Stanisław Wyspiański cytaty (56 cytatów)

Dzieło

Akropolis

Stanisław Wyspiański

Stanisław Wyspiański: 56 cytatów8 Polubień

Stanisław Wyspiański słynne cytaty

„Miałeś, chamie, złoty róg,
miałeś, chamie, czapkę z piór:
czapki wicher niesie,
róg huka po lesie,
ostał ci się ino sznur,
ostał ci się ino sznur.”

Stanisław Wyspiański Wesele

Postać: Chochoł
ostatnie słowa dramatu.
Znaczenie: złoty róg symbolizuje utracone szanse.
Wesele
Źródło: akt III, scena 38 (ostatnie słowa dramatu)

„Listopad to dla Polski niebezpieczna pora?”

Stanisław Wyspiański książka Noc listopadowa

Postać: W. Książę
Noc listopadowa (1904)
Źródło: scena 2

„Była to straszna chwila, kiedy tę trumnę wprowadzono do Polski – i szukano w niej życia; chciano się odrodzić tchnieniem grobów.”

Stanisław Wyspiański

o powtórnym pogrzebie Adama Mickiewicza 4 lipca 1890.
Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Tadeusza Stryjeńskiego, cyt. za: Listy Stanisława Wyspiańskiego do J. Mehoffera, H. Opieńskiego i T. Stryjeńskiego, oprac. M. Rydlowa, Kraków 1994, s. 255.

„Skamander połyska, wiślaną świetląc się falą.”

Stanisław Wyspiański książka Akropolis

akt II, wiersz 9–10
Akropolis

„Umierać musi, co ma żyć.”

Stanisław Wyspiański książka Noc listopadowa

Postać: Kora
Noc listopadowa (1904)
Źródło: scena Pod posągiem Sobieskiego

„Idziesz przez świat
i światu dajesz kształt
przez twoje czyny.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Kazimierz Wyka, Nowe i dawne wędrówki po tematach, wyd. Czytelnik, 1978, s. 212.

Stanisław Wyspiański Cytaty o Bogu

„Sztuka i wolna myśl, niezlękłe bogi.”

Stanisław Wyspiański

Noty do „Bolesława Śmiałego”
Źródło: Dzieła zebrane, t. 11, Rapsody, hymny, wiersze, Kraków 1961, s. 146.

„Scena wielka otwarta, Kościół Boga czy Czarta.”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt I

„Taki jestem osamotniony, żona i dzieci w polu, a ja wciąż myślę i myślę – i czasem proszę Boga, aby mi mózg zamknął – wizje prześladują z natarczywością, która mnie zamęcza.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Aleksander B. Skotnicki, Historia krótkiego życia naznaczonego piętnem nieuleczalnej choroby, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 83.

„Na początku było Słowo,
Nad wodami Boży Duch;
Bogiem było wklęte mową,
zeń się począł wodny ruch.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Skałka

Stanisław Wyspiański: Na czasie cytaty

„Przecie trza wprzódy wypróbować, trza coś przecierpieć, coś przeboleć, żeby móc miłość uszanować.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Księga cytatów z polskiej literatury pięknej…, op. cit.

„Teatr mój widzę ogromny.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Ja ciągle widzę ich twarze (1904), wiersz wysłany jako list do Adama Chmiela

„Niech na całym świecie wojna,
byle polska wieś zaciszna,
byle polska wieś spokojna.”

Stanisław Wyspiański Wesele

Postać: Dziennikarz
do Czepca.
Wesele
Źródło: akt I, scena 1

Stanisław Wyspiański cytaty

„Nie będziesz wzywał imienia Polski nadaremno!”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

parafraza przykazania biblijnego.
Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt II

„Kraków mam za małe, pretensjonalne, wysoce śmieszne miasteczko (…).”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Henryka Opieńskiego (22–23 lutego 1896), cyt. za: Maria Podraza-Kwiatkowska, Życiowe i artystyczne dylematy Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 5.

