Cytaty o wolności
strona 8

„Nienawiść i zemsta nie mogą być rodzicielkami miłości.”

Mieczysław Jastrun (1903–1983) polski poeta i eseista

Źródło: esej Syn szlachecki z Wolność wyboru (1969)

„Na każdym etapie wielkiego cywilizacyjnego wyścigu technologia wolności, choćby bezrozumnej, wygrywa ze ścigającą ją technologią nadzoru.”

Jacek Żakowski (1957) dziennikarz polski

o cyberrewolucji i cenzurze.
Źródło: Jacek Żakowski, Jak przeżyć III wojnę światową i pozostać sobą, „Gazeta Wyborcza”, 27 czerwca 1998

„Wolnością ludzi zawładnie ten, kto zapanuje nad ich sumieniami.”

Fiodor Dostojewski (1821–1881) pisarz rosyjski

O ludziach

„Jedność religijna, jedność społeczna i jedność polityczna – silne podstawy naszego pokoju, naszej wielkości i naszej wolności. Naprzód, Hiszpanio!”

Francisco Franco (1892–1975) dyktator Hiszpanii

Unidad religiosa, unidad social y unidad política – pilares firmes de nuestra paz, de nuestra grandeza y de nuestra libertad. ¡Arriba España! (hiszp.)
zakończenie telewizyjnego przemówienia na koniec roku, wygłoszonego 29 grudnia 1960.

O pokoju

„Nie chciałabym stąd emigrować. Chociaż denerwuje mnie, że jest to kraj żyjący w permanentnym stresie. Wolność mam w Gruzji, do której ciągle wracam. Tam czuję swobodę, odlot. Robię się na przykład cudnie cyniczna i złośliwa.”

Katarzyna Pakosińska (1972) polska artystka kabaretowa

Źródło: Cztery rozwody z wesołą panną. http://www.wysokieobcasy.pl/wysokie-obcasy/1,53581,10214249,Cztery_rozwody_z_wesola_panna.html

„Polska, która w swojej historii przedkładała wolność nad bezpieczeństwo, która bardziej hołdowała powstańcowi niż poddanemu i której obywatele zdecydowanie bardziej cenią sobie mniej państwa w państwie, niż zbyt wiele państwa w państwie, taka Polska może pozbawić niektórych w Europie, np. Niemców, lęków i natchnąć odwagą.”

Joachim Gauck (1940) pastor niemiecki

Źródło: polskieradio.pl, 1 marca 2012 http://www.polskieradio.pl/5/3/Artykul/552247,Gauck-Polska-moze-natchnac-odwaga-Niemcow

O historii, O odwadze

„Zdobyliśmy świątynię wolności rękoma, wciąż spętanymi kajdanami despotyzmu.”

Maximilien de Robespierre (1758–1794) polityk francuski

po przejęciu władzy przez jakobinów.

„Boże narodów, daj nam Twe błogosławieństwo
Pochyl się nad tą naszą ojczyzną;
Nieustanie zsyłaj słońce i deszcz,
Wypełniaj jej ziemie ludźmi i kwiatami;
My jej dzieci błagamy Cię,
Daj nam siłę, wiarę, lojalność,
Nigdy słabość, zupełna wytrwałość
W obronie jej wolności.”

Novelle Hamilton Richards (1917–1986)

Źródło: hymn narodowy Antigui i Barbudy

O Bogu, O dzieciach, O wierze, O sile

„Ale nie sprzeczajcie się z nami, ujmując na miarę waszych burżuazyjnych pojęć o wolności, wykształceniu, prawie itp. sprawę zniesienia własności burżuazyjnej. Same wasze idee są wytworem burżuazyjnych stosunków produkcji i własności, podobnie jak wasze prawo jest tylko podniesioną do godności ustawy wolą waszej klasy, wolą, której treść określają materialne warunki istnienia waszej klasy.Ze wszystkimi poprzednio panującymi, już unicestwionymi klasami podzielacie stronniczy pogląd, który zamienia wasze stosunki produkcji i własności – historycznie wytwarzane i przemijające z biegiem produkcji – w wieczne prawa przyrody i rozumu. Co zdolni jesteście zrozumieć w stosunku do własności antycznej, co zdolni jesteście zrozumieć w stosunku do własności feudalnej, tego nie możecie zrozumieć, gdy mowa o własności burżuazyjnej.”

Karol Marks książka Manifest komunistyczny

Aber streitet nicht mit uns, indem Ihr an Euren bürgerlichen Vorstellungen von Freiheit, Bildung, Recht u.s.w. die Abschaffung des bürgerlichen Eigenthums meßt. Eure Ideen selbst sind Erzeugnisse der bürgerlichen Produktions – und Eigenthums-Verhältnisse, wie Euer Recht nur der zum Gesetz erhobene Wille Eurer Klasse ist, ein Wille, dessen Inhalt gegeben ist in den materiellen Lebensbedingungen Eurer Klasse.
Die interessirte Vorstellung, worin Ihr Eure Produktions – und Eigenthums-Verhältnisse aus geschichtlichen, in dem Lauf der Produktion vorübergehenden Verhältnissen in ewige Natur und Vernunftgesetze verwandelt, theilt Ihr mit allen untergegangenen herrschenden Klassen. Was ihr für das antike Eigenthum begreift, was Ihr für das feudale Eigenthum begreift, dürft Ihr nicht mehr begreifen für das bürgerliche Eigenthum. (niem.)
Manifest komunistyczny (1848)

O wykształceniz

„Pozbycie się słów jest moim zadaniem jako operatora zdjęć: najpierw trzeba znaleźć drogę pośród słów, aby mogły wyrażać użyteczne wizje. A potem przychodzi etap pozbywania się słów, oczyszczania się z konwencji i struktur języka mówionego i pisanego w celu uzyskania wolności wyrazu dla idei w sposób wizualny. Słowami komunikujemy się. Pozbywając się słów, znajdujemy się. Opuszczając teren słów być może uzyskujemy możliwość wyrażenia czystych emocji i idei lub eksplorowania sfer światła i koloru dla innego wyrażenia tego, co chce się powiedzieć. Poruszając się w obszarze słów, możemy próbować komunikować się z ludźmi – przy tańcu, muzyce, jedzeniu lub w chwilach pomiędzy – z ludźmi, co do których spodziewamy się, że będziemy nas z nimi coś łączyć, coś, co słowa mogą tylko zapowiadać.”

Christopher Doyle (1952) australijski operator filmowy

Źródło: Wywiad, 2003 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=13704

O jedzeniu, O tańcu

„Wolność można zdobyć jedynie przez samopoznanie, które pozwala zrozumieć wartość każdego doświadczenia dla rozwoju jaźni.”

Liz Greene (1946)

„Wolność to jest zasada miłości do ludzi.”

Thomas Mann (1875–1955) prozaik niemiecki, noblista

Czarodziejska góra

O ludziach

„Ostatecznym celem w walce o wolność musi być likwidacja państwa: policyjnej organizacji przymusu i utworzenie społeczeństwa bezpaństwowego.”

Edward Abramowski (1868–1918) polski filozof i działacz polityczny

O walce

„Grabarze demokracji w Polsce byli grabarzami wolności i niepodległości. Bojownicy demokracji byli i są bojownikami o wolność i demokrację. Grabarze demokracji w Europie byli grabarzami niepodległości państwowej Polski. Bojownicy demokracji europejskiej byli sprzymierzeńcami i towarzyszami broni niepodległościowców polskich.”

Alfred Lampe (1900–1943)

Myśli o nowej Polsce (1948)

O demokracji

„Moja wolność polega na wybieraniu takich projektów, w których mogę liczyć na partnerską współpracę z reżyserem. Jeżeli zapowiada się, że może być inaczej, po prostu takich projektów nie realizuję. Przyjąłem takie kryterium, że nie chciałbym zrobić takich filmów, których nie pokazałbym moim dzieciom.”

Paweł Edelman (1958) polski operator filmowy

Źródło: Czat, 2007 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=41982

O dzieciach, O współpracy

„W Europie wszystkie partie cechuje autokratyczna i oligarchiczna struktura, brak wewnętrznej demokracji i wolności, skłonność do totalizmu, pretensja do nieomylności.”

