Cytaty na temat wróg
strona 6

Ayelet Shaked Fotografia
Albin Kurti Fotografia

„Serbia jest naszym wrogiem, Serbowie nie przejdą!”

Albin Kurti (1975) premier Kosowa od 2021

podczas demonstracji w pobliżu przejścia granicznego w Merdare (styczeń 2012).
Źródeł: Demonstracja kosowskich Albańczyków na granicy z Serbią, onet.pl, 15 stycznia 2012 http://biznes.onet.pl/demonstracja-kosowskich-albanczykow-na-granicy-z-s,18515,4998331,onet-wiadomosci-detal

François Duvalier Fotografia

„Jestem haitańską flagą. Ten, kto jest mym wrogiem, jest wrogiem mej ojczyzny.”

François Duvalier (1907–1971) polityk haitański

Źródło: Simon Sebag Montefiore, Potwory. Historia zbrodni i okrucieństwa, tłum. Jerzy Korpanty, wyd. Świat Książki, Warszawa 2010, ISBN 9788324715480, s. 258.

Jacek Fedorowicz Fotografia

„Wiadomo, że jako zwolennik Balcerowicza i wróg Leppera nie mogę być jej pupilem.”

Jacek Fedorowicz (1937) polski satyryk i aktor

obarczając władzę winą za zdjęcie jego programu z anteny.
Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 4 lutego 2006 http://wiadomosci.gazeta.pl/Wiadomosci/1,80708,3147478.html

Antonin Scalia Fotografia

„Wojna jest wojną i nigdy tak nie było, że kiedy schwytano wroga, to trzeba było mu zapewnić proces w cywilnych sądach.”

Antonin Scalia (1936–2016) prawnik amerykański

o wojnie z terroryzmem i przetrzymywaniu terrorystów w bazie Guamnatanamo
Źródło: „Polityka”, 8 kwietnia 2006

Feliks Dzierżyński Fotografia
O.S.T.R. Fotografia

„Przyjaciel, jeszcze jeden wróg który się nie ujawnił,
Ja, nie mam przyjaciół, trzymam się tylko z braćmi.”

O.S.T.R. (1980) raper polski

Album Kartagina
Źródło: Kartagina

Roman Dmowski Fotografia
Tomasz Morus Fotografia
Kuba Wojewódzki Fotografia

„Tylko totalne, półprzezroczyste miernoty nie mają wrogów.”

Kuba Wojewódzki (1963) polski dziennikarz muzyczny

Źródło: Natalia Chmielik i Marta Sikorska, Kuba Wojewódzki: Lubię mieć wrogów. Tylko miernoty ich nie mają, gazeta.pl http://weekend.gazeta.pl/weekend/1,138262,16848577,Kuba_Wojewodzki__Lubie_miec_wrogow__Tylko_miernoty.html

Katarzyna Nosowska Fotografia
Władimir Bukowski Fotografia
Antoni Słonimski Fotografia

„Nie mam w tym żadnej kalkulacji, ale nawet z punktu widzenia interesu bardziej się opłaca zjechać niż pochwalić. Pochwalę np. sztukę p. X. Zyskam sobie przez to wrogów we wszystkich jego kolegach i konkurentach, a on sam będzie miał pretensję, że nie dość go pochwaliłem. Natomiast gdy zerżnę p. X, ucieszę tym wszystkich jego przyjaciół, rozraduję konkurentów, a wroga będę mieć tylko w jednym panie X.”

Antoni Słonimski (1895–1976) polski poeta, felietonista, dramatopisarz, satyryk, krytyk teatralny i działacz społeczny

odpowiedź na zarzut, że nikogo nie chwali.
Kroniki tygodniowe
Źródło: 35 lat temu zmarł Antoni Słonimski, 2 lipca 2011 http://www.e-teatr.pl/pl/artykuly/120375.html

Stefan z Blois Fotografia
Ignacy Dec Fotografia
Iwan Kryłow Fotografia

„Ci, których wróg chwali, pewnie najmniej warci.”

Iwan Kryłow (1769–1844) bajkopisarz rosyjski

Źródło: Leksykon złotych myśli, op. cit.

Guy Debord Fotografia

„Rewolucyjna teoria jest obecnie wrogiem wszelkiej rewolucyjnej ideologii i wie, że nim jest.”

