„Lud nie czuje swej odrębności plemiennej od Niemców. Kto umie tylko po polsku, ten jest Polak, kto tylko po niemiecku – ten uważa się za Niemca, lecz jeśli spytać człowieka, posiadającego oba języki, jakiej jest narodowości, zawsze odpowie, że jest zarazem Polak i Niemiec.”

—  Lucjan Malinowski

o Śląsku w końcu XIX w.

Pochodzi z Wikiquote. Ostatnia aktualizacja 4 czerwca 2021. Historia
Tematy
ludzie, na zawsze
Lucjan Malinowski Fotografia
Lucjan Malinowski5
językoznawca polski 1839–1898

Podobne cytaty

Lucjan Malinowski Fotografia

„Na Szląsku Górnym (w Prusach) zachowały w życiu potocznem mowę słowiańską następujące klasy: cała ludność wiejska rolnicza, a w miastach, zwłaszcza niewielkich, stany rzemieślnicze i robocze. Wszystkie inne klasy, jak kupcy, fabrykanci, urzędnicy, tak przybysze z innych prowincyj, jak i rekrutowani wśród miejscowej ludności, duchowieństwo, nauczyciele elementarni po wsiach i po miastach, oficyaliści dominialni (zwani na Szląsku z czeska urzędnikami), nie mówiąc już o większych posiadaczach ziemskich, którzy ulegli germanizacyi jeszcze za czasów piastowskich, wszystkie te klasy używają zwykle języka niemieckiego. Śmiało też powiedzieć można, że nie masz ani jednego człowieka na Szląsku Górnym, z wyjątkiem chyba najmłodszego pokolenia po miastach, który by nie władał językiem polskim, używając go zwłaszcza po wsiach w stosunkach z ludem […]. Lud nie czuje nawet swej odrębności plemiennej od Niemców. Nazwiska „Niemiec” i „Polak” mają tu swoje specyficzne znaczenie. Kto umie tylko po polsku, ten jest Polak, kto tylko po niemiecku – ten uważa się za Niemca. Lecz jeśli zapytać człowieka, posiadającego oba języki, jakiej jest narodowości, zawsze odpowie, że jest zarazem Polak i Niemiec […]. Kiedy ich upewniłem, że w naszym kraju taki sam lud, ten sam język i wiara, odpowiadali mi: „my nie są Polacy, my są Prusacy.””

Lucjan Malinowski (1839–1898) językoznawca polski

o mieszkańcach Górnego Śląska.

Tadeusz Rydzyk Fotografia

„Nie jestem przeciwko żadnemu narodowi. Patrzę tylko i zawsze, co kto robi, zarówno gdy chodzi o Żydów, Niemców, jak i Polaków.”

Tadeusz Rydzyk (1945) polski duchowny katolicki, publicysta

Źródło: Bez mediów nie obronimy naszych wartości, „Uważam Rze”, 5 lutego 2012

Jan Pietrzak Fotografia

„W Warszawie pełno jest tablic upamiętniających rozstrzelanych Polaków. Kto rozstrzeliwał? „Hitlerowcy albo naziści”. Niemców przy tym nie było. Ja te czasy pamiętam. Nikt się wtedy nie pytał, jakie ci Niemcy mieli legitymacje! I nie dziwmy się, że potem się mówi o „polskich obozach śmierci”. Przecież z tych tablic wynika, że Niemców w Polsce nie było! Trzeba to zmienić, póki żyją ludzie, którzy tamte czasy pamiętają.”

Jan Pietrzak (1937) polski satyryk

Źródło: „Goń z pomnika bolszewika” w Klubie Ronina, blogpress. pl, 13 lipca 2012 http://blogpress.pl/node/13599

Jan Tomasz Gross Fotografia

„Ja w ten sposób chciałem powiedzieć, że w Polsce Polacy zabili bardzo dużo Żydów. Jak ja powiem 100 albo 200 tysięcy to jest cyferka. A jak powiem, że Polacy zabili więcej Żydów niż Niemców – to zupełnie inaczej to zabrzmi. Takie zestawienie przemawia do człowieka. I ludzie zaczynają się zastanawiać. Awanturują się, oczywiście, ale dlatego, że w ogóle nie chcą przyjąć do wiadomości tego, co tam się działo.”