Hannah Arendt (1906–1975) amerykańska teoretyk polityki, filozof i publicystka

O rewolucji

O demokracji

„Praca da chleb, a prawo wolność, bo wolność będzie prawem, a prawo wolnością.”

Sławomir Mrożek książka Emigranci

Emigranci

„Wtedy Matka Przełożona w obecności wszystkich zebranych, ogarniętych wielkim wzruszeniem, wydobyła sztandar biało-czerwony, pięknie haftowany, ukryty do tej chwili w poszewce poduszki. Poprzedniego dnia w jakimś momencie wezwała nas do swego pokoiku. Patrzyłyśmy z podziwem, z jakim oddaniem ta staruszka haftowała polski sztandar. Dotykałyśmy delikatnie biało-czerwonego materiału, chowanego od tylu lat właśnie na tę chwilę, kiedy będzie mogła go zawiesić na domu. Uśmiechała się do nas, nie przerywając roboty. Już jutro – mówiła – na naszym domu zawiśnie sztandar. I tak się stało. Stanęliśmy na baczność. Powoli sztandar zawisnął na domu. Początkowo nieśmiało, tu i ówdzie, a potem w coraz to nowych domach ukazywały się biało-czerwone znaki wolności. Sztandary spływały z okien, balkonów i bram… Był to bardzo nierozważny krok, bo dom tak ozdobiony nieustannie był ostrzeliwany, jeśli nie przez czołgi, to przez ukrytych „gołębiarzy”, którzy sprytnie z różnych kryjówek strzelali na ulice, podwórka i w okna.”

Maria Okońska (1920–2013)

Źródło: Maria Okońska, Wspomnienie z powstania warszawskiego, op. cit., s. 27.

O domu, O matce, O wspomnieniach

„W Ameryce trwa dziś niezwykle istotna debata na temat powszechnej opieki medycznej. Jest tak istotna, bo godzi w samo serce ideologii wolnego wyboru. Wolność wyboru jest oczywiście czymś bardzo cennym, ale funkcjonuje dobrze jedynie wówczas, gdy podlega pewnym ograniczeniom. Dziś, w dobie społeczeństwa ryzyka, ideologia wolnego wyboru usiłuje nam kłamliwie sprzedać niepewność – choćby tę wynikającą z demontażu państwa opiekuńczego – jako obietnicę nowych wolności. Fakt, że jesteśmy zmuszeni zmieniać pracę raz do roku, zatrudniać się na podstawie krótkoterminowych kontraktów, przedstawia się jako szansę na uwolnienie od ograniczeń stałego zatrudnienia, możliwość zdefiniowania się od nowa, sposobność do odkrycia potencjału naszej osobowości. A jeśli ktoś zaczyna mówić o niepokojach związanych z tą sytuacją, natychmiast słyszy, że po prostu nie dojrzał do życia w dzisiejszym świecie z jego nowymi swobodami.”

Slavoj Žižek (1949) słoweński socjolog, filozof, psychoanalityk i krytyk kulturalny

Źródło: Wywiad w Newsweeku, 5 stycznia 2010 http://www.newsweek.pl/magazyn/artykuly/Europa/zizek-dla-newsweeka--dlaczego-kapitalizm-zawsze-zwycieza,51206,6

O osobowości, Serce

„Jeśli w życiu obozowym, w tym „anus mundi” tyle było poświęcenia, odwagi, miłości drugiego człowieka, a więc zjawisk w tych warunkach – zdawać by się mogło – zgoła niemożliwych, to właśnie dzięki tej wewnętrznej wolności.”

Antoni Kępiński (1918–1972) polski psychiatra i pisarz

o lekarzach w Auschwitz-Birkenau.
Źródło: „Anus mundi”, „Przegląd Lekarski – Oświęcim”, nr 1, 1965, s. 150–152.

„„Sprawiedliwe społeczeństwo” to społeczeństwo trwale wyczulone na wszelkie przypadki niesprawiedliwości i zawsze skwapliwe do podjęcia działań je korygujących, bez czekania na porozumienie co do uniwersalnego modelu sprawiedliwości. W nieco innych i być może prostszych słowach, idzie tu o społeczeństwo dbające o dobro klas najniższych; poprzez „dobro” rozumiemy tu możność praktyczną realizacji formalnego ludzkiego prawa do godnego bytu – a więc przekształcenia „wolności de iure” w „wolność de facto.””

Zygmunt Bauman (1925–2017) polski socjolog, filozof, eseista

Źródło: krytykapolityczna, 29 marca 2011 http://www.krytykapolityczna.pl/Opinie/BaumanOsprawiedliwosciiotymjakjarozpoznac/menuid-1.html

O sprawiedliwości, O czekaniu

„Dlaczego nie wspomaga mnie Chrystus, darząc moją duszę szlachectwem i wolnością? Niestety, Ewangelia przeminęła! Ewangelia! Ewangelia.”

Arthur Rimbaud (1854–1891) francuski poeta

Sezon w piekle

O duszy, Chrystus

„Negocjacje, które miały doprowadzić do zakończenia okupacji Sahary Zachodniej, były wielokrotnie odciągane w czasie przez Marokańczyków. Maroko, które okupuje naszą ziemię, nie wykazuje nawet odrobiny dobrej woli, torpedując cały proces pokojowy. Marokańska taktyka polega na ustawicznym opóźnianiu rozmów. Marokańczycy grają na czasie, bo chcą w ten sposób zniechęcić oenzetowskich mediatorów do zajmowania się sprawą Sahary Zachodniej. Czy świat może pozwolić Maroku na takie zachowanie? Czy jest zgoda na to, aby większy sąsiad najechał i okupował młodszego i mniejszego sąsiada, jakim jest dla Maroka Sahara Zachodnia? Niestety jak na razie nie mamy zbyt wielkiego szczęścia, bo pomimo, że sprawa naszej wolności powinna być bezdyskusyjna i nie podlega żadnej wątpliwości, Maroko nie zostało zmuszone do zaprzestania okupacji naszego kraju.”

Mohamed Beissat

Źródło: Paweł Średziński, Wywiad: Za wolną Saharę Zachodnią http://afryka.org/afryka/wywiad--za-wolna-sahare-zachodnia,news/ (wywiad z Mohamedem Beissatem), afryka.org

O świecie, O zachowaniu, O czasie

„Od wielu lat w części krajów islamskich prowadzimy kampanię przeciw zmuszaniu kobiet do zasłaniania twarzy. A od niedawna musimy też prowadzić w krajach chrześcijańskich kampanię przeciwko zmuszaniu muzułmanek do odsłaniania twarzy. Prawa człowieka są jedne. Nic nie usprawiedliwia stosowania podwójnych standardów. To dotyczy też śmierci Osamy ibn Ladena.”

Salil Shetty (1961)

Źródło: Jacek Żakowski, Telefon do wolności http://www.polityka.pl/tygodnikpolityka/swiat/1517146,1,rozmowa-z-sekretarzem-generalnym-amnesty-international.read (wywiad z Salilem Shettym), „Polityka”, 7 lipca 2011

O śmierci, O kobietach

„Jeżeli pieniędzy naszych lub rycerzy polskich żądasz tytułem trybutu, to mielibyśmy się za niewiasty, a nie za mężów, gdybyśmy wolności swej nie bronili. Do przyjęcia zaś buntownika lub do podzielenia się z nim niepodzielnym królestwem nie zmusi mnie przemoc żadnej [obcej] władzy, a chyba tylko jednomyślna rada moich [doradców] i swobodna decyzja mojej własnej woli. Przeto jeślibyś po dobroci, a nie z pogróżkami zażądał pieniędzy lub rycerzy na pomoc Kościołowi Rzymskiemu, uzyskałbyś zapewne nie mniej pomocy i rady u nas niż twoi przodkowie u naszych. Zatem bacz, komu grozisz: jeśli zaczniesz wojnę, znajdziesz ją!”

