Cytaty na temat maszyna
strona 2

„Człowiek ma czas tylko na to, aby być maszyną.”

Henry David Thoreau (1817–1862) amerykański pisarz, poeta i filozof

„Obraz wojny jest coraz bardziej zafałszowany. Ludzie myślą, że wojenna machina to przede wszystkim karabiny, helikoptery i rakiety – bo tak zwykle media pokazują konflikty, zwłaszcza prowadzone przez Amerykanów. Chcielibyśmy wojnę wysterylizować, odczłowieczyć, pokazać jako walkę maszyn – nawet jeśli tymi maszynami są żołnierze. Ale to nieprawda. Przepis na wojnę wciąż jest ten sam – weź niedużą grupę żołnierzy, mniej więcej rozmiaru plutonu, ćwicz ich razem, potem wrzuć w ekstremalne sytuacje, a będą ginąć albo zabijać za siebie nawzajem. Zawsze bardziej niż sama wojna interesowały mnie relacje między żołnierzami. To jest samo sedno machiny wojennej.”

Tim Hetherington (1970–2011)

Źródło: Wywiad, 2011 http://wyborcza.pl/1,101708,9127242,Tim_Hetherington___Wojna_Restrepo_.html

O wojnie, O ludziach, O myślach, O relacjach

„system gospodarczy określa cel (…) produkcji technicznej; technika jedynie rozwija metody produkcji potrzebnych dóbr. Ale rzeczywistość ekonomiczna niekoniecznie musi realizować te metody z wszystkimi ich konsekwencjami i w sposób najbardziej idealny z technicznego punktu widzenia, lecz podporządkowuje tę realizację względom ekonomicznym. Ideał techniczny, który nie uwzględnia warunków ekonomicznych, ulega modyfikacji. Logika ekonomiczna bierze górę nad logiką techniczną. W konsekwencji widzimy wokół nas w rzeczywistości liche sznury zamiast stalowych lin, marne zwierzęta pociągowe zamiast okazów eksponowanych na wystawach, najprymitywniejszą pracę ręczną zamiast doskonałych maszyn, ociężałą gospodarkę pieniężną zamiast obrotu czekowego itd. Rozbieżność między kombinacjami najlepszymi ekonomicznie a kombinacjami najdoskonalszymi technicznie nie jest nieunikniona, jednakże często istnieje i to nie tylko wskutek ignorancji i indolencji, ale także i z tej przyczyny, że metody gorsze pod względem technicznym mogą jednak być najodpowiedniejsze w danych warunkach ekonomicznych.”

Joseph Schumpeter (1883–1950) ekonomista amerykański pochodzenia austriackiego

Źródło: Teoria rozwoju gospodarczego, PWN, Warszawa 1960, s. 20–21.

O górach, O rzeczywostości, O zwierzętach

„Ja miałem to szczęście, że już byłem posłem i dziś mogę powiedzieć ile zrobiłem dla tego regionu. Nikomu nie udało się ściągnąć tylu pieniędzy na inwestycje lokalne w całym byłym województwie tarnowskim co mnie. Przede wszystkim czas na wzmocnienie rolnictwa, bo rolnik, gdy opłaca mu się praca na roli, to kupi maszyny, nawozy i wiele innych rzeczy potrzebnych w gospodarstwie. A to przecież da szansę na rozwój przemysłu, który musi to wyprodukować. I rzecz najważniejsza, powstrzymać wywóz za granicę znacznej części dochodu narodowego. Bo stać nas na to, aby produkować w Polsce jogurty, dobre sery, maszyny i wiele innych produktów, które teraz trafiają do nas z zagranicy. Dlaczego nie dać zarobić Polakom?”

Władysław Żabiński (1942) polski polityk i poseł

Źródło: Z czym do wyborów?, naszemiasto.pl, 18 września 2001 http://krakow.naszemiasto.pl/archiwum/188883,z-czym-do-wyborow,id,t.html?akcja=przejdz_nastepny

O szczęściu, O czasie

„Interes, władza, maszyna – te rzeczy nie widzą człowieka, potrzebują tylko masy.”

Maria Dąbrowska (1889–1965) pisarka polska

„W zeszłym roku obejrzałam szereg przedstawień, w których zbudowano imponujące maszyny teatralne – działają, wciągają widza, zręcznie splatają popkulturę z kulturą wysoką. Następuje tu emancypacja samego medium.”

Małgorzata Dziewulska (1944)

Źródło: Paweł Soszyński, Piękna porażka: Odbijanie się od dna http://www.dwutygodnik.com/artykul/4513/, Dwutygodnik.com nr 107/2013.

„Walka toczyła się o rzeczy wielkie. O niepodległość, o polityczny byt narodu. Ale intuicyjnie wyczuwałem jeszcze inny jej sens. Ogromna, stalowa maszyna miała startować i zgładzić wszystko, co miękkie i łagodne, w jej twardym łoskocie zamilknąć miały wszystkie głosy, niepodobne do klekotu pancernych blach. Poza betonowymi murami państw żyli jednak ludzie, których serca wypełniała litość, nie znana rządom i sztabom. Może oni mieli najwięcej racji, może ich należało przede wszystkim ocalić.”

Jan Józef Szczepański książka Polska jesień

Źródło: Polska jesień

O ludziach, O walce, Serce, Sens

„Za czasów Ceauszescu antykoncepcja była zabroniona, pigułki też. Kobieta musiała urodzić pięcioro dzieci, zanim pozwolono jej usunąć kolejną ciążę. Lub musiała mieć więcej niż 45 lat. Sama usunęłam dwa razy. Za pierwszym razem pracowałam jeszcze w fabryce maszyn. Nie mogłam zrobić tego w klinice, bo tam zatrudniano lekarzy związanych ze służbami bezpieczeństwa. W zakładowej toalecie koleżanka z pracy wsadziła mi do macicy plastikową żyłkę od okrągłych drutów. Musiałam ją nosić trzy doby. Jej drugi koniec przyklejony był do uda. Nosiłam spódnice, żeby zapewnić dopływ powietrza do macicy. Za drugim razem koleżanka przyniosła mi tylko żyłkę. Resztę zrobiłam sama. Siedziałam w łazience, nad lustrem, które położyłam na ziemi.”

Herta Müller (1953)

Źródło: wyborcza.pl, 21 czerwca 2009 http://wyborcza.pl/1,76842,6734227,Przecwiczylam_smierc.html?as=3&startsz=x#ixzz0vW5V7rFs

O kobietach, O dzieciach

„Pamiętaj zawsze, że natura nie jest Bogiem, że człowiek nie jest maszyną, że hipoteza nie jest faktem, i bądź pewien, że nie zrozumiałeś mnie, ilekroć ci się wyda, iż dostrzegasz coś przeciwnego powyższym zasadom.”

Denis Diderot (1713–1784) francuski pisarz, filozof

Źródło: O interpretacji natury (1754), wyd. pol. 1953

O Bogu, O naturze

„Ostatnio czytałem, że szansę na przetrwanie mają tylko ci, którzy będą pracowali twórczo – mówił Sage. – Innych zastąpią maszyny. No, to trzeba postawić na sztukę albo na zajęcia pozalekcyjne. Chyba, żeby zostać psychiatrą. To może być niezła fucha – śmiał się. – Jak ludziska zaczną się nawalać z własnymi myślami, z powodu nadmiaru wolnego czasu, to trzeba ich będzie jakoś poskromić.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Wariant do sprawdzenia
Źródło: s. 27

O czasie, O czytaniu

„W tamtych czasach byłem strasznie dumny, że pracuję w Urzędzie Bezpieczeństwa, choć funkcję tam sprawowałem nader mizerną. Około dziewiątej rano obchodziłem pokoje, zbierałem raporty i dostarczałem je do Kancelarii. Po południu, koło piątej, powtarzałem ten obchód, by zmienić zużyte taśmy w maszynach do pisania i zaopatrzyć je w czysty papier. Korytarze przemierzałem, poruszając się na srebrzystym wózku akumulatorowym: lubiłem rozpędzać się na gładkiej wykładzinie i słyszeć, jak świszczą na zakrętach małe pękate opony. To było wszystko.”