Guy Debord (1931–1994) francuski pisarz, filozof, myśliciel polityczny, filmowiec

Społeczeństwo spektaklu (1973)
Źródło: s. 96

George W. Bush Fotografia

„Nasi wrogowie są innowacyjni i mają zasoby – my również. Oni nigdy nie przestają wymyślać nowych sposobów na szkodzenie naszemu krajowi i naszym ludziom – my również.”

George W. Bush (1946) 43. prezydent USA

Our enemies are innovative and resourceful – and so are we. They never stop thinking about new ways to harm our country and our people – and neither do we. (ang.)
gafa podczas spotkania z wysokimi urzędnikami Pentagonu, 5 sierpnia 2004, źródło: BBC, 6 sierpnia 2004 http://news.bbc.co.uk/2/hi/americas/3541706.stm
Inna wersja: Nasi wrogowie są bardzo nowocześni i pomysłowi. I my także. Nigdy nie przestają myśleć, w jaki sposób skrzywdzić nasz kraj i naród. Ale i my też.
O wojnie i terroryzmie
Źródło: Wiadomości, TVP1 http://ww2.tvp.pl/tvppl/View?Cat=132&id=111855

Borys Szyc Fotografia
Jakub Berman Fotografia

„Gdy rewolucja zbliża się do osiągnięcia swoich celów, jej wrogowie walczą coraz rozpaczliwiej, a zatem oddani rewolucjoniści muszą sięgać po środki coraz skrajniejsze.”

Jakub Berman (1901–1984) polski polityk i działacz komunistyczny

Źródło: Timothy Snyder, Skrwawione ziemie. Europa między Hitlerem a Stalinem, tłum. Bartłomiej Pietrzyk, wyd. Świat Książki, Warszawa 2011.

Carl Schmitt Fotografia
Szota Rustaweli Fotografia

„Kto przyjaciela nie szuka, ten sam dla siebie jest wrogiem.”

Źródło: Rycerz w tygrysiej skórze, przeł. Jerzy Zagórski, strofa 844

François Fillon Fotografia

„Prezydent Francji nie powinien traktować Rosji jak dyktatury południowoamerykańskiej. Nie należy robić z Rosji wroga publicznego numer jeden, który uzna, że skoro jest atakowany, to ma powód do atakowania innych.”

François Fillon (1954) polityk francuski

Źródło: Tomasz Bielecki, Europejscy pochlebcy Władimira Putina, „Gazeta Wyborcza”, 10 kwietnia 2014.

Modibo Keïta Fotografia
Jan Rokita Fotografia
Zbigniew Bartman Fotografia
Krzysztof Daukszewicz Fotografia

„Panie prezydencie
i proszę, w obcych progach
przyjaciół trzeba szukać,
a nie w każdym wroga.”

Krzysztof Daukszewicz (1947) satyryk polski

Piosenki
Źródło: Panie prezydencie

Edward Abramowski Fotografia
Ryszard Białous Fotografia

„Ginęli młodzi studenci politechniki i uniwersytetu konspiracyjnego - nadzieja Przyszłej Polski, ginęli zwyczajnie - na barykadzie i w domach, miażdżeni ogniem Stukasów i dział niemieckich, siekani ogniem siekani ogniem karabinów maszynowych i granatników - i ginęli z uśmiechem. Ani słowa wyrzutu, lecz ciągle jakaś radość promienna płynąca z poczucia dobrze spełnionego obowiązku, obowiązku wytrwania. Czerniaków to ukoronowanie tej atmosfery braterstwa i koleżeństwa, która panowała w batalionie. Połączone znów oddziały „Zośka" i „Parasol" walczą razem, ramię przy ramieniu, ustępując piędź po piędzi ziemi, której utrzymanie wobec przeważających sił wroga jest wręcz niemożliwe. I w tę atmosferę wnika czynnik nowy - bratnia pomoc z drugiego brzegu. I jakkolwiek zawód, jaki nas spotkał, dyktował nieraz słowa gorzkie, to obiektywnie przyznać muszę, że żołnierze polscy, młodzi chłopcy, którzy przyszli nam z pomocą, przylgnęli do nas sercem tak, jak i my do nich w pełnym poczuciu braterstwa. Byłoby niesprawiedliwe, gdybym nie złożył tym młodym i niedoświadczonym w walkach miejskich żołnierzom najwyższego hołdu za ich braterską gotowość pomocy, jaką okazywali. Ginęli z nami razem, a krew ich mieszała się z krwią naszych chłopców, jakby jeszcze raz dowodząc, że braterstwo nasze jest silniejsze niż wszystkie orientacje, a więzy krwi nierozerwalne.”