Bolesław III Krzywousty (1086–1138) książę Polski w latach 1107-1138

do posłańca cesarza niemieckiego, który zażądał oddania Zbigniewowi (bratu Bolesława) połowy ziem kraju oraz płacenia rocznego trybutu albo przysłania 300 rycerzy polskich. Źródło: Gall Anonim, Kronika polska http://www.zswsucha.iap.pl/STREFA_N/WiLeHi/lektury/kronika/0091.htm, XII wiek

O decyzjach, O wieku, O pomocy

„Wolności mediów w Polsce nie było, nie ma i raczej już nie będzie, odkąd w 1997 roku konstytucyjnie zniesiono wolność słowa.”

Andrzej Tadeusz Kijowski (1954) publicysta polski

Źródło: Papierowa wolność słowa, „Rzeczpospolita”, 17 kwietnia 2008 http://www.kijowski.pl/papierowa.pdf

„Mamy wolność wyboru i jeśli kogoś uważam za kryminalistę, to nie muszę na niego głosować.”

Hamid Karzaj (1957) polityk afgański, prezydent i szef rządu Afganistanu

Znaczenie: na lokalnych listach wyborczych figurowało wielu watażków, często łamiących prawo, Karzai próbował się tłumaczyć.
Źródło: „Polityka”, 2006

„Kobieta w życiu zabiera mężczyźnie pamięć i wolność, czyniąc zeń niewolnika miłości.”

Bolesław Szczęsny Herbaczewski (1875–1943)

O kobietach

„Wolność może istnieć tylko w społeczeństwie wiedzy. Bez uczenia się, ludzie nie są zdolni do poznania swoich praw.”

Benjamin Rush (1745–1813)

Freedom can exist only in the society of knowledge. Without learning, men are incapable of knowing their rights. (ang.) Źródło: Education Agreeable to a Republican Form of Government http://books.google.com/books?id=iquJqc4QPDwC&pg=PA97&dq=%22Freedom+can+exist+only+in+the+society+of+knowledge.+Without+learning,+men+are+incapable+of+knowing+their+rights+%22&hl=en&ei=0SBGTM3zIZCmnQfxsb38Aw&sa=X&oi=book_result&ct=result&resnum=2&ved=0CCoQ6AEwAQ#v=onepage&q=%22Freedom%20can%20exist%20only%20in%20the%20society%20of%20knowledge.%20Without%20learning%2C%20men%20are%20incapable%20of%20knowing%20their%20rights%20%22&f=false

O ludziach, O wiedzę

„Wszystkie demokracje muszą demonstrować bezwarunkowe przywiązanie do wolności słowa, wolności mediów i wolności wyśmiewania.”

Gérard Biard (1959)

Źródło: Dominika Pszczółkowska, Człowiek od karykatur Mahometa: Bluźnierstwo nikogo nie zabiło, wyborcza.pl, 29 września 2012 http://wyborcza.pl/1,75477,12574352,Czlowiek_od_karykatur_Mahometa__Bluznierstwo_nikogo.html

O demokracji

„Kościół Soborowy jest schizmatycki, ponieważ obrał sobie jako podstawę swojego uwspółcześniania zasady stojące w opozycji do zasad Kościoła katolickiego, między innymi: nową koncepcję wyrażoną w numerach 5 wprowadzenia do Missale Romanum i 7 jego pierwszego rozdziału, nadająca zgromadzeniu charakter kapłański, który nie może mu przysługiwać, podobnie jak naturalne – to znaczy boskie – prawo każdej osoby i każdej grupy osób do wolności religijnej.”

Marcel Lefebvre (1905–1991) francuski biskup katolicki, twórca schizmy

O charakterze

„Świat nigdy nie znalazł dobrej definicji dla słowa wolność.”

Abraham Lincoln (1809–1865) prezydent USA

O świecie

„Nikt tak konsekwentnie nie zwalczał w tamtych czasach popieranego przez partię i rząd zjawiska wajdalizmu jak twórca tego zapomnianego określenia – Antoni Słonimski. Co było istotą wajdalizmu, wyjaśnia następny cytat z felietonu Słonimskiego. „Niechęć swoją do romantycznych kart naszej historii wyraził już Wajda w «Popiołach» Żeromskiego. Już nam pokazał, że napoleonidzi, którzy nieśli do Polski sztandary wolności i hasła rewolucji francuskiej, to były żałosne łachudry, kondotierzy spraw przegranych, niepochowane trupy ziemi jałowej”. Mijały lata i wydawać by się mogło, że wajdalizm rósł w siłę. Wizja Polski jako brzydkiej panny na arenie międzynarodowej, niezbyt lubianego członka rodziny europejskiej, zdominowała, wydawało się, serca i umysły Polaków.”

Marek Król (1953) dziennikarz polski, działacz polityczny

Źródło: Nie polezie orzeł w GWna, wprost. pl, 19 kwietnia 2010 http://www.wprost.pl/blogi/marek_krol/?B=1200

O historii, O sile, Serce

„Jestem za wolnymi związkami. Zakładając hipotetyczną sytuację, że żenię się z młodą dziewicą, to jest oczywiste, że powinienem jej dać wolność, nie mogę jej zobowiązać, żeby pozostała mi wierna jak zakonnica do grobowej deski. Taki związek owocowałby jej wyobrażeniami, że seks jest wielką, cudowną niewiadomą, seks nieraz bywa lepszy, a nieraz gorszy. Nie ma co mitologizować wierności. Jesteśmy ludźmi wolnymi. Związek partnerski jest czymś o wiele wartościowszym niż sprawa wierności fizycznej.”

Piotr Szulkin (1950–2018) polski reżyser, scenarzysta, pisarz

Źródło: Piotr Kletowski, Samotność seksualna kobiety http://www.dwutygodnik.com/artykul/3775/, Dwutygodnik.com, nr 87/2012.

O kobietach, O seksie, O samotności

„W więzieniu dojrzałem – w męce, samotności i tęsknocie za światem i życiem. A jednak zwątpienie o „sprawie” nigdy nie zajrzało mi jeszcze w oczy – i teraz, w czasie gdy pogrzebano na długie lata może wszystkie niedawne nadzieje w potokach krwi, gdy przygwożdżono je do słupów szubienicznych, gdy mnogie tysiące bojowników wolności zamknięto do lochów lub rzucono w zaspy śnieżne Syberii – i teraz dumny jestem.”

Feliks Dzierżyński (1877–1926) polski i rosyjski działacz komunistyczny

Pamiętnik więźnia
Źródło: s. 66

O świecie, O samotności, O czasie

„Nie dążymy do narzucania innym demokracji. Chcemy tylko pomóc w stworzeniu warunków, w ramach których ludzie mogą zabiegać o zapewnienie sobie większej wolności.”

Condoleezza Rice (1954) amerykańska działaczka polityczna

Źródło: „Gazeta Wyborcza”, 25 października 2002

O ludziach, O demokracji

„Kiedyś ktoś mnie zapytał, na czym tak naprawdę polega sława. Odparłem: na wolności wyboru. Gdy człowiek jest sławny, może robić co chce, wybierać takie role, jakie mu odpowiadają. Teraz zdążyłem się przekonać, że jest odwrotnie: człowiek ma ograniczone możliwości, bo wszyscy mu patrzą na ręce. Aktor, którego nikt nie zna, może grać w czym zechce, bo i tak nie ma nic do stracenia. Gwiazdor musi bardzo uważać, by nie stracić popularności. Mimo to nie zamierzam pozwolić, by sława mnie ograniczała.”

Robert Pattinson (1986) aktor brytyjski

Źródło: Wywiad http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=60744

„Szczęśliwi niewolnicy są najzacieklejszymi wrogami wolności.”