Alek Popow (1966)

Droga do Syrakuz. Opowiadania niesamowite, Raport złożony (Raport gotowy)

O pokoju

„Miasto, masa, maszyna.”

Tadeusz Peiper (1891–1969) polski poeta, krytyk literacki, teoretyk poezji

hasło Awangardy Krakowskiej.

„W kalkulatorze wystarczy nacisnąć odpowiednie klawisze, by coś na nim policzyć. Zachodzące w środku procesy to nic innego jak określone operacje elektroniczne. Kalkulator nie wie, czym są liczby – dopiero my je do niego wpisujemy. Podobnie jest z mózgami. Są to maszyny, które w toku ewolucji zostały zaprogramowane do wykonywania określonych czynności w odpowiedzi na bodźce otoczenia.(…) Czynności tych nie da się wytłumaczyć wyłącznie budową maszyny.”

Wolfgang Prinz (1942)

Źródło: rozmowa Thomasa Asseheuera i Ulricha Schnabela, Wolna wola nie istnieje, „Die Zeit”, tłum. „Forum”, 27 lutego 2012.

O woli

„Otaczają go dziewczęta z Bletchley. Uczciły fajrant malując się szminką. Wojenna szminka jest na pewno posklejana z odpadków i resztek, po tym jak wszystko co najlepsze, zużyto do pokrywania wałów śmigieł. Aby ukryć jej paskudne mineralno-zwierzęce pochodzenie, potrzebny jest krzykliwy, zbyt intensywny aromat.
To zapach wojny.
Waterhouse nie został jeszcze oprowadzony po Bletchley Park, ale wie z grubsza, o co chodzi. Wie, że te nieśmiałe dziewczęta, posłusznie, zmiana za zmianą, przepuszczające przez swe maszyny ryzy zapełnionego bzdurami papieru, zabiły razem więcej żołnierzy niż Napoleon.”

Neal Stephenson książka Cryptonomicon

Źródło Cryptonomicon, rozdział Metro str. 116, Warszawa 2001
Cryptonomicon

O wojnie, O zmianach

„Piękne – jak przypadkowe spotkanie na stole sekcyjnym maszyny do szycia i parasola.”

Comte de Lautréamont książka Pieśni Maldorora

Pieśni Maldorora

„Czy człowiek ma wolną wolę w działaniu?
„Skoro ma wolność myśli, ma też wolność w czynach. Bez wolnej woli człowiek byłby tylko maszyną.””

Allan Kardec (1804–1869)

Księga duchów
Źródło: s. 148

O myślach, O wolności, O myśleniu

„Twój bóg to maszyna; stworzyłeś ją, by służyła twym namiętnościom i to one wprawiły ją w ruch; lecz skoro krępuje ona moje namiętności, nie dziw się, że ją odrzuciłem.”

Donatien Alphonse François de Sade (1740–1814)

Dialog między księdzem a umierającym

O Bogu

„Nim miną pokolenia, maszyny zaopatrywane będą w moc, którą da się uzyskać z dowolnego miejsca wszechświata… Czy będzie to energia statyczna, czy kinetyczna? Jeśli statyczna, na próżno żywimy nadzieję. Jeśli kinetyczna – a wiemy z pewnością, że właśnie taka – kwestią czasu pozostaje, by człowiek podłączył urządzenia do koła zamachowego przyrody.”

Nikola Tesla (1856–1943) wynalazca, poeta i malarz

Źródło: Experiments with Alternate Currents of HIgh Potential and High Frequency, 1904

O czasie

„Geny niczym nie sterują. To one są sterowane i uruchamiane tym, co człowiek zjada. Wszystkie procesy życiowe są uruchamiane i sterowane bezpośrednio lub pośrednio substratami zawartymi w pożywieniu. (…) Geny (…) są różnorodne i umożliwiają dostosowanie się organizmu człowieka do każdego środowiska i do bardzo różnorakiego pokarmu. Ale są uruchamiane tym, co człowiek zjada. Niektóre przez całe życie nie są uruchamiane, jeśli brakuje przypisanych do nich substratów. Gen to w praktyce enzym, czyli określona maszyna.”

Jan Kwaśniewski (1937–2019) polski lekarz i propagator diet

Dieta optymalna
Źródło: s. 137

O życiu

„Problemem w XXI wieku staje się los ludzi pozbawionych pracy. Sytuacja ta tworzy się zarówno z powodu niewłaściwie prowadzonej gospodarki, jak i z powodu rozkwitu techniki. Maszyny, mówiąc najogólniej, zastępują ludzi. Dlatego też twierdzę, odwołując się do poglądów niemieckiego filozofa XX wieku Gustawa Radbrucha, że jedną z idei XXI wieku powinien stać się transpersonalizm. Otóż filozof ten zwrócił uwagę na to, że w dziejach zachodzi wciąż na nowo pewien paradoks. Ocenia się przeszłe pokolenia stosownie do wartości dzieł kulturowych, które po nich pozostały. Ale pokolenia, które żyje nikt nie zachęca ku temu, by koncentrowało swoje siły na tworzeniu dzieł kultury. Według innych kryteriów ocenia się minione pokolenia – a ku innym celom skłania się tych, którzy są żywi. Mianowicie zaszczepia się od wieków przekonanie, że należy oddawać życie w imię patriotycznych lub religijnych idei. Zmiana tego paradoksu, czyli propagowanie znaczenia wysiłku kulturotwórczego wśród żywych pokoleń spowodowałyby zarazem rozwiązanie problemu wzrastającej liczby osób pozbawionych pracy, nie wiedzących jak ukierunkować własną energię psychofizyczną. Transpersonalizm, wskazujący wartość idei oraz szerzący szacunek dla różnic indywidualnych między ludźmi, może stać się ideą nadającą sens życia człowiekowi w XXI wieku.”

Maria Szyszkowska (1937) polska działaczka polityczna, filozof

O życiu, O losie, O ludziach, O wysiłku

„W świecie fotografików od wielu lat krąży anegdota dotycząca spotkania Ernesta Hemingwaya i Irvinga Penna. Pisarz nigdy nie był zadowolony ze swoich portretów. Jednak fotografia autorstwa Penna spodobała się Hemingwayowi. Spytał więc fotografia: „Zrobił Pan takie ładne zdjęcie. Jakiego aparatu Pan używa?”. Można przypuszczać, że takie postawienie kwestii rozeźliło Penna. Odparł więc krótko: „A Pan pisze takie ładne książki. Jakiej marki jest Pańska maszyna do pisania?”.”

Irving Penn (1917–2009) fotograf amerykański

Źródło: Wojciech Tkaczyński, Co to znaczy „aparat profesjonalny”? Porównanie aparatów Bronica ETRSi i Bronica RF 645, „Pozytyw” nr 51, 2003–10.

O książkach, O zdjęciach

„Żadna maszyna nie zastąpi człowieka. Najcenniejsze informacje wywiadowcze to właśnie te, które człowiek uzyskuje samodzielnie, bez pomocy gadżetów. Poza tym w tej profesji trzeba czasem zdać się na instynkt, na wyczucie. Żaden komputer, choćby i najnowocześniejszy, tego nie potrafi. Szpiegostwo to jeden z najstarszych zawodów świata. I jeden z nielicznych, które mają zapewnioną długą przyszłość. Tajni agenci zawsze byli w cenie. Podczas II wojny światowej jeden z admirałów stwierdził, iż jego oddział kryptologów wart jest tyle, co cała flota na Pacyfiku. Każdy kraj korzysta z usług wywiadu, tylko z oczywistych przyczyn rzadko mówi się o tym głośno. Takie wydarzenia, jak sprawa Litwinienki należą do wyjątków.”

