Eduardo Mendoza cytaty

„(…) otóż to, wszyscy jesteśmy ludzkimi istotami i nie możemy zrobić nic sensownego nie płacąc tej ceny, jaką jest wzięcie na siebie ciężaru własnej ułomności.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Z wiekiem człowiek staje się umiarkowany. Młodość jest radykalna.”

Rok potopu

Eduardo Mendoza książka Walka kotów

Walka kotów

„Nie ma w całym wszechświecie gorszego bubla i gorszego rupiecia niż ludzkie ciało. Same uszy, byle jak przyczepione do czaszki, wystarczyłyby, żeby je zdyskwalifikować. Nogi są śmieszne; wnętrzności obrzydliwe. Wszystkie głowy mają śmieszne twarze, do niczego nie pasujące.”

Eduardo Mendoza książka No Word from Gurb

Źródło: Brak wiadomości od Gurba (hiszp. Sin noticias de Gurb), tłum. Magdalena Tadel

„Podświadomość – oprócz tego, że odziera z uroku nasze dzieciństwo, wypacza uczucia, przypomina to, co pragniemy zapomnieć na zawsze, obniża naszą nikczemną kondycję, jednym słowem, targa nasze życie na strzępy – gdy przychodzi jej ochota, w ramach rekompensaty, zastępuje budzik.”

„Pewnego dnia w kościele Pokoju Chrystusowego zobaczył stare retabulum, które zdawało się doskonale pasować do jego poglądów. Na retabulum widniał nagi człowiek szarpany przez anioła i diabła za ramiona. Anioł próbował zaciągnąć go do nieba, gdzie czekała na niego Trójca Przenajświętsza oraz reszta aniołów i błogosławionych; natomiast diabeł chciał go zawlec do piekła, z którego nawoływały go inne diabły, włochate, uszate i zezowate, tańczące między płomieniami i żarem. Człowiek, o włos od rozdarcia na połowy i nie będący w stanie opowiedzieć się za jedną bądź drugą stroną, patrzył przed siebie ogłupiały. Któż mnie wpakował w ten spór?, zdawał się mówić. Fabregas czuł z nim pełną solidarność”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Gdy już zapewniła sobie życie wolne od trosk materialnych, włożyła cały swój wysiłek w unieruchomienie świata, jako że doświadczenie podpowiadało jej, że najmniejsza zmiana stanowi pewne niebezpieczeństwo i grozi czymś straszliwym.”

Wyspa Niesłychana

Eduardo Mendoza Cytaty o życiu

„Bo życie nie daje nikomu drugiej szansy, a gdyby nawet dawało, takim, jacy jesteśmy, na nic by się nam zdało.”

Trzy żywoty świętych (2009)

„Wiara nie mieści się w mojej metodologii. Łatwowierność, owszem. Błąd także, ponieważ jest nieunikniony, a w takim razie jego akceptacja prowadzi pewną drogą do prawdy i stanowi przesłankę do refleksji. Ale nie wiara. Twojej nawet nie szanuję, bo dla niej byłeś skłonny poświęcić własne życie.”

Przygoda fryzjera damskiego

Eduardo Mendoza książka Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

„Życie jest kruche, ulotne i zmienne, ale to jeszcze nic w porównaniu z międzynarodowym systemem walutowym. Większość ludzi nie chce zaakceptować tego faktu. Jedni ze strachu, ponieważ nie wiedzą, jak stawić czoło niepewności. Inni z powodów ideologicznych, ponieważ nie chcą przyznać, że system, któremu są podporządkowani i w ramach którego zorganizowali swoje życie, jest zaledwie domkiem z kart. Dotyczy to zarówno obrońców, jak i przeciwników tego systemu. Ci, którzy dążą do obalenia kapitalizmu, dają dowód wiary godnej lepszej sprawy: widzą szatana tam, gdzie są tylko bezwład, improwizacja i niekompetencja.”

„„Faktycznie, przeżyłem moje życie jak kretyn”, pisał, „ale teraz rozumiem, że nie dano mi alternatywy, i że, skoro nie dostanę przecież drugiej szansy, wszelkie uskarżania się i żal okazują się płaskie. Myśl ta jednak wcale nie godzi mnie samego z sobą ani z życiem: żałuję krzywd, jakie wyrządziłem i dalej wyrządzam, i denerwuje mnie niemoc moja i wszystkich pozostałych wobec cierpienia niewinnych. Rzeczywistość źle znosi retusze; wciąż widzimy, że popełnia się zbrodnie tak straszne, że mrożą krew w żyłach.””

Postać: Fontan
Mauricio, czyli wybory

„Poglądy polityczne, moralne i religijne same w sobie są autokratyczne, bo każdy pogląd, po to aby egzystować w świecie logiki, który zapewne jest równie zawiły i męczący jak świat żyjących, musi toczyć o swój prymat ciągłe bitwy ze swymi przeciwnikami. Oto cały dylemat; jeżeli choć jeden członek społeczności nie szanuje idei lub nie spełnia warunków moralności, idea i moralność rozpadają się, przestają czemukolwiek służyć i zamiast wzmacniać swych popleczników, osłabiają ich i oddają we wrogie ręce.”