Ryszard Białous (1914–1992)

Jerzy Białous „Walka w pożodze”

Paul d'Holbach Fotografia
Stanisław Zarakowski Fotografia
Bronisław Geremek Fotografia

„Mój sposób myślenia o partiach jest taki, że im mniej interesu partyjnego i im więcej konsensu, tym lepiej. Natomiast młode pokolenie funkcjonujące już na rynku politycznym uważa, że jeśli nie ma wroga, to trzeba go tworzyć, bo polityka wymaga konfliktu.”

Bronisław Geremek (1932–2008) polski historyk i polityk

Źródło: rozmowa Guntera Hofmanna i Adama Krzemińskiego, Nadzieja nazywa się Europa, wyborcza.pl, 12 lipca 2009 http://wyborcza.pl/1,91766,6810144,Nadzieja_nazywa_sie_Europa___nieznany_wywiad_z_Bronislawem.html?as=4&startsz=x#ixzz21RhGTnze

Eoin Colfer Fotografia

„Wściekłość jest wrogiem skuteczności.”

Eoin Colfer (1965)

Cykl Artemis Fowl
Źródło: Artemis Fowl

Wilhelm II Hohenzollern Fotografia

„Nie można ze mną igrać. Ktokolwiek w czasie wojny europejskiej nie będzie ze mną, stanie się mym wrogiem.”

Wilhelm II Hohenzollern (1859–1941) król Prus i cesarz Niemiec

słowa skierowane do króla Belgii Leopolda II, 1904.

John E. Sununu Fotografia
Witalij Portnikow Fotografia
Krzysztof Pieczyński Fotografia

„Długo tkwiłem w przekonaniu, że świat jest wrogi dla człowieka. Na tym właśnie polega niedojrzałość.”

Krzysztof Pieczyński (1957) aktor polski

Wywiad dla „Zwierciadła”, 2007, nr 4/1926

Leonie Ossowski Fotografia

„Każdy robi tu swoje, żeby zepsuć mi pobyt w Osowej Sieni. Ta stara jędza na górze i ten Jacek ze swoim bredzeniem o wrogach i ten głupi płacz.”

Leonie Ossowski (1925–2019)

Jeder tut hier das Seine, um mir den Aufenthalt in Osowa Sień zu vermiesen. Diese alte Krähe da oben und dieser Jacek mit seinem Gequatsche von Feinden und dieser dämliche Jammer.
Weichselkirschen

Wojciech Olejniczak Fotografia

„To koalicja paranoików ogarniętych obsesją ścigania urojonych wrogów. Niczym sęp żerujący na ludzkich problemach zawłaszczyli nasz wspólny dom.”

Wojciech Olejniczak (1974) polityk polski

ocena koalicji rządzącej PiS-LPR-Samoobrona podczas krajowego konwentu SLD, 1 czerwca 2007.

Aleksander Sołżenicyn Fotografia
Ludwik Wiśniewski Fotografia
Pius IX Fotografia

„Bądźcie ostrożni! Nie ma gorszych wrogów Kościoła niż liberalni katolicy!”

Pius IX (1792–1878) papież

Źródło: Oni Jego zdetronizowali, Te Deum, Warszawa 2002, s. 209.

Owidiusz Fotografia

„Godzi się uczyć i od wroga.”

Owidiusz (-43–17 p. n. e.) poeta rzymski

Fas est et ab hoste doceri. (łac.)

Habib Burgiba Fotografia

„Allach nie dopuści, aby mahometanie pozostawali we władzy niewiernych. Porzućcie swoje domy, bądźcie gotowi walczyć o każdą piędź ziemi, w górach i zaroślach. Gdy zatrzymani zostaną wasi przywódcy, powstańcie wszyscy, by wytoczyć wrogom ostatni, zwycięski bój.”

