zacząłem inaczej na to patrzeć. To były długie przemyślenia.”

Andrzej Leon Sowa (1946)

o powstaniu warszawskim. Źródło: Emil Marat, Wyrok na miasto, „Newsweek Historia”, nr 08/2016 http://www.newsweek.pl/plus/historia/xix-i-xx-wiek/powstanie-warszawskie-andrzej-leon-sowa-odziera-je-z-mitow,artykuly,392217,1,z.html

O historii, O wiedzę, O czytaniu

„Islamscy Przywódcy państw, duchowni, pisarze, profesorowie. Oni nas nienawidzą i prędzej czy później będą chcieli zniszczyć. Wiek XX był wiekiem totalitaryzmów. Oby wiek XXI nie był wiekiem rzezi na cywilizacji zachodniej. Cywilizacja Białego Człowieka musi walczyć. Nie takimi metodami, jak PODGNIŁA, ZLEWACZAŁA, IMPOTENTNA, ZGEJOWANA i OBŁA Unia Europejska. Ale jak Ameryka. Twardo, a nawet bezwzględnie.”

Wojciech Wierzejski (1976) polityk polski

Źródło: blog Wierzejskiego, 11 września 2006

„Radio Maryja i dzieła powstałe przy nim do Polski należą. Cieszą się sympatią milionów Polaków z miast i wiosek, osób starszych, w wieku średnim i dzieci, wierzących i poszukujących, z wyższym i niższym wykształceniem, także polityków. Dzięki Radiu Maryja, Telewizji Trwam i „Naszemu Dziennikowi” polski świat mediów można określić jako pluralistyczny ideologicznie. Bez toruńskich mediów prezentowalibyśmy raczej model białoruski.”

Kazimierz Ryczan (1939–2017) polski duchowny katolicki, biskup ordynariusz diecezji kieleckiej

Źródło: Zwyciężycie razem z Narodem, naszdziennik.pl, 3 grudnia 2011 http://www.naszdziennik.pl/index.php?dat=20111203&typ=rd&id=rd60.txt

O dzieciach, O świecie, O wykształceniz

„Kiedy miałem sześć-siedem lat, wszyscy wokół wmawiali mi, że muszę zająć się polityką. Odpowiadałem, że nie chcę. Jednak historia rodziny przeważyła. Dziadek był sześć razy aresztowany bądź wypędzany na emigrację za politykę. Ojciec – dwa razy, zaliczył tortury. Kiedy zaczęła się odradzać demokracja, i ja, w wieku 29 lat, postanowiłem pomóc ojczyźnie”

Jeorios Andreas Papandreu (1952)

Źródło: Premier zepsutego kraju, wyborcza.pl, 6 listopada 2011 http://wyborcza.pl/1,75248,10593697,Premier_zepsutego_kraju.html

O demokracji, O historii, O ojczyźnie

„Tego nie wiem. Ale mogę panu powiedzieć, kto byłby winnym, gdyby bitwa została przegrana.”

Joseph Joffre (1852–1931)

zapytany przez jednego z dziennikarzy, czy mógłby powiedzieć, kto najbardziej przysłużył się zwycięstwu w bitwie nad Marną (1914).
Źródło: Melania Sobańska-Bondaruk, Stanisław Bogusław Lenard (oprac.), Wiek XX w źródłach, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2002, ISBN 8301127104, s. 57.

O zwycięstwie

„Do prozy dochodzi po pewnych doświadczeniach życiowych, po pewnym bagażu, który się ze sobą niesie, którego trzeba się dorobić. Natomiast poezja jest zapisem pewnych emocji, stanów młodzieńczego ducha. Bardzo chciałem pisać prozę już w wieku dwudziestu lat, ale nie potrafiłem. Nie miałem tematu. Młodzi ludzie zazwyczaj piszą na jeden temat – miłości. Dopiero później, gdy patrzy się na świat z pewnego dystansu, a miłość przestaje być jedyną siłą napędową, można dojść do prozy.”

Andrzej Lenartowski (1949)

Źródło: Na swój temat, Radio Kielce.

O miłości, O ludziach, O świecie, O sile

„Aby nie było wątpliwości, życie w czasach apostazji nie jest powodem do chwały! Nie zapominajmy jednak, że każdy czas i każdy wiek należą do naszego Pana Jezusa Chrystusa: Ipsius sunt tempora et saecula (Jego jest czas i wieczność), jak mówimy w słowach liturgii paschalnej. Obecny wiek apostazji bez wątpienia w inny sposób niż poprzednie wieki wiary należy do Jezusa Chrystusa. Z jednej strony apostazja wielu podkreśla heroiczną wiarę nielicznych. Tak było w Izraelu w czasach proroka Eliasza, gdy Bóg zachował jedynie siedem tysięcy mężczyzn, którzy nie ugięli kolana przed Baalem. Nie zginajmy więc kolan przed bożkiem „kultu człowieka” (wyrażenie Pawła), który zasiada „w Kościele Bożym, okazując się jakoby był Bogiem.””

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

Pozostańmy katolikami, czcicielami jedynego prawdziwego Boga, naszego Pana Jezusa Chrystusa, wraz z Jego Ojcem i Duchem Świętym!
Oni Jego zdetronizowali
Źródło: s. 19, 20

O życiu, O Bogu, O szkole, O wierze

„Pamiętam obchody świąt Bożego Narodzenia od drugiej płowy lat 40. XX wieku. Nawet w czasach stalinowskich były one szanowane, nie podejmowano prób ich zakłócenia politycznymi akcjami (…). Jestem przekonany, że wymiar spontaniczności protestu jest tylko życzeniowy. To akcje przygotowane i zaplanowane, mające cele i dobrane środki. Powodują destrukcję społeczną i psychologiczną wśród ludzi, to zupełnie zaprzeczenie etosu Bożego Narodzenia (…). Jest to swego rodzaju inscenizacja, która ma swoich reżyserów i promotorów.”

Henryk Hoser (1942) polski arcybiskup katolicki, misjonarz, lekarz medycyny

o proteście posłów opozycji w Sejmie rozpoczętym 16 grudnia 2016 Źródło: „To zupełne zaprzeczenie etosu Bożego Narodzenia’”. Nawet w stalinizmie nie zakłócano świąt http://malydziennik.pl/to-zupelne-zaprzeczenie-etosu-bozego-narodzenia-nawet-w-stalinizmie-nie-zaklocano-swiat,1291.html, malydziennik.pl, 25 grudnia 2016

O ludziach

„W odróżnieniu od Platona nigdy nie chciałem decydować o innych. Po doświadczeniach dwudziestego wieku fascynowanie się spuścizną Platona – jeśli nie powinno być karalne, to przynajmniej powinno być publicznie wyśmiewane. To, co proponował w „Państwie” było przeżarte ekstremalnym totalitaryzmem i szowinizmem. Choćby odbieranie dzieci matkom po to, żeby wychować je zgodnie z obowiązującym duchem. On zoologicznie nienawidził demokracji. Imponowały mu takie systemy, jak system spartański. A Sparta znana była między innymi z tego, że osoby chore i niedołężne były tam uśmiercane. W wojnie Sparty z Atenami, które były przecież jego ojczyzną, Platon życzył zwycięstwa Sparcie. Jego postawę można porównać z zachowaniami komunistów, stawiających sowiecki internacjonalizm ponad niepodległość. Z tą oczywiście różnicą, że Platon nawet nie udawał, iż jest za społeczną równością i jawnie chwalił system kastowy oraz głosił, że jednostka musi być bezwzględnie podporządkowana interesom państwa. Swoje skrajne metody rządzenia próbował nawet wprowadzić w życie. Ale na szczęście dla jego podwładnych dość szybko się na nich poznano. Choć i tak ten „wielki” filozof zdążył rozpętać wojnę i sam ledwo uszedł z życiem. I to tylko dlatego, że z niewoli wykupiła go jakaś grupka przyjaciół. Mimo to nie zmienił swoich poglądów. Platon był jak Rudolf Hess, który, mimo iż przesiedział kilkadziesiąt lat w więzieniu, do końca sławił nazizm.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Źródło: Platon był jak Rudolf Hess – rozmowa Wojtka Filipowiaka – „Oddech” Nr1/2003

O życiu, O wojnie, O szczęściu, O dzieciach

„Trzeba wprowadzić prostą zasadę: składka jest proporcjonalna do dochodu niezależnie od źródła jego uzyskania. Od tej zasady jest dziś wiele wyjątków. Nawet najbogatsi rolnicy nie płacą na swoją emeryturę. W proporcji do dochodu nie płacą też samozatrudnieni. Nieoskładkowane są niektóre kategorie dochodów”

Ryszard Bugaj (1944) polski polityk

np. z tytułu zleceń Źródło: Wydłużyć wiek emerytalny to za mało. Potrzebny jest cały pakiet zmian, gazetaprawna.pl, 13 lutego 2012 http://serwisy.gazetaprawna.pl/emerytury-i-renty/artykuly/593218,bugaj_wydluzyc_wiek_emerytalny_to_za_malo_potrzebny_jest_caly_pakiet_zmian.html

„W ziemi tej (Azja Mniejsza) widziałem rzeczy, które mnie zadziwiły. Pewien człowiek przewodził stadu czterech tysięcy kuropatw. On szedł drogą, a one leciały za nim.”