Wyspa Niesłychana

Eduardo Mendoza Cytaty o świecie

„Ktoś powie: Ileż na tym musieli skorzystać biedni, pokrzywdzeni robotnicy, przecież dla umożliwienia takich zysków musiała bardzo wzrosnąć produkcja, wobec tego dzień roboczy przedłużył się o parę godzin, z pewnością zrezygnowano z godzin wypoczynku na rzecz szybkości działania! Jak to dobrze, pomyślą czytelnicy, którzy nie wiedzą, jak to się mówi, za co ksiądz tę mszę odprawia. Niech mi wybaczą władze duchowne porównanie mszy do tego piekła, jakim jest świat pracy…”

Prawda o sprawie Savolty

„Przyjmowanie na siebie cudzych win nie jest cnotą i nie służy nikomu (…). Kiedy człowiek niewinny umiera jak baranek ofiarny dla zbawienia innego człowieka, świat nie staje się przez to lepszy, a w dodatku przyzwyczaja się, że tak można. Przyznawanie bólowi właściwości terapeutycznych jest właściwe tylko kulturom prymitywnym. Dlaczego pozwoliłeś się oskarżyć, skoro naprawdę jesteś niewinny?”

Prawda o sprawie Savolty

Eduardo Mendoza książka Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

„Świat się nie kończy tylko dlatego, że coś nie wyszło całkiem dobrze, i że jeszcze znajdą się okazje, by udowodnić mą mądrość, a jeśli się nie znajdą, sam ich sobie poszukam.”

„(…) taki jest świat: dobrego człowieka upodli, a temu, co jest i tak zły, da powody, żeby nadal był zły.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Jest to właściwość ludzkiej natury, że tracimy zapał, kiedy nasze marzenia zaczynają się materializować.”

Rok potopu

Eduardo Mendoza: Na czasie cytaty

„Jako że jestem osłem, wszystko jest dla zagadką. Nie wiem, czy dużo tracę.”

Rok potopu

„Praca to wysiłek, lecz także mądrość i wytrwałość; nie chodzi tu o użycie brutalnej siły wobec materii, lecz o to, by wiedzieć, co się chce zrobić i dlaczego.”

Oliwkowy labirynt (1982)

„Jak człek kradnie, to się uczy niekiepskiej psychologii. Przed naładowaną strzelbą ludzie bardziej się starają wybielić, (…) niż w konfesjonale.”

Rok potopu

Eduardo Mendoza cytaty

„Niekiedy, aby zrealizować projekt, albo wypełnić zadanie, jesteśmy zmuszeni do ukrywania prawdziwej tożsamości i posługiwania się fikcyjnym imieniem i wyglądem.”

Rok potopu

Eduardo Mendoza książka Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

„Nie wierzę w piekło ani w niebo; a jeśli nawet istnieją, to mnie i tak wszystko jedno. Nie chcę nic wiedzieć o tym układzie, który nagradza hipokrytów, a skazuje pogrążonych w rozpaczy.”

„Samotność nigdy nie jest dobrą przyprawą życia, a w moim wieku wszystko, czego dotknie, zamienia w lód.”

Rok potopu

„Teraz jednak znalazłem się w trudnej sytuacji, której nie zawahałbym się nazwać prawdziwą tessiturą, gdybym wiedział, co znaczy to słowo.”

Oliwkowy labirynt (1982)

„Wróg nie nosi już munduru: dziś jest to inflacja, bezrobocie, brak poczucia bezpieczeństwa, niezadowolenie.”

Przygoda fryzjera damskiego

„Mój rzekomy bezwstyd to tylko gra skrywająca moją bojaźliwość.”

Postać: Quique Raurell
Mauricio, czyli wybory

„W osobowości nas wszystkich drzemie pewien procent nieokreśloności – (…) – którą musimy się nauczyć przezwyciężać bez dumy ani wstydu.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Piękne słowa, nawleczone na sznur poprawnej składni, mogą urzec mnie na moment, zniekształcić perspektywę, zmącić wizję rzeczywistości. Jednakże efekty te nie trwają długo; mój instynkt samozachowawczy jest zbyt wyostrzony, umiłowanie życia zbyt silne, doświadczenie w walkach słownych zbyt gorzkie. Prędzej czy później rozjaśnia mi się w mózgownicy i pojmuję tak jak pojąłem wówczas, że rozmowa, której się przysłuchuję, została wcześniej ukartowana i przećwiczona i że jej celem jest zaszczepienie mi pewnej idei. Ale jakiej?”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Rany duszy nie zabliźniają się nigdy.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Wy mężczyźni nigdy nie zrozumiecie kobiet, oświadczyła. Ani też kobiety nigdy nie zrozumieją mężczyzn, powiedział Prullas.
Jasne, przecież tu nie ma czego rozumieć, odparła aktorka.”