Habib Burgiba (1903–2000) polityk tunezyjski

zagrzewając do walki oddanych sprawie zwolenników w Gabes w Egipcie w 1949.
Źródło: Pierre Accoce, Pierre Rentchnick, Chorzy, którzy nami rządzą, tłum. Marta Kubiak, Wydawnictwo Test, Lublin 1992, s. 22.

James Carville Fotografia

„Wybory są dymaniem twoich wrogów. Wygrywanie jest dymaniem twoich przyjaciół.”

Elections are about fucking your enemies. Winning is about fucking your friends. (ang.)
Źródło: Hunter S. Thompson, Better Than Sex

Jan Parandowski Fotografia
Jechiel Rajchman Fotografia
Krzysztof Niewrzęda Fotografia
Iwan Kryłow Fotografia

„Usłużny głupiec gorszy jest od wroga.”

Iwan Kryłow (1769–1844) bajkopisarz rosyjski

Źródło: Bajki

Rousas John Rushdoony Fotografia

„Chrześcijaństwo i Demokracja są nieuniknionymi wrogami.”

Rousas John Rushdoony (1916–2001)

Źródło: www.deism. org

Juan Lechín Oquendo Fotografia
Cezary Kaźmierczak Fotografia

„Państwo polskie jest współwinne wpakowania „frankowiczów” w tę pułapkę. Jeśli im nie pomoże się z niej wyplątać, oni i ich dzieci mogą się stać wrogami tego państwa”

Źródło: Zorganizowanych „frankowiczów” banki będą się bać najbardziej http://biznes.onet.pl/waluty/wiadomosci/zorganizowanych-frankowiczow-banki-beda-sie-bac-najbardziej/r7hyme, biznes.onet.pl, 3 lutego 2015

Saddam Husajn Fotografia

„Nie, nie boję się śmierci. Całe życie walczyłem z niewiernymi i najeźdźcami. My pójdziemy do raju, podczas gdy nasi wrogowie szczęzną w piekle.”

Saddam Husajn (1937–2006) polityk iracki, dyktator

Wypowiedzi po 9 kwietnia 2003
Źródło: Vincent Hugeux, Ostatni bój Saddama Husajna w: Ostatnie dni dyktatorów, op. cit., s. 235.

Teodor Jeske-Choiński Fotografia
Ławrientij Beria Fotografia

„Posłusznie melduje, że 14700 oficerów i policjantów oraz 11000 kontrrewolucyjnych obszarników to szpiedzy i sabotażyści (…), nieprzejednani (…) wrogowie władzy radzieckiej, którzy zostaną osądzeni przez (…) towarzyszy Mierkułowa, Kobułowa i Basztakowa.”

Ławrientij Beria (1899–1953) radziecki działacz komunistyczny, szef NKWD

fragment oficjalnego pisma Berii do Politbiura w sprawie polskich jeńców przetrzymywanych w Ostaszkowie, Kozielsku i Starobielsku.
Źródło: Simon Sebag Montefiore, Stalin. Dwór czerwonego cara

Yehudi Menuhin Fotografia
Lech Wałęsa Fotografia

„Nawet ludzie z ubeckich rodzin są moimi wrogami.”

Lech Wałęsa (1943) polski polityk i działacz związkowy, przywódca Solidarności, laureat Pokojowej Nagrody Nobla, były prezydent Pol…

Źródło: Onet.pl http://wiadomosci.onet.pl/1922115,11,item.html, 23 lutego 2009

Kazimierz Ryczan Fotografia

„Od człowieka zależy, czy zapragnie przejść przez bramę, która wiedzie do domu Ojca. Tą bramą jest Chrystus zmartwychwstały. Tego domu nie zburzą żadni wrogowie, (…), ani zakazy parlamentu Europy, ani zwolennicy pana Palikota, ani sekta feministek, ani potęga atomowa.”

Kazimierz Ryczan (1939–2017) polski duchowny katolicki, biskup ordynariusz diecezji kieleckiej

Źródło: Bp Ryczan o zwolennikach Palikota i feministkach, stefczyk.info, 8 kwietnia 2012 http://www.stefczyk.info/wiadomosci/polska/bp-ryczan-o-zwolennikach-palikota-i-feministkach

Witeliusz Fotografia

„Zabity wróg wonieje pięknie, ale jeszcze piękniej zabity obywatel.”