Jan Tomasz Gross (1947) historyk i socjolog polsko-amerykański

Źródło: J.T. Gross o polskim udziale w Zagładzie. Postawcie pomniki wywiezionym z miasteczek Żydom zamiast Kaczyńskiemu. Rozmowa Sławomira Sierakowskiego http://krytykapolityczna.pl/kraj/jan-tomasz-gross-slawomir-sierakowski-wywiad-polska-antysemityzm-holokaust/, krytykapolityczna.pl, 12 lutego 2018

„Już dosyć dawno też pismo dostałem,
Lecz wcale na nie nie odpowiedziałem
Z takiej przyczyny, żeś Ty wymagała,
By po niemiecku ma ręka pisała
A ja tu zawsze byłem Polakiem
I już do śmierci pozostanę takim.
Inni nas niemczą, nie niemczmy się sami,
I Kupiec też się niemczyzną nie splami.”

Jan Kupiec (1841–1909)

Źródło: List Jana Kupca do Jadwigi P. pisany w 1897 roku (fragment)

Jarosław Marek Rymkiewicz Fotografia

„(…) to nie Polacy są potrzebni Polsce, to Polska jest potrzebna Polakom. Polacy, ci współcześni, nie są Polsce potrzebni, Polska się może bez nich obejść, bo jest i zawsze była Wieczną Ideą, która będzie trwała bez względu na to jacy będą Polacy, jak się będą zachowywać, na jaki sposób będą tutaj żyć.”

Jarosław Marek Rymkiewicz (1935) polski pisarz i krytyk literacki

Źródło: „Życie Warszawy”, 13 lipca 1995

Victor Klemperer Fotografia

„Właściwie bardziej się wstydzę, niż boję. Wstydzę się za Niemcy. Ja naprawdę zawsze czułem się Niemcem. I zawsze sądziłem, że wiek XX i Europa Środkowa to coś innego niż wiek XIV i Rumunia.”

Victor Klemperer (1881–1960)

30 marca 1933.
Dzienniki 1933–1945

Günter Grass Fotografia

„Kaszubów nie można przenieść nigdzie, oni zawsze muszą być tutaj i nadstawiać głowy, żeby inni mogli uderzyć, bo my za mało polscy jesteśmy i za mało niemieccy, bo jak ktoś jest Kaszubą, nie wystarcza to ani Niemcom, ani Polakom.”

Günter Grass książka Blaszany bębenek

Blaszany bębenek
Źródło: tłum. Sławomir Błaut, wyd. Mediasat Poland, Kraków 2004, s. 404.

Dieter Schenk Fotografia

„Jako Niemiec wstydzę się nie tylko za zabijanie niewinnych ludzi, ale także za sądownictwo powojennych Niemiec, które uczyniło wszystko, aby winni nie ponieśli kary.”

Dieter Schenk (1937)

Źródło: niewygłoszone przemówienie Dietera Schenka przygotowane na uroczystość odsłonięcia pomnika poświęconego profesorom lwowskim zamordowanym przez nazistów w 1941 http://dry.salon24.pl/367397,dieter-schenk-nie-wygloszone-przemowienie-lwow-4-07-11

Alfred Tarski Fotografia

„(…) Tarski zawsze starał się, by uważano go raczej za Polaka niż za Żyda, pomimo prześladowań, jakie spotkały jego i jego rodzinę.”

Alfred Tarski (1901–1983) polski matematyk

Źródło: Anita Burdman Feferman, Solomon Feferman, Alfred Tarski. Życie i logika, przeł. Joanna Golińska-Pilarek, Marian Srebrny, Wydawnictwa Akademickie i Profesjonalne, Warszawa 2009, s. 298.

Pokrewne tematy