Odoryk z Pordenone (1286–1331)

Źródło: Itinerarium, Liber de mirabilibus mundi, XIV wiek

„Złodziej postrzegany jest jako człowiek zaradny. Odpowiedzialny. Dobrze pilnujący swych interesów. Dbający o rodzinę. O jej byt i przyszłość. Uczciwy przedsiębiorca to naiwniak, relikt minionej epoki niedostosowany do realiów społecznych XXI wieku.”

Kazimierz Turaliński

Jak kraść? Podręcznik złodzieja

O rodzinie, O przyszłości

„Rozmyślne i uporczywe skłanianie poddanych do odmowy pańszczyzny nie znajduje w Szeli żadnego usprawiedliwienia: ani w jego pozornej uniżoności wobec starosty w Tarnowie, ani w jego obłudnym zapewnieniu, że użyje swego wpływu na mające doń zaufanie gromady, aby nakłonić je znów do odrabiania pańszczyzny, jest wyłączną przyczyną tak bardzo rozpowszechnionej i coraz uporczywszej renitencji, która obecnie może zostać złamana tylko przy niemiłym użyciu nadzwyczajnego, przymusowego powstępowania, z wielką stratą czasu i nakładem kosztów.”

Jakub Szela (1787–1866) przywódca rzezi galicyjskiej

raport zastępcy starosty Reissa do Gubernium z 8 maja 1846
O Jakubie Szeli
Źródło: Historia XIX i XX wiek. Wybór tekstów źródłowych, t. I: 1795-1864, pod red. naukową A. Koseskiego, J. R. Szaflika, R. Turkowskiego, Pułtusk 1997

O zaufaniu, O historii, O czasie

„Ludziom XVII wieku nauka i filozofia – ukazując rzeczywistość jako nieustający ruch jednorodnej materii – odebrały poczucie ładu i pewnej stabilizacji w istniejącym świecie.(…) ludzi tej epoki pozbawiono przekonania, że to, na co patrzą ich oczy, jest rzeczywiste, istnieje obiektywnie.”

Jadwiga Sokołowska (1925–1991)

Źródło: Dwie nieskończoności. Szkice o literaturze barokowej Europy (1978)

O ludziach, O literaturze, O rzeczywostości, O nauce

„Najpierw życie komplikowała mi moja bezbożność, a potem, już w wieku dojrzałym, zarzucano mi, że jestem katolikiem. Pierwsze kłopoty z powodu wyznania zaczęły się w niemieckiej szkole powszechnej, do której tato i babka zaciągnęli mnie dnia pierwszego września roku jeden tysiąc dziewięćset trzydziestego dziewiątego. Darłem się całą drogę, ale na nic mi się to zdało.”

Ota Filip (1930–2018)

Źródło: Wniebowstąpienie Lojzka Lapaczka ze Śląskiej Ostrawy, rozdz. III

O życiu

„Ten, który ślubował poświęcić się służbie Kościołowi w okresie między wiekiem dojrzewania a osiągnięciem lat trzydziestu, jeśli żył w sposób godny pochwały, kontentując się jedną żoną, która w chwili zamążpójścia była dziewicą i którą otrzymał ze zwyczajowym błogosławieństwem kapłana, powinien zostać akolitą i subdiakonem; potem niech dostąpi diakonatu, pod warunkiem jednak, że wykaże się uprzednią wstrzemięźliwością. Jeśli będzie pełnił swe funkcje w sposób godny pochwały przez więcej niż lat pięć, niech otrzyma odpowiednio prezbiteriat. Potem, w dziesięć lat później, będzie mógł otrzymać tron biskupi, ale tylko wtedy, gdy przez cały ten czas wykaże się uczciwym życiem i słuszną wiarą.”

Syrycjusz (334–399) papież

Źródło: Ewa Wipszycka, Kościół w świecie późnego antyku, Wyd. Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2014, s. 33.

O wierze, O czasie

„(…) partia powinna zmienić nazwę na „Unię Polityki Nie-Realnej”. Poglądy, jakie ci ludzie reprezentują, to nawet nie XIX wiek. Oni chcą odebrać prawa wyborcze kobietom, bo uważają je za gorszy gatunek. Chcą strzelać do protestujących robotników, a niepełnosprawnym dzieciom zakazać uczyć się w tych samych szkołach co zdrowym.”

Bogusław Ziętek (1964) polski działacz związkowy

Źródło: UPR: Zdelegalizować związek Sierpień 80! http://opolskie.naszemiasto.pl/artykul/434566,upr-zdelegalizowac-zwiazek-sierpien-80,id,t.html

O kobietach, O dzieciach, O ludziach

„W początkach wieku XV Hieronim z Pragi udał się na Litwę, głosząc wiarę chrześcijańską w zachodniej połaci kraju. Jego relacja przekazana przez Eneasza Sylwiusza Piccolominiego w pół wieku później, zawiera opis czci wężów, kamiennego młota niezwykłych rozmiarów, wiecznego ognia, świętych lasów i drzew szczególnie wysokich. Najstarszy dąb w lesie uważano za siedzibę bóstwa. Hieronim w zapale misjonarskim pozabijał węże, pogasił ogniska i ściął święte drzewo. Wywołało to sprzeciw ludzi, którzy udali się do wielkiego księcia Witolda ze skargą na przybysza o zniszczenie domu bożego (sacram Dei domum), skąd otrzymywano deszcz i dobrą pogodę; nie wiadomo było już, gdzie się modlić i szukać swego boga. Witold wzruszył się dolą ludu i skłonił Hieronima do opuszczenia kraju. Nowożytne informacje o pogaństwie litewskim, miejscami żywym jeszcze w wieku XVII, wspominają o ponownym wzniecaniu świętego ognia przez tarcie dębiny o szare kamienie polne.”

Aleksander Gieysztor (1916–1999) polski historyk mediewista

Mitologia Słowian
Źródło: s. 89.

O Bogu, O ludziach, O wierze, O domu

„Fonetyczna i morfologiczna struktura polskich dialektów Górnego Śląska jest bez wątpienia polska – z częściowo archaicznymi cechami. To było i zawsze jest rzeczowo uzasadnione ujęcie slawistycznych badań językoznawczych. System deklinacyjny i koniugacyjny jest bez zarzutu słowiański w polskiej odmianie. Aspekt czasownikowy, jedna z cech językowych różniących zasadniczo język słowiański od niemieckiego, pozostał do dzisiaj nienaruszony. (…) Polskie dialekty Górnego Śląska wykazują zwykłą dla dialektów właściwą charakterystykę. Elementy archaiczne znajdują się obok dialektowych nowości. Poza tym polskie gwary Górnego Śląska odznaczają się licznymi zapożyczeniami ze słownictwa niemieckiego, zjawisko, które również w sensie dobrze pomyślanych uczuć patriotycznych stało się powodem, by mówić o rozwodnionym języku polskim. Rzeczowo bezzasadnym było natomiast określać polski język górnośląski jako język, który ulega rozkładowi i rozwija się od słowiańskiego ku niemieckiemu. Tę nienaukową wypowiedć możemy całkowicie pominąć. W dyskusjach naukowych nigdy nie odgrywała jakiejkolwiek roli. Są to więc dialekty polskie, które z powodu długiego, bo od lat trzydziestych XIV wieku, odosobnienia Śląska od Polski w następstwie historycznych rzeczywistości przejęły wiele ze słownictwa niemieckiego integrując to jednak w swój słowiańsko-polski system językowy. To słownictwo niemieckie, które podczas długiego odosobnienia Śląska od państwa polskiego w czasach czeskich, austriackich i pruskich zostało przejęte do dialektów górnośląskich, wzbogaciło się szczególnie w ostatnich dziesięcioleciach XIX wieku mnogością nowoczesnych pojęć technicznych i administracyjnych z języka niemieckiego. Fonetycznie i morfologicznie zostało jednak zintegrowane i nie zdołało ono polskiej struktury tych dialektów zasadniczo zmienić lub wręcz rozkruszyć (…). Podobne zjawiska spotykamy w najrozmaitszych okolicach europejskiego obszaru językowego. Jednym z najbardziej zwracających na siebie uwagę przykładów ukazać można język rumuński, który mimo bogatych leksykalnych zapożyczeń słowiańskich zachował swój romański charakter językowy; bo jego struktura gramatyczna pozostała w swoich wschodnioromańskich właściwościach. Nie ma trudności dowieść polskiego charakteru dialektów górnośląskich, co zresztą w badaniach naukowych dialektologicznych nigdy nie było poddawane w wątpliwość.”

