Denis Diderot: Na czasie cytaty

Aktualne cytaty Denis Diderot · Przeczytaj najnowsze cytaty

Denis Diderot: 166 cytatów4 Polubienia

„Pamiętaj zawsze, że natura nie jest Bogiem, że człowiek nie jest maszyną, że hipoteza nie jest faktem, i bądź pewien, że nie zrozumiałeś mnie, ilekroć ci się wyda, iż dostrzegasz coś przeciwnego powyższym zasadom.”

Źródło: O interpretacji natury (1754), wyd. pol. 1953

„Ten pamiętnik, pisany pośpiesznie, odczytałam świeżo z rozwagą i spostrzegłam, że bez najmniejszego z mej strony zamiaru przedstawiłam siebie w każdym wierszu jako istotę tak nieszczęśliwą, jak naprawdę byłam, lecz o wiele milszą, niż jestem. Czyżby to wynikało z tego, że uważamy mężczyzn za mniej czułych na obraz naszych cierpień niż na obraz naszych powabów? I czyżbyśmy sobie obiecywały, że jeszcze łatwiej ich uwieść niż wzruszyć?”

Denis Diderot książka Zakonnica

Zakonnica

„Niekiedy człowiek pokazuje więcej geniuszu w swym błędzie, niż przy odkrywaniu prawdy.”

Źródło: Leksykon złotych myśli, wyboru dokonał Krzysztof Nowak, Warszawa 1998.

„Ludzie przestają myśleć, gdy przestają czytać.”

„Jest istotą dobrego słownika, aby zmieniać pospolity sposób myślenia.”

Encyklopedia. Słownik rozumowany nauk, sztuk i rzemiosł

„Od fanatyzmu religijnego do barbarzyństwa już tylko jeden krok.”

Źródło: Rozprawy Wydziału Filologicznego, t. 58–59, nakł. PAU, 1918, s. 68.

„Wsie byłyby zaludnione i kwitnące, gdyby je uprawiał wolny lud. Chłopi polscy są przywiązani do ziemi, podczas gdy nawet w Azji niewolnicy pochodzą z handlu albo jeńców wojennych, zawsze cudzoziemców, Polska uderza w swe własne dzieci. Każdy pan jest obowiązany zapewnić mieszkanie swemu chłopu. Umieszcza się go w nędznej lepiance, gdzie nagie dzieci, narażone pospołu z bydłem na lodowate zimno, zdają się urągać naturze, że ich nie ubrała tak samo jak zwierząt. Niewolnik, który dał im życie, patrzyłby ze spokojem na płonącą lepiankę, ponieważ nic nie jest jego własnością. (…) wszystko należy do pana, który może sprzedać zarówno rolnika, jak wołu. Rzadko sprzedaje się kobiety, ponieważ one to przysparzają trzody. Nieszczęsna ludność, zimno zabija wielką jej część. Na próżno papież Aleksander III potępił poddaństwo na jednym z soborów w XII wieku. Polska jest bardziej oporna pod tym względem niż reszta chrześcijaństwa. Biada słudze, jeśli pijany pan uniesie się przeciw niemu gniewem. Można by powiedzieć, że to, czego natura odmówiła innym ludom, to właśnie Polacy lubią do szaleństwa: nadmiar wina i silnych trunków czyni w Rzeczypospolitej wielkie spustoszenia. Kazuiści przechodzą lekko nad pijaństwem jako nad skutkiem klimatu; sprawy publiczne załatwia się tylko ze szklanką w ręku.”

o Polsce.
Encyklopedia. Słownik rozumowany nauk, sztuk i rzemiosł

„Jeśli ktoś przed tobą obmawia kogoś, przed innymi obmówi ciebie.”

„Nie wiadomo, czym się trzeba cieszyć, a czym martwić w życiu. Dobre sprowadza złe, złe sprowadza dobre.”

Denis Diderot książka Kubuś Fatalista i jego pan

Kubuś Fatalista i jego Pan

„Wszystko, co nas spotyka na świecie dobrego i złego, zapisane jest w górze.”

„Miłość odbiera rozum tym, co go posiadają, a daje tym, co go nie mają.”

Źródło: Nic, co ludzkie…, op. cit., s. 44.

„(…) jeśli kłamstwo może służyć chwilowo, to jednak z czasem okazuje się bezwzględnie szkodliwe, a przeciwnie, prawda służyć będzie zawsze, choćby chwilowo miała zaszkodzić.”

Denis Diderot książka Kuzynek mistrza Rameau

Kuzynek mistrza Rameau

„Słowo ból jest samo w sobie bez treści i zaczyna coś znaczyć dopiero wówczas, gdy przywodzi na pamięć wrażenie, któregośmy sami doznali.”

Denis Diderot książka Kubuś Fatalista i jego pan

Kubuś Fatalista i jego Pan

„Coraz więcej rzeczy rozumiem, lecz coraz trudniej mi przychodzi wyrazić to w słowach.”

Denis Diderot książka Kubuś Fatalista i jego pan

Kubuś Fatalista i jego Pan

„Nędzarze godzą się przy menażce.”

„Czy mogę nie być sobą? A będąc sobą, czy mogę postępować inaczej niż ja?”

Denis Diderot książka Kubuś Fatalista i jego pan

Kubuś Fatalista i jego Pan

„Biada temu, o kim mówią za wiele.”

Źródło: Nic, co ludzkie… Aforyzmy, sentencje i przysłowia, oprac. Henryk Jurand, LSW, 1982, s. 149.

„Trafia riposta poniewczasie.”

Źródło: Paradoks o aktorze

„Chleb otrzymywany z łaski jest bardzo gorzki.”

Denis Diderot książka Zakonnica

Zakonnica

„Smaku, smaku wzniosły, który zmieniasz, przesuwasz, budujesz, wywracasz, opróżniasz skrzynie ojców, pozostawiasz córki bez posagów, synów bez wykształcenia, czynisz tyle pięknych rzeczy i sprawiasz tyle wielkich cierpień (…); to ty gubisz narody.”

Żale nad moim starym szlafrokiem, czyli przestroga dla tych, co posiadają więcej smaku niż pieniędzy
Źródło: Teoretycy, artyści i krytycy o sztuce 1700–1870, oprac. E. Grabska, M. Poprzęcka, Warszawa 1974, s. 111.