Matt Damon (1970) aktor amerykański

Źródło: Yola Czaderska-Hayek, Chętnie zagrałbym Bourne'a jeszcze raz. Matt Damon specjalnie dla Stopklatki, stopklatka.pl, 7 września 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=40096

O wojnie, O czasie, O przyszłości, O pomocy

„Kariera handlowa cieszy się umiarkowanym prestiżem, jest tylko w połowie „w dobrym tonie”, gdyż, silnie związana z własnością, przynosi jednak również pewien społeczny pożytek. Prestiż handlowca zależy od towarów, które sprzedaje, od tego, czy zaspokajają one „niższe” czy „wyższe” potrzeby. Tak więc kupiec sprzedający zwykłe artykuły codziennego użytku spada do poziomu rzemieślnika lub robotnika fabrycznego. Praca fizyczna czy nawet obsługiwanie maszyn znajduje się, oczywiście, na najniższym szczeblu drabiny prestiżu.”

Thorstein Veblen (1857–1929) ekonomista i socjolog amerykański

Teoria klasy próżniaczej (1899)

„Jak mam za dużo wolnego czasu, zaczynam myśleć i wpadam w depresję. Staram się więc robić jak najwięcej, ale nie zawsze mi się chce. Nie jestem da Vincim, żeby spać 15 minut na dobę. Człowiek musi czasem się poobijać. Co prawda tamten też tracił sporo czasu. Na przykład zupełnie bez sensu wymyślał maszyny do cięcia ludzi. Nie chcę być da Vincim.”

Andrzej Bachleda-Curuś (1975) polski narciarz alpejczyk

Źródło: Arkadiusz Bartosiak, Łukasz Klinke, Andrzej Bachleda, „Playboy” nr 3, 2009

O ludziach, O prawdzie, O myślach, O czasie

„Stalin rzucił zboże zabrane z kołchozów na rynki zachodnie po cenach dumpingowych, by za uzyskane w ten sposób pieniądze nabywać maszyny dla przemysłu. Maszyny stały się wszystkim, człowiek niczym.”

Adam Ciołkosz (1902–1978) polski działacz socjalistyczny, instruktor harcerski

Źródło: Kontrrewolucja bolszewicka, „Robotnik Polski”, Nr 2, 1963 http://lewicowo.pl/kontrrewolucja-bolszewicka/.

O pieniądzach

„Uczucia są to banknoty w stosunkach miedzy ludźmi. Wypuszcza się je, dopóki maszyna ta działa. W końcu reprezentują one już tylko fikcyjny metal. I człowiek żyje dalej za te asygnaty.”

Louis Aragon (1897–1982) francuski pisarz

O emocjach

„Sumienie nie działa jak bezbłędna maszyna. Jest to sprawność, cnota, którą trzeba z największą starannością pielęgnować, jak najcenniejszą, subtelną roślinę.”

Stefan Swieżawski (1907–2004) polski historyk filozofii

Źródło: Nazywanie dobra i zła: Stefan Świeżawski, „Arka” nr 43, styczeń-luty, 1993, s. 5.

„Nie żyjemy już w czasach Antygony – dziś tragedię może spowodować tylko błąd w maszynie.”

Friedrich Dürrenmatt (1921–1990) dramaturg szwajcarski

Źródło: „Problemy. Miesięcznik popularno-naukowy”, Wydania 1–6, Instytut Prasy „Czytelnik”, 1961, s. 285.

O błędach

„Pisarz nie powinien objaśniać swojego dzieła, po cóż bowiem pisałby powieść, która jest wszak maszyną do wytwarzania interpretacji.”

Umberto Eco książka Imię róży

Imię róży, Dopiski na marginesie „Imienia róży”

„W naszych czasach wszelka rzecz jest jak gdyby brzemienna w swe przeciwieństwo. Maszyna, która ma cudowną moc skracania pracy człowieka i czynienia jej bardziej owocną, staje się, jak widzimy, źródłem jego nędzy i wycieńczenia. Nowo odkryte źródła bogactwa przeistaczają się, jak gdyby przez złe czary, w źródła nędzy. Zwycięstwa na polu sztuki zdają się być odniesione kosztem wartości moralnych. W tej samej mierze, w jakiej ludzkość zdobywa władzę nad przyrodą, podpada człowiek pod władzę innych ludzi lub pod władzę własnej nikczemności. Nawet jasne światło wiedzy może widocznie świecić jedynie na mrocznym tle ignorancji. Wszystkie nasze wynalazki i cały nasz postęp nie mają, zdawałoby się, innych wyników, prócz tego, że siły materialne obdarzone zostają życiem duchowym, a życie ludzkie przytępione i sprowadzone do poziomu sił materialnych. Ta sprzeczność pomiędzy (…) siłami wytwórczymi a stosunkami społecznymi naszej epoki, jest faktem namacalnym, nieodpartym, niezbitym.”

Karol Marks (1818–1883) niemiecki filozof, ekonomista i działacz rewolucyjny

14 kwietnia 1856.
Przemówienia
Źródło: Sędzią jest historia, wykonawcą wyroku – proletariat, w: Wielkie mowy historii, t. 2, wyd. Polityka Spółdzielnia Pracy, Warszawa 2006

O życiu, O ludziach, O historii, O wiedzę

„Maszyny, które konstruuje się jako pierwsze, w celu wykonania jakiegoś konkretnego zadania, zwykle są najbardziej skomplikowane, a dopiero następni artyści zwykle odkrywają, że przy mniejszej liczbie kół, przy mniejszej liczbie zasad ruchu, niż początkowo zastosowano, można łatwiej osiągnąć ten sam efekt. Podobnie ma się rzecz z pierwszymi systemami filozoficznymi, zawsze są najbardziej skomplikowane.”

Adam Smith (1723–1790) brytyjski myśliciel

„Maszyna jest kategorią ekonomiczną w nie większym stopniu niż wół ciągnący pług.”

Karol Marks (1818–1883) niemiecki filozof, ekonomista i działacz rewolucyjny

„Śląsk od co najmniej pół wieku jest jednym z dwóch – obok Warszawy – najmocniejszych w kraju ośrodków informatyki i automatyki, co w dużej mierze zawdzięcza przemysłowi ciężkiemu. W PRL-u nikt nie mówił o komputerach osobistych, wykorzystywane były w przemyśle jako maszyny sterujące procesami przemysłowym.”

Piotr Fuglewicz (1954) informatyk

Źródło: Siatka szpiegowska na Śląsku w PRL-u, 5 października 2015 http://www.dziennikzachodni.pl/artykul/8964729,siatka-szpiegowska-na-slasku-w-prlu-historia-dz,2,id,t,sa.html

O historii, O wieku

„Już jako minister pojechałem do Iraku tydzień po nominacji. Wtedy nasza baza była w Diwanii. Lecieliśmy naszym „Air Force One”, czyli starym tupolewem. Ten samolot zawsze budził we mnie szczególne odczucia. W trakcie lotu jest czas na to, żeby porozmawiać z dziennikarzami, kolegami ministrami czy premierem, a skądinąd wiadomo, że te maszyny są serwisowane w Moskwie. W tysiącach kilometrów kabli można ukryć wszystko.”