„(…) zajęty jestem komponowaniem dekoracji kościoła Franciszkanów, którą zajmuję się na własną rękę i dla własnej tylko satysfakcji, ale kto wie, może jeszcze co z tego będzie. (…) dwie główne kompozycje do Franciszkanów wymienię, a te są: ogród zupełnej szczęśliwości, gdzie jest tak lubo, tak miło, tak spokojnie, jak nigdy na ziemi być nie może i nie było…, las zwątpienia, walki, trudów, przeciwieństw, przeszkód, gdzie pobyt jest straszny, przerażający.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Rydla z 16 listopada 1894, cyt. za: Bogusław Krasnowolski, Stanisław Wyspiański a zabytki Krakowa, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 26.

„Polonez, grany dźwiękiem słów.”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt I

„Myślą wciąż jestem w Paryżu i myślą siedzę stale w moim dawnym atelier.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Karola Maszkowskiego (27 stycznia 1895), cyt. za: Maria Podraza-Kwiatkowska, Życiowe i artystyczne dylematy Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 5.

„Znasz Warcaby Mickiewicza, równie są nudne jak gra w warcaby.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: Listy Stanisława Wyspiańskiego do Karola Maszkowskiego, oprac. M. Rydlowa, komentarz z wykorzystaniem materiałów L. Płoszewskiego i J. Dürra-Durskiego M. Rydlowa, Kraków 1997, s. 327.

„Upadek Polski był konsekwencją zwycięstwa chrześcijańskiego porządku wartości moralnych nad prasłowiańskim światem wartości życia.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Waldemar Okoń, Wtajemniczenia. Studia z dziejów sztuki XIX i XX wieku, Wrocław 1996, s. 120.

„Jest mi – w Krakowie nudno (…).”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Henryka Opieńskiego (31 października 1895), cyt. za: Maria Podraza-Kwiatkowska, Życiowe i artystyczne dylematy Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 5.

„(…) żyłem… nad jakąś rzeką, w jakimś kraju.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Magdalena Popiel, Wyspiański. Mitologia nowoczesnego artysty (2007), Wydawnictwo Universitas

„Myślę tylko malować, malować i malować. Ale czy co z tego będzie. Dzisiaj mię już pesymizm ogarnia, tak ten Święty Krzyż mnie zbił z tropu i z humoru, że w nic nie wierzę na przyszłość (…).”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list z 9 lutego 1897, cyt. za: Ludmiła Bularz-Różycka, Nieznane rysunki Stanisława Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 37.

„Tu mieszka Stanisław Wyspiański i prosi, aby go nie odwiedzać.”

Stanisław Wyspiański

tekst kartki, jaka wisiała na drzwiach Wyspiańskiego, kiedy mieszkał z rodziną przy ul. Krowoderskiej 79.
Źródło: Leon Płoszewski, Wyspiański w oczach współczesnych, Tom 2, Wydawn. Literackie, Kraków 1971, s. 72.

„Wypadło mi się zatrzymać w Katowicach, gdyż na dworcu w Krakowie źle mnie poinformowano, i trzy godziny mam czasu. Zwiedzam więc Katowice. Jest to wielkie miasto malutkie. Zupełnie brzydkie i głupie, ale praktyczne, eleganckie i mądre, dziewczęta ładne, głupiuteńkie, sądząc z wyrazu twarzy.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: kartka wysłana do Rydla 12 lipca 1898 z Katowic

„Oni nic nie widzą, niczym się nie interesują. Widzą tylko materialny byt, dochody, pozycje, stanowiska, nie rozumieją żadnych naszych idei.”

Stanisław Wyspiański

o społeczności Krakowa.
Cytaty z korespondencji
Źródło: Aleksander B. Skotnicki, Historia krótkiego życia naznaczonego piętnem nieuleczalnej choroby, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 80.

„Chłop potęgą jest i basta.”

Stanisław Wyspiański Wesele

Postać: Gospodarz
do Poety
Wesele
Źródło: akt I, scena 24

„Wyobrażam sobie, co tam za studnie muszą być w Veronie – jeśli tutaj w Venecji są takie śliczne – szczęśliwe miasto. (…) ale te sceny koło studni tak mi obrzydły, bo widziałem ich już tyle malowanych, rysowanych – aquarellowanych i gwaszowanych na wszystkie sposoby i formaty, i to tutaj w sklepach – na wystawach, że już nie mam ochoty najmniejszej ich rysować – jak w ogóle scen ulicznych, choć się im przypatruję – nie rysuję, bo to nie moje, nie nasze. Zostawiam to Włochom – nie chcę, jak mówi Soplica w Panu Tadeuszu, żeby się ze mnie sąsiedzi śmiali i żartowali.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Stryjeńskiego, cyt. za: Listy Stanisława Wyspiańskiego do J. Mehoffera, H. Opieńskiego i T. Stryjeńskiego, oprac. M. Rydlowa, Kraków 1994, s. 224, 225.