Reinhold Olesch (1910–1990)

O zachowaniu, O emocjach, O charakterze, O rzeczywostości

„Tracimy język wieków chrześcijaństwa. Stajemy się jakby intruzami i dyletantami w literackim gmachu tekstów sakralnych. Przy okazji żegnamy się w jakimś sensie z tym niezrównanym, cudownym zjawiskiem artystycznym i duchowym, jakim jest śpiew gregoriański. Mamy powody, by odczuwać żal, a nawet by się martwić. Bo czymże zastąpimy ten anielski język? Zaiste, wielka jest cena tej ofiary.”

Paweł VI (1897–1978) papież

Źródło: Romano Amerio, Iota Unum. Analiza zmian w Kościele katolickim w XX wieku, Wydawnictwo Antyk, 2009, s. 723.

Sens

„To jest ta piękność, o której tyle opowiadaliście mi cudów?”

Władysław IV Waza (1595–1648) król Polski

do posła francuskiego, wicehrabiego de Brégy, gdy przedstawił mu przyszłą żonę – Ludwikę Marię Gonzagę.
Źródło: Paweł Jasienica, Rzeczpospolita Obojga Narodów. Srebrny wiek

„Prekariat często sam z siebie jest nielegalny. Jeśli ktoś wchodzi w taki układ, to nie po to, żeby bronić swoich praw – prekariusz w to wchodzi, bo portfel jego praw zajumał mu kieszonkowiec, znany w półświatku pod ksywką „Niewidzialna Ręka Rynku”. Kiedyś śmieciówki i praca na czarno były tylko etapem życia, po którym młody człowiek wreszcie znajdował pracę. W Polsce już mamy pokolenie, które wjechało tak w trzydzieste urodziny i właśnie sobie uświadamia, że nic nie wskazuje, że do czterdziestki coś się znacząco poprawi (nie tylko w Polsce, ale Polska ma tu swoją specyfikę). Na pierwszy rzut oka oznacza to cofnięcie sytuacji tych ludzi do głębokiego XIX wieku, zanim stosunki pracy zaczęły regulować postępowe ustawy w rodzaju brytyjskich Factory Acts.”

Wojciech Orliński (1969) polski dzienikarz

Źródło: Prekariat an sich, blog Wojciecha Orlińskiego, 25 marca 2012 http://wo.blox.pl/2012/03/Prekariat-an-sich.html

O ludziach, O urodzinach

„Rozwaga naucza, że jedynie granice Polski napełnione są prawdziwymi Żydami, postępującymi w drodze Zakonu Bożego. […] Przeto wy, synowie izraelscy, w których sercach zaszczepione jest przekazane nam przez świętych przodków zamiłowanie i wdzięczność dla dobroczyńców naszych, kochamy rodowitych mieszkańców naszego kraju i staramy się o ich spokój i dobro.”

Dow Ber Meisels (1798–1870)

z kazania wygłoszonego z okazji żydowskiego Święta Nowego Roku w Warszawie 6 września 1861.
Źródło: Z. Borzymińska (oprac.), Dzieje Żydów w Polsce. Wybór tekstów źródłowych, XIX wiek, Warszawa 1994.

O wdzięczności, Serce, Kochać się

„Po Hitlerze i po Stalinie, po tym całym strasznym XX wieku, mamy zwyczaj mówić i myśleć etnicznie. To jest ich (zwłaszcza Hitlera) zwycięstwo intelektualne i bardzo utrudnia zrozumienie przeszłości. (…) To, że Polacy brali udział w zabijaniu Żydów, dla mnie jednak nie było niespodzianką, bo nie rozumuję etnicznie, więc nie zakładam, że dany naród jest albo może być niewinny ze swej natury. Jedwabne stanowi stosunkowo małą część samego Holocaustu. Ma mniejsze znaczenie dla rozumienia Zagłady, niż się to być może polskiemu inteligentowi wydaje.”

Timothy Snyder (1969) amerykański historyk

Źródło: wywiad Adama Leszczyńskiego, Mord bez granic, „Gazeta Wyborcza”, 21–22 maja 2011.

O myślach, O zrozumieniu, O naturze, O przeszłości

„Jesteśmy Québécois. (…) Nasze istnienie wymaga utrzymywania i rozwoju odmienności, która przetrwała trzy i pół wieku. Sedno naszej odmienności tkwi w fakcie, że mówimy po francusku. Wszystko zależy od tego podstawowego elementu i wypływa z niego albo prowadzi nas niezawodnie z powrotem do tego.”

René Lévesque (1922–1987) kanadyjski polityk i publicysta

Źródło: Marta Kijewska-Trembecka, Quebec i Quebecois. Ideologie dążeń niepodległościowych, Kraków 2007, s. 186.

„Ludzie z pana wyspy patrzą na przestrzeń poradziecką jak na obszar tkwiący w wiekach średnich, którego mieszkańcy jeżdżą na wielbłądach i koniach.”

Nursułtan Nazarbajew (1940) polityk kazachski

Źródło: Nazarbajew krytykuje Camerona: Nikt nie ma prawa nas pouczać http://fakty.interia.pl/swiat/news-nazarbajew-krytykuje-camerona-nikt-nie-ma-prawa-nas-pouczac,nId,989387, fakty.interia.pl, 1 lipca 2013

O ludziach, Koń

„Prostactwo nas pociągało, tak jak w końcu najbardziej wyrafinowany filozof współczesny Jean-Paul Sartre albo nieboszczyk Merlau-Ponty, tacy już wykuci, a jak ich pociągało prostactwo myśli, potrzeba uproszczeń! Bo komunizm powstał dla zaspokojenia pewnych głodów. To zjawisko było o tyle nieuniknione, że w społeczeństwach dzisiejszych, nawet już w społeczeństwach XIX wieku, powstawały potężne głody. Jednym z nich był głód katechizmu, prostego katechizmu.”

Aleksander Wat (1900–1967) polski poeta i prozaik

Mój wiek. Pamiętnik mówiony

O głodzie, O myślach, O myśleniu

„Na szczęście, mimo że dobiegam wieku emerytalnego, nikt nie proponuje mi odpoczynku. W Polsce robi się niewiele filmów, więc cieszę się, że mam więcej propozycji ze świata.”

Daniel Olbrychski (1945) polski aktor

Źródło: „Rewia” nr 1, 6 stycznia 2010

O szczęściu

„Wzrost wiedzy we wszystkich dziedzinach budzi wśród ludzi poczucie własnej godności i świadomość ich naturalnych, niezbywalnych praw. Ludzie dłużej nie pozwolą na to, by te prawa ignorowano lub pogardzano nimi, ale raczej uciekną się do przeciwnej krańcowości. Jedno spojrzenie na minione stulecia pozwoli dostrzec zapisywaną krwią historię niezadowolenia narodów. Prorocy też oznajmiają, że z powodu wzrostu wiedzy jeszcze powszechniejsze i szersze niezadowolenie wyrazi się ostatecznie w ogólnoświatowej rewolucji, w zniesieniu wszelkiego prawa i porządku, oraz że rezultatem tego będzie anarchia i rozpacz wszystkich klas.”

Charles Taze Russell (1852–1916) amerykański działacz religijny Świadków Jehowy

Źródło: Boski Plan Wieków, Wydawnictwo Na Straży, s. 106.

