Cytaty z książki
Nowe Ateny

Benedykt Chmielowski

Nowe Ateny – jedna z pierwszych polskich encyklopedii powszechnych, której autorem jest ks. Benedykt Chmielowski.

„Jeślim Autor, w czym zbłądźił, choć ostrożny, raczy
Dyssymulować Mądry, Nieuk nie obaczy.
W Druku też bez errorów nie iest Xięga żadna:
Te mądremu poprawić, lub przebaczyć snadna.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

Nowe Ateny

„Delphinus, Delphin albo Świnia morska, według Ateneusza i Aristotelesa żółci nie ma, dlatego pełen łagodności. Sami się in suo genere dziwnie lubią. Gdy pod Karyą Miastem jednego złowiono, drugich przybyła gromada bronić towarzysza, aż go wypuszczono nazad w wodę, teste Jonstono. Najbardziej lubi, gdy go kto Szymona woła imieniem; śpiewaniom, świstaniem i muzyką dziwnie się delektuje; co jeno usłyszy na Okręcie, zaraz się w wielkjej innych komitywie zbliża do niego. Żyje ex mente Aristotelesa 120 lat. Jest Zwierz z wodnych i ziemnych naprędszy. Gdy chce zasypiać, po wierzchu Wody pływa, zadrzymawszy, na dno morskie zwolna się spuszcza, tam sobą o dno uderzeniom obudzony, znowu na wierzch wody wypływa, wypłynąwszy zasypia, i znowu na dół puszczony, tymże sposobem ocuca się, a tak in motu zażywa quietem. Święty Martimnus, gdy przed Niewiastą na złą rzecz sollicytującą uciekł i na morze się puszczał, koło Cezary! w Palestynie dwóch przybywszy DELFINÓW, na brzeg go przenieśli bezpiecznie, jako świadczy Metaphrastes.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

Nowe Ateny

„Z tych tedy mój Zacny Czytelniku którą chcesz, sequere Sententiam; i to też dla rekreowania Czytelnika & ad risum osądziłem apponendum, ze Turcy wierzą z swego Alkoranu, iż Mahomet ich Prorok fałszywy, mając klucze od Raju na Dniu Sądnym, obróci się w barana, a Mahometani w pchły, i tak w niego powskakawszy dostaną się do Raju, czyli do Nieba, bo to u nich jedno zdaje się. Oto bestyalskiemu życiu bestyalskie zakłada Błogosławieństwo? Złej wiary złe też sentymenta. Powiada w tymże Alkoranie, że Ray jest tak wielki, jak Niebo i Ziemia, a w nim Drzewo cały Ray napełniające, liście srebrne i złote mające, temi popisane słowy: Nie jest BÓG, tylko BÓG, i Mahomet Apostoł jego. Obiecywał Mahometanom w tymże Raju z Pannami wszystkę piękność przechodzącemi rozkoszną zabawę i plezyry. Godzien za takowe swoje sentymenta, aby na drzewie raju swego był na gałęzi fruktem.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

Nowe Ateny

„Koń jaki jest, każdy widzi.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

Nowe Ateny

„Babia Góra ma w sobie proszki i zioła do apteki idące (…) najwyższa z gór Tatrów za Lankoroną, tak rzeczona, iz z daleka patrzącym zdaje się niewiasta na skały wierzchu reprezentowana, owcami otoczona. Na góry tej wierzchołku jest jeziorko Oculus Maris.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

Nowe Ateny

„DRACO, to jest Smok, to ma singulare o sobie: Koło Jordanu rzeki tak wielki się znajdował niegdy, że całe staje sobą zasłonił, jeźdźca z koniem w swoim pysku pomieścił; łuska z niego była tak wielka, jak tarcze. Przy rzece Bragadus, czyli Brugada, w Afryce koło Utyki w morze wpadającej, tak wielki smok się wylągł, że Attilius Regulus z całym się wojskiem z nim potykał, pociskami, strzałami, kuszami położył bestię; skóra z niej do Rzymu posłana na stóp 120 duża. Gellius libr.6. cap. 3. Może Smoka ugłaskać, że nic człekowi szkodzić nie będzie. Tiberius Cesarz tego doznał przez experiencję, gdy mu z rąk własnych dawał pożywienie. Ale go potym znaleziono od mrówek zjedzonego cum proginosi, że też i ten Cesarz od pospólstwa będzie zgubiony. Tranquillus.
SMOK jest także z Wężów rodzaju; gdy Wąż w miejscu ukrytym, wygodnym przez długość lat, do wielkiego przyjdzie wzrostu, nawet i skrzydła mający, nie z piór morę Ptaków, ale z błonek i skóry jak nietoperz. Natale solum daje mu Pliniusz Murzyńską Ziemię. Ex mente Kirchera rodzą się SMOCY jako i inne Monstra z pomieszania nasienia circa coitum. Gdzie Orłów i Sępów wiele, tam mało tych strasznych bestii, Teste Kirchero.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

DRACO u Greków nazwany od widzenia bystrego i czujnego.
Nowe Ateny

„Smoka pokonać trudno, ale starać się trzeba.”

Benedykt Chmielowski książka Nowe Ateny

komentarz do ilustracji Jak smoka pokonać.
Nowe Ateny

Podobni autorzy

Benedykt Chmielowski Fotografia
Benedykt Chmielowski7
polski ksiądz, erudyta i pisarz 1700–1763
John Milton Fotografia
John Milton9
poeta i pisarz angielski None
Miguel de Cervantes Fotografia
Miguel de Cervantes43
pisarz hiszpański None
Samuel Johnson Fotografia
Samuel Johnson27
pisarz i leksykograf angielski None
Johann Heinrich Pestalozzi Fotografia
Johann Heinrich Pestalozzi11
szwajcarski pedagog i pisarz None
Jonathan Swift Fotografia
Jonathan Swift18
pisarz irlandzki None
Jean-Jacques Rousseau Fotografia
Jean-Jacques Rousseau40
szwajcarski filozof, pisarz i pedagog None
Monteskiusz Fotografia
Monteskiusz76
francuski filozof i pisarz None
Henry Fielding Fotografia
Henry Fielding5
pisarz angielski None
Tomasz Morus Fotografia
Tomasz Morus12
angielski myśliciel, pisarz i polityk None