„Podejmę może po raz wtóry
ten trud, co mnie zabijał.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: początek wiersza, 1903

„Górą płynie niesiona
przez tłum ludzi…
włosy na wiatr… ramiona
obnażone…
uchyla płaszcz szkarłatny –
Widzę jej twarz…
oczy we łzach – zda się, że kona…
(…) leci, wichry ją wioną:
lud ujmuje, podtrzymuje…
Polska to nasza niesiona
Polska to nasza styrana (…).”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Królowa Korony Polskiej

„Pomysłów idzie mi tyle, tłoczą się tak obrazy, że jestem jak szalony – żyję takiem obrazowaniem odosobniającym mnie od ludzi, że dopiero teraz naprawdę wszedłem w świat mojej fantazji i unoszę się w dziwnych krainach. Co najważniejsze, że nie czuję się już wcale biedny, ale czuję się bogaty, wspaniale bogaty, i będę robić wszystko, co zechcę, i zrobić muszę.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list z 11 stycznia 1897, cyt. za: Ludmiła Bularz-Różycka, Nieznane rysunki Stanisława Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 37.

„A mu mamy wielką scenę,
dwadzieścia kroków wszerz i wzdłuż.”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt I

„Z okien pracowni, którą podnajmowałem, widziałem kopiec Kościuszki. Widok ten postanowiłem utrwalić. Tak powstał w 1905 roku pastel Widok na kopiec w okresie roztopów, rozpoczynając cykl obrazów przedstawiających ten krakowski monument. Niestety w tych latach zarysowywał się coraz drastyczniej tragiczny kontrast pomiędzy gwałtownym rozpędem moich sił twórczych (dramaty Wyzwolenie, Noc listopadowa, Bolesław Śmiały) a opuszczającymi mnie siłami fizycznymi, postępującą wciąż nieuleczalną chorobą. W tych latach powstały liczne liryki, pogłębiałem także moje zainteresowania twórczością Szekspira i Homera.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Aleksander B. Skotnicki, Historia krótkiego życia naznaczonego piętnem nieuleczalnej choroby, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 81.

„(…) obraz jest dobry wówczas, jeżeli jest dekoracyjny, tylko dekoracyjny obraz może być dobry.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Anna Król, Inspiracje sztuką Japonii w twórczości Stanisława Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 89.

„Niech nikt nad grobem mi nie płacze,
krom jednej mojej żony.”

Stanisław Wyspiański

początek wiersza.
Źródło: Niech nikt nad grobem mi nie płacze (7 lipca 1903)

„Coś okropnego ze mną się dzieje. Nie mogę sobie dać rady nad tą obrzydliwą pracą z witrażami; takim wstrętem jestem przejęty dla niej, żebym bez mrugnięcia okiem potrzaskać był w stanie wszystkie szkło w kawałki. Proszę Cię, co za okrucieństwo męczyć mnie jakimś kpem z XV-ego wieku, który nie wart u mnie palić w piecu z całą swoją religijnością, i ja męczyć się muszę nad tymi idiotyzmami (…), które szkoda, że się nie spaliły i zniszczyły do szczętu w pożarze 1850.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Lucjana Rydla, cyt. za: K. Zbijewska, Krakowskim szlakiem Stanisława Wyspiańskiego, Warszawa – Kraków 1986.

„Mówią rzeczy pięknie? Powinny jeszcze piękniej – milczeć.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Tadeusz Żuk-Skarszewski, Wyspiański o Zawiszy Czarnym Kazimierza Tetmajera, w: Wyspiański w oczach współczesnych, zebrał, oprac. i komentarzem opatrzył L. Płoszewski, t. II, Kraków 1971, s. 477.

„(…) z Pana Tadeusza można się napić polszczyzny, ale jest równie „trywialny” jak Herman i Dorothea.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Rydla z 6 marca 1895, cyt. za: Listy do Lucjana Rydla, teksty listów opracowali L. Płoszewski i M. Rydlowa, Kraków 1979, s. 271.