O ludziach, O historii, O wiedzę, O rozpaczy

„(…) najbardziej lansowaną cechą jest młodość. Tam karierę aktorską robi się w wieku 20 lat, a sukces bardzo szybko przemija. Trzeba przez cały czas trzymać rękę na pulsie.”

Liliana Komorowska (1956) polska aktorka filmowa i teatralna

o robieniu kariery w USA. Źródło: Rozmowa z aktorką Lilianą Komorowską oraz Christianem Duguay, reżyserem filmu „Art of War - Zasady walki”, stopklatka.pl, 7 grudnia 2000 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=1516

O czasie, O sukcesie, O walce

„Pięćdziesiąt lat to jeszcze brzmi dobrze, ale pół wieku, już gorzej.”

Katarzyna Łaniewska (1933) polska aktorka

Źródło: „Kieleckie Słowo Ludu”, 24 listopada 2005 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/modnaba.htm

O ludziach

„Z nadania globalizacji i jednoczesnego rozwodu mocy i polityki, państwa stają się niczym więcej niż nieco większymi sąsiedztwami, zamkniętymi w nieprecyzyjnie zarysowanych, nieszczelnych i nieefektywnie chronionych granicach (…) „Naprzód” do „małych państw” sprowadza się w swej istocie do „z powrotem do plemion”. Na terenie zaludnionym przez plemiona, zwaśnione strony stronią od wzajemnych kontaktów i wystrzegają się przekonywania, nawracania, ewangelizowania swych przeciwników. No i nie dziwi, że wolą uciekać się do obelg niż do argumentów, skoro wadliwości obcoplemieńców muszą pozostawać raz na zawsze ich nieusuwalną i nieuleczalną skazą. Defekty i przywary innego plemienia muszą być nienaprawialne, pozostawać na wieki wieków stygmatem nie do zmazania, bo odpornym na wszelkie próby rehabilitacji. Gdy podział na „nas” i „ich” rozgrywany jest z tym celem na uwadze, spotkania antagonistów nie mogą służyć jego załagodzeniu, lecz utrwalaniu przez gromadzenie dalszych dowodów na to, iż wysiłek łagodzenia jest bezsensowny i z góry na niepowodzenie skazany. Aby uniknąć ryzyka i nie kusić licha, członkowie odrębnych plemion wychodzą z siebie, by miast rozmawiać ze sobą, mówić obok siebie – by zapobiec groźbie dialogu przez zastąpienie go serią monologów.”

Zygmunt Bauman (1925–2017) polski socjolog, filozof, eseista

Źródło: Helena Celestino, wywiad dla tygodnika „Valor” http://www.valor.com.br/cultura/4620535/confusao-vai-desestimular-euroceticos-diz-bauman#geral, 1 lipca 2016, tłum. http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/ue/20160706/zygmunt-bauman-brexit-historia-sie-powtarza Jakub Dymek.

O historii, O wysiłku, Niepowodzenie

„Tyś car jedyny dla wszystkich chrześcijan pod tym niebem. Kościół Starego Rzymu upadł z powodu herezji. Bramy drugiego Rzymu rozrąbali toporami Turcy. Ale Cerkiew moskiewska – nowy Rzym – lśni nad całym światem. Uważaj i słuchaj, pobożny carze, wszystkie cesarstwa chrześcijańskie zeszły się w twoim jedynym, albowiem dwa Rzymy upadły, trzeci stoi, a czwartego nie będzie, gdyż twoje królestwo chrześcijańskie przez żadne inne nie zostanie zastąpione.”

Filoteusz z Pskowa (1450–1525) rosyjski mnich i uczony

Źródło: list do wielkiego księcia moskiewskiego Wasyla III Rurykowicza (ok. 1515 r.), cyt. za: Eligiusz Podolan, Spór o formę feudalizmu rosyjskiego w historiografii rosyjskiej XVIII-XIX wieku, zgora.pl http://zbc.uz.zgora.pl/Content/906/Elek1.htm

O świecie

„Teraz Zakaczawie stało się symbolem gorszej części miasta, wcześniej nie było chyba takiej kategoryzacji.”

Anda Rottenberg (1944) polska historyk sztuki, krytyk, kurator sztuki i publicystka

Źródło: Jarosław Krawczyk, Tomasz Bohun, Legnickie dorastanie – rozmowa z Andą Rottenberg, „Mówią Wieki” http://www.mowiawieki.pl/index.php?page=artykul&id=498

„Najbardziej boli mnie podnoszenie wieku emerytalnego dla kobiet, to, że nie ma żłobków, przedszkoli ani trzyletniego urlopu macierzyńskiego. Wolne soboty i niedziele też nie wszyscy mamy. Bo niby się mówi, że pracownik ma wolną sobotę – ale gdy wokół nie ma pracy, a pracodawca powie pracownikowi, że ma przyjść w sobotę, bo inaczej go zwolni, to on pójdzie i nic nie powie.”

Henryka Krzywonos (1953) sygnatariuszka porozumień sierpniowych

o niezrealizowanych postulatach „Solidarności”. Źródło: krytykapolityczna.pl, 31 sierpnia 2010 http://www.krytykapolityczna.pl/Wywiady/ZHenrykaKrzywonosrozmawiaJanSmolenski/menuid-1.html

O kobietach

„Każdy normalny człowiek byłby obrażony przez część zasobów Internetu.”

Kapil Sibal (1948)

Źródło: Robert Stefanicki, XXI wiek, największa demokracja świata: rząd pozwala wysłać 5 SMS-ów dziennie, walczy z internetem, wyborcza.pl, 27 sierpnia 2012 http://wyborcza.pl/1,75477,12373766,XXI_wiek__najwieksza_demokracja_swiata__rzad_pozwala.html

O demokracji

„Ta postać reprezentuje niezwykle aktualny charyzmat, mogący zafascynować zwłaszcza młodego człowieka. Współczesne bowiem trendy kulturowe usiłują często ograniczyć młodego człowieka do roli wiecznego chłopca, dziewczyny, w której nigdy nie staje się dorosłym i nie bierze odpowiedzialności za swoje życie. Bogdan Jański przekroczył swoją młodość, będąc młodym wiekiem, stał się niezwykle dojrzałym człowiekiem, chrześcijaninem.”

Piotr Libera (1951) polski duchowny katolicki, biskup

Źródło: homilia w katedrze płockiej podczas mszy kończącej diecezjalny etap procesu beatyfikacyjnego Bogdana Jańskiego, 19 kwietnia 2008

O życiu, O dziewczynach

„Również przyjętem jest dziś powszechnie do wiadomości, co od lat kilkunastu głoszę, a co z początku narażało nawet na przykrości: przekonanie, jako unja brzeska nie tylko nie wyszła na dobre Kościołowi, lecz powstrzymała rozwój katolicyzmu na Wschodzie. Gdyby nie to chybione dzieło brzeskie, byłoby się stawiało we wschodnich prowincjach Rzpltej nadal kościoły, a wszystko, co z pośród wschodnich żywiołów etnograficznych wzniosłoby się cywilizacyjnie ponad przeciętność nieuctwa schizmy, lgnęłoby do Kościoła. Unja brzeska ocuciła prawosławie z senności, podniosła je pod każdym względem, a rozbudziwszy świadomość orjentalnego pierwiastka w cerkwi, rozdmuchała na nowo nienawiść do „łaciństwa” w pożar nieugaszony… Gdyby nie unja brzeska. gdyby nie owo niefortunne dążenie do syntezy Zachodu i Wschodu w Kościele, hierarchja rzymsko-katolicka sięgałaby była już od XVIII wieku po Ural i cywilizacja zachodnia byłaby w Rosji zwyciężyła.”

Feliks Koneczny (1862–1949) historyk polski, historiozof

Uwaga: Reprint wydania z 1921 roku.
O Polsce
Źródło: Polskie Logos a Ethos, t. 2, Wyd. Antyk, Komorów, b.d.w., s. 341. ISBN 83-86482-23-0

O nienawiści

„To, co się nazywa językiem polskim, jest kontynuacją historyczną stanu językowego przedpolskiego, to znowu kontynuacją stanu prasłowiańskiego, stan prasłowiański kontynuacją stanu przedsłowiańskiego, stan przedsłowiański kontynuacją stanu wspólnoarioeuropejskiego i praarioeuropejskiego [praindoeuropejskiego], ten ostatni kontynuacją stanu przedarioeuropejskiego. Cofając się myślą dalej wstecz, gubimy się w pomroce wieków. Możemy wypowiadać różne domysły i mniej lub więcej dowcipne przypuszczenia, ale nie jesteśmy w stanie odtworzyć sobie obrazu języka pierwotnego w sposób mniej lub więcej określony.”

