Cytaty z książki
Myszeidos pieśni X

Name: Myszeidos pieśni X
Author: Ignacy Krasicki

Myszeidos pieśni X, Myszeida – poemat heroikomiczny Ignacego Krasickiego w dziesięciu księgach. Wydany w 1775 roku, pisany oktawą. Nawiązuje do legendy o królu Popielu pochodzącej z Kroniki polskiej Wincentego Kadłubka. Jest to utwór o wojnie kotów z wojskami szczurzo-mysimi pod dowództwem Gryzomira, z udziałem ludzi . Tak jak w Iliadzie i starożytnych poematach heroikomicznych , w poemacie występują przemówienia poszczególnych kotów i myszy przed pojedynkami, dokładne przeglądy wojsk, wojna polegająca na pojedynczych pojedynkach oraz uroczyste pogrzeby poległych. Styl poematu jest podniosły, uroczysty, jakby opowiadano o starożytnych herosach. Świat przedstawiony w postaci świata zwierząt ułatwia autorowi krytykę szlacheckiej obyczajowości, awanturnictwa, egoizmu i przekupstwa posłów. Wyśmiewa literacką manierę baroku i sentymentalizm. Celem pisarza było wykpienie tradycyjnej historiografii, która nie liczyła się z prawdą historyczną i chętnie posługiwała się baśnią, legendą czy zmyśleniem.

„Nie ten szczęśliwy, kto jest wywyższony,
I w pożądanej buja obfitości.”

Ignacy Krasicki książka Myszeidos pieśni X

Myszeida
Źródło: Pieśń VI w: Dzieła Krasickiego, wyd. U Barbezata, Paryż 1830, s. 28.

„Gdybym był królem, lub jaśnie wielmożnym,
Chciałbym mieć serca sług, albo poddanych:
Miłość powszechna czyni człeka możnym;
Stawia w korzyściach nieoszacowanych.
Na cóż się przyda rozkazywać trwożnym?
Czyliż nie lepiej mieć obowiązanych?
Skarby, oręże, wszystko to rzecz płocha:
To grunt, gdy sługa pana swego kocha.

Ciężka rzecz dostać poddanych życzliwych:
Zraża podległość prawo rozkazania.
Już się przebrało na sługach poczciwych,
Sama nierówność wstrętem od kochania.
Hardość w zamysłach swoich popędliwych
Sądzi na oślep, i płocho nagania.
Pan wszystkim winien, wszystkim w odpowiedzi:
Dla czegoż winien? bo najwyżej siedzi.”

Ignacy Krasicki książka Myszeidos pieśni X

Myszeida
Źródło: Myszeida, Pieśń X w: Dzieła Krasickiego, wyd. U Barbezata, Paryż 1830, s. 34.

„Mimo tak wielkie płci naszej zalety,
My rządzim światem, a nami kobiety.”

Ignacy Krasicki książka Myszeidos pieśni X

Myszeida
Źródło: Pieśń IV w: Dzieła Krasickiego, wyd. U Barbezata, Paryż 1830, s. 26.

„Święta miłości kochanej ojczyzny,
Czują cię tylko umysły poczciwe!
Dla ciebie zjadłe smakują trucizny,
Dla ciebie więzy, pęta nie zelżywe!
Kształcisz kalectwo przez chwalebne blizny,
Gniezdzisz w umyśle rozkoszy prawdziwe!
Byle cię można wspomódz, byle wspierać,
Nie żal żyć w nędzy, nie żal i umierać!”

Ignacy Krasicki książka Myszeidos pieśni X

Myszeida
Źródło: Pieśń IX w: Dzieła Krasickiego, wyd. U Barbezata, Paryż 1830, s. 33.