Witeliusz (15–69) cesarz rzymski

po zwycięstwie nad rzeką Pad, niedaleko Cremony (Bedriacum).

Demokryt Fotografia

„Kto nikogo nie kocha, sam niczyjej nie zazna miłości. Zazdrośnik sam siebie dręczy jak najgorszy wróg.”

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

Pierre-Joseph Proudhon Fotografia
Rick Riordan Fotografia

„Mundur, który jest celem dla wroga, wśród swoich staje się barwą ochronną.”

Pozwólcie nam krzyczeć (1957)
Źródło: s. 240

Katarzyna Nosowska Fotografia

„Nadwrażliwość to mój wróg.”

Katarzyna Nosowska (1971) polska piosenkarka rockowa

Utwór: Dorosłość jak początek umierania z płyty ?
Cytaty utworów

Daniel Olbrychski Fotografia
Kurt Vonnegut Fotografia
Robert Sheckley Fotografia

„Zgodnie z najnowszymi danymi naszego wywiadu teologicznego, Szatan zamierza rozwinąć swe siły na tych koordynatach – generał dotknął odpowiednich miejsc na mapie swoim tłustym palcem wskazującym. – W pierwszym rzucie jego sił znajdą się diabły, demony, sukuby, inkuby i cała reszta szeregowców. Bael będzie dowodził prawym skrzydłem, Buer – lewym. Jego Wysokość Szatan zachowa dla siebie dowództwo trzonu sił, znajdującego się w centrum.
– Taktyka raczej średniowieczna – wymamrotał generał Dell.(…)
– Kontynuując – odezwał się najwyższy generał – za pierwszą linią obrony Szatana znajdą się wskrzeszeni grzesznicy oraz liczne elementarne siły piekielne. Upadłe anioły działać będą jako jego eskadry bombowe. Wylecą im naprzeciw automatyczne myśliwce przechwytujące Della.
Generał Dell uśmiechnął się posępnie.
– Po nawiązaniu bezpośredniego kontaktu bojowego korpus automatycznych czołgów generała MacFee przebijać się będzie w stronę środkowej części szyku nieprzyjaciela – kontynuował Fetterer – wspierany przez automatycznych fizylierów generała Ongina. Generał Dell pokieruje bombardowaniem zaplecza wroga za pomocą ładunków wodorowych. Natarcie powinno być silnie skoncentrowane i miażdżące. Ja zaś rzucę tu i tu – dotknął palcem dwóch odpowiednich miejsc na mapie – oddziały zmechanizowanej kawalerii.”

Robert Sheckley (1928–2005) amerykański pisarz science fiction

Źródło: Bitwa

Fryderyk II Wielki Fotografia

„Berlińskie baby mogą mówić o układach rozbiorowych, pruscy oficerowie, którzy przeszli ze mną ostatnie wojny, wiedzą, że ani liczba naszych wrogów, ani trudności nie są w stanie odebrać nam zwycięstwa.”

Fryderyk II Wielki (1712–1786)

opinia skierowana w liście do brata Henryka, będąca odpowiedzią króla na obawy, głównie ludu berlińskiego, przegrania wojny, skutkującej potencjalnym rozbiorem Prus przez „koalicję Kaunitza”, 1756.

Leszek Kołakowski Fotografia
Beata Artemska Fotografia

„Miarą twoich sukcesów będzie liczba twoich wrogów. Jeśli teoria królowej naszej operetki jest prawdziwa, to mogę stwierdzić, że moja kariera jest ogromna.”

Beata Artemska (1918–1985) polska tancerka, śpiewaczka, aktorka, reżyser i scenarzystka

do Bogusława Kaczyńskiego, pocieszając go po prasowej nagonce.
Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 29 grudnia 2008 http://www.teatry.art.pl/!rozmowy/jmcal.htm

Somanahalli Mallaiah Krishna Fotografia

„Indie są odwiecznym wrogiem terroryzmu i chciałyby wesprzeć wysiłki mające na celu wyeliminowanie tego zjawiska.”

Źródło: Konrad Leszczyński, Hu Jintao odpowiada na apel Nowego Delhi: jesteśmy zainteresowani większym udziałem w odbudowie Afganistanu, polska-azja.pl, 7 czerwca 2012 http://www.polska-azja.pl/2012/06/07/hu-jintao-jestesmy-zainteresowani-wiekszym-udzialem-w-odbudowie-afganistanu/

„Nie stać nas na luksus dobierania sobie wrogów.”