Jan Niecisław Baudouin de Courtenay (1845–1929) polski językoznawca

Źródło: Zarys historii języka polskiego, Warszawa, s. 152.

O historii, O myślach, O myśleniu, Obraz

„Frank po powrocie dzwonił do mnie, jak zwykle zniesmaczony.(…) Przed chwilą nagrała mi na sekretarkę wybitnie obrzydliwy tekst! (…) Jest już w takim wieku, że przestało jej być z tym do twarzy, jeżeli kiedykolwiek było.”

John Irving książka Hotel New Hampshire

Hotel New Hampshire (1981)

„(…) lubię: milczeć, deszcz, słowiki,

Ilustrowanych pism roczniki

(„Kłosy”, „Wędrowce”, „Tygodniki”)

Grochówkę z boczkiem, bzy, jarmarki,

Łacinę, las, pocztowe marki,

Fachowe gwary, psy, Cyganów,

Kolekcjonerów, szarlatanów,

Etymologię, aptekarzy,

Ungra warszawskie, kalendarze

Wiek dziewiętnasty, bibliografię,
Lawendę, stare fotografie (…).”

Julian Tuwim (1894–1953) polski poeta

O psie

„Poezja ma czarodziejską siłę panowania nad sercami, mimo przestrzeni lat i wieków, a tę siłę zawdzięcza wyłącznie uczuciu i wyobraźni.”

Józef Tretiak (1841–1923) polski historyk literatury, krytyk

Źródło: Adam Asnyk jako wyraz swojej epoki, Krakowska Spół. Wyd., Kraków 1922, s. 66.

O emocjach, O sile, Serce

„Wszystkie wielkie państwa, szczególnie światowe mocarstwa, mają czarne karty w swojej historii – państwa pogańskie mają ich więcej niż chrześcijańskie. Ale kraje chrześcijańskie, jeśli utracą swoją wiarę, stają się tak samo złe jak pogańskie. Na wpół chrześcijańska Wielka Brytania prowadziła z czystej żądzy zysku wojny opiumowe przeciwko Chinom, aby zmusić je do otwarcia swoich portów dla handlu tym narkotykiem. Masakry w Irlandii (Drogheda 1649!) były bezprzykładne, a w okresie tak zwanej wojny burskiej Brytyjczycy wynaleźli concentration camp, który zrobił oszałamiającą karierę w dwudziestym wieku. W brytyjskich obozach koncentracyjnych zginęły tysiące burskich kobiet, starców i dzieci. Drezno? Hiroszima i Nagasaki? Czy Amerykanie kiedykolwiek wyjaśnili, dlaczego odrzucili japońskie inicjatywy pokojowe w kwietniu 1945 roku (przekazane za pośrednictwem Watykanu) i w lipcu 1945 roku”

Erik von Kuehnelt-Leddihn (1909–1999)

przekazane za pośrednictwem Moskwy
Przeciwko duchowi czasu

O kobietach, O wojnie, O dzieciach, O wierze

„Czy jest jakaś granica wieku, powyżej której nie wypada czegoś robić, na przykład pokazywać swoje ciało? W tych zdjęciach nie ma dla mnie nic zaskakującego, moje życie nie zmieniło się po pięćdziesiątce i ja się nie zmieniłam. Nie ma w tym żadnej prowokacji. Prawdopodobnie nie zrobiłabym ich, gdybym miała skłonności do prowokowania innych.”

Sharon Stone (1958) aktorka amerykańska

Źródło: „Paris Match”, 2008

O życiu

„Ani różnica poglądów, ani różnica wieku, nic w ogóle nie może być powodem zerwania wielkiej miłości. Nic, prócz jej braku.”

Maria Dąbrowska (1889–1965) pisarka polska

Źródło: Przygody człowieka myślącego, wyd. Czytelnik, 1972, s. 172.

O zerwaniu

„Zadeptać pamięć Smoleńska. Zniszczyć wrak. Usunąć krzyż spod Pałacu. Rozpętać diabelski happening, by poniżyć modlących się, zdeptać polskość, zdeprecjonować patriotyzm, Polskę. (…) Nie ma grobu Traugutta i nie wolno było uczcić jego pamięci krzyżem. Krzyż stanął na miejscu stracenia na stokach cytadeli dopiero po pół wieku, gdy Rosjanie opuścili Warszawę. Dzisiaj zadeptywacze odmawiają krzyża Prezydentowi Kaczyńskiemu.”

Krzysztof Wyszkowski (1947) polski polityk, publicysta, działacz opozycji w PRL

Źródło: Zadeptywać!, „Gazeta Polska” nr 14 (922), 6 kwietnia 2011, s. 37.

„Ludobójstwo w sensie właściwym, w odróżnieniu od zwykłej rzezi, żąda następującego kryterium: jest to rzeź zamierzona w ramach ideologii, stawiającej sobie za cel unicestwienie części ludzkości dla wprowadzenia własnej koncepcji dobra. Plan zniszczenia ma obejmować całość określonej grupy, nawet jeśli nie zostaje doprowadzony do końca w rezultacie niemożliwości materialnej czy zwrotu politycznego.”

Alain Besançon (1932)

Źródło: Przekleństwo wieku. O komunizmie, narodowym socjalizmie i jedyności Zagłady, Warszawa 2000.

Sens

„Dostrzegamy dziś prądy ateistyczne, które promują kulturę śmierci, widoczną chociażby w aborcji czy eutanazji. Nie są one niczym nowym. Tego też uczy historia Polski. Mocarstwa imperialistyczne Rosja, Prusy i Austria nie zdołały pokonać wiary i Kościoła na tej ziemi. Nie udało się to również w XX wieku Hitlerowi i Stalinowi, którzy chcieli budować świat bez Boga, a w konsekwencji zgotowali Europie i światu piekło na ziemi.”

Gerhard Ludwig Müller (1947)

Źródło: Abp Muller: Materializm Europy jest drogą ku przepaści http://wiadomosci.gazeta.pl/wiadomosci/1,114871,14022213,Abp_Muller__Materializm_Europy_jest_droga_ku_przepasci.html#BoxWiadTxt, gazeta.pl, 2 czerwca 2013

O śmierci, O Bogu, O świecie, O wierze

„Bez mojej hiszpańskiej przygody pewnie nie byłoby dziś tego pomysłu z perowskitami. Bo to właśnie tam ktoś pozwolił młodej doktorantce na udział w poważnych badaniach. W Polsce efekt mojej pracy zagarnąłby szef zespołu – z najwyższym tytułem czy najstarszy wiekiem. Wkład w projekt to sprawa drugorzędna. Niestety, to u nas norma. A w Hiszpanii – czy generalnie: w Europie Zachodniej – docenia się osiągnięcia, niezależnie od płci, wieku czy tytułu. Młodzi naukowcy mają o wiele więcej możliwości uczestniczenia w wielkich projektach. To procentuje.”

Olga Malinkiewicz (1982) Polska fizyk

Źródło: Innowacyjni Polacy i rewolucja energetyczna. Czy to się uda? http://energetyka.wnp.pl/innowacyjni-polacy-i-rewolucja-energetyczna-czy-to-sie-uda,265353_1_0_0.html, wnp.pl, 7 lutego 2016

„Autobiografia będzie uczciwa. Mogę sobie na to pozwolić z tej racji, że nie mam za sobą przestępstw, które należy ukryć po wieku wieków, amen.”

Joanna Chmielewska (1932–2013) polska pisarka powieści sensacyjnych

Autobiografia
Źródło: tom I, Dzieciństwo, wyd. Vers, Warszawa 1993, s. 6.

O dzieciństwie

„O Boże! Z łaski Twej daj teraz siłę i zwycięstwo wierze Islamu.”

Murad II (1403–1451)

w czasie bitwy pod Warną w 1444 na widok szarżującego doń Władysława Warneńczyka.
Źródło: anonimowa turecka kronika, XV wiek; cyt. za: Stanisław Grodziski, Jerzy Wyrozumski, Marian Zgórniak, Wielka historia Polski, tom 3, wyd. Fogra, Kraków 1999, s. 156.

O Bogu, O wierze, O historii, O sile

„Nie ma prostych linii w naturze.”

Eugène Delacroix (1798–1863) malarz francuski

Źródło: Maria Rzepińska, Siedem wieków malarstwa europejskiego, op. cit., s. 385.