Marie von Ebner-Eschenbach (1830–1916) pisarka austriacka

Die glücklichen Sklaven sind die erbittertsten Feinde der Freiheit. (niem.)
Źródło: Gesammelte Schriften von Marie von Ebner-Eschenbach Band 1, Paetel, Berlin 1893, s. 84

„Na swoją obronę – przeciw budowniczym systemów:
Twoje życie osobiste nie może mieć sensu trwałego, tobie tylko właściwego. Sens zaś pochodny uzyskać może jedynie przez włączenie się i podporządkowanie czemuś, co „jest niezmienne” i samo posiada „sens”. Czy tu chodzi o to, co skłonni jesteśmy obiektywizować, gdy mówimy o życiu przez duże Ż? Czy twoje życie może mieć sens, jako cząsteczka Życia? Czy Życie istnieje? Żyj, a zaznasz Życia jako rzeczywistości. Czy Życie ma „sens”? Zaznaj Życia jako rzeczywistości, a stwierdzisz że pytanie takie jest bezsensowne.
„Żyj”? Tak, żyj, odważ się na skok w życie; poddaj mu się bez zastrzeżeń. Odważ się na to, gdy zostaniesz wyzwany, bo tylko w świetle wyzwania będziesz mógł dostrzec rozstaje dróg i mieć nadzieję, że dokonasz świadomego wyboru i odwrócisz się plecami do swego życia osobistego, odmawiając sobie nawet prawa do obejrzenia się wstecz.
Będziesz mógł stwierdzić, że jako „prototyp” jesteś wolny od konieczności życia „w stadzie”.
Będziesz mógł stwierdzić, że twoje życie, podporządkowane Życiu, zachowuje w pełni swój sens, niezależnie od ram, w jakich je masz urzeczywistniać.
Będziesz mógł stwierdzić, że wolność ciągłego rozstawania się i nieustającej ofiary z siebie – nadaje przeżywanej rzeczywistości taką czystość i ostrość, że staje się naprawdę realizowaniem siebie samego.
Będziesz mógł stwierdzić, że podporządkowanie się, jako akt woli, wymaga ciągłego ponawiania; i przestaje istnieć z chwilą, gdy pozwolimy naszemu życiu osobistemu znów wślizgnąć się do centrum spraw.”

Dag Hammarskjöld (1905–1961) szwedzki polityk, dyplomata, ekonomista i prawnik

O życiu, O rzeczywostości, Sens, Pytanie

„Ile czasu musiało minąć od rewolucji francuskiej, by Francja stała się demokratycznym i wolnym krajem? Arabowie też potrzebują czasu. Osiągnęli już jedno – wolność słowa. Nie stworzyli jednak demokratycznych struktur politycznych, w ramach których mogliby z tej wolności korzystać.(…) Na Bliskim Wschodzie czeka nas długi okres bardzo brutalnej transformacji politycznej. Boję się, że zapanowanie nad chaosem u naszych bram przekracza możliwości Europy.”

Gilles Kepel (1955)

Źródło: rozmowa Bartosza Wielińskiego, Chaos u bram Europy, „Gazeta Wyborcza”, 14–15 września 2013.

O czasie, O czekaniu

„Gdy w takim stanie jest kultura schyłkowej burżuazji, proletariat staje się spadkobiercą rzetelnej kultury i nosicielem nowych metod wychowawczych.Na miejsce klerykalizmu, nacjonalizmu, rasizmu, nienawiści i wojny stawia wielkie wartości ogólnoludzkie: hasło swobodnego rozwoju wszystkich jednostek ludzkich – w wolności i pokoju. W warunkach, któreśmy opisali, osiągnąć te cele można tylko w drodze złamania faszyzmu przez walkę klasową proletariatu, mas włościańskich i wszystkich innych warstw antykapitalistycznych. Stąd wielkie znaczenie naszych oświatowych organizacji socjalistycznych i naszych prac wychowawczych.”

Kazimierz Czapiński (1882–1941)

Źródło: Współczesny ruch robotniczy a oświata, „Robotnik” nr 455, 9 grudnia 1933 http://lewicowo.pl/wspolczesny-ruch-robotniczy-a-oswiata/.

O wojnie, O pokoju, O walce

„Oczywiście, odpowiedzialność inteligenta powinna być większa, niż innych członków społeczeństwa. Większość obywateli przybiera postawę milczenia, tylko inteligenci mogą zdobyć się na korzystanie z wolności, mogą mówić o wszystkim językiem prawdy. W normalnym społeczeństwie pisarze piszą, a filozofowie – filozofują. W społeczeństwie autorytarnym poeci są nie tylko poetami, a filozofowie – nie tylko filozofami.”

Adam Michnik (1946) polski dziennikarz i publicysta

rozmawiając w Pekinie z chińskimi dysydentami. Źródło: wyborcza.pl, 13 lipca 2010 http://wyborcza.pl/1,75402,8132170,Michnik_w_Pekinie__Jak_obalic_dyktature_bez_zniszczenia.html?as=2&startsz=x

„Kto wierzy w wolność woli, ten nigdy nie kochał i nigdy nie nienawidził.”

Marie von Ebner-Eschenbach (1830–1916) pisarka austriacka

Kochać się

„Dyskrecjo! bądź po stokroć i na wieki przeklęta – dopiero człowiek, który nie potrzebuje być dyskretny, wie, co to znaczy prawdziwa wolność!”

Michał Choromański (1904–1972) pisarz polski

Miłosny atlas anatomiczny (1972)
Źródło: s. 304

O wieku

„Długość łańcucha ograniczającego ludzką wolność jest niezmierzona.”

Krzysztof Niewrzęda (1964) polski prozaik, poeta i eseista

Zamęt
Źródło: s. 76

„I to jest takie poczucie wolności, o której zawsze marzyłem, a której nigdy tak naprawdę nie doświadczyłem i nigdy… Być może czasami, tylko czasami złapałem ją za jakieś koniuszki palców czy pięt. I to jest właśnie poszukiwanie. Muzyka daje mi możliwość poszukiwania tej wolności.”

Paweł Małaszyński (1976) polski aktor

Źródło: Rozmowa z Markiem Niedźwieckim w programie „W tonacji Premium” http://www.lpmn.pl/wtonacjipremium.php, Canal+, 13 września 2014.

O muzyce, O poszukiwaniu

„Pomimo olbrzymich odległości, jakie oddzielały nas od baz brytyjskich, RAF walecznie popierał nas w walce przeciwko Niemcom. Jedna trzecia naszych dostaw broni pochodziła z Wielkiej Brytanii. Jestem przekonany, że przyjaźń pomiędzy mówiącymi po angielsku narodami a Polską, zrodzona z braterstwa broni we wspólnej walce przeciwko tyranii hitlerowskiej, przetrwa tę wojnę i że znajdziemy wspólne łączące nas więzy w naszym umiłowaniu wolności.”

Tadeusz Komorowski (1895–1966) polski generał, dowódca AK, polityk emigracyjny

Źródło: Tadeusz Bór-Komorowski w relacjach i dokumentach, opracował Andrzej Kunert, Oficyna Wydawnicza RYTM, Warszawa 2000, s. 412.

O przyjaźni, O relacjach, O odległości, O walce

„Bo nic nie wzrusza tak Zachodu,
jak szum frazesów o wolności.
Możesz pół świata zakuć w dyby,
strzelać w tył głowy, łamać kości,
ale bredź przy tym o ludzkości,
o Lepszym Jutrze, Wielkim Świcie,
a wyjdziesz na tym znakomicie!”

Janusz Szpotański (1929–2001) satyryk i poeta polski, działacz opozycji w PRL

Źródło: Caryca i zwierciadło

„Zamach na wolność informacji albo zagrożenie dla funkcjonowania internetu w jego znanym kształcie powodują zawieszenie dotychczasowych animozji podobnie, jak kiedyś wywoływało to zagrożenie zewnętrzne wobec państwa.”

Piotr Czerski (1981) polski poeta, prozaik, informatyk

Boleść Palikota. Bezlitośnie został wyszydzony Źródło: Boleść Palikota. Bezlitośnie został wyszydzony http://wiadomosci.wp.pl/title,Bolesc-Palikota-Bezlitosnie-zostal-wyszydzony,wid,14213718,wiadomosc.html?ticaid=1dd6a, wp.pl, 31 stycznia 2012

„Ława przysięgłych jest pierwszą, najważniejszą gwarancją wolności.”