Radosław Sikorski (1963) polski polityk, dziennikarz

Źródło: Łukasz Warzecha, Strefa zdekomunizowana – wywiad rzeka z Radosławem Sikorskim, 2007.

O czasie

„Oto właściciele ziemscy – na czym im zależy? By ziemia była płodna, a pogoda sprzyjająca. Ale co z tego wynika? Że zboża będzie pod dostatkiem, a cena się obniży, a więc zyskają na tym ci, którzy nie mieli majątku. Oto producenci – o czym nieustannie myślą? Aby udoskonalać swoją pracę, zwiększać moc maszyn, zdobywać surowce na jak najlepszych warunkach. A do czego to wszystko prowadzi? Do obfitości i niskiej ceny produktów, to znaczy, że wszystkie wysiłki podejmowane przez producenta, który się tego nawet nie domyśla, przekształcają się w zysk konsumenta, którym także ty jesteś. To samo dotyczy wszystkich zawodów. Co więcej, także kapitaliści podlegają temu prawu. Oni są bardzo zajęci zarabianiem pieniędzy, oszczędzaniem, czerpaniem korzyści z tego wszystkiego, co robią. To bardzo dobrze, ale im większy sukces odnoszą, tym bardziej przyczyniają się do zwiększania kapitałów i siłą rzeczy do obniżania procentu. A kto czerpie korzyść z obniżania procentu? Czyż najpierw nie pożyczkobiorcy, a w końcu konsumenci produktów, które są wytwarzane dzięki kapitałom?
Nie ma zatem wątpliwości, że końcowy rezultat wysiłków każdej klasy to dobro wspólne wszystkich klas.”

Frédéric Bastiat (1801–1850) francuski ekonomista

Kapitał i zysk z kapitału
Źródło: s. 174–175

O myślach, O wysiłku, O sile, O sukcesie

„Narzędzia umożliwiają robienie rzeczy w sposób bardziej efektywny. Liczba remake'ów hollywoodzkich i ogromnych inwestycji wytwórni w składnice filmów „wiecznie młodych” są kolejnymi dowodami na to, że to pomysły są istotą filmów, nie maszyny.”

Christopher Doyle (1952) australijski operator filmowy

Źródło: Wywiad, 2003 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=13704

„Sądzą państwo zapewne, że powieściopisarze pracują zawsze według ściśle ustalonego planu, więc przyszłość zapowiedziana przez rozdział pierwszy musi być nieuchronnie teraźniejszością w rozdziale trzynastym. Powieściopisarze piszą jednak dla niezliczonych i najrozmaitszych powodów: dla pieniędzy, dla sławy, dla recenzentów, dla rodziców, dla przyjaciół, dla ukochanych, z próżności, z pychy, z ciekawości – podobnie jak dobrzy stolarze lubią robić meble, jak pijacy lubią pić, jak sędziowie lubią sądzić, jak Sycylijczycy lubią wygarniać z dubeltówki w plecy wroga. Mógłbym ułożyć całą księgę tego rodzaju powodów i pobudek, a wszystkie byłyby autentyczne, choć oczywiście nie dla każdego pisarza. Tylko jeden powód wszyscy mamy wspólny: pragniemy tworzyć światy równie rzeczywiste jak ten, który jest (albo był), lecz zarazem od niego odmienne. Dlatego nie możemy planować. Wiemy, że świat nie jest maszyną, lecz organizmem. Wiemy również, że świat stworzony rzetelnie musi być niezależny od swego twórcy – zaplanowany świat (taki, w którym widać wyraźnie, że go zaplanowano) to świat martwy. Gdy nasze postacie i wydarzenia przestają nas słuchać, wtedy dopiero zaczynają żyć prawdziwym życiem.”

John Fowles książka Kochanica Francuza

Kochanica Francuza
Źródło: s. 114, 115

O świecie, O piciu, O rodzicach, O przyszłości

„Nienawiść jako element walki. Niewzruszona nienawiść do wroga, która rozsadza naturalne granice człowieka i zamienia go w skuteczną i zimną maszynę do zabijania. Tacy muszą być nasi żołnierze. Lud bez nienawiści nie zdoła zatriumfować nad brutalnym wrogiem.”

Ernesto Guevara (1928–1967) rewolucjonista argentyński

Źródło: Artur Domosławski, Gorączka latynoamerykańska, wyd. Świat Książki, Warszawa 2010, s. 364.

O nienawiści, O ludziach, O książkach, O świecie

„Śmiano się z encyklopedystów podważających władzę królewską, kpiono z luddystów niszczących maszyny, czartystów mówiących o prawach człowieka, utopijnych socjalistów. (…) Z historii wiemy, iż wiele z utopijnych teorii zaistniało w praktyce, przynosząc trwałe zmiany panującego wcześniej „jedynego porządku społecznego.””

Wojciech Giełżyński (1930–2015) polski dziennikarz i reportażysta

o antyglobalistach <br class="br">Źródło: „Obywatel” nr 2/2002 http://www.obywatel.org.pl/index.php?module=pagemaster&func=viewpub&tid=3&pid=104

O historii

„Film to pewna maszyna. Jak rusza, to za każdym razem jest taka sama – czy to dramat, czy komedia, czy to dzieje się w zimie, czy w lecie, czy to jest film trochę większy, czy mniejszy, czy gra Polański, czy ktoś inny. To pewna rzeczywistość, której wszyscy muszą się podporządkować.”

Andrzej Wajda (1926–2016) polski reżyser filmowy

Źródło: wywiad, 2002 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=11083

O grach, O rzeczywostości

„Oto nasza epoka, dumna z maszyn, które myślą, podejrzliwa wobec ludzi, którzy próbują robić to samo.”

Howard Mumford Jones (1892–1980)

Ours is the age which is proud of machines that think, and suspicious of men who try to. (ang.) <br class="br">Źródło: William Martin, What Liberals Believe http://books.google.pl/books?id=S-EyllPGnNcC&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false, Skyhorse Publishing Inc., 2008, s. 156.

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Nigdy nie wyciągałem chuja na scenie, ani nikt z zespołu tego nie robił. Mieliśmy na scenie wypchaną żyrafę, uzbrojoną w wąż i przemysłową maszynę do robienia piany. Pod tym mieliśmy bombę wiśniową. Tak właśnie świętowaliśmy Czwarty Lipca 1967. Ktoś machał flagą, zapalał wiśniową bombę. Ona rozrywała dupę żyrafy. Ktoś inny sięgał pod żyrafę i naciskał guzik i wtedy to wszystko srało pianą po całej scenie. To z jakiegoś powodu bawiło ludzi.”

Frank Zappa (1940–1993) amerykański muzyk rockowy, multiinstrumentalista, kompozytor

Źródło: Wywiad dla Playboya, 1993

O ludziach

„Polemika: maszyna, do której wchodzi świnia, a wychodzi mielona kiełbasa.”

Ambrose Bierce (1842–1914) amerykański dziennikarz, satyryk i pisarz

„Człowiek obsługujący obrabiarkę czy jakiś automat – stał się już dawno częścią tej maszyny – indywidualność jest zbyteczna.”

Janusz Maria Brzeski (1907–1957) polski malarz, fotograf, grafik, ilustrator i filmowiec

Źródło: artykuł Narodziny robota (1934) , cyt. za: culture.pl http://www.culture.pl/pl/culture/artykuly/os_brzeski_janusz_maria

O narodzinach

„Ludzie utalentowani – powiedział sentencjonalnie – są jak zazębiające się tryby pracującej pełną parą maszyny.”