Robert Ludlum (1927–2001) pisarz amerykański

Klątwa Prometeusza

Pierre-Joseph Proudhon Fotografia
Luc de Clapiers de Vauvenargues Fotografia
Napoleon Bonaparte Fotografia
Dési Bouterse Fotografia

„Opozycja to nie nasi wrogowie. Uważamy ich za partnerów, z którymi chcemy realizować wspólnie polityczne cele.”

Dési Bouterse (1945) surinamski polityk

podczas ceremonii zaprzysiężenia, 12 sierpnia 2010.
Źródło: Surinam: Dési Bouterse zaprzysiężony na prezydenta, 15 sierpnia 2010 http://lewica.pl/index.php?id=22209&tytul=Surinam:-D%E9si-Bouterse-zaprzysi%EA%BFony-na-prezydenta

Adam Schaff Fotografia

„W jednej ze swych bajek-opowieści (…) Szczedryn maluje typ biurokraty pyszałka, bardzo ograniczonego i tępego, ale bezgranicznie zarozumiałego i gorliwego. Gdy (…) wytracił tysiące mieszkańców, spalił dziesiątki miast i zaprowadził w ten sposób „ład i spokój” w „powierzonym” mu kraju, rozejrzał się wokoło i spostrzegł na horyzoncie Amerykę, kraj (…) mało znany, w którym istnieją (…) jakieś swobody, które bałamucą lud i gdzie państwem rządzą za pomocą innych metod. (…) spostrzegł Amerykę i oburzył się: co to za kraj, skąd on się wziął, jakim to prawem istnieje? Oczywiście, przypadkowo odkryto go przed kilkoma wiekami, ale czyż nie można go z powrotem zakryć, żeby po nim nawet śladu nie zostało? I powiedziawszy to, napisał rezolucję: „Zakryć z powrotem Amerykę”!
Wydaje mi się że panowie z „Deutsche Diplomatisch-Politische Korrespondenz” są jak dwie krople wody podobni do szczedrynowkskiego biurokraty. Panom tym ZSRR od dawna już jest solą w oku. Dziewiętnaście lat stoi ZSRR jak drogowskaz, zarażając duchem wyzwolenia klasę robotniczą całego świata i wywołując wściekłość wrogów klasy. robotniczej. I oto (…) ZSRR nie tylko po prostu istnieje, ale nawet rośnie, i nie tytko rośnie, ale nawet kwitnie, i nie tylko kwitnie, ale nawet układa projekt nowej Konstytucji, projekt podniecający umysły budząc nowe nadzieje w klasach uciskanych. Jakżeż po tym wszystkim nie mają się oburzać panowie z niemieckiego organu półoficjalnego? Co to za kraj wrzeszczą, jakim to prawem istnieje, i jeśli go odkryto w październiku 1917 roku, to dlaczego nie można go z powrotem zakryć, żeby po nim nawet śladu nie pozostało? I powiedziawszy to, postanowili: zakryć z powrotem ZSRR, obwieścić wszem i wobec, że ZSRR jako państwo nie istnieje, że ZSRR – to nic innego, jak tylko zwykłe pojecie geograficzne!”

Adam Schaff (1913–2006) filozof polski

Jak układać i wygłaszać przemówienia

Stanisław Bułak-Bałachowicz Fotografia

„Historię moją w czasie wojny wypisałem rzetelnie na skórze wrogów, do dziś dnia zapomnieć mnie nie mogą.”

Stanisław Bułak-Bałachowicz (1883–1940) generał polski, pochodzenia białoruskiego

Wojna będzie czy nie będzie, Warszawa 1931

Klemens Rudnicki Fotografia
Eduardo Mondlane Fotografia

„W tych warunkach, w jakich żyjemy dziś w Mozambiku, wróg nie daje nam innego wyboru.”

Eduardo Mondlane (1920–1969)

Źródło: Yves Santamaria, Afrokomunizmy: Etiopia, Angola, Mozambik, tłum. Wojciech Gilewski, w: Czarna księga komunizmu, op. cit., s. 655.