Alexis de Tocqueville książka Dawny ustrój i rewolucja

Dawny ustrój i rewolucja, Listy

„Rozmyślanie o śmierci jest rozmyślaniem o wolności: kto się nauczył umierać, oduczył się służyć.”

Michel de Montaigne (1533–1592) filozof francuski

O śmierci

„Dobrze jest, że od czasu do czasu można u nas taki film obejrzeć. Pozwala to przejrzeć na oczy tym, którzy uparcie wierzą w liberalizację. Tacy artyści jak Andrzej Wajda – a jest to bezsprzecznie zdolny artysta – bez względu na to czy zdają sobie sprawę czy nie, są emisariuszami zręcznie działającego systemu Chruszczowa, wysyłanymi na Zachód jako pułapka dla głupców. Partia prowadzi ich na smyczy, nawet wtedy gdy im się użycza trochę wariackiego urlopu; gdy go jednak nadużywają, gwizdem przywołuje się ich w odpowiednim momencie do porządku. Ci młodzi ludzie, którzy stoją do dyspozycji elastyczniejszego obecnie systemu propagandy Związku Radzieckiego, są, właśnie dzięki tej giętkości i pozornej artystycznej wolności, bardziej niebezpieczni niż nudni i ciężcy, bardowie Zdunowa. Wystarczy obejrzeć film Wajdy, aby się o tym przekonać. Aby się móc im przeciwstawić, należy ich poznać. Dla dobra Zachodu.”

Andrzej Wajda (1926–2016) polski reżyser filmowy

O Andrzeju Wajdzie
Źródło: Piotr Włodarski, Pan Andrzej, Wyd. Piotr Włodarski, Łódź 2001. Cytat za recenzją w „Neue Zurcher Zeitung”.

O ludziach, O czasie

„Ogromnie zaniepokoiła mnie wiadomość o tym, że białoruskie władze wciąż prześladują osoby walczące o swoje podstawowe prawa. Urządzanie łapanek na ulicach przypomina najgorsze komunistyczne czasy, do których nie chcemy już nigdy wrócić. To niedopuszczalne, aby dochodziło do takich sytuacji na naszym kontynencie w XXI wieku! Wzywam białoruskie władze do uwolnienia Alaksandra Bialackiego i wszystkich innych bezzasadnie przetrzymywanych więźniów politycznych. Takie represje sprawią jedynie, że społeczeństwo połączy siły, by osiągnąć nadrzędny cel – wolność i swobody obywatelskie. Na Białorusi również w końcu nastąpią zmiany, podobnie jak miało to miejsce na wybrzeżach Afryki Północnej. Parlament Europejski zawsze stoi po stronie Białorusinów.”

Jerzy Buzek (1940) polski polityk, premier III Rzeczypospolitej

oświadczenie w związku z aresztowaniem Alaksandra Bialackiego, 4 sierpnia 2011. Źródło: J. Buzek w sprawie zatrzymania białoruskiego obrońcy praw człowieka Alaksandra Bialackiego http://www.europarl.europa.eu/president/view/pl/press/press_release/2011/2011-July/press_release-2011-July-23.html;jsessionid=3B9774A036F5ED893D474DE3FF44F4ED, Parlament Europejski, 4 sierpnia 2011

O sile, O wieku

„Wolność obywatelska istnieje tylko tam, gdzie sądy są silne.”

Napoleon Bonaparte (1769–1821) cesarz Francuzów

„(…) wolność nie jest darem nieba – trzeba o nią walczyć każdego dnia.”

Szymon Wiesenthal (1908–2005) żydowski działacz i pisarz

Źródło: Witold Stankowski, Szymon Wiesenthal – doktor honoris causa Uniwersytetu Jagiellońskiego, „Alma Mater” nr 120–121, grudzień-styczeń 2009/2010, s. 50.

„Samotność może być sposobem na życie. Dla mnie jest to sposób na ten czas. Po to, by siebie uporządkować. Samotność daje poczucie wolności. A wolność jest rodzajem niewoli, którą się kocha ponad wszystko. A ja nie chcę być niewolnikiem.”

Maciej Kozłowski (1957–2010) polski aktor

Źródło: „Viva!” nr 8, 13 kwietnia 2004

O życiu, O samotności, O czasie, Kochać się

„PEŁNIĆ SŁUŻBĘ BOGU, który stanowi uosobienie najwyższych ideałów, takich jak miłość, prawda, dobro, sprawiedliwość, wolność, piękno, przyjaźń i braterstwo, wiara, nadzieja. Ideały te łączą wszystkich ludzi dobrej woli, niezależnie od pochodzenia, narodowości, wyznania, wywodzą się z norm moralnych opartych na uniwersalnych, etycznych i kulturowych tradycjach chrześcijaństwa. Wyznawany przeze mnie system wartości kształtuję samodzielnie podążając w kierunku wskazanym przez Prawo Harcerskie.”

Stefan Mirowski (1920–1996) polski instruktor harcerski, specjalista w zakresie normalizacji

Komentarz do Przyrzeczenia harcerskiego

O miłości, O Bogu, O przyjaźni, O ludziach

„Krańcowa wolność prowadzi narody i jednostki do skrajnego niewolnictwa.”

Cyceron (-106–-43 p. n. e.) mówca rzymski, popularyzator filozofii greckiej, polityk

„Walcząc o wolność, jesteśmy wolni.”

John Marsden (1950) Pisarz australijski

Seria Jutro, Jutro 2: W pułapce nocy

„Jesteśmy rządem republikańskim, prawdziwa wolność nigdy nie występuje w despotyzmie lub w skrajnej demokracji.”

Alexander Hamilton (1757–1804) polityk amerykański

We are now forming a republican government. Real liberty is neither found in despotism nor the extremes of democracy, but in moderate governments. 26 czerwca 1787. Źródło: Jonathan Elliot, James Madison, United States. Constitutional Convention, The debates in the several state conventions on the adoption of the Federal Constitution http://books.google.pl/books?id=4jgOAAAAIAAJ&printsec=frontcover&source=gbs_ge_summary_r&cad=0#v=onepage&q&f=false, 1836, s. 450.

O demokracji

„Czym jest utrata wolności, zrozumiałam właśnie w wojsku. Regularnie wykreślano moje nazwisko z grafiku lotów. To wtedy uświadomiłam sobie, jak to jest stracić coś, co stanowi dla ciebie największą wartość. Zrozumiałam też, że albo spokornieję, albo przełożeni sprawią, że nie będę latać. No i nie latałam, bo jednak nie przestawałam się buntować.”

Nadija Sawczenko (1981)

Źródło: Michał Kukowski, Wolność jest w duszy (wywiad z Nadiją Sawczenko), „Twój Styl”, nr 9 (314), wrzesień 2016, s. 128.

O duszy

„Kler katolicki, mimo religijnej formy, tworzy instytucję polityczną. Jego wolność tkwi w jego władzy, a wszędzie tam, gdzie Kościół nie dominuje, może uskarżać się na prześladowania jak za panowania Dioklecjana.”

Otto von Bismarck (1815–1898) niemiecki polityk

Źródło: Jean-Paul Bled, Bismarck. Żelazny Kanclerz, s. 136.

„To, że mamy dobre stosunki, ja mam osobiście, z Milinkiewiczem i że Partia BNF działa w sojuszu z Ruchem „Za Wolność”, tu nie ma niczego złego. To nasz sojusznik. I sądzę, że to dobrze. Poglądy Ruchu „Za Wolność” i BNF są w pewnym zakresie zbieżne. Ludzie są tam narodowo świadomi.”