Václav Erben (1930–2003) czeski pisarz

Śmierć utalentowanego szewca

O ludziach

„Rozum, logikę i racjonalność to mają maszyny, o których mówi się, że są bezduszne. W sensie deontologicznym faktycznie moralność to atawizm ewolucyjny. Pozwalał nam przetrwać, dlatego się utrzymał. Jak rodzicie nie byli empatyczni, nie kierowali się dobrem innych, to dzieci mogły nie przeżyć, zaniedbane i opuszczone przez grupę, więc moralność była promowana w genach.”

Jerzy Vetulani (1936–2017) profesor nauk przyrodniczych, psychofarmakolog, neurobiolog, biochemik

Źródło: Olga Woźniak: Stań się dobrym. To się opłaca, „Gazeta Wyborcza” nr 299, 24–26 grudnia 2011

O dzieciach, O morzu, Sens

„Kobieta i mężczyzna są dla siebie wzajem miotłą do zamiatania i sitkiem na grochowy przecier, wózkiem dziecinnym i skarbonką, maszyną do szycia i patelnią – i tak już się nie mogą obejść jedno bez drugiego. W ten oto sposób dokonuje się miłość małżeńska.”

Sakaguchi Ango (1906–1955)

O miłości, O kobietach

„Kiedyś palono na ulicach miast maszyny tkackie Jacquarda, gdyż automatyzacja zagrażała miejscom pracy tkaczy. Pewniej nocy, gdy po raz pierwszy do druku „The Times” zastosowano parowe maszyny drukarskie Koeniga, w obawie przed zamieszkami utrzymywano ten fakt w tajemnicy przed pracownikami drukarni. A dziś w Polsce Izba Wydawców Prasy wyraża w mediach zaniepokojenie związane z podpisaniem przez PAP porozumienia z Google.”

Piotr Waglowski (1974) prawnik polski, działacz na rzecz informatyzacji

Źródło: Podzielą los zecera?, „Przekrój”, 23 kwietnia 2009.

O losie

„Turecka maszyna typu F-4 Phantom co prawda naruszyła na krótko syryjską przestrzeń powietrzną w rejonie Latakii, ale był to lot ćwiczebny, samolot był nieuzbrojony i miał przetestować radary tureckiej obrony przeciwlotniczej. (…) Syria dobrze wiedziała, że był to nasz samolot. (…) Żaden kraj nie może sobie pozwalać na wystawianie cierpliwości Turcji na próbę.”

Ahmet Davutoğlu (1959) turecki polityk

o zestrzeleniu 22 czerwca tureckiego samolotu wojskowego przez syryjską obronę powietrzną.
Źródło: Sonja Zekri, Wystawieni na próbę, „Süddeutsche Zeitung”, tłum. „Forum”, 2 lipca 2012.

O prawdzie, O cierpliwości

„Tak długo jak ziemia i maszyny są w rękach posiadaczy, robotnicy zawsze będą wyzyskiwani i nie zaznają nic nic oprócz biedy i niewolnictwa.”

Errico Malatesta (1853–1932) włoski myśliciel polityczny, anarchista

Kapitalizm

„Kwestia kobieca nie obejmuje interesów kobiet jednej tylko sfery, ale wszystkich. Nie chodzi więc tu o przesunięcie trudów z jednej kobiety na drugą, ale o dążenie do zaprowadzenia takiego podziału pracy i przystosowania maszyn, aby czynności te stać się mogły dla wszystkich mniej uciążliwe, mniej skupione, popłatniejsze i niepociągające za sobą służebnego skrępowania swobody osobistej.”

Paulina Kuczalska-Reinschmit (1859–1921) polska działaczka społeczna i dziennikarka

o nieodpłatnej pracy kobiet w domu.
„Przegląd Tygodniowy"
Źródło: E pur si muove… cz. III, «Przegląd Tygodniowy» 1893, nr 31.

O kobietach, O domu

„To już od dawna jest jak choroba, nie mogę pisać, robi mi się słabo, jak wstawiam datę, albo wkręcam papier do maszyny.”

Ingeborg Bachmann (1926–1973) austriacka pisarka

Czas serca. Listy

O chorobach

„Generał Błasik nie był jednak zwykłym pasażerem. Z własnej woli przejął dowodzenie Tu-154M. Zadokumentował to przy trapie samolotu na lotnisku w Warszawie, składając meldunek prezydentowi Kaczyńskiemu o gotowości załogi do wykonania zadania. W ten bezprecedensowy sposób pozbawił kompetencji dowódcę maszyny i w decydującej fazie lotu zasiadł w kokpicie. Poza tym jaki pasażer może przebywać w kabinie pilotów podczas lądowania, w dodatku w skrajnie niekorzystnych warunkach atmosferycznych?”

Leszek Miller (1946) polityk polski, premier

Źródło: se.pl, 9 kwietnia 2011 http://www.se.pl/wydarzenia/opinie/leszek-miller-strzal-w-gowe_168024.html

„Najgłębsza definicja faszyzmu brzmi: jest to ruch polityczny, który podąża najbardziej bezpośrednio i najbardziej radykalnie na drodze wielkiej rewolucji naszych czasów, na drodze rewolucji ciała – zdrowia, godności, płodności i heroizmu – drodze obrony człowieka przeciw wielkiemu miastu i przeciw maszynie”

Pierre Drieu La Rochelle (1893–1945)

Źródło: Jacek Bartyzel, Pierre Drieu La Rochelle, legitymizm.org http://www.legitymizm.org/ebp-pierre-drieu-la-rochelle

„Novum, (…) jest, jeśli mogę tak to nazwać, jednostką nowości w science-fiction. Zauważalny punkt różnicy, odchyłu od szeroko rozumianej współczesności. Maszyna czasu, niewidzialny człowiek – to nova. Piętrowe zdania Roberta Heinleina – „rozprężenie drzwi” – zawierają w sobie novum i inne kamienie milowe literatury science-fiction. Inny nacisk językowy. W science-fiction zdanie „otworzyła oczy” może oznaczać dwie różne rzeczy. To, według wielu ludzi, jest powodem dlaczego znaczący procent odbiorców odtrąca literatura science-fiction – bo wymaga od was przetwarzania ich informacji w zupełnie inny sposób, cały czas. Niektórzy ludzie czują się tak jakby sf próbowało ich nabrać w każdym zdaniu. Słyszałem sugestie, że stara reputacja sf jako infantylnej literatury bierze się nie tylko z żałosnej pisaniny i infantylnych problemów z historii gatunku, ale też z tego, że przeważająca część populacji czuje się, jakby ktoś próbował ich nabrać.”

Warren Ellis (1968) Angielski pisarz, scenarzysta komiksowy i telewizyjny.

w swojej kolumnie w Doctor Sleepless #12.
Wypowiedzi autora i didaskalia

O ludziach, O historii, O literaturze, O czasie

„Zawód scenarzysty wymaga ogromnego wysiłku. Nie ogranicza się on tylko do siedzenia w domu przed laptopem czy maszyną do pisania. Musisz spotykać się z ludźmi, rozmawiać z nimi. To męczące i czasochłonne.”

Rafael Yglesias (1954)

Źródło: Scenarzysta Polańskiego: Romanowi się nie odmawia, stopklatka.pl, 17 lipca 2011 http://stopklatka.pl/news/scenarzysta-polanskiego-romanowi-sie-nie-odmawia-149867

O domu, O wysiłku

„Pewnego dnia nauka stworzy maszynę lub siłę tak przerażającą w swoich możliwościach, tak przejmująco przerażającą, że nawet człowiek, wojownik, który zniesie śmierć i tortury, by zadać tortury i śmierć, zatrwoży się i na zawsze porzuci wojnę.”

Thomas Alva Edison (1847–1931) amerykański wynalazca

O śmierci, O sile, O nauce

„Wtedy gdy wyniknie spór pomiędzy dwoma filozofami, nie będzie już potrzebny trud naukowej dysputy większy niż trud dwóch rachmistrzów. Wystarczy, jeśli obaj siądą przed swoimi maszynami do liczenia i powiedzą do siebie (być może z przyjemnym uśmiechem): No to policzymy!”

