„(…) możliwa jest teatralna sztuka w której samo stawanie się, uniezależnione od spotęgowanego obrazu życia, może widza wprowadzić w stan pojmowania metafizycznego uczucia, niezależnie, od tego, czy 'fond' sztuki będzie realistyczne, czy fantastyczne, lub też czy będzie syntezą obu rodzajów w swoich poszczególnych częściach, naturalnie o ile całość sztuki będzie wypływała ze szczerej konieczności stworzenia w warunkach scenicznych wyrazu metafizycznych uczuć w czysto formalnych wymiarach u autora.”

Źródło: Wstęp do teorii czystej formy w teatrze w: Teatr i inne pisma o teatrze, Warszawa 1995.

Pochodzi z Wikiquote. Ostatnia aktualizacja 4 czerwca 2021. Historia

Tematy

nie żyje, sztuka, uczucie, obraz, wprowadzenie, część, rodzaj, stan, autor, możliwy, naturalny, niezależny, formalny, warunki, uniezależnić, synteza, całość, stworzenie, widz

Stanisław Ignacy Witkiewicz115

polski pisarz, filozof, dramaturg i malarz 1885–1939

Podobne cytaty

„Sztuka nie jest tylko naśladowaniem naturalnej rzeczywistości, lecz stanowi metafizyczny jej suplement, postawiony obok niej dla jej przezwyciężenia.”

Friedrich Nietzsche (1844–1900) filozof niemiecki

Źródło: Narodziny tragedii czyli hellenizm i pesymizm, tłum. Leopold Staff, wyd. Zielona Sowa, Kraków 2003.

„Wszystkie te obrazy, uważane za „bezprzedmiotowe”, są w gruncie rzeczy i całkowicie oparte na efektach odwołujących się bezpośrednio do wrażeń wzrokowych i bardzo realistyczne (…) Mam wrażenie, że jestem po części odpowiedzialny za pchnięcie sztuki w tym kierunku, przez co sztuka zwana abstrakcyjną staje się niepostrzeżenie najbardziej realistyczną z możliwych.”

Jean Dubuffet (1901–1985) francuski malarz i rzeźbiarz

Związane z cyklami obrazów

„Sztuka w naszym pojęciu jest metafizyczną, tworzy nowe syntezy, dociera jądra wszechrzeczy, wnika we wszystkie tajnie i głębie.”

Stanisław Przybyszewski (1868–1927) polski pisarz, dramaturg i publicysta

Confiteor

„Religia jest niewyczerpanym i błogosławionym źródłem, które stanowi fundament prawdziwej cywilizacji. To religia wynosi naszego ducha i uczucia do metafizycznych światów, gdzie „karmione” są one wszystkimi rodzajami piękna, cnoty i dobroci.”

Fethullah Gülen (1941)

Religion is an inexhaustible and blessed source that contains the principles of true civilization and lays its foundations. It is through religion that we are elevated so high in spirit and feelings that we make contact with metaphysical worlds, where we are "fed" to full satisfaction with all kinds of beauty, virtue, and goodness. (ang.)
Źródło: Perły mądrości

„O ile alkohol i kokainę zaliczyć można do jadów realistycznych, – potęgują świat nie dając nastroju niesamowitości – o tyle peyotl nazwałbym narkotykiem metafizycznym, dającym poczucie dziwności istnienia, którego w stanie normalnym doznajemy niezmiernie rzadko – w chwilach samotności w górach, późno w nocy, w okresach wielkiego umysłowego przemęczenia, czasem na widok rzeczy bardzo pięknych, lub przy słuchaniu muzyki, o ile nie jest to po prostu normalnym wrażeniem metafizyczno-artystycznym, pochodzącym od pojmowania bezpośrednio samej Czystej Formy dzieła sztuki.”

Stanisław Ignacy Witkiewicz (1885–1939) polski pisarz, filozof, dramaturg i malarz

Źródło: Nikotyna, alkohol, kokaina, peyotl, morfina, eter + appendix, Drukarnia Towarzystwa Polskiej Macierzy Szkolnej, Warszawa 1932, s. 100.

„Bolszewizm opiera się na tym metafizycznym założeniu, że dobro może wywodzić się ze zła, że jest możliwe, jak to ujmuje Razumichin w Zbrodni i karze, abyśmy dokłamali się do prawdy. Autor tych słów nie jest w stanie podzielać tej wiary.”

György Lukács (1885–1971) węgierski filozof

w 1918 Lukács jeszcze był sceptyczny w stosunku do marksizmu w leninowskiej wersji.
Źródło: Bolszewizm jako problem moralny, 1918, tłum.K. Ślęczka, w: Bogusław Jasiński, Lukacs, Warszawa 1985.