Ryhor Kastusiou (1957) polityk

Тое, што ў нас добрыя адносіны, у мяне асабіста, зь Мілінкевічам і што Партыя БНФ дзейнічае ў саюзе з рухам „За свабоду“, тут няма нічога кепскага. Гэта наш саюзьнік. І я лічу, што гэта добра. Погляды руху „За свабоду“ і БНФ у нейкім пляне супадаюць. Людзі там нацыянальна сьведамыя. (biał.) o Alaksandrze Milinkiewiczu i Ruchu „Za Wolność”, 11 lutego 2011 roku. Kwestie społeczne, Polityka na Białorusi Źródło: Radio Swaboda, 11 lutego 2011 http://www.svaboda.org/content/article/2306393.html

O ludziach

„Życie św. Andrzeja Boboli, zakończone męczeńską śmiercią, było jak ziarno, które padło w ziemię w bardzo trudnym okresie pierwszej Rzeczypospolitej, aby wydać owoce po wiekach – w odrodzeniu drugiej Rzeczypospolitej, i teraz – u początku trzeciej… Święty Andrzej jest patronem ewangelizacji w trudnych czasach. Odzyskana dziś wolność polityczno-społeczna stanowi ciągłe wyzwanie i wymaga pogłębienia przez odnowę religijną i moralną. Potrzebujemy duchowego odrodzenia, zarówno w obliczu podziałów, ujawnionych po upadku komunizmu, jak i w perspektywie nowej ewangelizacji jednoczącej się Europy.”

Andrzej Bobola (1591–1657) polski duchowny katolicki, jezuita, święty Kościoła katolickiego

list Episkopatu w związku z uznaniem św. Andrzeja Boboli za Patrona Polski, 30 kwietnia 2002. O Andrzeju Boboli Źródło: Święty Andrzej Bobola patronem ewangelizacji w trudnych czasach http://episkopat.pl/swiety-andrzej-bobola-patronem-ewangelizacji-w-trudnych-czasach/, episkopat.pl

O życiu, O śmierci, O wieku

„Nienawidzę demokracji, ponieważ kocham wolność.”

Johann Jakob Bachofen (1815–1887)

O demokracji, Kochać się

„W Polsce realizacja soboru przebiegała właściwie. Jest to głównie zasługą prymasa tysiąclecia, kard. Stefana Wyszyńskiego. Liturgię sprawuje się w języku polskim bez nadużyć. Jeżeli gdzieś takie się zdarzają, szybko są eliminowane. Także wierni świeccy aktywnie uczestniczą w życiu Kościoła. Starzy komuniści i nowi ateiści pomagają katolikom utrzymać się na właściwym poziomie. Polacy na zeświecczałym Zachodzie są promotorami Ewangelii. Zachód natomiast za szybko zachłysnął się soborowymi zmianami i za daleko poszedł w ich interpretacji. W następstwie tego spadły powołania, opustoszały kościoły, zlekceważono wartości chrześcijańskie. Dowartościowanie świeckich kończyło się wyeliminowaniem duchownych, a poszerzanie kręgów wolności przeradzało się w libertynizm. Naprawianie szkód będzie wymagało dużo czasu.”

Edward Ozorowski (1941)

Źródło: Paweł Bieliński, Sobór scalił naukę o Kościele http://ekai.pl/wydarzenia/temat_dnia/x59843/sobor-scalil-nauke-o-kosciele/, ekai.pl, 20 października 2012

O nauce, O czasie

„Wolność gospodarcza, wolność wyboru w warunkach wszechobecnej presji ekonomicznej i walki o przetrwanie to pozorna wolność. Dawanie ludziom pozbawionym wyboru wolności wyboru to czysty populizm, który krzywdzi tych, których tą pozorną swobodą próbujemy obdarować. Wolność wyboru w warunkach współczesnego kapitalizmu jest możliwa tylko wtedy, kiedy zarabiamy więcej, niż musimy na bieżąco wydawać. I wtedy tymi nadwyżkami możemy swobodnie dysponować. Zwolnienie z przymusowego ubezpieczenia społecznego w przypadku większości obywateli takich nadwyżek nie zapewnia.”

Piotr Ikonowicz (1956) polski polityk

Źródło: Pozory wolności, krytykapolityczna.pl, 22 stycznia 2013 http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/opinie/20130122/ikonowicz-pozory-wolnosci

O walce

„Za sprawą reform gospodarczych społeczeństwo staje się coraz bardziej pluralistyczne i złożone – musimy więc skupić się teraz na zagwarantowaniu ludziom wolności słowa i wolności wyrazu.”

Du Gangjian (1956)

Źródło: Robert Weatherley, Nowe akademickie myślenie o prawach człowieka Wyzwanie dla ortodoksji państwa, hfhrpol.waw.pl http://www.hfhrpol.waw.pl/Tybet/raport.php?raport_id=261

O myślach, O myśleniu

„Holandia się zmienia. Zderzenia i konflikty są naturalną częścią tych zmian – dopóki są rozwiązywane za pomocą słów, a nie przemocy.”

Ayaan Hirsi Ali (1969) holenderska działaczka polityczna pochodzenia somalijskiego

Źródło: spotkanie z okazji Dnia Wolności Prasy w Stowarzyszeniu Dziennikarzy Holenderskich, 3 maja 2005 r.

O pomocy

„Czy ktokolwiek z nas, kto przeżywa rewolucję, mógł sobie wyobrazić te konkretne formy, w jakich się dokonuje? (…) marząc o niej, wyobrażaliśmy sobie, że głównym jej pobojowiskiem będą ulice naszych miast usiane barykadami, na których uzbrojone drużyny robotnicze rozwiną czerwone sztandary wolności.”

Rodoljub Čolaković (1900–1983)

Źródło: Notatki z wojny wyzwoleńczej, 29 listopada 1943, 1959 (maszynopis powielany w zbiorach Biblioteki Sejmowej), s. 2, cyt. za: Maciej Koźmiński, Piotr Luppóczy, Jerzy Robert Nowak, Węgry w: Europejskie kraje demokracji ludowej 1944–1948, wyd. Książka i Wiedza, Warszawa 1972, s. 180.

O wojnie, O książkach, O demokracji, O wiedzę

„Bez długich poszukiwań jako nagła pewność i świadomość przyszło zrozumienie, że walczyć o wolność Polski i budować nową Polskę, to znaczy wychowywać siebie i innych.”

Maria Okońska (1920–2013)

Źródło: Instytut Prymasa Wyszyńskiego Założyciele Maria Okońska http://www.instytut-wyszynskiego.pl/index.php/it/historia?showall=1&limitstart= Instytut Prymasa Wyszyńskiego

O historii, O poszukiwaniu, O zrozumieniu

„Gdy bieda wciąż trwa, nie ma prawdziwej wolności.”

Nelson Mandela (1918–2013) prezydent RPA, noblista w dziedzinie pokoju

Źródło: Mandela w oczach rysowników, tłum. „Forum”, 20 grudnia 2013.

„Jacek, mnie nie cygań!”

Kevin Aiston (1969) brytyjski prezenter telewizyjny i radiowy

do Jacka Cygana.
Europa da się lubić
Źródło: odcinek 3, Granice wolności

„O Boże, dałeś człowiekowi umiłowanie wolności i zabijasz je niewolniczym przywiązaniem do najpodlejszego choćby życia!”

Janusz Krasiński (1928–2012)

Źródło: Na stracenie, s. 110

O Bogu

„Przypisuje mi się różne pasje, podczas gdy mam jedynie poglądy, a pasję mam raczej tylko jedną: umiłowanie wolności i godności ludzkiej.”

Alexis de Tocqueville książka Dawny ustrój i rewolucja

Dawny ustrój i rewolucja, Listy

„Chińczycy przeżywają właśnie epokę mroku. Jest boom gospodarczy i warunki życia powoli się poprawiają. Jednocześnie Chiny sięgnęły dna, jeśli chodzi o wolność wypowiedzi, ekspresji artystycznej, wychowania. Nasze społeczeństwo obywatelskie znalazło się na dnie.”

Ai Weiwei (1957) chiński artysta i architekt

Źródło: rozmowa Henrika Borka, Zadarł z wielkim smokiem, „Süddeutsche Zeitung”, tłum. „Forum”, 11 kwietnia 2011.

„Nie da się porównać życia na Marsie z życiem na Księżycu. Dwa różne światy. Wyjechałem ze Związku Radzieckiego w poszukiwaniu wolności. Okazało się, że to bardzo relatywne pojęcie.”