O naturze, O malarstwie

„Chciałabym za 30 lat wciąż grać i chciałabym, żeby wtedy ludzie ciągle znali moje nazwisko. Nie spodziewam się sukcesów nagłych i gwałtownych. Nie myślę, że będę grała wszystko i wszędzie. Lepiej grać mniej, za to dostawać naprawdę interesujące role. Nie jestem aktorką charakterystyczną, należę raczej do szeroko pojmowanego grona amantek. W takiej sytuacji jest dużo trudniej o propozycje. Kończą się role młodych dziewczyn, wchodzi się w wiek dojrzały i zaczyna brakować ról.”

Paulina Holtz (1977) polska aktorka

Źródło: „Życie”, 19 października 2002 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/mamo.htm

O życiu, O ludziach, O myślach, O sukcesie

„Pisarz jest, a przynajmniej powinien być, po stronie poniżonych i pokrzywdzonych. Od tego nie mogą go zwolnić żadne instancje świeckie czy duchowne.”

Zbigniew Herbert (1924–1998) polski poeta

na temat odmawiania udziału w życiu literackim w okresie socrealizmu.
Źródło: Antoni Lenkiewicz, Polacy na przełomie XX i XXI wieku, tom 8, Biuro Tłumaczeń, 1998, s. 45.

„… stąd sława dobra, stąd zapłata od Pana Boga roście. Nowinać to u innych narodów i w innych państwach, bo tam drudzy rozdrapują, drudzy rozłączają. Ty, królu, wszystko złączasz i spajasz tak, jakoby to na wieki trwało.”

Mikołaj Sienicki (1521–1582) polityk polski, marszałek Sejmu

zwracając się w przemówieniu sejmowym do Zygmunta Augusta.

O Bogu

„Te dokumenty świadczą o tym, że Lecha Wałęsę próbowano przyciskać, próbowano odwoływać się do jego wcześniej współpracy. I on te propozycje współpracy kategorycznie odrzucał. On był wtedy [po zerwaniu współpracy] wyzwolonym człowiekiem. Lech Wałęsa się „urwał”. Koniec, kropka. Nie ma tutaj żadnej możliwości doszukiwania się jakichś potajemnych kontaktów z SB.”

Piotr Gontarczyk (1970) polski historyk

o postawie Lecha Wałęsy wobec władz PRL w latach 80. XX wieku.

O zerwaniu, O współpracy

„Co ma mu pan do zarzucenia? Wiem, że i mnie pan uważa za głupiego, ale mimo to zostanę na stanowisku…”

Wilhelm I Hohenzollern (1797–1888) cesarz niemiecki

do Otto von Bismarcka, który zażądał dymisji pewnego ministra, uważając go za głupiego
Źródło: Melania Sobańska-Bondaruk, Stanisław Bogusław Lenard, Wiek XIX w źródłach. Wybór tekstów źródłowych z propozycjami metodycznymi dla nauczycieli historii, studentów i uczniów, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998, ISBN 83 stycznia 12582–9, s. 353.

O historii, O nauczycielach

„Najgłębszy fundament jedności przyniosło Europie i przez wieki go umacniało chrześcijaństwo ze swoją Ewangelią, ze swoim rozumieniem człowieka i wkładem w rozwój dziejów, ludów i narodów. Nie jest to zawłaszczanie historii, jest bowiem historia Europy jakoby wielką rzeką, do której wpływają rozliczne dopływy i strumienie, a różnorodność tworzących ją tradycji i kultur jest jej wielkim bogactwem. Zrąb tożsamości europejskiej jest zbudowany na chrześcijaństwie, a obecny brak duchowej jedności wynika głównie z kryzysu tej właśnie chrześcijańskiej samoświadomości.”

Urszula Krupa (1949) polska lekarka, działaczka społeczno-polityczna i dziennikarka

Źródło: Wystąpienie w Parlamencie Europejskim, 4 maja 2009 http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//TEXT+CRE+20090504+ITEM-014+DOC+XML+V0//PL&language=PL&query=INTERV&detail=1-034

O ludziach, O historii, O bogactwie

„W wieku 65 lat chciałabym mieszkać z mężem na łodzi, pływać po morzach i oceanach.”

Heidi Klum (1973) modelka niemiecka

Źródło: „InStyle”, nr 3/2010.

„Hitler znakomicie potrafi sterować nawą państwa. Zanim jeszcze został kanclerzem, niejednokrotnie się z nim spotykałem i wielkie wrażenie czyniła na mnie jasność jego myślenia i jego patrzenie faktom w oczy, a zarazem wierność swoim wzniosłym ideałom.”

Ludwig Kaas (1881–1952)

w 1933 w liście do Watykanu.
Źródło: Karlheinz Deschner, Polityka papieska w XX wieku, t. 2, tłum. Robert Stiller, wyd. Uraeus, Warszawa 2006.

O myślach, O wrażeniach, O wierności, O myśleniu

„Wzrost skali nieoskładkowanych umów w niedalekiej przyszłości będzie skutkował tym, że pomimo podniesienia wieku emerytalnego, wiele osób nie będzie miało stażu ubezpieczeniowego i będzie zmuszone korzystać z pomocy społecznej. Liberalna polityka państwowa wspierana przez pracodawców uszczupla finanse publiczne i sprawia, że biedni pracujący muszą korzystać z pomocy społecznej. Jednocześnie państwo umacnia patologiczne zjawiska, utrzymując w ustawie o zamówieniach publicznych kryterium niskiej płacy jako rozstrzygające.”

Jan Guz (1956–2019) polski działacz związkowy

Źródło: To pracodawcy psują rynek pracy, wyborcza.biz, 2 czerwca 2013 http://wyborcza.biz/biznes/1,101562,14025280,To_pracodawcy_psuja_rynek_pracy.html#ixzz2VFGHDC77

O ustawie, O biznesie, O przyszłości, O pomocy

„Uczyniwszy na wieki wybór,
W każdej chwili wybierać muszę.”

Jerzy Liebert (1904–1931) polski poeta

Źródło: Jeździec w: Gusła, wyd. Księgarnia F. Hoesicka, Warszawa 1930, s. 50

„Zaawansowani gracze łączą się w klany, programiści tworzą sieciowe stowarzyszenia, encyklopedyści mają wielką wspólnotę Wikipedii. To świat, w którym nikt nie patrzy na wiek ani na akademickie dyplomy. Liczy się tylko wiedza, ona jest podstawą miejsca w hierarchii sieciowej wspólnoty. Zupełnie inaczej niż w realnym świecie, w którym dorośli stosując przemoc symboliczną, a nieraz i fizyczną, pokazują młodym, gdzie jest ich miejsce.”

Edwin Bendyk (1965) polski publicysta

Źródło: polityka.pl http://www.polityka.pl/nauka/komputeryiinternet/278207,1,sieciaki.read

O świecie, O wiedzę, O nauce

„Przeszłość wydaje się być teraźniejszością. To dość popularne wśród ludzi w moim wieku.”

Maria Bakka (1922) polska aktorka

Źródło: 65 lat na scenie to wciąż mało, 2009 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/81727.html

O ludziach, O przeszłości

„Istnieją u nich (Massagetów) następujące zwyczaje. Każdy wprawdzie żeni się, ale żon używa się wspólnie.(…) Mianowicie jeżeli Massageta pożąda jakiejś niewiasty, wtedy zawiesza swój kołczan na wozie i spółkuje z nią bez żenady. Specjalna granica wieku u nich nie istnieje; tylko jeżeli ktoś się bardzo zestarzeje, schodzą się wszyscy krewni, zarzynają go i wraz z nim jeszcze owce, gotują mięso i obficie nim się raczą. Taki los uchodzi u nich za najszczęśliwszy. Kto natomiast umrze wskutek choroby, tego nie spożywają, lecz chowają do ziemi, i ubolewają nad nim, że nie udało mu się być zarżniętym. Nie sieją nic, tylko żywią się mięsem bydlęcym i rybami, których im obficie dostarcza rzeka Arakses (Syr-daria). Za napój mają mleko. Z bogów czczą tylko słońce, któremu ofiarują konie. Sens tej ofiary jest taki: najszybszemu z bogów poświęcają najszybsze ze wszystkich stworzenie.”

Herodot książka Dzieje

o Massagetach kojarzonych z Hunami lub uznawanych za odłam ludów irańskich.
Dzieje
Źródło: I, Klio.