„Poezjo, precz!!! Jesteś tyranem!!”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)

„Sztuka jest z ducha, stwarza się, nie robi,
a raz stworzona duchem, jest pewnikiem.”

Stanisław Wyspiański

Noty do „Bolesława Śmiałego”
Źródło: Dzieła zebrane, t. 11, Rapsody, hymny, wiersze, Kraków 1961, s. 146.

„Idą posępni,
a grają im dzwony.”

Stanisław Wyspiański książka Kazimierz Wielki

Źródło: Kazimierz Wielki

„Maluję obecnie obraz, a raczej jak do tej pory, przygotowuję go pastelami, zanim wykonam. Jestem kontent i studiów, studiów bez liku w niego włożę i dam rzecz nową, o jakiej się wielu panom śniło, a żaden nie zrobił – drzew, konarów, gałęzi wykrotów, korzeni (…).”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Rydla z 2 maja 1897, cyt. za: Ludmiła Bularz-Różycka, Nieznane rysunki Stanisława Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 32.

„U stóp Wawelu miał ojciec pracownię,
wielką izbę białą wysklepioną,
żyjącą figur zmarłych wielkim tłumem;
tam chłopiec mały chodziłem, co czułem,
to później w kształty mej sztuki zakułem.
Uczuciem wtedy tylko, nie rozumem,
obejmowałem zarys gliną ulepioną
wyrastający przede mną w olbrzymy:
w drzewie lipowym rzezane posągi.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Dzieła zebrane, Kraków 1858, t. 11 Rapsody, hymny, wiersze, s. 148.

„Musimy zrobić coś, co by od nas zależało, zważywszy, że dzieje się tak dużo, co nie należy do nikogo.”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt II

„Krzyż przeklnę, Chrystusa godło, gdy męką naród uwiodło!”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt III

„Kraków mi za mały. Nie uwierzysz nawet, jak się stęskniłem za Paryżem. Całymi wieczorami chodzę po Paryżu. Bywam w Comédie Française, w Operze, spaceruję po bulwarach (flanuję). Zatrzymuję się przed gablotkami, ba! nawet spotykam znajomych… i to przez imaginację.”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Henryka Opieńskiego (8 listopada 1895), cyt. za: Maria Podraza-Kwiatkowska, Życiowe i artystyczne dylematy Wyspiańskiego, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 5.

„Kiedy krzesła są wygodne, wówczas na posiedzeniach śpią.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Ryszard W. Gryglewski, Dom przy ulicy Radziwiłłowskiej, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 69.

„Zwól z Wiarą wieków podjąć CZYN.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Hymn Veni Creator (1906)

„Mało co robię, a raczej nie bardzo tego znać, co robię…”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Adama Chmiela, cyt. za: Dzieła zebrane, t. XVI, vol. III, Kalendarz życia i twórczości 26 marca 19 grudnia 189807, oprac.A. Doboszewska, Kraków 1995.

„Dola, los, wieczna krzywda człowieka!”

Stanisław Wyspiański książka Klątwa

Źródło: Klątwa (1899), wiersz 804

„(…) Szturm und Drang – Ja jestem w Szturm und Drang periodzie i czuję, że ze mną wszystko w tym periodzie się kłębi i burzy, i że się z tego wyłonić musi piękna, szeroka, otwarta wielka sztuka (…).”

Stanisław Wyspiański

Cytaty z korespondencji
Źródło: list do Rydla z 11 lipca 1897, cyt. za: Marta Romanowska, Odnalezione po stu latach, „Alma Mater” nr specjalny, 2007, s. 41.

„Strójcie mi, strójcie, narodową scenę!”

Stanisław Wyspiański książka Wyzwolenie

Wyzwolenie (1903)
Źródło: akt I

„Polityka to nie jest marzycielska rzecz.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Myślę, więc jestem…, oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 347.

„Nikt żywy w kraj młodości raz drugi nie wraca.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Myślę, więc jestem…, oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, op. cit., s. 347.

„Laurów nie ma, a róże pomarły.”

Stanisław Wyspiański

Źródło: Myślę, więc jestem. Aforyzmy, maksymy, sentencje, oprac. Czesława i Joachim Glenskowie, Antyk, Kęty 1993, ISBN 8386482001, s. 347.