Andriej Konczałowski (1937) reżyser rosyjski

poproszony o porównanie życia i tworzenia w ZSRR oraz w USA. Źródło: Łukasz Figielski, Polska też jest skolonizowana przez Amerykę – rozmowa z Andriejem Konczałowskim, 27 września 2004 http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=22037

O poszukiwaniu

„Znamy źródło wolności i jest nim władza. Jeśli chcemy zachować pierwszą – musimy kultywować drugą.”

Jean-François Thiriart (1922–1992)

Źródło: Jarosław Tomasiewicz, Idea Europy w ujęciu Jeana Thiriarta, geopolityka.org, 20 lipca 2012 http://www.geopolityka.org/analizy/1590-idea-europy-w-ujeciu-jeana-thiriarta

O zachowaniu

„Ceną wolności jest śmierć.”

Malcolm X (1925–1965) przywódca Organizacji Jedności Afroamerykańskiej

O śmierci

„Jeśli chodzi o sprawy publiczne, to jeździmy na sejmiki, z prawem głosu, a nawet sprzeciwu. Szerokie tam pole dla wielkoduszności, pozyskania sławy, udowodnienia miłości ojczyzny i pracy dla dobra ogółu. Tam bowiem strzeżemy praw, tam o wszystkim wydajemy sądy, protestujemy, nie pozwalamy, tam radzimy z dziwnym umiarkowaniem, między szacunkiem dla panującego a obroną wolności, nad dobrem ojczyzny. Tam przede wszystkim właściwości naszego ustroju znajdują zastosowanie i pokierowanie.”

Łukasz Opaliński młodszy (1612–1662) marszałek nadworny koronny, pisarz

Źródło: Obrona Polski przeciw Janowi Barclayowi... 1648, oprac. Stanisław Grzeszczuk, Wrocław 1959.

O ojczyźnie

„Jaki jest prawdziwy cel monarchii? Nie jest nim pozbawienie ludu jego naturalnej wolności, lecz poprawa jego uczynków w celu osiągnięcia najwyższego dobra. Formą rządów, która najlepiej zapewnia osiągnięcie tego celu, a zarazem w mniejszym stopniu niż inne ogranicza naturalną wolność, jest ta, która pozostaje w zgodzie z poglądami i wolą istot myślących, a także odpowiada celowi, co którego powinniśmy przykładać największą wagę, ustanawiając zasady polityki społecznej.”

Katarzyna II (1729–1796) cesarzowa Rosji w latach 1762–1796

Źródło: Documents of Catherine the Great, tłum. ang.W.F. Reddaway, Cambridge University Press, 1931, cyt. za: Shelley Klein, Największe zbrodniarki w historii, tłum. Barbara Gutowska-Nowak, wyd. Muza, Warszawa 2006, ISBN 8373198547, s. 77–78.

O ludziach, O historii

„Pamiętam, że jak otrzymałem telefon z propozycją wzięcia udziału w castingu do Janosika zastanawiałem się, jaki sens jest robić dziś o tym film. Potem usłyszałem, że zajmuje się tym Agnieszka Holland razem z Kasią Adamik, reprezentującą z kolei moje pokolenie. Pomyślałem wtedy, że coś w tym musi zatem być. To nie mógł być tylko kolejny film, ale rzecz zrobiona z sercem. Przeczytałem w końcu scenariusz i stało się już dla mnie jasne, że jest to piękna historia o człowieku, którym targają wewnętrzne konflikty. Wreszcie przypowieść o wolność, życiu, naszej historii i cenie, którą Janosik musi w końcu zapłacić.”

Václav Jiráček (1978)

Źródło: wywiad http://www.stopklatka.pl/wywiady/wywiad.asp?wi=56337

O historii, Serce, Sens

„Kocham cię tak, jak kocham wszystko o cośmy walczyli. Kocham cię tak, jak kocham wolność i godność, i prawo każdego człowieka do pracy i do tego, żeby nie być głodnym. Kocham cię tak jak Madryt, któregośmy bronili, i jak moich kolegów, którzy zginęli. A zginęło ich wielu. Wielu. Wielu. Nawet nie domyślasz się jak wielu. Ale kocham cię tak, jak to, co kocham najbardziej na świecie, i jeszcze więcej.”

Ernest Hemingway książka Komu bije dzwon

Komu bije dzwon

Kochać się

„Umysłowe pokraki, takie jak Jerzy Robert Nowak, czołowy ideolog medialnego imperium Rydzyka istnieją wszędzie, gdyż mutacje genów i surowe wychowanie prowadzą do wynaturzeń, ale doprawdy nie ma krajów cywilizowanych, gdzie tacy ludzie mogą swoje wydaliny powielać w pismach o dużym nakładzie. Wolność słowa tak, ale nie wydalania gdzie popadnie.”

Tomasz Jastrun (1950) polski poeta, prozaik, eseista

Dla Newsweeka
Źródło: „Newsweek Polska”, 30 lipca 2007

O ludziach

„Powstrzymajcie islam, obrońcie wolność” to przesłanie ważne nie tylko dla Holandii, ale dla całego wolnego świata zachodniego.”

Geert Wilders (1963)

Źródło: Antyislamiści, jednoczcie się , Rzeczpospolita, 17 lipca 2010 http://www.rp.pl/artykul/509985.html

„W górach musisz wykonać pewien wysiłek bez zapłaty. Jest to mistyka, szukanie czegoś wyjątkowego. Do tego trzeba mieć wyobraźnię i filozofię życiową. Nie każdego na to stać, nie każdemu się chce. Bo w górach nie ma granic, tam się szuka wolności. A samo przebywanie w górach łagodzi, eliminuje agresję. Są elementy rywalizacji, ale rywalizacji z wyznaczonym celem, a nie z przeciwnikiem.”

Krzysztof Wielicki (1950) polski wspinacz, himalaista

Źródło: Najpiękniejsze cytaty górskie, Tatromaniak.pl http://tatromaniak.pl/aktualnosci/c/najpiekniejsze-cytaty-gorskie

O wysiłku

„Socjalizm opiera się na odrzuceniu przykazania „nie kradnij”: pozwala on władzy okradać wszystkich, a biedniejszym – tych trochę bogatszych. Oczernia wolność, gdyż narzuca zniewolenie w różnych formach, czy to poprzez organa bezpieczeństwa, czy przez biurokratyczną kontrolę, czy też przez cenzurę względnie przez „polityczną poprawność”. Oczernia też przedsiębiorczość i rynek, gdyż socjalizm odwołuje się do tych, którym brak inicjatywy, a dobrze pracować nie chcą lub nie potrafią – co wolna gospodarka demaskuje.”

Michał Wojciechowski (1953) polski teolog

Źródło: Moralna wyższość wolnej gospodarki, Prohibita, Warszawa 2008, s. 25, 26.

„Cynglami nazwał redaktorów „Gazety Wyborczej” jeden z jej byłych dziennikarzy, który w końcu wybrał wolność i odszedł z redakcji, dziś wyklęty. Cyngiel pociąga za spust, gdy rozkaz wydaje redaktor naczelny. Jak widać, władza ma dużo własnych cyngli w mediach. Robią bardzo niebezpieczną robotę, by przypomnieć zamordowanie Marka Rosiaka.”

Wojciech Reszczyński (1953) polski dziennikarz

Źródło: Wraca stare, naszdziennik.pl, 4 maja 2012 http://naszdziennik.pl/index.php?dat=20120504&typ=my&id=my07.txt

O odejściu

„Ostatecznie wolność jest tylko złą chwilą, która mija.”

Frédéric Beigbeder (1965)

29,99

„Bohaterem tej bajeczki jest mały męczydusza, który krzyczy: „Wilk! Wilk!”, chociaż wilka wcale nie ma w pobliżu, i za każdym razem łatwowierni wieśniacy pędzą mu na pomoc, aby przekonać się, że to był tylko żart. Ale raz chłopczyk krzyknął: „Wilk! Wilk!” wcale nie dla żartu tylko, że nikt mu już nie przybiegł na pomoc. Wilk zjadł dowcipnisia, i na tym, Bogu dzięki, bajeczka się kończy.
Morał z niej płynie oczywisty: „Nie osiedlaj się tam, gdzie wilki hasają na wolności” – chociaż ten, kto wam czytał tę bajeczkę, na pewno twierdził, że jej morał brzmi: nie kłam, bo pożałujesz.”