O Bogu, O losie, O ludziach, O chorobach

„Czas. To tylko ludzki wynalazek. Jak cyfry. Jak system miar. Coś, co ludzie wynaleźli, by ułatwić sobie życie, by ułożyć życie w łatwe do ogarnięcia fragmenty, by otoczyć myślą rzeczy niemożliwe do ogarnięcia, by poradzić sobie z nieskończonością. Minuta, godzina, dzień, rok, pół wieku, tysiąclecie, dwa tysiąclecia od czasu przebudzenia się człowieka, pięć tysięcy lat od czasu powstania malowideł w jaskiniach i czternaście lat życia młodej dziewczyny.”

Paullina Simons książka The Summer Garden

Źródło: Ogród letni (ang. The Summer Garden; tłum. Katarzyna Malita)

O życiu, O ludziach, O dziewczynach, O myślach

„Od grzechu zaczął się jej świat,
A że Pan Bóg ją stworzył, a szatan opętał,
Jest więc odtąd na wieki i grzeszna, i święta,
Zdradliwa i wierna, i dobra i zła,
I rozkosz i rozpacz, i uśmiech i łza,
I gołąb i żmija, i piołun i miód,
I anioł i demon, i upiór i cud,
I szczyt nad chmurami, i przepaść bez dna,
Początek i koniec – kobieta, acha!”

Julian Tuwim (1894–1953) polski poeta

Wiersze i aforyzmy, Jarmark rymów
Źródło: Ewa, s. 513

O kobietach, O Bogu, O świecie, O uśmiechu

„Ja jestem Jezus Chrystus.”

Laszlo Toth (1938–2012)

w chwili zamachu.
Źródło: Kronika XX wieku, red. Marian B. Michalik, Kronika, Warszawa 1991, ISBN 8390033100, s. 1049.

Chrystus

„(…) nie oceniam tego zjawiska, a nawet niespecjalnie się nad nim zastanawiam. Wyjaśnienia widzę dwa: albo brakuje na rynku czegoś bardziej krwistego i prawdziwego, albo jest tak, że dawni fani tych zespołów dorośli do wieku, w którym to oni decydują o tym, komu zorganizować koncert, albo komu wydać płytę.”

Małgorzata Ostrowska (piosenkarka) (1958) piosenkarka polska

o popularności muzyków, którzy najbardziej znani byli w latach 80. XX wieku. Źródło: Wojciech Wysocki, Małgorzata Ostrowska: „Muzyka z lombardu”, nuta.pl http://web.archive.org/web/20060901230754/http://www.nuta.pl/wywiady/d/1/59/

O muzyce

„W jednej ze swych bajek-opowieści (…) Szczedryn maluje typ biurokraty pyszałka, bardzo ograniczonego i tępego, ale bezgranicznie zarozumiałego i gorliwego. Gdy (…) wytracił tysiące mieszkańców, spalił dziesiątki miast i zaprowadził w ten sposób „ład i spokój” w „powierzonym” mu kraju, rozejrzał się wokoło i spostrzegł na horyzoncie Amerykę, kraj (…) mało znany, w którym istnieją (…) jakieś swobody, które bałamucą lud i gdzie państwem rządzą za pomocą innych metod. (…) spostrzegł Amerykę i oburzył się: co to za kraj, skąd on się wziął, jakim to prawem istnieje? Oczywiście, przypadkowo odkryto go przed kilkoma wiekami, ale czyż nie można go z powrotem zakryć, żeby po nim nawet śladu nie zostało? I powiedziawszy to, napisał rezolucję: „Zakryć z powrotem Amerykę”!
Wydaje mi się że panowie z „Deutsche Diplomatisch-Politische Korrespondenz” są jak dwie krople wody podobni do szczedrynowkskiego biurokraty. Panom tym ZSRR od dawna już jest solą w oku. Dziewiętnaście lat stoi ZSRR jak drogowskaz, zarażając duchem wyzwolenia klasę robotniczą całego świata i wywołując wściekłość wrogów klasy. robotniczej. I oto (…) ZSRR nie tylko po prostu istnieje, ale nawet rośnie, i nie tytko rośnie, ale nawet kwitnie, i nie tylko kwitnie, ale nawet układa projekt nowej Konstytucji, projekt podniecający umysły budząc nowe nadzieje w klasach uciskanych. Jakżeż po tym wszystkim nie mają się oburzać panowie z niemieckiego organu półoficjalnego? Co to za kraj wrzeszczą, jakim to prawem istnieje, i jeśli go odkryto w październiku 1917 roku, to dlaczego nie można go z powrotem zakryć, żeby po nim nawet śladu nie pozostało? I powiedziawszy to, postanowili: zakryć z powrotem ZSRR, obwieścić wszem i wobec, że ZSRR jako państwo nie istnieje, że ZSRR – to nic innego, jak tylko zwykłe pojecie geograficzne!”

Adam Schaff (1913–2006) filozof polski

Jak układać i wygłaszać przemówienia

O ludziach, O pomocy, Wściekłość

„XX w. należał do Zachodu; Chiny chcą, by XXI w. był ich wiekiem; ale pod koniec XXI w. okaże się, że będzie to wiek należący do Indii.”

Lal Krishna Advani (1927) indyjski polityk

Źródło: Andrzej Małkiewicz, Oś Brazylia-Rosja-Indie-Chiny?, geopolityka.org, 28 czerwca 2012 http://geopolityka.org/analizy/1539-os-brazylia-rosja-indie-chiny

„Chrześcijańscy mieszkańcy Holandii, (…), mają więcej praw moralnych niż islamscy przybysze, dlatego że chrześcijanie od wieków przyczyniają się do budowania naszego kraju.”

Pim Fortuyn (1948–2002) polityk holenderski

Christelijke inwoners in Nederland, (…), hebben moreel meer rechten dan islamitische nieuwkomers, omdat christenen al eeuwenlang hebben bijgedragen aan de opbouw van ons land. (nider.)
Źródło: „NOS”, 3 lutego 2002

„Czytałam wówczas, w wieku około dwunastu lat, książkę o Helenie Modrzejewskiej. Zafascynowała mnie. Myślę, że to pod jej wpływem podjęłam ostateczną decyzję. Mam śmieszny pamiętnik, muszę go gdzieś wygrzebać. Napisałam wtedy +Chcę być aktorką. Ale czy podołam?+”

Stanisława Celińska (1947) polska aktorka

Źródło: „Niejedno przeszłam” - książkowy wywiad ze Stanisławą Celińską, PAP, 14 lipca 2012 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/143199.html

O myślach, O decyzjach, O czytaniu, O myśleniu

„Niejedno arcydzieło, np. Lalka B. Prusa, za wcześnie przeczytane, musi znudzić i pozostanie o nim na zawsze wspomnienie jako o czymś nudnym i nie zechce się go przeczytać w późniejszym wieku, wtedy kiedy by mogło dać dużo do myślenia.”

Jacek Woroniecki (1878–1949) teolog polski, dominikanin

W szkole wychowania
Źródło: Zdolność wychowawcza szkoły publicznej i jej granice, s. 75

O myślach, O wspomnieniach, O myśleniu

„Co jednoczyło epokę, co sprawiło, że wiek dziewiętnasty stał się jednym rozdziałem historii? Narodziny myśli socjalistycznej. Wybuchały rewolucje, ofiarni młodzi ludzie walczyli na barykadach. Publicyści łamali sobie głowy, jak okiełznać zwierzęcy bezwstyd pieniądza, podźwignąć i obronić godność ludzką biedaka. Pojawił się marksizm. Wskazał korzenie zła i środki lecznicze. Stał się potężną siłą stulecia. Stolicą (…) z brudem, z blaskami świetności, z rozpustą, z dzielnicami robotniczymi, z proklamacjami i barykadami.”

Borys Pasternak (1890–1960) rosyjski poeta i prozaik

O ludziach, O historii, O myślach, O narodzinach

„Podczas gdy jest obowiązkiem obywateli wspomagać rząd, nie jest obowiązkiem rządu wspomagać obywateli.”