Gottfried Wilhelm Leibniz (1646–1716) niemiecki filozof, matematyk, inżynier-mechanik, fizyk i dyplomata

Źródło: De scientia universali seu calculo philosophico, 1680

O uśmiechu

„Czy chcemy żyć w Mordorze, gdzie jest wysoki PKB dzięki zbrojeniom i produkcji ciężkich maszyn? Czy raczej w Rivendell, w którym przez stulecia nie było wzrostu gospodarczego?”

Tomáš Sedláček (1977)

Źródło: rozmowa Piotra Burasa, Poukładajmy świat na nowo, „Gazeta Wyborcza”, 14–15 lipca 2012.

O świecie

„Co ludzie mogą podrzucić?
- Dziecko! - krzyknął ktoś z sali.
- Absolutnie słusznie - potwierdził konferansjer - dziecko, anonim, ulotkę, maszynę piekielną, diabli wiedzą co jeszcze, ale czterystu dolarów nigdy w życiu nikt nie podrzuci, takiego kretyna nie ma na świecie.”

Michaił Bułhakow (1891–1940) pisarz rosyjski

O dzieciach, O ludziach

„Na początku często z Niilą dyskutowaliśmy, czy nasze granie można uznać za knapsu. Słowo jest tornedalsko-fińskie i oznacza "babski", zatem coś, czym zajmują się tylko kobiety. Można by powiedzieć, że rola mężczyzn w Tornedalen ogranicza się tylko do jednego: nie być knapsu. Brzmi to jasno i zrozumiale, ale całość komplikują specjalne reguły, wymagające dziesiątków lat na przyswojenie, coś, czego są w stanie doświadczyć zwłaszcza mieszkający tu mężczyźni z południowej Szwecji. Pewne zajęcia są knapsu z założenia, zatem mężczyźni powinni ich unikać. Są to na przykład: robótki ręczne, zmiana zasłon, tkanie chodników, dojenie, podlewanie kwiatów i tym podobne. Drugą grupą są zajęcia definitywnie męskie: ścinanie drzew, polowanie na łosie, budowanie chat na zrąb, spławianie drewna i bójki na potańcówkach. Od dawien dawna świat podzielony był na dwie części, wszyscy wiedzieli, o co chodzi. Ale przyszedł dobrobyt. I nagle pojawiły się setki nowych zajęć i informacji, które wprowadzają pewien zamęt. Ponieważ pojęcie to przez stulecia kształtowało się wśród ludu nieświadomego zachodzących procesów, definicje nie nadążały. Oprócz kilku dziedzin. Silniki na przykład są domeną mężczyzn. Silniki spalinowe są bardziej męskie od elektrycznych. Samochody, śnieżne skutery i piły motorowe zatem nie są knapsu. Czy natomiast facet może szyć na maszynie? Ubijać śmietanę mikserem? Doić krowy automatyczną dojarką? Wyjmować naczynia ze zmywarki? Czy prawdziwy mężczyzna może odkurzać swój samochód, zachowując taki sam szacunek, jakim cieszył się wcześniej? Macie tu kwestie do przemyślenia. Jeszcze więcej kłopotów sprawiają inne nowinki. Czy na przykład jedzenie niskotłuszczowej margaryny jest knapsu? Posiadanie farelki w samochodzie? Kupowanie żelu do włosów? Medytowanie? Pływanie z maską? Używanie plastra? Wkładanie psiej kupy do specjalnego plastikowego worka?”

Mikael Niemi książka Popular Music from Vittula

Popular Music from Vittula

O piciu, O kobietach, O mężczyznach, O ludziach

„Nie jesteśmy myślącymi maszynami, jesteśmy czującymi maszynami, które przypadkiem myślą.”

Peter Watts (1958) Pisarz science fiction.

Blindsight

O myśleniu, O myślach

„W kasecie maszyny losującej znajduje / znajdują się osiemdziesiąt / czterdzieści dwie / czterdzieści pięć / czterdzieści dziewięć / trzydzieści sześć kolejno ułożonych / ułożone kul. / kule. Komora / Bęben maszyny losującej jest pusta. / pusty. Następuje / Proszę o zwolnienie blokady… i rozpoczynamy losowanie sześciu / pięciu / dwudziestu / czterech liczb.”

Ryszard Rembiszewski (1947)

słowa wypowiadane w każdym losowaniu.

„Warto przypomnieć, że symbolem pierwszej rewolucji była maszyna parowa, wynalazek, który umożliwił zastąpienie systemu manufakturowego systemem fabrycznym, a w konsekwencji przejście od feudalizmu do kapitalizmu. Niemniej ważne było przejście na przełomie XIX i XX wieku od ery pary do ery elektryczności, czyli druga rewolucja przemysłowa, której symbolem jest żarówka. Symbolem trzeciej rewolucji przemysłowej, która dokonała się w połowie ubiegłego wieku, jest komputer. Natomiast obecnie mamy czwartą rewolucję przemysłową, którą symbolizuje sztuczna inteligencja. To połączenie potencjału cyfrowego, mechanicznego i biologicznego, w tym technologii wszczepialnych, co prowadzi do całkiem nowych modeli biznesu i funkcjonowania społeczeństwa.”

Elżbieta Mączyńska-Ziemacka (1944)

Źródło: Profesor Elżbieta Mączyńska: PiS ma obowiązek przygotować Polskę do rewolucji cyfrowej https://www.wiadomoscihandlowe.pl/artykuly/prof-maczynska-pis-ma-obowiazek-przygotowac-polske,57862/3, wiadomoscihandlowe.pl, 21 października 2019.

O inteligencji, O biznesie, O wieku

„Według mojego wyobrażenia pisarzem jest ktoś, kto pisze. Kto siedzi przy maszynie i zapisuje słowa. Wydawałoby się, że na tym polega istota rzeczy. Nie uczyć innych, jak pisać, nie przesiadywać na seminariach, nie czytać wierszy szalejącemu tłumowi. Czemu oni są tacy ekstrawertyczni? Gdybym chciał być aktorem, zabiegałbym o rolę w Hollywood. Z pięćdziesięciu pisarzy, których poznałem w różnych okolicznościach, tylko dwaj wydali mi się ludzcy w każdym calu. (…) Poza tym pisarze są ostatnimi osobami, z którymi miałbym ochotę się napić i których chciałbym słuchać. Dostrzegam więcej życia wewnętrznego u starych gazeciarzy, u dozorców, w chłopcu obsługującym klientów w całonocnym stoisku z meksykańskim żarciem. Mam wrażenie, że pisarstwo przyciąga najgorszych, nie najlepszych, mam wrażenie, że prasy drukarskie tego świata po prostu nieustannie drukują szmirę autorstwa nieudolnych ludzi, którą niekompetentni krytycy nazywają literaturą, poezją, prozą. To bezcelowe, może poza tym jednym przebłyskiem od czasu do czasu, który rzadko rozumie, wie jak.”