Oliwkowy labirynt (1982)

„(…) lubiłem przebywać w tej dusznej Barcelonie, opustoszałej, buntowniczej, zaludnionej mężczyznami i kobietami o zwykłym wyglądzie, ubranymi byle jak, którzy po zmroku wystawiali na chodnik wiklinowe krzesła i odpoczywali po upalnym dniu, krzycząc do siebie przez ulicę. Panowała atmosfera przyzwolenia i zmysłowości, przesiąknięta zapachem portu i smażonej oliwy, przekształcająca najbardziej banalne czynności takie jak przechadzka, śpiew, sączenie orszady, w coś zdrożnego.”

Źródło: Lekka komedia (hiszp. Una comedia ligera), tłum. Zofia Wasitowa

„Historia naturalna (…) nie zna granic ani stronnictw.”

Trzy żywoty świętych (2009)

Eduardo Mendoza książka Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

„Studiuj i nie przejmuj się zbytnio. Pamiętaj, że przyda ci się w życiu tylko to, czego nie zrozumiesz.”

„(…) cuda stanowią integralną część religii, a ja jestem w końcu człowiekiem zaangażowanym w religię. Natomiast pan, z tego, co widzę, musi być agnostykiem.
– Ba! – odparł Fabregas. – Nawet nie wiem, co ten termin znaczy. Jestem człowiekiem dorosłym, korzystającym ze swojego mózgu, który nie lubi, jak ktoś robi sobie z niego żarty.”

Postać: Viriato
Przygoda fryzjera damskiego

„To zaiste ciekawe (…) – jak pamięć staje się ostatnią rzeczą ocalałą z katastrofy naszej egzystencji.”

Wyspa Niesłychana

„Z okresu tego pamiętam, że radośnie wyrzucałem czas za brzeg kosza z nadzieją, że balon wzniesie się i zawiedzie mnie ku lepszej przyszłości. Złudna nadzieja, gdyż zawsze będziemy tym, czym już niegdyś byliśmy.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Żadne zachowanie ludzkie nie potrzebuje precedensów by móc zaistnieć.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

Eduardo Mendoza książka Walka kotów

Postać: Anthony Whitelands
Walka kotów

„Jesteśmy – (…) – liśćmi na łasce wiatru. Carpe diem, jak mawiali Rzymianie.”

„Nie drzwi odstraszają złodziei, tylko obawa przed tym, co znajduje się za drzwiami.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Zawsze tak jest (…) że obrywa się sprawiedliwym, a grzesznicy wychodzą na swoje.”

Rok potopu

Eduardo Mendoza książka Walka kotów

Walka kotów

„(…) wymiana strzałów jest zarazem wymianą poglądów, tylko innymi środkami – jak mawiał Platon.”

„Zawsze byłeś ambitny bez siły przebicia, despotyczny bez wielkości i szalony bez wdzięku. Nidy nie dałeś mi nic z tego, czego oczekiwałam, ani nawet z tego, czego nie oczekiwałam, a za co byłabym równie wdzięczna. Z mej niezgłębionej zdolności do cierpienia wykorzystałeś tylko uległość.”

Przygoda fryzjera damskiego

„Niełatwo jest uciszyć sumienie.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„Zawsze bałam się wieczności; wyobrażam ją sobie jako coś ogromnego, niezbyt sprzyjającego ponownym spotkaniom.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

„To straszne, w jakiej izolacji żyją ludzie starzy, straszne…”

Rok potopu

„Nikt nie wybiera swego charakteru i Bóg jeden wie, kto i jak sądzi nasze sługi.”

Prawda o sprawie Savolty

„Wartość ekonomiczna jest częścią wartości globalnej dzieła; zawsze tak jest, ale w sztuce współczesnej to bardzo istotne (…) Najważniejsze jest znaczenie dzieła, nie dla artysty, lecz dla społeczeństwa. Puste lub rozerwane płótno nie miałoby żadnego znaczenia, gdybym to ja był jego autorem. Natomiast ma znaczenie, jeśli pochodzi z warsztatu słynnego artysty; i nie chodzi tu o głupotę gawiedzi, lecz o to, że wyraża wówczas postawę artysty wobec sztuki. To jak milczenie filozofa w związku z jakimś transcendentalnym tematem: ma wartość o tyle, o ile społeczeństwo przyznało jakąś wartość jego słowom.”

Oliwkowy labirynt (1982)

„Wszyscy płacimy (…) – nie tyle za nasze winy, ile za etykiety, jakimi oklejono nas w tym skostniałym i bojaźliwym społeczeństwie.”

Postać: Mauricio Greis
Mauricio, czyli wybory

„Nikt nie przejmuje się bardziej swym zdrowiem niż ów, kto go nie ma.”

Sekret hiszpańskiej pensjonarki

Eduardo Mendoza książka Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

Niezwykła podróż Pomponiusza Flatusa

„Doświadczenie nauczyło mnie szanować ludzką pracę bardziej niż cokolwiek innego.”

„Nieraz myślę, że to, co postęp daje nam jedną ręką, odbiera drugą. Dzisiaj to są konie, jutro będziemy my.”

Rok potopu