Grover Cleveland (1837–1908) prezydent USA

While it is the duty of the citizens to support the government, it is not the duty of the government to support the citizens. (ang.) przy końcu lat 80. XIX wieku Cleveland złożył veto, sprzeciwiając się decyzji Kongresu wydania małej sumy około 10.000 dolarów jako pomocy społeczeństwu, które doznało pewnej klęski. Źródło: Mises: Ekonomia i polityka, rozdz. 4 Inflacja http://mises.pl/blog/2011/03/29/mises-ekonomia-i-polityka-rozdzial-4-inflacja/, tłum. Józef Emil

O decyzjach, O pomocy

„Moje największe odkrycie dotyczy płyty nagrobnej z dedykacją z I wieku, ofiarowanej wraz z grobowcem przez cesarza rzymskiego Tyberiusza Klaudiusza, lechickiemu królowi Awiłłowi Leszkowi, którą zlokalizowałem w kwietniu 2014 roku w Museo del Lapidario di Urbino, Italia. Jej zdjęcie, numer katalogu muzeum i opis włoskich naukowców cofnęły oficjalną historię Polski o 1000 lat, do I wieku p. n. e., kiedy, według moich badań, urodził się Awiłło Leszek, jako syn króla Lecha III Ariowita i Julii Caesaris Major oraz siostrzeniec Juliusza Cezara.”

Janusz Bieszk (1955) polski autor

Wywiad "Słowiańscy królowie Lechii" z 15 września 2016

O historii, O zdjęciach

„Od końca XIX wieku przemysł muzyczny nagminnie sprzeciwia się innowacjom technologicznym.”

Jean-Yves Leloup (1968)

Źródło: Jean-Yves Leloup, culturecongress.eu http://www.culturecongress.eu/people/leloup_jean_yves

„Ludzie są jak wino, niektórzy zmieniają się w ocet, ale najlepsi zyskują z wiekiem na wartości.”

Jan XXIII (1881–1963) papież

Źródło: Przykazania etyki prawniczej: księga myśli, norm i rycin, oprac. Roman Tokarczyk, wyd. Wolters Kluwer Polska, s. 30.

O ludziach, O myślach, O winie, O myśleniu

„Może nas pan oddać w ręce kata. Ale najpóźniej za trzy miesiące oburzony i krańcowo wyczerpany naród pociągnie was do odpowiedzialności!”

Erwin von Witzleben (1881–1944) feldmarszałek niemiecki

do Rolanda Freislera, który był sędzią na procesie Witzlebena za udział w spisku 20 lipca.
Źródło: Curt Riess, Procesy, które poruszyły świat. Od antyku do XX wieku, tłum. Paweł Piszczatowski, Wydawnictwo Jeden Świat, Warszawa 2006, ISBN 978-83-89632-29-6, s. 379.

O świecie

„Ameryka nie ma siły na prowadzenie skutecznej polityki globalnej, a świat niedługo wróci do wielobiegunowości. Wiek amerykański dobiega końca.”

Richard Rosecrance (1930) amerykański politolog, ekonomista i historyk

Źródło: The New Great Power Coalition (2001)

O świecie, O sile

„Jeszcze w 1984 r. zachodnioniemiecki „Der Spiegel” zamieścił artykuł o podobieństwie losów Wiaczesława Mołotowa i Rudolfa Hessa, który ukończył wówczas 90 lat. W latach trzydziestych Hess był drugą po Hitlerze osobą w partii narodowosocjalistycznej, jednym z organizatorów terroru przeciwko antyfaszystom. Uczestniczył aktywnie w przygotowaniu paktu „Mołotow-Ribbentrop” i w rozmowach Mołotowa z Hitlerem w 1940 r. Na zdjęciu opublikowanym w piśmie Mołotow i Hess wymieniają uścisk dłoni uśmiechając się powściągliwie. Jak wiadomo, Hess też chciał dożyć setki, lecz zmarł czy popełnił samobójstwo w wieku 93 lat. W losach tych ludzi jest jednak istotna różnica. Od 1941 Hess, jako zbrodniarz wojenny, przebywał w więzieniu, początkowo brytyjskim, a od 1946 r. w pojedynczej celi berlińskiego więzienia Spandau. Nawiasem mówiąc, strzeżenie tego zbrodniarza kosztowało państwo niemieckie dziesięciokrotnie więcej niż „utrzymanie” Mołotowa w jego komfortowej willi w Żukowce. Można tylko wyrazić żal, że wielu najlepszych ludzi żyje często bardzo krótko, gdy tymczasem dużej liczbie znacznie gorszych przypada w udziale zdumiewająca długowieczność.”

Rudolf Hess (1894–1987) niemiecki działacz nazistowski

Źródło: Roj Miedwiediew, Ludzie Stalina (Przedmowa do pierwszego wydania), tłum. Tadeusz Kaczmarek, Instytut Wydawniczy Związków Zawodowych, Warszawa 1989, s. 68–69.

O losie, O ludziach, O samobójstwie

„Agresywne rydwany neomarksistowskich, zrodzonych w sześćdziesiątych latach XX wieku, teorii wychowawczych, sieją zniszczenie w edukacji, pozbawianej jakiegokolwiek ładu etycznego. Równają one ze sobą – dobro i zło, podłość i szlachetność, prawdę i fałsz, zboczenie i cnotę – prowadząc w ten sposób rzesze młodych ludzi do kompletnego chaosu moralnego i łamiąc bezwzględnym atakiem politycznym i medialnym tych ludzi, którzy buntują się jeszcze przeciw totalitaryzmowi ateistycznego libertynizmu, dążącego konsekwentnie do zastąpienia w życiu i świadomości Europejczyków etosu judeochrześcijańskiego tak zwaną „poprawnością polityczną”, z jej kompletnym relatywizmem etycznym, egoistycznym hiperindywidualizmem, krańcowym hedonizmem i ścigającym zawzięcie jakiekolwiek ślady patriotyzmu kosmopolityzmem.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Homilia w archikatedrze gnieźnieńskiej podczas nieszporów ku czci św. Wojciecha, 24 kwietnia 2004

O ludziach, O złu

„W zwalczaniu Kościoła i jego autorytetu dozwolone są oszczerstwa, prześladowania prowadzone przez terrorystów medialnych, najrozmaitsze stare i nowo wymyślone zarzuty, a także posługiwanie się rzekomymi ludźmi Kościoła fałszywie zatroskanymi o jego kondycję, werbowanymi wśród dziennikarzy, zwłaszcza tych, których życie moralne pozostawia wiele do życzenia, a nawet niektórymi duchownymi katolickimi, którzy pragnąc chodzić w aureoli oświecenia i postępu i marząc o tym, jak pisze św. Jan, „żeby pokochał ich świat”, są na jego usługi.”

Stanisław Wielgus (1939) polski arcybiskup katolicki

Źródło: Wykład podczas sesji naukowej pt „Święty Klemens Hofbauer, apostoł Warszawy i Wiednia – promotor kultury wieku oświecenia” w Toruniu, 25 czerwca 2008.

O życiu, O świecie

„Prasa sensacyjna, najwulgarniejsze opium dla ludzi XX wieku.”

Janusz Pasierb (1929–1993) polski ksiądz, poeta, eseista, historyk sztuki

Kultura

O ludziach

„Ci, co nie będą niewolnikami,
idą cię bronić, ziemio hiszpańska,
abyś nie była, jak przed wiekami,
znowu królewska, księża i pańska.”

Władysław Broniewski (1897–1962) polski poeta

Źródło: Cześć i dynamit

„Mnie interesuje to, żeby Polacy byli gospodarzami w tym kraju. Ja widzę gospodarzem tego kraju Kościół katolicki i wydaje mi się, że jest najwyższa pora, żeby Polacy odzyskali swój kraj, ponieważ nie są właścicielami swojego kraju. Kościół katolicki ma ogromne zasługi w manipulowaniu ludźmi i indoktrynacji. Kościół katolicki jest właścicielem tego kraju i Polacy muszą odzyskać ten kraj, tzn. Polacy muszą się stać krajem świeckim. To jest kraj wyznaniowy. Wszyscy płacą na Kościół i z tego powodu jest zupełna bezkarność Kościoła. Jest to instytucja, która działa poza krajem. Jest to instytucja, która od VIII wieku jest nielegalną instytucją, która narzuciła ludzkości swoją wolę i musimy wrócić do VIII wieku i rozliczyć Kościół z działalności skierowanej przeciwko ludzkości.”

Krzysztof Pieczyński (1957) aktor polski

Źródło: wypowiedź w programie „Tak Jest” Andrzeja Morozowskiego na antenie TVN24, 16 lutego 2015 http://www.tvn24.pl/tak-jest,39,m/celem-kosciola-jest-wladza,515856.html

Pora roku