Charles Bukowski (1920–1994) amerykański poeta i powieściopisarz

O Pisaniu

O literaturze, O wrażeniach, O ludziach, O czasie

„Zmiana funkcjonowania sądów, przez kilkanaście lat mojej służby, była jednocześnie zauważalna i niezauważalna. Taki sądowy paradoks. Do dyspozycji miałem wreszcie elektroniczne narzędzie wspomagające moją pracę. Miałem komputer i drukarkę. Nie brakowało papieru, a poczta z sądu wysyłana była regularnie. To zmiany zdecydowanie na plus. A poza tym? Akt nie szyto dratwą, bo zakładano plastikowe wąsy; hałas maszyn do pisania na salach rozpraw zastąpił szum komputerowych klawiatur. Nie zmieniło się jednak najważniejsze – sądy nadal działają powoli. Zbyt powoli jak na wymagania współczesnego szybkiego świata. Sądy są wciąż dalekie od cyfrowej rzeczywistości i wymagają fizycznej obecności obywateli, a papier jest nadal najważniejszy. Świadomość prawna obywateli jest nadal niska. (…) Mam wrażenie, że zaprzepaściliśmy trzy dekady wolności, zaniedbując przede wszystkim wymiar sprawiedliwości. Łańcuch jest tak silny, jak silne jest jego najsłabsze ogniwo. Zaniedbanie jednej z trzech władz to zaniedbanie całego państwa, jego jakości i podstawowych funkcji.”

Jarosław Gwizdak (1974) polski sędzia, działacz społeczny

Źródło: Sędzia: Odszedłem. Miałem dość https://www.tvn24.pl/magazyn-tvn24/sedzia-odszedlem-mialem-dosc,233,4007, tvn24.pl, wrzesień 2019

O wrażeniach, O rzeczywostości, O wolności, O zmianach

„Niestety często zauważałem, że ludzie o wyższym wykształceniu technicznym zbytnio upraszczają zjawiska społeczne. Zawsze im się zdaje, że tak jak w maszynie, dość jest nacisnąć jakiś guzik lub przesunąć dźwignię, aby uzyskać cel pożądany.”

Stanisław Mackiewicz (1896–1966) premier Rządu Rzeczypospolitej Polskiej na Wychodźstwie

Zielone oczy
Źródło: s. 41–42

O ludziach, O wykształceniz

„Najpracowitsza maszyna odmawia chwilami posłuszeństwa.”

Gabriela Zapolska (1857–1921) polska pisarka

Źródło: Kaśka Kariatyda https://www.sbc.org.pl/dlibra/show-content/publication/edition/24621?id=24621, Lektor, Lublin etc., 1922, s. 66.

„Jestem właścicielką tego domu, wydałam dyspozycje, aby opłaty za wodę, gaz, elektryczność, koszty eksploatacyjne były potrącane z mojego konta bankowego. Po śmierci mam się z czego utrzymywać przez całe lata: informatyka pozwala umrzeć cichcem, maszyny nas nie potrzebują, aby zarządzać naszymi egzystencjami. Możemy zniknąć, a one nadal pracują zgodnie z programem, jaki do nich wprowadzono.”

Gilles Rozier (1963) francuski pisarz, poeta i tłumacz

Z kraju bez miłości
Źródło: s. 33.

O śmierci, O wodzie, O domu

„W każdym technologicznie zaawansowanym społeczeństwie los jednostki musi zależeć od decyzji, na które w znacznym stopniu nie ma ona żadnego wpływu. Społeczeństwo technologiczne nie może zostać rozbite na małe, autonomiczne wspólnoty, ponieważ produkcja opiera się na kooperacji ogromnej liczby ludzi i maszyn. Takie społeczeństwo musi być wysoko zorganizowane i muszą być podejmowane decyzje oddziałujące na ogromną liczbę osób.”

Theodore Kaczynski (1942) terrorysta amerykański

Cytaty z manifestu Społeczeństwo przemysłowe i jego przyszłość

O losie, O ludziach, O decyzjach

„Bóg przychodzi do tego świata osobiście, pozostawia nauki w postaci Bhagavad-gīty, a także bhaktów potrafiących przybliżyć Go innym. My zaś uparcie nie uznajemy Boga. To głupota z naszej strony. Tych, którzy nie uznają Najwyższego, Bhagavad-gītā nazywa łotrami i głupcami (mūḍhāḥ). Bóg istnieje i istnieje także Jego energia. Skoro nie potrafimy dostrzec Jego samego, możemy przynajmniej zobaczyć Jego energię. Mimo iż nie widzimy elektrowni i inżynierów, którzy nią kierują, wykorzystujemy elektryczność. Powinniśmy dowiedzieć się, skąd ona pochodzi. Taką funkcję pełni inteligencja. Dociekania doprowadzą w końcu do samej elektrowni. Przekonamy się wtedy, że kieruje nią człowiek. Elektryczność jest bezosobowa i elektrownia także, ale stojący za nimi człowiek jest osobą. Bóg też jest osobą. To logiczne. Jak mógłby być bezosobowy? Bezosobowe nie ma inteligencji. Wynaleźliśmy tyle wspaniałych maszyn pozbawionych jednak inteligencji. Inteligencję ma obsługująca je osoba. Kṛṣṇa mówi: mayādhyakṣeṇa prakṛtiḥ sūyate sa-carācaram.”

Bhaktiwedanta Swami Prabhupada (1896–1977) duchowny hinduski

„Dostrzegasz energię, która uwidacznia się w zdumiewających akcjach i reakcjach zachodzących w materialnym stworzeniu, lecz nie myśl, że działa ona niezależnie. Ja nią kieruję”.
Nauki Królowej Kuntī
Źródło: Ibidem., s. 167.

O inteligencji, O Bogu, O nauce, O głupocie

„Polscy matematycy: Marian Rejewski, Jerzy Różycki i Henryk Zygalski z krajowego Biura Szyfrów złamali kody maszyny szyfrującej Enigma. Pracując razem z inżynierami fabryki AVA w Warszawie zbudowali bombę – pierwszą maszynę deszyfrująca kody Enigmy. Ich osiągnięcia były podstawą do dalszych prac Brytyjczyków nad deszyfracją, które w okresie późniejszym z pomocą Amerykanów, przyczyniły się do zakończenia II-giej wojny światowej. To prestiżowe wyróżnienie ostatecznie niweczy kolportowaną przez blisko 70 lat fałszywą informację przypisującą zasługi związane ze złamaniem kodów Enigmy tylko Brytyjczykom i Amerykanom.”

Henryk Zygalski (1908–1978) polski matematyk i kryptolog

komunikat przygotowany przez organizację IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) z USA, odznaczenie „Milestone” (Kamień milowy) <br class="br">Źródło: Polacy, którzy złamali kod Enigmy, docenieni prestiżową nagrodą. Szkoda, że po tylu latach… http://www.pcworld.pl/news/Polacy-ktorzy-zlamali-kod-Enigmy-docenieni-prestizowa-nagroda-Szkoda-ze-po-tylu-latach,398032.html, pcworld.pl

O wojnie, O pomocy

„Jak ma się sztuczna inteligencja do relacji społecznych – na przykład funkcjonowania takiego czy innego systemu politycznego? Otóż ewolucja świata nie jest procesem zamkniętym i zakończonym. Na pewno czeka nas zmiana stosunków społecznych związana z oddaniem rynku pracy, szczególnie na skutek przeniesienia ciężaru wykonywania rozmaitych czynności na urządzenia. Wynalezienie maszyn w czasie angielskiej rewolucji przemysłowej w XVIII i w początkach XIX wieku spowodowało masowe strajki i bunty, bo wielu robotników obawiało się, że zastąpią ich maszyny. Społeczeństwa w dużym stopniu jakoś się z tego wybroniły. Czy wybronią się w sytuacji kolejnego kroku w kierunku automatyzacji wszystkiego? To sprawa otwarta.”

Zygmunt Vetulani (1950) matematyk, informatyk, profesor nauk technicznych

Źródło: Prof. Vetulani: technologie informatyczne mogą przyczynić się do koncentracji władzy http://www.pap.pl/aktualnosci/news,1495943,prof-vetulani-technologie-informatyczne-moga-przyczynic-sie-do-koncentracji-wladzy.html, pap.pl, 17 lipca 2018.