Daniel Handler książka Gabinet gadów

Gabinet gadów
Źródło: rozdział X, s. 155, 156

O Bogu, O wilkach, O czytaniu, O pomocy

„Dni płynęły wolno tak, nieodparcie naglił czas
Wojna z całym światem! O tę najdroższą rzecz!
Pod gradem wrogich kul nie jeden skonał z nas
Lecz wspólny promień serc i głów niepokonany trwał.
To cena idei godna, to cena nie skażonej krwi,
to lata chwały pełne ognia
Dni których nie zapomni nikt!
Patriotyczny zew łączy dzisiaj nas
Pod jedną flagą aryjski szczep znów łączy się by trwać
Jak światłość w ciemną noc z popiołów feniks wstał
Znów ciężkim głosem zwycięstwa pieśń toczy się przez świat.
To droga walki o naszą wolność,
to głos nieujarzmionej krwi,
to lata chwały pełne ognia
Dni których nie zapomni nikt!”

Mariusz Szczerski (1970–2005) wokalista polski (Honor)

Cytaty z utworów zespołu Honor
Źródło: Cena idei

O wojnie, O świecie, O czasie, O walce

„Mamy coraz więcej krytycznie myślących osób i coraz więcej z nas rozumie to, jak bardzo uwikłani jesteśmy w serwowany nam od lat język propagandy. Wiedzą, że „konkurencyjność” i „wolny” rynek nie prowadzą do większej wolności, bo tworzą hierarchiczne układy gospodarcze i w efekcie światem rządzi kilka firm, instytucji finansowych i tych, którzy są najbliżej wielkich pieniędzy – a nie ludzie – nie demokracja. Konkurować to mogą ze sobą cztery fryzjerki albo dwóch piekarzy w mieście, ale nie lokalne inicjatywy gospodarcze z wielkimi instytucjami finansowymi.”

Anna Grodzka (1954) polski polityk

Źródło: rozmowa Jakuba Dymka, Grodzka: Społeczeństwo, głupcze! http://www.krytykapolityczna.pl/artykuly/rozmowa-dnia/20140710/grodzka-spoleczenstwo-glupcze, krytykapolityczna.pl, 10 lipca 2014.

O ludziach, O świecie, O demokracji

„(…) za pracą w filmie nie przepadam, ale za to jestem zwariowanym kinomanem. Ulubione tytuły mógłbym wymieniać bez końca: Ucieczka z kina „Wolność”, Tańczący z wilkami, Kabaret i mnóstwo innych. Film to cudo. Poza książką i radiem daje największe odprężenie. I nawet większą radość niż teatr. Lubię ułudę. Wierzę w to, co widzę, i oglądając tragiczne momenty na ekranie, muszę przywoływać się do rzeczywistości. A na komediach romantycznych chętnie się wzruszam – do łez. Jestem więc dobrym widzem – to jedyna dobra rzecz, jaką z pewnością mogę o sobie powiedzieć.”

Jan Kobuszewski (1934–2019) polski aktor filmowy i teatralny

Źródło: Małgorzata Piwowar, Niełatwo mnie rozbawić, „Rzeczpospolita” nr 116, „TV magazyn”, 20 maja 2011 http://www.rp.pl/artykul/55361,660893_Nielatwo_mnie_rozbawic.html

O rzeczywostości, Radość

„Kto gromadzi skarby jakiekolwiek: nawet tak duchowe jak wolność, nie jest bogaty przed Bogiem.”

Janusz Pasierb (1929–1993) polski ksiądz, poeta, eseista, historyk sztuki

Bóg i wiara

O Bogu

„Lewica nie może być reaktywna, bo celem lewicy jest upodmiotowienie ludzi. Gdy lewica walczy o minimum materialne dla każdego obywatela, gdy mówi o prawach pracowniczych, o progresji podatkowej, to po to, aby każdy miał możliwość samorealizacji. Lewica wcale nie wybiera między wolnością i równością. Jeśli naprawdę cenimy wolność, to powinniśmy równo dystrybuować ją między ludźmi. Gdy lewica walczy o neutralność światopoglądową państwa, to właśnie po to, żeby każdy miał te same możliwości realizowania swoich życiowych planów, niezależnie od wyznawanego światopoglądu. Gdy postuluje zrównanie w prawach osób o różnych orientacjach seksualnych, myśli o każdym człowieku jako o podmiocie.”

Sławomir Sierakowski (1979) socjolog i publicysta polski

Źródło: Lewica pewna siebie, wyborcza.pl, 11 sierpnia 2010 http://wyborcza.pl/1,76842,8241114,Lewica_pewna_siebie.html

O ludziach, O myślach, O myśleniu

„Zamiast być championami na rzecz wolności i demokracji, toczymy nieuzasadnione i głęboko niesprawiedliwe wojny, czyniące znacznie więcej złego.”

Jimmy Carter (1924) polityk amerykański, 39. prezydent Stanów Zjednoczonych (1977–1981)

O wojnie, O demokracji

„Nie chciałbym dożyć czasu, gdy będziemy musieli nasz kraj derydzykować czy dekaczoryzować.”

Adam Michnik (1946) polski dziennikarz i publicysta

Źródło: rozmowa Jerzego Sadeckiego, Ile dać wolności przeciwnikowi?, „Gazeta Wyborcza”, 17–18 listopada 2012

O czasie

„Każdy ustrój społeczny jest kompromisem między instynktem wolności a instynktem społecznym. Wszelka polityka jest świadomym kształtowaniem tego kompromisu. (…) Jedną z najistotniejszych cech każdego ustroju jest jego stosunek między społeczeństwem (którego legalnym wyrazem jest państwo) a jednostką.”

Wiktor Alter (1890–1943) polsko-żydowski działacz socjalistyczny

Źródło: Człowiek w społeczeństwie, Wydawnicza Spółdzielnia Czytelników Książki „Światło”, Warszawa 1938 http://lewicowo.pl/varia/viewpub/tid/2/pid/221.

O książkach, O świetle

„Widzieliśmy z dna Epoki Pieców, jak proponowane przez nich uwznioślenie państwa, przyobleczenie go powłoką mistyczną, nadanie mu poprzez osobę wodza rangi niemal sakralnej, czyni je potężniejszym jeszcze narzędziem ich zbrodni. Czytaliśmy z szyderstwem teksty filozofów, witających ową sakralizację państwa jako upragniony znak zmierzchu epoki sceptycznej, kres liberalizmu, wyraz dobrowolnej abdykacji jednostki, której czas nowożytny włożył na głowę zbyt ciężką dla niej koronę wolności. Jeśli kiedykolwiek nieufność do idealizmu mogła nam wejść pod dziesiątą skórę, to właśnie wtedy, podczas lektury idealistów, naciągających niebo zasad na piekło tych rządów i upatrujących istotę epoki w chwale zasad, a nie w nędzy praktyk. Myśmy żyli, i to żyli długo, na dnie tej nędzy jakby na dnie morza, mając nad sobą wielki słup ciśnienia, rozkruszający metodycznie wszelkie tamy, jakie ostatnie wieki zbudowały przeciwko absolutnej dowolności władzy.”

Jan Strzelecki (1919–1988) socjolog polski, eseista, działacz społeczny

Źródło: Próby świadectwa, w: Ślady tożsamości, Warszawa 1989; cyt. za: kulturologia.uw.edu.pl http://www.kulturologia.uw.edu.pl/page.php?page=tekst&haslo=strzelecki

O piekle, O czasie, O czytaniu, O wieku

„Chciałabym coś bardzo wyraźnie powiedzieć, ponieważ to dotyczy o całego kraju: nie chodzi w tym o mnie, ale chodzi o wolność kraju i naszego związku ofiar. Nie pozwolimy sobie odebrać tej wolności przez nikogo, niezależnie czy będą to osoby z kraju czy z zagranicy.”

Erika Steinbach (1943) polityk niemiecka

przemówienie podczas Dnia Stron Ojczystych.

Cytaty o wolności strona 8

Cytaty o wolności
strona 8