O inteligencji, O relacjach, O zmianach, O czasie

„Człowiek, który przechodzi na drugą stronę ulicy, musi uważać, by nie potrącił go samochód, także wtedy, gdy będzie to pojazd automatyczny i bez kierowcy, samochód jest bowiem od człowieka mocniejszy. Powinniśmy się bać urządzeń, które funkcjonują w sposób dla nas niebezpieczny. Robot stanie się takim urządzeniem, jeżeli uda nam się wyposażyć go nie tyle w inteligencję, ile w mechanizmy imitujące skutki określonej funkcjonalności człowieka. Mam na myśli wyposażenie robotów w mechanizmy funkcjonujące podobnie jak świadomość istnienia oraz instynkt samozachowawczy człowieka. Nie chcę przez to powiedzieć, że urządzenie będzie miało świadomość, tylko że jego zachowanie będzie podobne do zachowania jednostki rozumnej, takiej jak świadomy swojego istnienia człowiek. Maszyna nie otrzyma świadomości, ale będzie tak się zachowywała, jakby ją miała.”

Zygmunt Vetulani (1950) matematyk, informatyk, profesor nauk technicznych

Źródło: Zrób sobie mózg https://www.tygodnikprzeglad.pl/zrob-sobie-mozg/, wywiad Bronisława Tumiłowicza, „Przegląd”, nr 6/2018, s. 58–59.

O inteligencji, O myślach, O myśleniu, O samochodach

„My, drugie pokolenie, z szacunkiem odstawiamy niemieckie sprzęty na półkę, owijamy w serwetkę i upychamy w podróżne torby, gdy opuszczamy te strony. Bez zdziwienia odczytujemy na studzienkach niemieckie napisy. Maszyna do szycia szewca Nowaka to przedwojenny singer, który należał kiedyś do pana Schmidta. Róże, hortensje i malwy od lat wysoko, wysoko przesłaniają okna sklepikarza Kociniaka. I my wiemy, że ktoś inny tam dawno temu je zasadził, czule odgrodził żeliwnym wzorkiem od chodnika. Jakaś inna, niepolska ręka.”

Magdalena Parys (1971) polska poetka, pisarka i tłumaczka mieszkająca w Berlinie

Biała Rika

„Polscy matematycy: Marian Rejewski, Jerzy Różycki i Henryk Zygalski z krajowego Biura Szyfrów złamali kody maszyny szyfrującej Enigma. Pracując razem z inżynierami fabryki AVA w Warszawie zbudowali bombę – pierwszą maszynę deszyfrująca kody Enigmy. Ich osiągnięcia były podstawą do dalszych prac Brytyjczyków nad deszyfracją, które w okresie późniejszym z pomocą Amerykanów, przyczyniły się do zakończenia II wojny światowej. To prestiżowe wyróżnienie ostatecznie niweczy kolportowaną przez blisko 70 lat fałszywą informację przypisującą zasługi związane ze złamaniem kodów Enigmy tylko Brytyjczykom i Amerykanom.”

Jerzy Różycki (1909–1942) polski matematyk

komunikat przygotowany przez organizację IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) z USA, odznaczenie „Milestone”. <br class="br">Źródło: Polacy, którzy złamali kod Enigmy, docenieni prestiżową nagrodą. Szkoda, że po tylu latach… http://www.pcworld.pl/news/Polacy-ktorzy-zlamali-kod-Enigmy-docenieni-prestizowa-nagroda-Szkoda-ze-po-tylu-latach,398032.html, pcworld.pl

O wojnie, O pomocy

„Nie chcąc wydusić słowa o tym, że w ogóle trwa nasilająca się wojna klasowa, elity brną bez końca w teorie spiskowe o rosyjskim mataczeniu, o nagłym wybuchu spontanicznej mizoginii, o fali imigrantów, buncie maszyn i tak dalej. Chociaż te wszystkie obawy są wyraźnie skorelowane z nastrojami bojowej zaściankowości, które napędzają Trumpa i Brexit, ale schodzą na plan dalszy wobec głębokiej przyczyny: wojny klasowej przeciwko biednym.”

Janis Warufakis (1961)

Źródło: Warufakis: Jak nie wiadomo, o co chodzi, to chodzi o wojnę klas http://krytykapolityczna.pl/swiat/warufakis-klasy-spoleczne-konflikt-elity/, przeł. Maciej Domagała, krytykapolityczna.pl, 13 grudnia 2017.

O wojnie

„Każde zwierzę jest cudowne. Kiedy patrzy się im w te ich inteligentne oczy, człowiek zaczyna rozumieć, że to gatunki wyrzeźbione przez miliony lat ewolucji. Wszystkie są dziełami sztuki. Jeden mały pająk jest bardziej skomplikowany niż jakakolwiek maszyna kiedykolwiek stworzona przez człowieka.”

Joel Sartore (1962)

Źródło: rozmowa Tomasza Ulanowskiego, Portret przed zagładą. Zagrożone gatunki na zdjęciach Joela Sartore'a, „Duży Format” http://wyborcza.pl/duzyformat/7,127290,22505102,portret-przed-zaglada-zagrozone-gatunki-na-zdjeciach-joela.html, wyborcza.pl, 16 października 2017.

O zwierzętach

„Chociaż jesteś dumny jak statek nowoczesny, choć masz wolę tak silną, jak maszyna okrętowa, nie ufaj sobie, ale upokorz się i każ się spokojnie przeprowadzić przez doświadczonego pilota, t. zn. sumiennego kapłana, albo przez głównego sternika łodzi Piotrowej — Papieża.”

Emil Szramek (1887–1942) polski ksiądz, błogosławiony Kościoła katolickiego

Źródło: Homiletyczne pokłosie podróży do Ziemi św. (referat wygłoszony 18 maja 1933 w Katowicach)

„Nauczycielstwo domaga się pozycji w społeczeństwie, odpowiadającej powołaniu nauczyciela. Niechaj nie będzie tak, iż do tego zawodu zgłaszają się ci, których zdolnościowo lub sytuacyjnie nie stać na kandydowanie do zawodów gospodarczych. Niechaj się ustali w społeczeństwie przeświadczenie, że urabianie młodych jaźni jest przynajmniej równie ważne jak wyrób maszyn, skoro człowiek ma kierować maszyną a nie maszyna - dławić człowieka. Niechaj ulegnie zatarciu granica między światem wytwórców nauki a światem szerzycieli jej wyników, niechaj badacz będzie nauczycielem a nauczyciel badaczem. I wreszcie, niechaj nauczyciel ma zapewnione warunki prawdomówności, bo atmosfery prawdomówności potrzebuje jego istota w tej samej mierze, w jakiej zdrowe płuca potrzebują zdrowego świeżego powietrza. Należy się to wszystko nauczycielstwu, skoro pełne jest ono dobrej woli, woli służenia, wedle najlepszych umiejętności swoich, dziełu kształtowania dusz, wzbogacania umysłów, usprawniania rąk, z myślą o godnych sympatii istotach na całym świecie, o współobywatelach, o Polsce, o tym, by gospodarczą strukturę socjalizmu wypełnić treścią duchową odpowiadającą najwyższym jej celom.”

Tadeusz Kotarbiński (1886–1981) polski filozof

Sprawność i błąd
Źródło: s. 15

O myślach, O myśleniu, O nauce, O nauczycielach

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Jak ludziska zaczną się nawalać z własnymi myślami, z powodu nadmiaru wolnego czasu, to trzeba ich będzie jakoś poskromić.
Wariant do sprawdzenia
Źródło: s. 27

O czytaniu

Cytaty na temat maszyna strona 2

Cytaty na temat maszyna
strona 2